Mỹ – Iran dự kiến đàm phán ở Pakistan

Trong tháng trước, Washington đã nới lỏng lệnh cấm vận lên Moscow bằng cách cho phép các quốc gia mua dầu thô của Nga đã được vận chuyển trên biển cho đến ngày 11.4 nhằm ổn định thị trường năng lượng, sau khi eo biển Hormuz bị đóng cửa.

"Chúng tôi đã liên lạc với Bộ Ngoại giao để tìm kiếm cơ hội khác hoặc gia hạn việc nới lỏng lệnh cấm vận", Bộ trưởng Năng lượng Philippines Sharon Garin nói với các phóng viên, đồng thời cho biết thêm yêu cầu này đã được chính thức chuyển đến Mỹ.

Bà Garin cho biết thêm dù chưa có phản hồi từ Mỹ, Philippines vẫn "rất lạc quan về việc có được thêm cơ hội này. Nếu không thành công, chúng tôi cũng có những lựa chọn khác".

"Bộ Năng lượng nhận thấy vấn đề hiện tại không chỉ là vấn đề của hôm nay, tuần tới hay tháng tới. Đó sẽ là một vấn đề kéo dài", bà Garin nhận định.

Khoảng 30% dầu thô nhập khẩu của Philippines phải đi qua eo biển Hormuz. Phần còn lại nhu cầu nhiên liệu của nước này được cung cấp từ các nhà máy lọc dầu châu Á, vốn cũng phụ thuộc vào dầu thô từ Trung Đông.

Nếu không thể có thêm dầu thô của Nga, bà Garin cho hay Manila sẽ xem xét các nguồn khác như Colombia, Mỹ và Canada.

Bà Garin nhấn mạnh dù những quốc gia này cung cấp các loại dầu thô khác nhau, "chúng tôi vẫn có thể sử dụng các sản phẩm tinh chế của họ", và nói thêm rằng Manila cũng sẽ xem xét các nhà cung cấp khác như Brunei và Ấn Độ.

"Chúng tôi muốn mở kênh nhập khẩu từ Nga nhưng chúng tôi muốn có nhiều lựa chọn hơn. Chúng tôi cần đa dạng hóa để không chỉ phụ thuộc vào một quốc gia". Philippines hiện có lượng dầu mỏ dự trữ đủ dùng trong khoảng 50 ngày, theo bà Garin.

Trong khi đó, Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) ngày 14.4 cho rằng Nga đã thu về 19 tỉ USD trong tháng trước, khi xuất khẩu dầu thô và các sản phẩm dầu mỏ của nước này đạt 7,1 triệu thùng/ngày, tăng thêm 320.000 thùng/ngày so với sản lượng của tháng 2, theo AFP.

Tin Gốc: Thanh Niên

Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM), cơ quan đặc trách hoạt động của quân đội Mỹ ở Trung Đông, hôm 5/4 xác nhận một tiêm kích F-15E đã bị bắn rơi khi làm nhiệm vụ chiến đấu. Tổng thống Donald Trump sau đó cho biết phi cơ đã trúng "tên lửa phòng không vác vai".

Đây là lần đầu máy bay có người lái của Mỹ bị bắn rơi trên lãnh thổ Iran. Chỉ vài giờ sau, một cường kích A-10 cũng trúng hỏa lực đối phương, phi công cố điều khiển máy bay rời không phận Iran rồi phóng ghế thoát hiểm ở không phận đồng minh.

Các sự việc xảy ra chỉ hai tuần sau vụ tiêm kích tàng hình F-35A bị phòng không Iran phục kích, khiến phi công bị thương và máy bay hỏng nặng, dự kiến mất nhiều thời gian để sửa chữa. Ngày 26/3, một tiêm kích đa năng Super Hornet của hải quân Mỹ cũng suýt trúng tên lửa vác vai ở khu vực thành phố cảng Chabahar, miền nam Iran.

Những sự việc trên được giới chuyên gia coi là "gáo nước lạnh" đối với Washington, đặc biệt là khi Tổng thống Trump và quân đội Mỹ nhiều lần khẳng định năng lực phòng không Iran đã bị suy giảm nặng nề.

Tướng Alireza Elhami, chỉ huy Bộ tư lệnh Liên hợp Phòng không Quốc gia Iran, cho biết nước này đang phục kích máy bay quân sự đối phương bằng "các phương pháp và khí tài nội địa hiện đại". Ông khẳng định Iran hạ được phi cơ hiện đại của Mỹ nhờ triển khai chiến thuật hợp lý, kết hợp với "các thiết bị hiện đại và đổi mới hệ thống phòng thủ", nhưng không nêu cụ thể thông tin.

