Những ngày qua, nhiều đám mía cháy trên diện rộng ở tỉnh Phú Yên trước đây (nay là vùng phía đông tỉnh Đắk Lắk). Chỉ riêng trong ngày 7-4, đã xảy ra 2 vụ cháy mía tại 2 xã Sơn Hòa và xã Tây Sơn. Trước đó hôm 5-4, vụ cháy mía ở thôn Tây Hòa, xã Sơn Hòa đã thiêu rụi khoảng 50ha mía.
Ngọn lửa bao trùm lên những cánh đồng mía xanh tốt giữa những ngày đầu mùa khô, nắng nóng như thiêu đốt, để lại màu đen xám xịt của khói và tro cùng những đôi mắt thất thần của nông dân.
Ông Nguyễn Văn Lực, trú xã Sơn Hòa, cho hay mới đầu mùa nắng nhưng các vụ cháy mía xảy ra liên tục, làm thiệt hại diện tích mía lớn.
“Mùa này nắng nóng quá dữ, lại có gió nên khi lửa bùng phát là cháy lan rất nhanh. Không kịp dập hay tạo ranh lửa là cháy sạch cả đồng mía. Mía một khi cháy thì nhà máy đường mua giá thấp, người dân cầm chắc lỗ”, ông Lực nói.
Bà Lê Xuân Ái, trú xã Sơn Hòa, cho hay với chi phí đầu tư và chăm sóc khoảng 67 triệu đồng/ha, mía bị cháy đồng nghĩa với việc người dân đứng trước nguy cơ trắng tay, nợ nần.
“Người dân mong địa phương sớm có giải pháp hạn chế tình trạng mía cháy liên tục và hỗ trợ thu mua mía cháy cho bà con”, bà Ái nói.
Theo đại diện Công ty TNHH Công nghiệp KCP Việt Nam, nếu mía bị cháy, công ty sẽ điều tra và chấp nhận mía đó dựa vào tình hình thực tế. Căn cứ vào độ tuổi của mía, thời gian nhập mía, công ty sẽ lập biên bản với nông dân để trừ giá mía. Hiện công ty đã thực hiện chính sách ưu tiên thu mua sớm đối với những diện tích mía bị cháy, nhằm giúp nông dân thu hồi một phần vốn.
Ông Trần Minh Thân, Chủ tịch UBND xã Tây Sơn, cho hay khoảng 12h30 ngày 7-4, tại thôn Tân Thuận, xã Tây Sơn xảy ra vụ cháy mía. Ngay sau đó lực lượng chức năng xã phối hợp cùng người dân khẩn trương dập lửa, kịp thời khống chế đám cháy.
“Diện tích thiệt hại ước tính khoảng 4ha, bà con đã chặt mía cháy và chuyển vào nhà máy đường ngay trong chiều 7-4”, ông Thân nói.
Theo ông Thân, khí hậu khắc nghiệt, nắng nóng kéo dài tại các xã miền núi khiến lá mía khô, rất dễ bắt lửa. Chỉ một sơ suất nhỏ như tàn thuốc hay bất cẩn khi dùng lửa cũng có thể làm cháy lan diện rộng. Trong khi đó địa hình đồi dốc, xa nguồn nước, giao thông khó khăn và gió mạnh cũng khiến công tác chữa cháy gặp rất nhiều trở ngại.
“Người dân cần nâng cao ý thức phòng cháy bằng cách không đốt thực bì, rác thải, đồng ruộng khi chưa có biện pháp an toàn; chủ động phát dọn, tạo đường băng cản lửa tại khu vực sản xuất; theo dõi sát diễn biến thời tiết, nhất là trong những ngày nắng nóng kéo dài, và kịp thời báo cho chính quyền địa phương khi phát hiện nguy cơ cháy”, ông Thân khuyến cáo.
Ông Sô Minh Chiến, Chủ tịch UBND xã Sơn Hòa, cho biết ngày 7-4 tại thôn Suối Bạc, khoảng 5ha mía bị cháy. Từ đầu mùa khô đến nay, riêng xã này đã có hơn 124ha mía bị cháy.
“Tổng diện tích mía trên địa bàn là 8.050ha và được Công ty TNHH Công nghiệp KCP Việt Nam ký hợp đồng bao tiêu thu mua. Xã đã làm việc với nhà máy đường để ưu tiên thu hoạch nhanh diện tích mía bị cháy, hạn chế thiệt hại cho bà con.
