Anh Đinh Phước Tấn (31 tuổi, ngụ hẻm 36 đường Kinh Dương Vương, P. Phú Lâm, TP.HCM), hào hứng khoe “kho báu” lên mạng xã hội: “Mình là chàng trai 9X có bộ sưu tập mô hình Doraemon nho nhỏ và mảng tường Doraemon muốn chia sẻ với mọi người” và “Hành trình gấp hạc giấy của mình từ năm 2021 – năm đại dịch Covid-19, đến nay đã được gần 20.000 con. Mình vẫn đang gấp tiếp, gấp đến khi nào không gấp được nữa thì ngưng”.
Anh Tấn chào đời với những khiếm khuyết bẩm sinh. Ngoài dị tật ở chân, anh còn nói lắp và không lanh lợi. Dù cố gắng nhưng anh chỉ học được đến hết lớp 9. Thi lớp 10 không đậu, cha mẹ định hướng cho anh học nghề. Anh học nghề cắt tóc, in lụa… và đi thực tập, làm thử vài chỗ.
Anh Tấn cho biết thêm thời gian sau đó, anh được một cơ sở chuyên hỗ trợ người khuyết tật nhận vào làm. Anh làm việc ở đây được 3 tháng thì phải nghỉ do xa nhà, điều kiện sức khỏe không cho phép.
Cũng theo anh Tấn, ở nhà anh không chán nản mà tự tìm việc để lấp vào thời gian trống. Anh chủ động phụ giúp việc nhà cho cha mẹ như: lau dọn nhà cửa, giặt quần áo, nấu ăn… Thấy con trai không ngại bất tiện, chăm chỉ quán xuyến nhà cửa, cha mẹ động viên anh bằng những khoản “tiền lương” nho nhỏ.
“Tôi không ngại làm nội trợ. Cha mẹ kêu làm gì, tôi cũng làm hết. Mình không ra ngoài làm việc được thì ở nhà phụ cha mẹ”, anh Tấn tâm sự.
Làm xong việc nhà, anh Tấn thường tự tìm niềm vui cho mình qua đam mê gấp giấy thủ công, sưu tầm Doraemon. Năm 2018, anh từng gấp 1.000 con hạc giấy, 1.000 ngôi sao, vài trăm con bướm để tặng bạn bè.
Anh Tấn kể đến tháng 11.2021, để quên đi không khí ngột ngạt mùa dịch Covid-19, anh quay lại với sở thích xếp hạc giấy. Anh dùng tất cả các loại giấy có thể tìm được ở nhà để gấp hạc. Vé số cũ, đơn thuốc, tờ rơi, giấy gói quà… đều biến thành những con hạc giấy nhỏ xinh. Xếp đến đâu, anh đều cẩn thận ghi số thống kê vào cuốn tập học trò. Gần 5 năm miệt mài, anh nhẩm tính còn 7 con nữa thì đạt mốc 20.000 con hạc giấy.
Anh Tấn nói: “Tôi còn xếp hạc theo các kích thước to nhỏ khác nhau. Xếp được con hạc có kích thước càng nhỏ, tôi càng thấy thích thú”.
Trong khoảng thời gian này, anh cũng sưu tầm hình ảnh Doraemon theo kiểu “thập cẩm”. Sau đó, anh nhượng lại bộ sưu tập này cho một người bạn và chuyển sang sưu tầm mô hình Doraemon.
Anh sưu tập mô hình Doraemon có trong hộp kẹo cao su, móc khóa hoặc mua tại các lễ hội Nhật Bản, buổi ra mắt phim…
Anh Tấn kể, lúc nhỏ anh ít ra ngoài chơi, chỉ làm bạn với chiếc tivi cũ thời còn dùng ăng-ten gắn cây tre. Cảm giác nôn nao chờ đến giờ phát sóng Doraemon cứ len lỏi trong ký ức của anh. Cho đến nay, anh vẫn luôn háo hức chờ phim ra rạp để đi xem.