Amir Avivi, chủ tịch Diễn đàn An ninh và Quốc phòng Israel (IDSF), viện nghiên cứu chuyên cố vấn cho chính phủ nước này, nhận định Iran đang sử dụng mạng lưới camera đa phổ tinh vi, có thể thu được dữ liệu từ các bước sóng nằm ngoài phạm vi quan sát của mắt người, nhằm nhận diện và bám bắt máy bay Mỹ - Israel.

"Camera có thể lắp dọc theo những tuyến bay phổ biến của máy bay Mỹ và Israel. Sau khi phát hiện mục tiêu, Iran sẽ triển khai lực lượng để tìm cách bắn hạ", ông Gavivi nói, thêm rằng thông tin này được các quan chức cấp cao Israel chia sẻ gần đây.

Giám đốc IDSF chỉ ra rằng sau xung đột 12 ngày hồi tháng 6/2025, quân đội Iran nhận thấy đối phương có thể dễ dàng xác định vị trí các đài radar cảnh giới để tập kích và vô hiệu hóa, khiến Tehran mất khả năng phát hiện mối đe dọa từ xa.

Khác với radar, camera không phát ra tín hiệu vô tuyến nên lực lượng Mỹ - Israel không thể truy ngược vị trí của chúng. Tel Aviv đã chia sẻ thông tin về mạng lưới camera đối phương cho Washington, song đây vẫn là thách thức về mặt tác chiến.

"Đó không phải điều quá bất ngờ, nhưng vẫn là vấn đề lớn", giám đốc IDSF cho hay, đồng thời cảnh báo rằng Iran vẫn còn nhiều khẩu đội phòng không được bố trí rải rác khắp đất nước.

Theo bình luận viên quân sự James Marinero, camera đa phổ là giải pháp giúp Iran giảm phụ thuộc vào radar phòng không, trong khi vẫn bảo đảm năng lực cảnh giới và bám bắt mục tiêu.

Loại camera này có thể quan sát được nhiều bước sóng ánh sáng khác nhau, tạo ra môi trường giàu dữ liệu, khiến máy bay không thể ẩn mình chỉ bằng cách giảm tín hiệu phản xạ radar và cũng hạn chế đáng kể hiệu quả của những hệ thống đối phó hồng ngoại.

"Mọi vật thể trên bầu trời đều phát tín hiệu đa phổ. Kể cả khi tiêm kích tàng hình F-35 sử dụng hệ thống làm mát để che bớt lượng nhiệt tỏa ra từ động cơ, ma sát giữa không khí và thân máy bay ở tốc độ cao vẫn tạo ra sự tương phản với khí quyển xung quanh", Marinero cho hay.

Camera đa phổ không phát ra bức xạ, nhờ nguyên lý hoạt động hoàn toàn thụ động. Điều này khiến các thiết bị cảnh báo chiếu xạ radar, như hệ thống tác chiến điện tử AN/ASQ-239 trên tiêm kích F-35, không thể biết đối phương đang theo dõi và báo động cho phi công.

Sau khi phát hiện mục tiêu, cảm biến hồng ngoại có thể chuyển tham số cho tên lửa dùng đầu dò tầm nhiệt để bám bắt. Toàn bộ quá trình từ khi theo dõi đến lúc khai hỏa đều không phát tín hiệu vô tuyến, khiến kíp lái đối phương không kịp trở tay.

Điều này dường như là đã được thể hiện trong vụ tiêm kích F-35A Mỹ bị trúng tên lửa. Chiếc F-35A dường như giữ đường bay ổn định, không có dấu hiệu cơ động ngoặt gấp hoặc thả mồi bẫy để đối phó tên lửa đang lao đến, chưa rõ liệu phi công Mỹ có biết mình đang bị nhắm mục tiêu hay không.

Camera đa phổ có thể nhận diện mục tiêu tốt hơn so với radar nếu ở trong tầm hoạt động hiệu quả. Với radar, mục tiêu thường chỉ hiển thị trên màn hình dưới dạng một đốm hoặc vạch sáng, tùy diện tích phản xạ radar, kèm theo thông số như tầm, hướng, độ cao và tốc độ.

Trong khi đó, camera đa phổ độ phân giải cao có thể thu được hình ảnh đủ rõ để xác định chủng loại máy bay. Có khả năng công nghệ AI cũng được tích hợp vào quá trình xử lý dữ liệu để nâng cao mức độ nhận dạng mục tiêu.

Dù vậy, nhược điểm chính của loại cảm biến này là dễ bị ảnh hưởng bởi điều kiện thời tiết và môi trường. Tầm phát hiện mục tiêu của nó ngắn hơn nhiều so với radar, đồng thời không thể quan sát xuyên mây mù và mưa.

Khả năng đo xa của camera đa phổ cũng rất kém, trừ khi áp dụng một số biện pháp như triển khai nhiều tổ hợp cùng lúc để làm phép đạc tam giác hoặc ước đoán khoảng cách nhờ kích thước mục tiêu.