Song song đó, công tác tuyên truyền, nâng cao ý thức phòng cháy chữa cháy trong cộng đồng cũng được đẩy mạnh. Xã triển khai phương án “4 tại chỗ” đối với lực lượng quân sự, công an nhằm ứng phó kịp thời, phát hiện sớm để ngăn ngừa thiệt hại diện rộng”, ông Chiến nói.
Ngày 18/4, Tập đoàn Hòa Phát của tỷ phú Trần Đình Long khánh thành nhà máy ống thép với công suất 400.000 tấn một năm. Ban lãnh đạo doanh nghiệp cho biết dự án nâng tổng công suất ống thép cả tập đoàn lên 1,2 triệu tấn một năm, tiếp tục dẫn đầu thị phần nội địa với gần 35%.
Nhà máy mới chuyên sản xuất các mặt hàng phục vụ xây dựng dân dụng và công nghiệp như ống thép đen, tôn mạ kẽm và ống thép kích thước siêu lớn. Theo ban lãnh đạo, nhà máy này đang cung cấp ống thép cho nhiều dự án trọng điểm như sân bay Long Thành, sân bay Phú Quốc, Trung tâm Hội nghị APEC Phú Quốc...
Nhà máy này có hệ thống điện mặt trời áp mái 10 MW, giúp tự chủ hơn phân nửa nhu cầu điện năng sản xuất.
Nhà máy sản xuất thép mới của tỷ phú Trần Đình Long rộng 15 ha, nằm trong khu khu công nghiệp Thuận Đạo (tỉnh Tây Ninh) do một công ty thành viên của ông Võ Quốc Thắng - Chủ tịch HĐQT Công ty cổ phần Đồng Tâm - đầu tư và vận hành. Nơi này giáp TP HCM và cách cảng quốc tế Long An khoảng 30 km nên được doanh nghiệp đánh giá có thể giúp họ dễ mở rộng thị phần ở phía nam lẫn xuất khẩu.
Ba tháng đầu năm, Hòa Phát bán hơn 241.000 tấn ống thép, tăng khoảng 30% so với cùng kỳ năm ngoái. Khu vực phía nam đóng góp tiêu thụ khoảng 90.000 tấn thép của tập đoàn này, riêng tháng trước đạt mức kỷ lục 37.600 tấn.
Hòa Phát đặt mục tiêu năm nay thu 210.000 tỷ đồng và lợi nhuận 22.000 tỷ, lần lượt cao hơn năm ngoái 33% và 42%. Nếu hoàn thành, đây là mức doanh thu cao nhất trong lịch sử doanh nghiệp. Thép hiện đóng góp khoảng 95% doanh thu, 5% còn lại đến từ nông nghiệp và bất động sản là 1%.
Một số hộ kinh doanh trước đây tự xác định doanh thu và nộp thuế khoán ở mức thấp, sau khi áp dụng hình thức hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền từ ngày 1-1-2026 thì doanh thu phát sinh cao hơn rất nhiều so với thời điểm liền kề trước đó.
Trong tình huống đó nhiều người lo ngại cơ quan thuế sẽ xem xét lại mức thuế khoán của những năm trước và truy thu tiền thuế chênh lệch.
Câu trả lời là tại khoản 5 Điều 17 Nghị định 68 năm 2026 về chính sách thuế và quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh.
Theo đó hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh nộp thuế theo phương pháp khoán từ năm 2025 trở về trước và đã được xác định mức thuế khoán khi chuyển sang kê khai thuế từ ngày 1-1-2026, cơ quan thuế không sử dụng doanh thu khai thuế năm 2026 để xác định lại nghĩa vụ thuế các năm trước, không xử phạt vi phạm hành chính đối với các nghĩa vụ thuế đã thực hiện theo phương pháp khoán.
Quy định này loại trừ trường hợp cơ quan thuế và các cơ quan có thẩm quyền khác phát hiện hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh đã che giấu doanh thu dẫn đến thiếu số thuế phải nộp.
Tuy nhiên cần hiểu thế nào cho đúng về việc cơ quan thuế không sử dụng doanh thu khai thuế năm 2026 để xác định lại nghĩa vụ thuế các năm trước, không xử phạt vi phạm hành chính đối với các nghĩa vụ thuế đã thực hiện theo phương pháp khoán.
