Vụ sạt lở đường ven sông Tây Ninh: Xác định nguyên nhân ban đầu

Chiều 19.4, tại phiên họp toàn thể lần 2 Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội, Bộ VH-TT-DL đề xuất nhiều cơ chế, chính sách ưu đãi để phát triển văn hóa Việt Nam, trong đó có nội dung Nhà nước sẽ bảo đảm chi ngân sách cho văn hóa hằng năm tối thiểu 2% tổng chi ngân sách nhà nước.

Theo Thứ trưởng Bộ VH-TT-DL Trịnh Thị Thủy, một trong những nội dung nổi bật của dự thảo nghị quyết về phát triển văn hóa Việt Nam của Quốc hội mà Bộ này soạn thảo là bảo đảm chi ngân sách và ưu đãi thuế mạnh mẽ cho ngành văn hóa. Cụ thể, các hoạt động sản xuất, phát hành và phổ biến phim, triển lãm, thể dục, thể thao, biểu diễn nghệ thuật dự kiến được hưởng thuế suất thuế giá trị gia tăng 5%.

Tổ chức, cá nhân đầu tư hạ tầng số và giải pháp công nghệ cao cho các ngành công nghiệp văn hóa (như điện ảnh, nghệ thuật biểu diễn, trò chơi điện tử...) sẽ được hưởng nhiều ưu đãi về thuế. Chẳng hạn, các doanh nghiệp khởi nghiệp đổi mới sáng tạo sẽ được miễn thuế thu nhập doanh nghiệp trong 2 năm và giảm 50% trong 4 năm tiếp theo. Chuyên gia, nhà khoa học làm việc cho doanh nghiệp cũng được miễn, giảm thuế thu nhập cá nhân với mức tương tự.

Ngành văn hóa cũng được khuyến khích phát triển thông qua chính sách quỹ đất và mặt bằng. Theo dự thảo, UBND cấp tỉnh có trách nhiệm ưu tiên bố trí quỹ đất công dôi dư để thu hút các dự án đầu tư hoặc cho thuê làm không gian hoạt động văn hóa, thể thao.

Đặc biệt, dự thảo đề xuất miễn, giảm tiền thuê đất, tiền thuê bất động sản thuộc sở hữu nhà nước đối với nhà xuất bản, cơ sở sản xuất phim tài liệu và khoa học 100% vốn nhà nước.

Một điểm mới đáng chú ý trong dự thảo là việc thí điểm thành lập quỹ văn hóa, nghệ thuật hoạt động theo mô hình hợp tác công tư. Quỹ này hoạt động như một quỹ đầu tư mạo hiểm, chấp nhận rủi ro theo nguyên tắc thị trường để tài trợ cho các doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo và các dự án văn hóa có tính đột phá.

Để thu hút các dự án điện ảnh quốc tế, dự thảo quy định Nhà nước có chính sách hoàn trả chi phí hợp lệ (như thuê bối cảnh, thiết bị, nhân lực, hậu kỳ...) phát sinh tại Việt Nam của các tổ chức, cá nhân nước ngoài.

Dự thảo cũng cho phép thí điểm áp dụng cơ chế khoán chi kinh phí từ ngân sách nhà nước đối với một số hoạt động sáng tạo sản phẩm văn hóa, áp dụng khoán chi đến sản phẩm cuối cùng hoặc khoán chi từng phần. Mặc dù tán thành chủ trương này nhằm tăng tính linh hoạt, cơ quan thẩm tra cũng lưu ý cần quy định nguyên tắc thanh toán trong trường hợp phát sinh yếu tố khách quan dẫn đến không hoàn thành sản phẩm cuối cùng, nhằm bảo đảm quản lý chặt chẽ ngân sách.

Theo ông Đặng Xuân Phương, Ủy ban Văn hóa và Xã hội, Ủy ban nhận thấy, dự thảo nghị quyết quy định nhiều cơ chế, chính sách sẽ phát sinh nguồn lực tài chính lớn khi triển khai. Đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo phối hợp với Bộ Tài chính phân tích, đánh giá tổng thể nguồn lực tài chính cần thiết để bảo đảm tính khả thi của các chính sách; tiếp tục nghiên cứu, đề xuất cơ chế, chính sách đặc thù, đột phá nhằm thu hút nguồn lực xã hội đầu tư cho phát triển văn hóa.

Tin Gốc: Thanh Niên

Bộ Công an vừa công bố dự thảo hồ sơ chính sách dự án bộ luật Hình sự (sửa đổi), đề xuất nhiều điểm mới liên quan đến hình phạt tiền, để lấy ý kiến.

Theo cơ quan soạn thảo, bộ luật Hình sự hiện hành xác định phạt tiền là một trong các hình phạt chính; được áp dụng đối với một số trường hợp phạm tội ít nghiêm trọng, nghiêm trọng và rất nghiêm trọng (thuộc các nhóm tội nhất định do bộ luật quy định).

