Iran đang đối mặt với một trong những cuộc khủng hoảng kinh tế – xã hội tồi tệ nhất thập kỷ khi tăng trưởng GDP gần như bằng 0, lạm phát tăng vọt và bất ổn địa chính trị – xã hội leo thang. Theo ước tính của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) hồi tháng 1, GDP thực của Iran chỉ tăng 0,3% năm 2025, giảm mạnh so với các năm trước đó (3,7% năm 2024 và 5,3% năm 2023).
Trước khi chiến sự xảy ra, lạm phát tại Iran đã lên tới gần 50% trong tháng 2, theo số liệu của cơ quan thống kê nước này. Sau hơn 5 tuần xung đột, các vấn đề kinh tế chỉ càng thêm trầm trọng. Ngoài nỗi sợ bị tấn công mỗi ngày, tác động dễ thấy nhất của chiến sự là một vòng xoáy tăng giá mới, từ nhu yếu phẩm như thực phẩm, đồ uống, thuốc men, tã lót đến bữa trưa tại các nhà hàng sang trọng trong thành phố.
Ở ngoại ô thủ đô Tehran, Amir (40 tuổi) cho biết trên AFP rằng giá loại bánh mỳ anh thường mua đã đột ngột tăng từ 700.000 rial lên 1 triệu rial (khoảng 0,75 USD). Một người bạn của anh cũng phải trả 180 triệu rial cho một viên thuốc chữa ung thư, vốn chỉ có giá 3 triệu rial trước xung đột. “Mà anh ấy phải mua 20 viên mỗi ngày”, Amir nói.
Kaveh – một họa sĩ tại Tehran – cho biết quán cà phê nổi tiếng Dobar ở trung tâm Tehran “đã tăng giá 25% với tất cả món chỉ trong một ngày”. Ngay cả ở vùng tây bắc Iran – nơi thường có nguồn hàng nhập khẩu dồi dào từ Thổ Nhĩ Kỳ, “một số sản phẩm đã tăng giá gấp 3 bình thường”, một phụ nữ 50 tuổi cho biết trên AFP.
Nhận thấy lạm phát tăng nhanh, Ngân hàng Trung ương Iran giữa tháng trước đã phát hành tờ tiền 10 triệu rial – mệnh giá cao nhất đang lưu hành. Trước đó một tháng, cơ quan này đã ra mắt tờ 5 triệu rial – cũng là kỷ lục khi đó, phản ánh sự mất giá mạnh của nội tệ kể từ sau cuộc xung đột tháng 6 năm ngoái với Mỹ và Israel.
Khi giá cả tăng gây thêm áp lực lên ngân sách hộ gia đình, nhiều người cũng rơi vào cảnh thất nghiệp. Chiến sự khiến nhiều doanh nghiệp phải đóng cửa, đẩy người lao động vào tình trạng bấp bênh và không biết có được trả lương hay không.
Chợ trên khắp cả nước rút ngắn thời gian mở cửa, các công ty xây dựng cũng sa thải hàng loạt lao động. Nhiều người trong số đó là lao động nhập cư từ Afghanistan. “Khi chiến sự bắt đầu, cơ hội việc làm trở nên hiếm hoi và mọi người ngừng xây dựng”, Faizullah Arab – một thợ sơn 23 tuổi cho biết khi trở về Afghanistan cuối tuần trước.
“Các chủ doanh nghiệp đã ra nước ngoài, nên việc kinh doanh cũng dừng lại”, Walijan Akbari, một lao động 42 tuổi, nói thêm.
Những người phụ thuộc vào Internet hoặc thương mại điện tử cũng gặp khó khăn trong hơn 5 tuần qua, khi chỉ còn mạng nội địa hạn chế của Iran hoạt động. “Tôi thực sự rất lo lắng về tương lai của chúng tôi, đặc biệt là về kinh tế. Sa thải hàng loạt, đóng cửa trên diện rộng… mọi thứ đều quá sức chịu đựng”, một phụ nữ 35 tuổi làm việc trong lĩnh vực tài chính tại Isfahan cho biết.
Các cuộc không kích nhằm vào ngành thép của Iran – lĩnh vực quan trọng với nhiều ngành công nghiệp – cùng các cơ sở hóa dầu, cầu đường, nhiều khả năng sẽ để lại tác động dài hạn lên nền kinh tế. Adnan Mazarei, cựu quan chức cấp cao của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) về Trung Đông, nhận định hệ thống ngân hàng sau chiến sự cũng là một vấn đề đáng lo ngại..
