Ông Israel Katz, Bộ trưởng Quốc phòng Israel, ngày 5.4 cảnh báo rằng Iran sẽ phải trả giá đắt nếu tiếp tục tiến hành các cuộc tấn công bằng tên lửa vào dân thường Israel, theo AFP.
“Cùng lúc, chúng tôi sẽ tiếp tục truy đuổi và vô hiệu hóa giới lãnh đạo khủng bố, và tấn công các mục tiêu an ninh và tài sản chiến lược trên khắp Iran”, ông Katz nhấn mạnh trong một tuyên bố qua video.
Hiện chưa có thông tin phản ứng từ phía Iran.
Trong những ngày gần đây, Israel và Mỹ đã tấn công các cơ sở thép và hóa dầu của Iran, lập luận doanh thu từ các lĩnh vực này được Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran sử dụng để tài trợ cho việc sản xuất vũ khí.
Cũng trong ngày 5.4, Israel đã tấn công một tòa nhà ở phía nam thủ đô Beirut của Lebanon, sau khi đưa ra cảnh báo sơ tán, theo AFP dẫn lại thông tin từ truyền thông nhà nước Lebanon. Cuộc tấn công diễn ra khi quân đội Israel tuyên bố họ đang tấn công các mục tiêu của lực lượng Hezbollah được Iran hậu thuẫn ở Lebanon.
Một phóng viên ảnh của AFP đã nhìn thấy quả tên lửa bắn trúng một tòa nhà và máy bay chiến đấu Israel bay ở độ cao thấp trên thủ đô Beirut.
Trong khi đó, Hezbollah tuyên bố đã nhắm mục tiêu vào một tàu chiến của Israel bằng tên lửa hành trình ngoài khơi bờ biển Lebanon, theo AFP. Hezbollah lập luận tàu chiến Israel “đang chuẩn bị tiến hành các cuộc tấn công vào lãnh thổ Lebanon”.
Khi được AFP liên hệ, quân đội Israel khẳng định: “Chúng tôi không biết về điều đó”. Các tàu chiến của Israel đã được sử dụng trong một số trường hợp gần đây để tiến hành các cuộc tấn công vào Lebanon.
Cũng theo AFP, cơ sở hạ tầng quan trọng trên khắp vùng Vịnh đã bị Iran tấn công hôm nay 5.4, với thiệt hại được báo cáo tại những cơ sở dân sự ở UAE, Bahrain và Kuwait. Các quốc gia vùng Vịnh đã phải đối mặt với các đợt tấn công bằng máy bay không người lái (UAV) và tên lửa liên tiếp từ Iran trong những tuần qua khi Tehran đáp trả đợt tấn công của Mỹ và Israel, bắt đầu từ ngày 28.2.
Công ty dầu khí nhà nước của Kuwait ngày 5.4 cáo buộc các cuộc tấn công bằng UAV của Iran đã gây ra thiệt hại “nghiêm trọng” cho cơ sở dầu khí và hóa dầu của Kuwait.
Cùng ngày, chính quyền Abu Dhabi thông báo họ đang ứng phó với một số đám cháy tại một nhà máy hóa dầu ở Khu công nghiệp Ruwais trên bờ biển tây bắc của UAE, do mảnh vỡ rơi xuống sau khi hệ thống phòng không đánh chặn thành công.
Tại Bahrain, công ty năng lượng nhà nước khẳng định một cuộc tấn công bằng UAV của Iran đã gây ra hỏa hoạn tại một bể chứa, nhưng sau đó đã được dập tắt.
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran ngày 5.4 đã nhận trách nhiệm về các vụ tấn công vào những nhà máy hóa dầu ở UAE, Kuwait và Bahrain. Lực lượng này cảnh báo rằng các cuộc tấn công nhắm vào lợi ích kinh tế của Mỹ sẽ được tăng cường nếu những vụ tấn công vào mục tiêu dân sự ở Iran tái diễn, theo Reuters.
"Tôi nghĩ mọi việc sẽ diễn ra khá nhanh chóng. Nếu không, chúng tôi sẽ có cách này hay cách khác để giải quyết dứt điểm", Tổng thống Donald Trump nói với các phóng viên tại căn cứ liên hợp Andrews hôm 10/4 khi đề cập nỗ lực nhằm mở cửa eo biển Hormuz.
