Tại họp báo thường kỳ Bộ Tài chính ngày 9/4, ông Lê Long, Phó cục trưởng Cục Thuế, đề cập tới việc gần đây, cơ quan chức năng phát hiện một số vụ án lớn liên quan đến hành vi sử dụng hai hệ thống sổ kế toán để che giấu doanh thu.
Điển hình là vụ Công ty Hoàng Long gây thiệt hại thuế hơn 241 tỷ đồng hay Công ty TNHH Bảo Tín Minh Châu gây thất thu ngân sách khoảng 150 tỷ đồng.
Theo ông Long, việc doanh nghiệp sử dụng song song hai hệ thống sổ kế toán – một để theo dõi hoạt động thực tế và một để cung cấp cho cơ quan quản lý – là hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng. Thủ đoạn này thường nhằm mục đích che giấu doanh thu, gian lận thuế hoặc làm sai lệch báo cáo tài chính để phục vụ các mục đích khác như tham gia đấu thầu, vay vốn ngân hàng. Hành vi này gây thất thu ngân sách, ảnh hưởng tới nền kinh tế, môi trường kinh doanh.
“Điểm đáng lo là hành vi này có thể diễn ra có hệ thống, tinh vi, dễ che giấu và khó phát hiện nếu không có kỹ năng thanh, kiểm tra chuyên sâu hoặc nghiệp vụ điều tra của cơ quan chức năng”, ông nói.
Lãnh đạo Cục Thuế chỉ ra nguyên nhân của tình trạng này xuất phát từ ý thức tuân thủ pháp luật và đạo đức kinh doanh của một số doanh nghiệp còn hạn chế. Nhiều doanh nghiệp tìm cách tối đa hóa lợi nhuận, giảm nghĩa vụ thuế, trong khi chưa nhận thức đầy đủ các rủi ro pháp lý, thậm chí chấp nhận đánh đổi để trốn thuế.
Trước thực trạng này, cơ quan thuế đã đề nghị các tổ chức cung cấp giải pháp hóa đơn, dịch vụ giao dịch điện tử trong lĩnh vực thuế phối hợp ngăn chặn gian lận. Các đơn vị này được yêu cầu cung cấp thông tin khách hàng có sử dụng phần mềm kế toán, gồm tên người nộp thuế, mã số thuế, địa chỉ trụ sở và địa điểm kinh doanh. Họ cũng phải lập danh sách toàn bộ khách hàng sử dụng phần mềm kế toán đến hết ngày 31/3 và gửi về Cục Thuế trước ngày 8/4.
“Việc thu thập thông tin giúp cơ quan thuế nắm được quy mô doanh nghiệp, tổ chức, hộ kinh doanh đang sử dụng các phần mềm kế toán, để có giải pháp hỗ trợ, kiểm soát việc kê khai, nộp thuế”, ông Long cho biết.
Đến 7/4, Cục Thuế đã nhận được dữ liệu từ 42 tổ chức, với thông tin của 12.809 khách hàng đang sử dụng các phần mềm kế toán. Cơ quan này đang tiếp tục phối hợp với các đơn vị để tổng hợp dữ liệu trên phạm vi cả nước.
Từ tháng 4, cơ quan thuế sẽ sử dụng các dữ liệu này để rà soát, đưa ra cảnh báo và khuyến nghị với các tổ chức, doanh nghiệp hoặc hộ kinh doanh có dấu hiệu sử dụng song song nhiều hệ thống sổ kế toán.
Ngành thuế cũng sẽ tăng kiểm soát dòng tiền nhằm hạn chế gian lận, kết nối dữ liệu giữa cơ quan thuế và ngân hàng, theo dõi các giao dịch có giá trị lớn qua tài khoản. Họ cũng tăng ứng dụng công nghệ trong quản lý thuế, như sử dụng big data và trí tuệ nhân tạo (AI) để phân tích rủi ro. Hệ thống có thể phát hiện dấu hiệu bất thường như doanh thu biến động mạnh, biên lợi nhuận thấp bất hợp lý hoặc chênh lệch dữ liệu giữa các hệ thống.
Ngoài ra, cơ quan thuế sẽ tiếp tục phối hợp với cơ quan điều tra. Các trường hợp có dấu hiệu gian lận hoặc trốn thuế sẽ được củng cố hồ sơ và chuyển sang cơ quan công an xử lý.
Chiều 9/4, Thủ tướng Lê Minh Hưng báo cáo Quốc hội tình hình thực kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội những tháng đầu năm 2026 và kế hoạch 5 năm.
Theo Thủ tướng, tình hình thế giới, khu vực tiếp tục biến động nhanh, phức tạp, nhất là việc điều chỉnh chính sách của nhiều quốc gia, xung đột quân sự leo thang. Cùng với đó, giá xăng, dầu tăng cao, kinh tế toàn cầu dự báo tăng trưởng chậm.