Từ ngày 1-1-2026, hộ kinh doanh không còn áp dụng phương pháp thuế khoán theo chủ trương tại Nghị quyết 198 năm 2025 của Quốc hội.
Đây cũng là nền tảng để Nhà nước ban hành Nghị định 68 nhằm thiết kế lại cơ chế quản lý thuế theo hướng hộ kinh doanh vừa có quyền tự xác định doanh thu thực tế nhưng vẫn phải chịu sự giám sát, kê khai và xuất hóa đơn điện tử tùy trường hợp.
Đối với các hộ kinh doanh áp dụng theo hình thức hóa đơn điện tử sẽ có tình huống là số doanh thu hiện tại chênh lệch rất lớn so với doanh thu năm liền kề trước đó đã khai báo. Sự chênh lệch này khiến nhiều người sợ rằng cơ quan thuế sẽ lấy doanh thu năm 2026 làm cơ sở xác định và truy lại nghĩa vụ thuế của các năm trước.
Khoản 5 Điều 17 Nghị định 68 là cơ quan thuế không sử dụng doanh thu khai thuế năm 2026 để xác định lại nghĩa vụ thuế các năm trước, không xử phạt vi phạm hành chính đối với các nghĩa vụ thuế đã thực hiện theo phương pháp khoán.
Như vậy quy định trên không tư duy theo hướng doanh thu năm 2026 cao thì các năm trước cũng phải tương tự như vậy. Đây là hướng xây dựng pháp luật phù hợp với kinh tế thị trường và mang tính logic cao, vì không có mối quan hệ cho thấy doanh thu hằng năm buộc phải có tính kế thừa.
Trong hoạt động kinh doanh sẽ có những thời điểm thuận lợi và không thuận lợi. Thậm chí, Cục Thuế xây dựng hệ thống quản lý thuế sẽ tự động gợi ý hồ sơ khai trên cơ sở dữ liệu hóa đơn điện tử, dữ liệu quản lý thuế và nhiều nguồn dữ liệu khác mà cơ quan thuế có được. Tức là quản lý ngày càng dựa vào dữ liệu, chứ không chỉ cảm tính.
Tuy nhiên nếu chỉ đọc đến đây mà kết luận các cơ quan chức năng sẽ hoàn toàn không truy thu ngược lại trước năm 2026 thì không chính xác. Vì tiếp đó là quy định loại trừ.
Vậy các hộ kinh doanh cần hiểu thật sát nghĩa của tinh thần của pháp luật trong trường hợp này theo hướng, nếu có chứng cứ độc lập cho thấy trước đây người nộp thuế có hành vi cố tình giấu doanh thu dẫn đến giảm số thuế phải nộp thì việc truy thu vẫn được xác định theo quy định pháp luật.
Ví dụ đối với hộ kinh doanh từng tham gia bán hàng trên các sàn thương mại điện tử thì chủ sở hữu sàn thương mại điện tử đã cung cấp cho cơ quan thuế thông tin của người bán, bao gồm tên, mã số thuế hoặc số định danh, địa chỉ, số điện thoại liên lạc và đặc biệt là doanh thu bán hàng thông qua chức năng đặt hàng trực tuyến của sàn.
Việc cung cấp này được thực hiện định kỳ hằng quý bằng phương thức điện tử qua cổng thông tin của cơ quan thuế.
Các chủ sở hữu sàn thương mại điện tử cũng phải khấu trừ, nộp thay thuế đối với từng giao dịch phát sinh doanh thu theo tỉ lệ trên doanh thu của giao dịch đó. Hộ kinh doanh trên các nền tảng này phải cung cấp đầy đủ thông tin định danh, thông tin bắt buộc của người bán và tài liệu liên quan đến việc xác định nghĩa vụ thuế.
Nếu cơ quan thuế xác định hộ kinh doanh A tự khai (để xác định thuế) của năm 2025 chênh lệch lớn so doanh thu do chủ sở hữu sàn thương mại điện tử cung cấp thì sẽ xem xét rà soát và xử lý hành vi che giấu doanh thu dẫn đến thiếu số thuế phải nộp.