“Trước khi xung đột nổ ra, các ngân hàng đã ở trong tình trạng khó khăn, dễ tổn thương, với bảng cân đối kế toán yếu”, ông nói. Mazarei cho rằng lĩnh vực này sẽ chịu thêm cú sốc do người tiêu dùng và doanh nghiệp không thể trả nợ.
Việc rút tiền tại các ATM trong thời gian chiến sự đã bị hạn chế, nhằm ngăn rút tiền hàng loạt. Tuy nhiên, thẻ và dịch vụ ngân hàng trực tuyến nhìn chung vẫn hoạt động trong phần lớn thời gian xung đột.
Vụ sụp đổ gần đây nhất là Ayandeh Bank, một trong những ngân hàng tư nhân lớn nhất nước này. Ayandeh sụp đổ cuối năm ngoái do nợ xấu và thua lỗ 5,2 tỷ USD.
Mazarei cho rằng Iran có thể cần tung thêm các gói giải cứu, buộc ngân hàng trung ương phải in thêm tiền. “Tất nhiên, điều này sẽ làm tăng cung tiền và tiếp tục đẩy lạm phát lên cao hơn”, ông cảnh báo.
Hà Thu (theo AFP)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/kinh-te-iran-them-kho-khan-vi-chien-su-5060513.html
Ớt rớt giá còn 5.000 đồng/kg, nông dân Quảng Ngãi lao đao
Theo ghi nhận, toàn tỉnh Quảng Ngãi hiện có hơn 1.000ha trồng ớt, trong đó khoảng 765ha đang bước vào thu hoạch đầu vụ. Năng suất bình quân đạt hơn 82 tạ/ha. Dù sản lượng khá, nhưng giá bán lại lao dốc mạnh so với cùng kỳ năm ngoái.
Cùng thời điểm này năm 2025, giá ớt dao động 50.000-70.000 đồng/kg. Thế nhưng năm nay, ngay từ đầu vụ giá chỉ khoảng 14.000 đồng/kg và nhanh chóng giảm sâu xuống còn 5.000-7.000 đồng/kg.
Giữa ruộng ớt chín đỏ ở xã An Phú, bà Hiền thở dài, khoảng 5.000m² ớt của bà nhờ thời tiết ủng hộ mà quả đẹp. Nhưng giá xuống quá thấp khiến công sức chăm sóc gần như "đổ sông đổ biển".
"Giá này không đủ bù tiền giống, phân bón. Tôi tiếc nên tự hái, không dám thuê người vì không đủ trả công", bà Hiền thở dài.
Vựa ớt Quảng Ngãi đang rơi vào cảnh như bà Hiền. Thu hoạch thì lỗ, còn bỏ lại thì xót công, người dân mắc kẹt trong vòng luẩn quẩn "được mùa, mất giá".
Anh Nguyễn Duy Phước, một nông dân trồng ớt quy mô lớn tại xã Bình Sơn, cho biết mỗi ngày thu hoạch gần 2,5 tấn ớt nhưng bán ra chỉ khoảng 5.000 đồng/kg.
"Tiền phân, tiền thuốc, công chăm sóc đều tăng, mà giá bán thế này thì coi như lỗ nặng", anh Phước nói.
Theo các cơ sở thu mua, nguyên nhân chính khiến giá ớt giảm sâu là do thị trường tiêu thụ phụ thuộc lớn vào xuất khẩu sang Trung Quốc.
Năm nay nhu cầu từ thị trường này giảm, trong khi chi phí vận chuyển tăng cao, nhiều xe container hạn chế hoạt động khiến đầu ra bị ách tắc.
Một cơ sở thu mua, đóng gói ớt tại xã An Phú cho biết mỗi ngày vẫn thu mua hơn chục tấn ớt, nhưng sức tiêu thụ yếu nên giá buộc phải giảm sâu. "Đầu ra chậm, chi phí tăng nên doanh nghiệp cũng khó xoay xở", đại diện cơ sở này nói.
Dọc đường Trường Sa, bờ nam sông Trà Khúc, hình ảnh ớt đỏ rực được người dân trải dài phơi khô trên đoạn gần 2km trở nên quen thuộc. Đây là cách nhiều hộ lựa chọn để "găm hàng", chờ giá nhích lên sẽ bán ớt khô nhằm gỡ gạc phần nào chi phí.
Tuy vậy trong bối cảnh thị trường chưa có dấu hiệu phục hồi, bài toán đầu ra cho nông sản vẫn là nỗi lo thường trực.
Tin Gốc: https://tuoitre.vn/ot-rot-gia-con-5-000-dong-kg-nong-dan-quang-ngai-lao-dao-20260411114141896.htm
Mixue lãi hơn 22.000 tỉ nhưng cửa hàng ở Việt Nam ‘co' lại: Chuyện gì xảy ra?