Song, thực tế cho thấy phạm vi các tội danh được áp dụng hình phạt tiền còn tương đối hẹp, chưa bao quát hết các trường hợp nên áp dụng (chẳng hạn người phạm tội rất nghiêm trọng thuộc nhóm các tội phạm về chức vụ).

Do đó, Bộ Công an đề xuất mở rộng phạm vi áp dụng hình phạt tiền đối với một số tội danh (dự thảo chưa nêu cụ thể) nhằm phù hợp với quan điểm của Đảng về tăng cường hình phạt tiền tại Nghị quyết số 49 của Bộ Chính trị về Chiến lược cải cách tư pháp; đồng thời phù hợp với quan điểm về phòng, chống tham nhũng được nêu tại các văn kiện của Đại hội Đảng lần thứ XIII và XIV.

Vẫn theo cơ quan soạn thảo, bộ luật Hình sự hiện hành chủ yếu thiết kế theo hướng "có thể phạt tiền" hoặc "phạt tiền hoặc phạt tù", chứ chưa hình thành một nguyên tắc khái quát theo hướng: trong một số trường hợp luật định, tòa án chỉ quyết định hình phạt tiền thay vì hình phạt tù.

Hệ quả dẫn tới giảm tính thống nhất trong quyết định hình phạt; thiếu cơ chế đầy đủ để khắc phục hậu quả, bồi hoàn và thu hồi lợi ích bất hợp pháp của hình phạt tiền; chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu nhân đạo hóa và phân hóa trách nhiệm hình sự; tăng áp lực lên hệ thống giam giữ và thi hành án hình sự.

Để khắc phục, Bộ Công an đề xuất bổ sung quy định về quyết định hình phạt là hình phạt tiền thay vì hình phạt tù đối với một số tội ít nghiêm trọng, nghiêm trọng, nếu người phạm tội thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, tích cực hợp tác trong quá trình điều tra, truy tố, xét xử và đã khắc phục toàn bộ hậu quả, bồi thường toàn bộ thiệt hại.

Song song với đề xuất mở rộng phạm vi áp dụng hình phạt tiền, Bộ Công an nhận định mức phạt tiền tối thiểu tại điều 35 (1 triệu đồng với cá nhân) và điều 77 (50 triệu đồng với pháp nhân) là tương đối thấp.

Các mức này chưa phù hợp với tình hình phát triển kinh tế, xã hội, chưa tính đến sự thay đổi của mức lương cơ sở và thu nhập bình quân đầu người, chưa đáp ứng được khuyến nghị của lực lượng đặc nhiệm tài chính về chống rửa tiền (FATF) và Nhóm châu Á - Thái Bình Dương về chống rửa tiền (APG) về hình phạt tiền đối với pháp nhân thương mại.

Đồng thời, mức phạt tiền ở một số nhóm tội có tính chất thu lợi bất chính (lĩnh vực sản xuất, kinh doanh, thương mại; thuế, tài chính, ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm; công nghệ thông tin, mạng viễn thông…) còn thấp, chưa phù hợp với tình hình kinh tế, xã hội của đất nước.

Các đối tượng phạm tội nêu trên đều thu lợi bất chính rất lớn, có những vụ án lên đến hàng nghìn tỉ đồng.

Từ bất cập đã nêu, Bộ Công an đề xuất nâng mức phạt tiền để bảo đảm tính nghiêm khắc, răn đe của hình phạt, phù hợp với tình hình phát triển kinh tế, xã hội và đáp ứng khuyến nghị của các tổ chức quốc tế.

Điều này giúp khắc phục tình trạng nếu lợi nhuận bất chính vượt xa mức tiền phạt thì chế tài hình sự sẽ mất tác dụng. Tuy vậy, cũng đòi hỏi phải rà soát đồng bộ các ngưỡng định tội, định khung, truy thu, tịch thu, buộc nộp lại khoản thu lợi bất chính để tránh sự thiếu cân đối, chồng lấn giữa hình phạt tiền và nghĩa vụ dân sự, tài sản.

Tin Gốc: Thanh Niên

Chỉ 120m chưa được tháo gỡ nhưng đủ để giữ toàn bộ dự án kênh Hàng Bàng trong tình trạng chưa thể hoàn thành, dù phần lớn tuyến đã được "thay áo mới". Mốc bàn giao mặt bằng từng được chủ đầu tư dự kiến cuối tháng 4-2026 làm cơ sở để hoàn thành dự án trong năm nay hiện được đánh giá là khó đạt.

Chủ đầu tư dự án từng dự kiến mặt bằng sẽ được giải tỏa xong dịp 30-4 tới đây, sau đó mất thêm khoảng ba tháng để hoàn thiện thi công. Tuy nhiên mốc tiến độ này được đánh giá là khó đạt. Nguyên nhân chủ yếu ở công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng do địa phương thực hiện.