Năm nay, Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng hai chữ số. Ông cho hay Chính phủ sẽ huy động và sử dụng hiệu quả mọi nguồn lực để đạt mục tiêu này. Trong đó, Chính phủ yêu cầu thu ngân sách tăng 10%, tiết kiệm trên 10% và phấn đấu tiết kiệm chi thường xuyên thêm 5%; gỡ vướng nhanh cho các dự án tồn động kéo dài... Chỉ tiêu tăng trưởng với từng địa phương, tập đoàn, doanh nghiệp nhà nước sẽ được Chính phủ giao cụ thể trong tháng 4.
"Kiên quyết không để xảy ra mất ổn định, khủng hoảng kinh tế trong mọi tình huống. Chính phủ sẽ tăng cường kỷ luật, kỷ cương tài chính, ngân sách và có giải pháp dự phòng để chủ động ứng phó với biến động", Thủ tướng nói.
Xung đột Trung Đông khiến thị trường năng lượng toàn cầu, trong đó có Việt Nam chịu tác động lớn, giá nhiên liệu tăng vọt. Thủ tướng nói Việt Nam
sẽ đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia cả trước mắt và lâu dài, nhất là nguồn cung dầu thô, khí đốt. Ông cũng yêu cầu tăng tiết kiệm năng lượng, bảo đảm không để thiếu điện trong bất cứ tình huống nào và nâng cao hiệu quả vận hành hệ thống điện.
Theo kế hoạch, Chiến lược dự trữ năng lượng quốc gia và Đề án phát triển hạ tầng công nghiệp ứng dụng năng lượng nguyên tử sẽ được hoàn thành trong quý III. Việt Nam sẽ hình thành hệ thống kho dự trữ dầu thô quy mô lớn, nhằm đa dạng và duy trì nguồn cung ổn định ít nhất 90 ngày.
Hiện Việt Nam chưa có kho dự trữ xăng dầu quốc gia riêng biệt. Hàng dự trữ đang được tồn trữ tại kho của doanh nghiệp đầu mối kinh doanh xăng dầu lớn thông qua hợp đồng, trả phí theo định mức với các đơn vị. Mức dự trữ này chỉ khoảng 7-10 ngày tiêu thụ. Vừa qua, Chính phủ đã giao Bộ Công Thương sớm làm việc với các đối tác nước ngoài để triển khai ngay việc xây dựng kho dự trữ xăng dầu chiến lược tại Nghi Sơn (Thanh Hóa).
Từ cuối tháng 2 đến nay, giá bán lẻ xăng dầu trong nước đã có 15 kỳ điều hành, hiện mỗi lít xăng RON 95-III là 23.540 đồng, dầu diesel 32.960 đồng. Trước đó, có thời điểm giá hai loại nhiên liệu này lên lần lượt gần 34.000 đồng và 45.000 đồng một lít.
Về phát triển các mô hình kinh tế mới, theo Thủ tướng, sàn giao dịch dữ liệu, tài sản mã hóa, tài sản kỹ thuật số sẽ được vận hành thí điểm từ quý III, sau khi nhà chức trách rà soát, bổ sung các chính sách, đề án phát triển.
Với các thị trường trọng yếu, trong đó có bất động sản, trái phiếu doanh nghiệp, tiền tệ... cũng phải được lành mạnh hóa. Ông cho biết đã trực tiếp chỉ đạo Thống đốc Ngân hàng Nhà nước, yêu cầu cơ quan này phải có các biện pháp điều hành để ổn định mặt bằng lãi suất huy động và cho vay.
Thẩm tra báo cáo của Chính phủ, ông Phan Văn Mãi, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Tài chính nói kinh tế vĩ mô trong nước cơ bản ổn định nhưng dư địa chính sách còn hạn chế, trong khi rủi ro bên ngoài gia tăng. Theo ông Mãi, bối cảnh hiện tại đòi hỏi Chính phủ cần nâng cao năng lực dự báo và phản ứng chính sách kịp thời hơn.
Cơ quan thẩm tra đề nghị Chính phủ theo dõi sát thị trường năng lượng và chính sách thuế, thương mại quốc tế nhằm kịp thời đánh giá tác động, xây dựng kịch bản điều hành phù hợp.
"Một số thành viên cho rằng có cơ sở vững chắc để không loại trừ phương án lãi suất nào trong tương lai. Việc này phản ánh khả năng điều chỉnh để phù hợp việc lạm phát liên tục cao hơn mục tiêu 2% của Fed", biên bản công bố ngày 8/4 viết. Quan điểm này được quan tâm trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông khiến giá năng lượng tăng cao hơn một tháng qua.
Fed đã giảm lãi suất nhiều lần từ năm 2024. Tuyên bố sau cuộc họp tháng trước của cơ quan này cũng nghiêng về khả năng tiếp tục nới lỏng. Tuy nhiên, biên bản tháng 3 cho thấy số quan chức cởi mở hơn với khả năng tăng lãi suất so với thông điệp đưa ra sau cuộc họp đầu năm.