Tổng thống Mỹ tiết lộ một số nước đã đề nghị giúp đỡ, song không nêu cụ thể. "Các quốc gia khác cũng sử dụng eo biển này. Vì vậy, một số nước đang tham gia và họ sẽ giúp một tay. Tôi phải lưu ý là mọi chuyện sẽ không dễ dàng, nhưng chúng tôi sẽ sớm mở cửa eo biển", ông nói.
Lãnh đạo Mỹ cho biết trọng tâm chính khi đàm phán thỏa thuận với Iran vẫn là hạn chế năng lực hạt nhân của nước này. "Không vũ khí hạt nhân. Đó là 99% nội dung của thỏa thuận", ông cho biết.
Tổng thống Trump trước đó viết trên mạng xã hội Truth Social rằng Iran "không còn quân bài nào" trong các cuộc đàm phán với Mỹ, ngoại trừ "tống tiền thế giới trong ngắn hạn" bằng cách sử dụng các tuyến hàng hải quốc tế. "Lý do duy nhất họ còn tồn tại đến ngày nay là để đàm phán", ông tuyên bố.
Mỹ và Iran đã nhất trí mở lại eo biển Hormuz trong khuôn khổ thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần đạt được hôm 8/4, nhưng hoạt động vận chuyển dầu qua tuyến hàng hải quan trọng này vẫn gần như bị đình trệ do thiếu sự hướng dẫn rõ ràng từ Tehran, theo đài CNN.
Hãng thông tấn AFP dẫn dữ liệu theo dõi hàng hải thu thập hôm 9/4 cho biết chỉ có 10 tàu đi qua eo biển Hormuz kể từ khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực ở Trung Đông.
Theo thỏa thuận, Iran đồng ý mở lại eo biển Hormuz trong thời gian ngừng bắn, nhưng tàu thuyền đi qua sẽ chịu sự giám sát của lực lượng vũ trang Iran và phải tuân thủ một số "biện pháp kỹ thuật". Tehran nói với các bên trung gian đàm phán rằng sẽ hạn chế số lượng tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz xuống khoảng chục chiếc mỗi ngày.
Các bên trung gian và môi giới hàng hải cũng nói rằng Iran yêu cầu tàu hàng phải thỏa thuận trước về phí quá cảnh, sau đó thanh toán bằng tiền điện tử hoặc đồng nhân dân tệ. Mức phí phụ thuộc vào kích thước tàu, bao gồm phí quá cảnh cơ bản, hộ tống an ninh và xử lý hành chính.
Tổng thống Trump cũng tỏ ra không hài lòng khi các đồng minh NATO không hỗ trợ đảm bảo an ninh cho eo biển Hormuz. Reuters ngày 9/4 đưa tin sau cuộc gặp với ông Trump, Tổng thư ký NATO Mark Rutte đã thông báo với chính phủ các nước châu Âu rằng lãnh đạo Mỹ muốn có những cam kết cụ thể nhằm bảo vệ tuyến hàng hải này trong vòng vài ngày tới.
"Những tuyến đường hàng không ở phía đông không phận Iran đã được mở cửa cho các chuyến bay quốc tế quá cảnh qua nước này", Cơ quan Hàng không Dân dụng Iran cho biết, thêm rằng một số sân bay cũng đã mở cửa trở lại lúc 7h sáng hôm nay (10h30 giờ Hà Nội).
Cơ quan này cho biết hoạt động của các sân bay trên khắp Iran sẽ từng bước được khôi phục sau nhiều tuần đóng cửa vì xung đột. Việc mở cửa trở lại phụ thuộc vào tiến độ chuẩn bị về kỹ thuật cũng như năng lực vận hành của cả khối quân sự và dân dụng nhằm đảm bảo phục vụ hành khách.
Một điện văn thông báo hàng không (NOTAM) được ban hành vào sáng sớm 18/4 nhằm cập nhật lộ trình bay mới cho các hãng hàng không và đơn vị điều hành.
Tuy nhiên, hơn ba giờ sau thông báo mở cửa, các trang web theo dõi hoạt động hàng không vẫn không hiển thị bất kỳ chuyến bay quốc tế nào đi qua Iran. Một số chuyến bay vẫn tránh không phận nước này bằng cách đi đường vòng.
Ngày 17/4, Iran cũng đã thông báo mở cửa hoàn toàn eo biển Hormuz cho các tàu thương mại. Tehran cho hay động thái nhằm hưởng ứng lệnh ngừng bắn 10 ngày giữa Israel và Lebanon, có hiệu lực cùng ngày.