Bộ Công Thương vừa hoàn thành dự thảo Thông tư sửa đổi một số điều tại Thông tư 50 quy định lộ trình áp dụng tỷ lệ phối trộn nhiên liệu sinh học với nhiên liệu truyền thống tại Việt Nam.
Theo đó, cơ quan này đề xuất từ ngày 30/4, xăng không chì (xăng khoáng như RON 95) phải phối trộn, pha chế thành xăng E10 để sử dụng cho xe máy, ô tô chạy bằng xăng trên toàn quốc. Trước đó, Thông tư 50 quy định xăng khoáng phải phối trộn, pha chế thành xăng E10 từ ngày 1/6.
Liên quan đến giá bán xăng E10 và mức độ sẵn sàng chuyển đổi của các cửa hàng bán lẻ xăng dầu, trả lời phóng viên báo Dân trí tại họp báo thường kỳ quý I của Bộ Công Thương chiều 9/4, Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân cho biết trong quy định tại Nghị định 83 và Nghị định 80 về kinh doanh xăng dầu đã có quy định về việc tính toán giá xăng nhiên liệu sinh học.
"Thời gian tới, Bộ Công Thương sẽ nghiên cứu và tiến hành điều hành giá xăng sinh học theo các quy định hiện hành, cụ thể là các nghị định về xăng dầu", Thứ trưởng Bộ Công Thương chia sẻ.
Ông Đào Duy Anh - Phó Cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công cho biết ngày 19/3 vừa qua, Chính phủ đã ban hành Chỉ thị 09 về việc tăng cường thực hiện tiết kiệm năng lượng, thúc đẩy chuyển dịch năng lượng và phát triển xe điện.
"Thủ tướng giao Bộ Công Thương xem xét việc chuyển đổi từ xăng khoáng sang xăng sinh học E10 ngay trong tháng 4. Thực hiện chỉ đạo này, Bộ đã làm việc với các thương nhân đầu mối, yêu cầu báo cáo mức độ sẵn sàng trong việc chuyển đổi sang xăng sinh học", ông Đào Duy Anh nói.
Đến ngày 26/3, Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân đã chủ trì cuộc họp với các bộ, ngành liên quan cùng đại diện doanh nghiệp đầu mối, Hiệp hội Nhiên liệu sinh học Việt Nam và Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam về nội dung này.
Ông Đào Duy Anh thông tin, qua các diễn biến cũng như những buổi làm việc có thể nhận diện ba yếu tố chính quyết định tính khả thi của việc đưa xăng E10 vào phân phối ngay trong tháng 4.
"Yếu tố đầu tiên là nguồn cung nhiên liệu sinh học. Yếu tố thứ hai là điều kiện pháp lý và hạ tầng. Yếu tố thứ ba là mức độ sẵn sàng của hệ thống phân phối, tức các doanh nghiệp bán lẻ xăng dầu", ông nói.
Riêng với yếu tố thứ 3, theo đại diện Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công, hiện các cửa hàng xăng dầu thuộc doanh nghiệp đầu mối lớn như Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex) và Tổng công ty Dầu Việt Nam - CTCP (PV Oil) đã có sự chuẩn bị từ sớm.
"Bởi các doanh nghiệp có khoảng một năm rưỡi để chuẩn bị, tức từ cuối năm 2024 đến nay", ông Đào Duy Anh nói.
Tuy nhiên, ông đánh giá thực tế triển khai vẫn còn những điểm thách thức. Vẫn còn một số doanh nghiệp và cửa hàng xăng dầu quy mô nhỏ gặp khó khăn trong việc chuẩn bị hạ tầng kỹ thuật, như rửa bồn bể, thiết bị phục vụ việc chuyển đổi sang xăng sinh học E10.
“Tại các buổi làm việc, chúng tôi đã khuyến nghị các đơn vị phải đẩy nhanh tiến độ chuẩn bị cơ sở hạ tầng nhằm bảo đảm sẵn sàng cho việc chuyển đổi từ xăng khoáng sang xăng E10”, ông Đào Duy Anh thông tin.
Đồng thời, ông cho biết ngày 1/4, Bộ Công Thương đã trình Thủ tướng báo cáo về điều kiện và khả năng triển khai phân phối xăng E10 trong tháng 4. Trên cơ sở đó, Bộ đề xuất một số giải pháp, nếu được thực hiện đồng bộ, có thể triển khai bán xăng E10 ngay trong tháng này.