Sau khi xung đột tại Trung Đông nổ ra ngày 28/2, "nhiều thành viên chỉ ra rủi ro lạm phát duy trì ở mức cao đang kéo dài lâu hơn dự kiến do giá dầu tăng". Nếu giá năng lượng vẫn cao, "chi phí đầu vào tăng có thể sẽ phản ánh vào lạm phát cơ bản", biên bản viết.
Chỉ số giá chi tiêu cá nhân (PCE) - thước đo lạm phát ưa thích của Fed - tăng 2,8% trong tháng 1 và 2,9% tháng 12/2025. Mục tiêu của cơ quan này là lạm phát 2%. PCE tháng 3 sẽ được công bố tuần này.
Trong cuộc họp tháng 3, Fed giữ nguyên lãi suất tham chiếu ở mức 3,5-3,75%. Cơ quan này cũng nhận định xung đột đang gây ra nhiều bất ổn mới cho triển vọng kinh tế.
Dù vậy, "nhiều thành viên" vẫn coi việc giảm lãi suất là kịch bản cơ sở. Phần lớn thành viên cho rằng nếu xung đột Trung Đông kéo dài, tác động tiêu cực lên tăng trưởng có thể đủ lớn để buộc họ giảm lãi suất nhiều hơn.
Họ lo ngại "xung đột kéo dài có thể khiến thị trường lao động suy yếu thêm, từ đó cần gia tăng các đợt giảm lãi suất do giá dầu leo thang làm giảm sức mua của hộ gia đình, thắt chặt điều kiện tài chính và kìm hãm tăng trưởng toàn cầu", biên bản cho biết.
Biên bản được Fed đưa ra một ngày sau khi Mỹ và Iran thông báo ngừng bắn 2 tuần. Dù vậy, tối 8/4, truyền thông Iran đưa tin nước này đình chỉ cho phép tàu qua eo biển Hormuz và đe dọa rút khỏi thỏa thuận ngừng bắn vì Israel tiếp tục tấn công vào Lebanon, nơi có nhóm Hezbollah do Tehran hậu thuẫn. Mỹ đồng thời cảnh báo Iran không để thỏa thuận đổ vỡ vì Lebanon.
Sau cuộc họp ngày 5/4, Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ và đồng minh (OPEC+) thống nhất tăng hạn ngạch sản xuất thêm 206.000 thùng một ngày trong tháng 5. Mức tăng này tương đương tháng 4.
Tuy nhiên, con số trên được đánh giá khiêm tốn và chỉ có ý nghĩa trên giấy tờ, do các thành viên chủ chốt hiện khó nâng sản lượng. Tại vùng Vịnh, cơ sở hạ tầng đang chịu thiệt hại do các cuộc tấn công bằng tên lửa và thiết bị bay không người lái. Một số quan chức cho biết kể cả khi chiến sự chấm dứt và eo biển Hormuz được mở lại, các nước vẫn mất vài tháng để khôi phục hoạt động và đạt mục tiêu sản lượng.
Cuộc xung đột khiến eo biển Hormuz gần như bị phong tỏa từ cuối tháng 2, chặn tuyến đường xuất khẩu của nhiều nước thành viên OPEC+ như Arab Saudi, UAE, Kuwait và Iraq. Đây là các quốc gia có khả năng nâng sản xuất mạnh nhất trước chiến sự.
Những nước khác trong OPEC+, như Nga, hiện cũng không thể tăng sản lượng, vì các lệnh trừng phạt của phương Tây và thiệt hại với cơ sở hạ tầng trong chiến sự Ukraine.
"Thực tế là số dầu được bổ sung ra thị trường rất ít. Khi eo biển Hormuz vẫn đóng, việc OPEC+ tăng sản xuất ít có ý nghĩa", Jorge Leon - cựu quan chức OPEC, hiện làm việc tại hãng tư vấn năng lượng Rystad Energy nhận định.
Mức tăng trên chỉ tương đương gần 2% lượng dầu bị thiếu hụt do eo biển Hormuz tê liệt. Tuy nhiên, nó cũng cho thấy OPEC+ sẵn sàng nâng sản xuất ngay khi tuyến đường thủy này mở lại, các nguồn tin của Reuters cho biết.
Cuối tuần trước, Iran tuyên bố các tàu của Iraq được đi qua Hormuz. Dữ liệu vận tải ngày 5/4 cho thấy một tàu chở dầu thô của Iraq đã đi qua eo biển này.
JPMorgan tuần trước dự báo giá dầu có thể vượt 150 USD một thùng - cao nhất lịch sử, nếu dòng chảy năng lượng qua Hormuz gián đoạn đến giữa tháng 5.
Iran là một trong 22 thành viên của OPEC+. Tổ chức này giảm sản lượng từ 2022 nhằm ngăn dư cung trên thị trường khiến giá giảm. Từ tháng 4/2025, sản xuất của nhóm dần tăng lên, nhằm giành lại thị phần từ các đối thủ, như Mỹ. Tính đến hiện tại, họ tăng sản xuất thêm 2,9 triệu thùng một ngày.