"Eo biển Hormuz chỉ được mở cửa trong thời gian thực thi lệnh ngừng bắn, với điều kiện là không cho phép tàu quân sự và các tàu liên quan tới lực lượng thù địch đi qua", Reza Talaei-Nik, người phát ngôn Bộ Quốc phòng Iran, nói.
Ông nói thêm rằng tình hình hiện tại chỉ là tạm thời và có thể đảo ngược nếu áp lực gia tăng đối với nhóm Hezbollah do Iran hậu thuẫn ở Lebanon.
Nhóm Hezbollah từ hôm 2/3 tập kích vào Israel để trả thù cho cố lãnh tụ tối cao Iran, khiến Israel tấn công đáp trả. Chiến sự đã khiến hơn 2.000 người thiệt mạng ở Lebanon và 1,2 triệu người phải rời bỏ nhà cửa.
Thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Lebanon được thúc đẩy sau các cuộc điện đàm của Tổng thống Donald Trump với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu và Tổng thống Lebanon Joseph Aoun. Ông Trump kỳ vọng các lãnh đạo sẽ sớm gặp nhau tại Nhà Trắng để hướng tới hòa bình giữa hai quốc gia.
Trong ảnh vệ tinh thương mại do hãng Airbus chụp ngày 5/4, ít nhất 28 hố va chạm đã xuất hiện dọc theo một số tuyến đường ở tỉnh Isfahan tại miền trung Iran, cách khoảng 20 km so với vị trí sân bay dã chiến được lực lượng Mỹ thiết lập để tập kết, sơ tán đặc nhiệm và phi công F-15E được giải cứu cùng ngày.
Các miệng hố có giãn cách tương đối đều đặn, mỗi hố rộng khoảng 9 m, đủ lớn để khiến những tuyến đường này bị chặn, cho thấy đây dường như là kết quả của loạt đòn đánh có chủ đích.
Đài CNN trước đó cho biết trong lúc đặc nhiệm Mỹ tiếp cận sườn núi nơi phi công F-15E đang ẩn náu, các máy bay đã không kích khu vực xung quanh để đảm bảo binh sĩ Iran không thể đến gần khu vực.
Một ảnh vệ tinh khác cho thấy miệng hố lớn, có đường kính khoảng 12 m, gần nơi lực lượng Iran thu được các mảnh vỡ tiêm kích F-15E trước đó hai ngày. Một số người đứng quanh hố, gần đó là hai ôtô màu trắng. Địa điểm này nằm cách sân bay dã chiến của Mỹ khoảng 30 km.
Chưa rõ đây là hố được tạo ra khi chiếc F-15E lao xuống đất, hay là hiện trường sau khi không quân Mỹ ném bom để ngăn Iran thu được những thiết bị nguyên vẹn trên tiêm kích bị bắn hạ.
Giới chức Mỹ chưa bình luận về hình ảnh.
Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM), cơ quan đặc trách hoạt động của quân đội Mỹ ở Trung Đông, hôm 5/4 lần đầu lên tiếng xác nhận tiêm kích đa năng F-15E bị bắn rơi trong lúc làm nhiệm vụ chiến đấu ở Iran, hai ngày sau khi sự việc xảy ra.
Phi công buồng trước được sơ tán ngay sau đó. Sĩ quan điều khiển vũ khí ở buồng sau phải leo lên sườn núi ở độ cao khoảng 2.100 m để tránh sự truy đuổi của dân quân Iran. Người này ẩn nấp ở một khe núi và được Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) xác định vị trí.
Mỹ sau đó huy động hàng trăm binh sĩ và lính đặc nhiệm tinh nhuệ, cùng hàng chục máy bay để giải cứu quân nhân bị mắc kẹt tại Iran. Sau khi tiếp cận được mục tiêu, họ rút về sân bay dã chiến để lên máy bay rời khỏi Iran. Tuy nhiên, hai vận tải cơ đặc nhiệm MC-130J gặp sự cố không thể cất cánh, khiến giới chỉ huy Mỹ phải điều máy bay dự bị tới sơ tán quân nhân theo từng đợt.
Reuters dẫn lời quan chức Mỹ giấu tên cho biết các đơn vị đặc nhiệm đã phá hủy 6 máy bay, gồm hai vận tải cơ MC-130J và 4 trực thăng, trước khi rời đi để ngăn chúng rơi vào tay Iran. Trong khi đó, quân đội Iran tuyên bố lực lượng nước này đã bắn hạ hai trực thăng và một máy bay vận tải C-130 tham gia chiến dịch tìm kiếm phi công Mỹ.