Bên trong căn phòng nhỏ của anh Tấn mô hình Doraemon được sắp xếp gọn gàng ở cửa sổ, kệ gỗ, bàn máy tính, tủ nhựa. Hiện tại, anh đã sưu tầm được 549 mô hình và chưa dừng lại ở đó.
Ngoài mô hình, anh còn chọn mua quần áo, chăn màn, nệm, thú bông… có hình Doraemon. Tường, trần nhà của căn phòng cũng ngập tràn tranh ảnh chú mèo máy thông minh.
Thấy hình ảnh Doraemon ở đâu, anh cũng nhanh tay lưu về máy tính rồi đem in, treo lên trần nhà. Anh còn học cách xếp tên Doraemon dán ở đầu giường. Anh không thống kê số tiền đã chi ra để mua mô hình Doraemon. Tuy nhiên, nó chỉ chiếm một phần nhỏ của tiền lương nội trợ.
Hàng tuần, khi được cha mẹ “trả lương” khoảng 700.000 đồng, anh đều bỏ vào tiết kiệm. Anh dùng số tiền này để ăn sáng, tụ họp với các hội nhóm Origami, mô hình bò sát và sưu tầm Doraemon.
Bà Nguyễn Thị Bích Vân (55 tuổi, mẹ của anh Tấn) cho biết: “Tấn bị dị tật bẩm sinh, không lanh lợi như người khác. Vì không tìm được việc phù hợp với sức khỏe nên Tấn chỉ quanh quẩn ở nhà. Bình thường, cả nhà đi làm thì Tấn thay mọi người làm việc nhà. Chúng tôi xem đó là cách cháu lao động và động viên bằng cách cho ít tiền tiêu xài. Tôi biết Tấn có sở thích sưu tầm Doraemon và xếp hạc giấy. Tôi thấy đây là cách giải trí lành mạnh nên ủng hộ con trai”.
Sáng 14.4, trong khuôn khổ chương trình "Hành trình đỏ nghiên cứu, học tập năm 2026 tại Trung Quốc", anh A Đông, Bí thư thứ nhất T.Ư Đoàn TNCS Trung Quốc đã tiếp xã giao đoàn đại biểu thanh niên Việt Nam. Dự buổi gặp mặt còn có chị Vương Nghệ, Bí thư T.Ư Đoàn TNCS Trung Quốc.
Về phía đoàn Việt Nam, có anh Nguyễn Tường Lâm, Bí thư T.Ư Đoàn, Chủ tịch T.Ư Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam; anh Bùi Minh Tuấn, Trưởng ban Công tác Đoàn T.Ư Đoàn; anh Nguyễn Thái An, Phó trưởng ban Công tác Đoàn T.Ư Đoàn…
Anh A Đông chào mừng đoàn đại biểu thanh thiếu nhi Việt Nam đã đến Trung Quốc tham gia chương trình Hành trình đỏ năm 2026 và cho biết, đầu năm 2025, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tập Cận Bình đã có cuộc điện đàm rất thành công, sau đó thống nhất khởi động Năm giao lưu nhân văn Việt - Trung, trong đó tập trung tăng cường giao lưu hữu nghị nhân dân, đặc biệt giữa thanh niên 2 nước.
Chương trình "Hành trình đỏ nghiên cứu, học tập của thanh niên Việt Nam tại Trung Quốc" chính là hoạt động tiêu biểu trong khuôn khổ năm giao lưu nhân văn này.
Theo Bí thư thứ nhất T.Ư Đoàn Trung Quốc, gần một năm qua, chương trình đã tổ chức được 9 chuyến hành trình đưa thanh niên Việt Nam đến nhiều địa danh ở Trung Quốc nghiên cứu, học tập.