Hàng chục năm sống ven con kênh, chị Trần Thị Xuân vẫn nhớ rõ hình ảnh ngày trước. Khi đó kênh rộng gấp đôi hiện nay, người dân muốn sang bờ bên kia phải đi đò, ghe mía. Về sau có cầu bắc qua, người dân quen gọi là "kênh cầu đò".

"Ngày xưa đông đúc lắm, buôn bán cũng được. Tôi bán trái cây, dọn hàng từ 5h sáng mà chỉ vài tiếng là hết", chị kể về một thời ăn nên làm ra gắn bó với dòng kênh.

Trước khi dự án cải tạo được triển khai, theo lời kể của những người dân gắn bó lâu năm với kênh Hàng Bàng, đây từng là một dòng kênh "chết", luôn trong tình trạng hôi thối, hai bên bờ nhếch nhác.

Cùng sống lâu năm tại đây, bà Nguyễn Hoàng Ý (55 tuổi) cũng cảm nhận rõ sự "lột xác" của con kênh. Bà cho biết lúc còn nhỏ, nhà ven kênh toàn lụp xụp, tạm bợ, tưởng như một cơn gió mạnh cũng có thể tốc mái, không ai nghĩ sẽ có ngày được chỉnh trang sạch đẹp như hôm nay.

Sự thay đổi cũng ít nhiều tác động đến cuộc sống của những người dân gắn bó với dòng kênh.

Theo lời chị Xuân, khi giải phóng mặt bằng để làm dự án nhiều hộ dân đã dọn đi, trong đó có cả những mối quen của chị, việc buôn bán cũng chậm lại, có khi chỉ còn bằng một phần ba so với trước.

"Mình sống ở đây từ lúc đông đúc đến khi người ta lần lượt dọn đi nơi khác cũng có chút buồn", chị nói.

Dù vậy chị Xuân cho rằng sự thay đổi là rõ ràng và tích cực khi kênh được kè kiên cố, có lối đi bộ dọc bờ, thảm cỏ và cây xanh nên không khí dễ chịu hơn.

Điều chị mong mỏi lúc này là đoạn còn dang dở phía sau chợ Bình Tây sớm được hoàn thành để dòng kênh thông suốt. Bởi chỉ một đoạn nhỏ nhếch nhác cũng dễ trở thành nơi vứt rác, cỏ cây mọc um tùm, vật nuôi phóng uế gây mất mỹ quan. Đó cũng là mong muốn chung của người dân ở đây.

Nhiều năm qua, nút thắt mặt bằng tại đây chưa được tháo gỡ do nhiều nguyên nhân nhưng một trong những vướng mắc lớn nhất là chênh lệch giá bồi thường giữa hai địa phương cùng triển khai dự án.

Với mức chênh lệch khoảng 50 triệu đồng mỗi mét vuông, một căn nhà diện tích 40m² có thể chênh lên tới hàng tỉ đồng. Người dân cho rằng đây là vấn đề quyền lợi cần được đảm bảo nên vẫn chưa đồng thuận bàn giao mặt bằng.

Chạy dọc kênh Hàng Bàng, hình ảnh dòng kênh thẳng tắp, sạch sẽ, khang trang đã khác hẳn vài năm trước. Con kênh xanh sau khi được "hồi sinh" nhưng dòng chảy bị khựng lại ngay đoạn còn dang dở.

Sự đối lập thể hiện rõ nét khi một bên là bờ kè thẳng tắp, cây xanh và lối đi bộ đã hoàn chỉnh, bên còn lại là những căn nhà lụp xụp chồm ra mặt nước khiến dòng kênh bị thu hẹp và đứt đoạn, cỏ dại mọc um tùm, rác thải vương vãi.

Theo Ban quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông TP.HCM, dự án bồi thường phía quận 6 cũ được phê duyệt từ cuối năm 2018 nhưng trong quá trình triển khai đã phát sinh nhiều vướng mắc. Đơn vị đo đạc cũ ngừng hoạt động nên phải thuê đơn vị mới, đồng thời dự án cũng phải bổ sung vốn, cập nhật lại số liệu đền bù.

Bên cạnh đó, các quy định mới buộc phải điều chỉnh hồ sơ, trong khi việc sắp xếp lại tổ chức, nhân sự cũng ảnh hưởng đến tiến độ xử lý. Hiện hồ sơ điều chỉnh dự án đang được lập, xin ý kiến các sở ngành trước khi tiếp tục các bước tiếp theo.

Đến nay vẫn chưa có mốc tiến độ chính xác cho việc hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng và tiếp tục triển khai thi công dự án.

Theo chủ đầu tư, việc bàn giao mặt bằng dự kiến được phấn đấu hoàn tất vào quý 4-2026. Trong khi đó, UBND phường Bình Tây cho biết dự án có thể được thực hiện trong giai đoạn 2026-2027.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