Kết thúc năm tài chính 2025, Mixue ghi nhận doanh thu đạt 33,5 tỉ nhân dân tệ (khoảng 128.000 tỉ đồng), tăng 35,2% so với năm 2024.
Lợi nhuận của doanh nghiệp đạt 5,9 tỉ nhân dân tệ (hơn 22.600 tỉ đồng), tăng 33,1%. Động lực tăng trưởng chủ yếu đến từ doanh thu bán hàng hóa và thiết bị, cùng với sự gia tăng từ hoạt động nhượng quyền thương hiệu và các dịch vụ liên quan.
Đáng chú ý, cơ cấu doanh thu cho thấy nguồn thu của Mixue không đến chủ yếu từ phí nhượng quyền, mà từ hoạt động bán nguyên vật liệu và thiết bị cho các đối tác nhận quyền.
Báo cáo cho thấy mảng phân phối nguyên vật liệu và thiết bị mang về hơn 32,7 tỉ nhân dân tệ (hơn 125.000 tỉ đồng), chiếm tới 97,6% tổng doanh thu toàn hệ thống. Trong khi doanh thu từ phí dịch vụ nhượng quyền chỉ khoảng 793 triệu nhân dân tệ (hơn 3.000 tỉ đồng), chiếm khoảng 2,4%.
Mixue hoạt động theo mô hình nhượng quyền, trong đó các nhà đầu tư cá nhân có thể mở cửa hàng dưới thương hiệu của hãng và đồng thời phải mua toàn bộ máy móc, bao bì cũng như nguyên liệu pha chế trực tiếp từ công ty mẹ.
Cơ cấu doanh thu cho thấy Mixue vận hành theo mô hình của một doanh nghiệp sản xuất và phân phối nguyên liệu quy mô lớn, thay vì một chuỗi bán lẻ đồ uống thông thường.
Báo cáo tài chính của Mixue không thuyết minh chi tiết cơ cấu doanh thu theo từng thị trường, bao gồm Việt Nam.
Tính đến cuối năm 2025, Mixue đã xây dựng mạng lưới khoảng 60.000 cửa hàng trên toàn cầu, bao gồm Trung Quốc và 13 quốc gia khác. Số lượng cửa hàng tăng 13.000 so với năm trước đó.
Tuy nhiên tại Indonesia và Việt Nam là hai thị trường quốc tế lớn nhất của doanh nghiệp, số lượng cửa hàng lại có xu hướng giảm. Mixue cho biết tập trung vào việc tối ưu hóa các cửa hàng hiện có nhằm đảm bảo hoạt động lâu dài, bền vững và ổn định.
Thuyết minh trong báo cáo tài chính, Mixue cho biết ngành đồ uống tươi năm 2025 chứng kiến nhiều thay đổi sâu sắc, đặt ra các thách thức vận hành mới.
Các nền tảng trực tuyến bên thứ ba gia tăng trợ cấp tiêu dùng, góp phần mở rộng độ phủ của ngành nhưng đồng thời thúc đẩy sự dịch chuyển đơn hàng sang kênh trực tuyến, tạo áp lực lên năng lực vận hành số của các thương hiệu.
Bên cạnh đó, các chương trình khuyến mãi dựa trên trợ cấp cũng làm gia tăng kỳ vọng của người tiêu dùng về giá trị sản phẩm, nâng cao tiêu chuẩn cạnh tranh trong toàn ngành.
Trước bối cảnh này, Mixue tiếp tục củng cố các năng lực cốt lõi dựa trên ba trụ cột: chuỗi cung ứng, sở hữu trí tuệ thương hiệu và vận hành cửa hàng, đồng thời ưu tiên nâng cao năng lực vận hành số và giá trị sản phẩm nhằm thích ứng với sự chuyển dịch của ngành.
Trước đó trong báo cáo tài chính bán niên, doanh nghiệp cho biết việc thu hẹp số lượng cửa hàng tại Việt Nam nằm trong chiến lược tối ưu hóa vận hành. Mixue nhấn mạnh định hướng tập trung vào chất lượng và hiệu suất thay vì số lượng, đặc biệt tại các thị trường đã bão hòa hoặc cạnh tranh cao.
Các cửa hàng sau khi tái bố trí tại Việt Nam và Indonesia ghi nhận doanh số bình quân ngày tăng trên 50%. Việc đóng cửa các điểm bán không ảnh hưởng đến kết quả kinh doanh chung của tập đoàn.