Phạm Giang (Theo Wall Street Journal, Axios, Tasnim)

Tin Gốc: https://vnexpress.net/cong-nghe-iran-co-the-da-su-dung-de-doi-pho-loat-tiem-kich-my-5058910.html

Reuters dẫn thông tin từ phía Ukraine cho biết quân đội nước này đã tấn công một cảng trung chuyển dầu của Nga ở bán đảo Crimea.

Cụ thể, lực lượng Ukraine đã tấn công mục tiêu ở Feodosia, cảng dầu hàng hải lớn nhất trên bán đảo.

Cảng trung chuyển đóng vai trò then chốt trong việc cung cấp nhiên liệu cho lực lượng Nga tại Crimea.

Nga chưa bình luận về thông tin trên. Tuy nhiên, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova cảnh báo các nước vùng Baltic cần nhận thức rõ nguy cơ nếu cho phép máy bay không người lái (UAV) của Ukraine bay qua không phận để tấn công các mục tiêu bên trong lãnh thổ Nga.

Ở chiều ngược lại, cơ quan quản lý cảng biển Ukraine hôm 8.4 cho biết Nga đã triển khai đợt tấn công bằng UAV nhằm vào cảng trên sông Danube lớn nhất của Ukraine là Izmail trong đêm 7.4. Vụ tấn công đã gây hư hại cơ sở hạ tầng cảng và một tàu dân sự.

Theo thông báo trên Telegram, một số nhà kho đã bốc cháy sau khi trúng UAV, nhưng đám cháy đã được lính cứu hỏa kiểm soát. Không xảy ra thương vong về người.

Izmail nằm bên sông Danube, ở cực tây nam Ukraine và đối diện lãnh thổ Romania ở bờ bên kia. Thành phố đã trở thành đầu mối hậu cần quan trọng và thường xuyên bị tấn công trong thời gian qua.

RBC Ukraine hôm 8.4 dẫn lời ông Pavlo Palisa, Phó Chánh văn phòng tổng thống Ukraine, cáo buộc Nga đang lên kế hoạch thiết lập một "vùng đệm" tại khu vực Transnistria thuộc Moldova do Nga kiểm soát, chạy dọc theo biên giới với tỉnh Vinnytsia của Ukraine.

Nga kiểm soát Transnistria từ năm 1992. Khu vực này trải dài dọc theo các tỉnh Odessa và Vinnytsia của Ukraine, với đường biên giới Ukraine–Moldova tại đây dài hơn 400 km.

Ông Palisa cho biết đây là lần đầu tiên kế hoạch trên được ghi nhận, đồng thời trấn an người dân Ukraine chẳng có gì phải lo ngại, vì Kyiv không cho rằng Moscow có năng lực làm điều đó.

Ông Palisa cũng cho biết Nga chưa từ bỏ ý định thiết lập các "vùng đệm" tương tự tại các tỉnh Kharkiv, Sumy và Chernihiv dọc biên giới Nga.

Tuy nhiên, theo quan chức này, hiện chưa bên nào có đủ năng lực để tạo ra thay đổi đáng kể đối với cục diện chiến sự trong ngắn hạn.

Trong chuyến thăm Hungary, Phó tổng thống Mỹ J.D. Vance hôm 8.4 chỉ trích các nhà lãnh đạo châu Âu đã chưa làm đủ để chấm dứt xung đột Ukraine, đồng thời cho rằng đây là cuộc xung đột "khó giải quyết nhất".

Cùng ngày, Kyiv kêu gọi Mỹ gây áp lực cho Nga để chấm dứt chiến sự, nói rằng thỏa thuận ngừng bắn với Iran cho thấy Washington sẽ thành công nếu "quyết đoán".

"Nhiều nhà lãnh đạo chính trị tại châu Âu đang khiến chúng tôi thất vọng vì họ dường như không thực sự quan tâm đến việc giải quyết cuộc xung đột này", Reuters dẫn lời ông Vance.

Ông cho biết các nỗ lực giải quyết tình hình Nga - Ukraine đã đạt được "tiến triển đáng kể".

"Chúng tôi đã nhận được đề xuất từ phía Ukraine và Nga. Chúng tôi trên thực tế đã khiến họ nêu rõ lập trường, và theo thời gian, các lập trường đó ngày càng xích lại gần nhau", ông Vance nói.

Phó tổng thống Mỹ cho hay dù chưa đạt kết quả cuối cùng, bản thân ông khá lạc quan, nhưng hai bên cần phải hành động.

Tin Gốc: https://thanhnien.vn/chien-su-ukraine-ngay-1505-xung-dot-ukraine-la-kho-giai-quyet-nhat-185260408204445012.htm