Tiếp nối thành công này, anh A Đông đề nghị tiếp tục triển khai thực hiện tốt Hành trình đỏ, mở rộng phạm vi, đối tượng tham gia hơn nữa trong những đợt tiếp theo để thế hệ trẻ 2 nước kế thừa "nguồn gen đỏ", góp phần vun đắp tình hữu nghị Việt - Trung.
Tại chương trình, anh Nguyễn Tường Lâm gửi lời cảm ơn T.Ư Đoàn Trung Quốc đã dành cho đại biểu Việt Nam sự đón tiếp trọng thị, chu đáo và chân tình trong khuôn khổ chương trình.
Anh Lâm cho hay, chương trình "Hành trình đỏ" là hoạt động tiêu biểu, được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, nguyên Chủ tịch nước Lương Cường và Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tập Cận Bình thống nhất triển khai và khởi động vào tháng 4.2025, trong khuôn khổ gặp gỡ hữu nghị thanh niên Việt - Trung lần thứ 24.
"Đây là minh chứng sinh động cho chỉ đạo của lãnh đạo cao nhất hai đảng, hai nhà nước về việc củng cố nền tảng xã hội vững chắc hơn, trong đó có thanh niên 2 nước là lực lượng nòng cốt", anh Lâm nói.
Theo anh Lâm, đây là năm thứ 2 và là đoàn Hành trình đỏ thứ 3 do T.Ư Đoàn tổ chức. Chương trình ngày càng được mở rộng quy mô, nội dung và đa dạng về thành phần thanh thiếu nhi tham gia.
Điều này không chỉ khẳng định hiệu quả, sức lan tỏa của một mô hình hợp tác thanh niên giàu ý nghĩa, mà còn góp phần củng cố và phát triển quan hệ hữu nghị truyền thống "vừa là đồng chí, vừa là anh em" giữa hai đảng, hai nhà nước và nhân dân hai nước.
Theo anh Lâm, đoàn đại biểu năm nay là những thanh thiếu nhi, những cán bộ Đoàn, đoàn viên, sinh viên, thiếu nhi có thành tích học tập, công tác, nghiên cứu khoa học, sáng tạo nội dung số cũng như hoạt động trong lĩnh vực văn hóa - nghệ thuật rất xuất sắc.
Nội dung chương trình năm nay được xây dựng phong phú, kết hợp hài hòa giữa các hoạt động nghiên cứu lý luận, giáo dục truyền thống với trải nghiệm thực tiễn và giao lưu quốc tế.
Đoàn đại biểu sẽ đi thăm nhiều "địa chỉ đỏ" gắn với lịch sử cách mạng của 2 nước; tìm hiểu về cuộc đời, sự nghiệp của Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Trung Quốc. Đồng thời tham gia các diễn đàn, tọa đàm, đối thoại thanh niên với nhiều chủ đề thiết thực.
Đặc biệt, trong chương trình lần này, đoàn đại biểu thanh niên 2 nước vinh dự được tham dự hoạt động gặp gỡ cấp cao giữa lãnh đạo cao nhất hai đảng, hai nhà nước.
"Đây là dấu ấn hết sức quan trọng, thể hiện sự quan tâm sâu sắc của lãnh đạo hai nước đối với thế hệ trẻ. Đó cũng là nguồn động viên, cổ vũ to lớn để thanh niên hai nước tiếp tục phát huy vai trò, trách nhiệm trong việc gìn giữ và phát triển quan hệ hữu nghị truyền thống", anh Lâm nói.
Anh Lâm cũng đề xuất tiếp tục triển khai hiệu quả chương trình "Hành trình đỏ nghiên cứu, học tập của thanh niên" giai đoạn 2025 - 2027 theo tinh thần chỉ đạo của lãnh đạo cấp cao nhất hai đảng, hai nhà nước. Qua đó góp phần giáo dục truyền thống, củng cố nhận thức chính trị và tăng cường sự gắn bó, hiểu biết lẫn nhau của thế hệ trẻ.
Cụ thể, theo đoạn tin nhắn được chia sẻ rầm rộ trên mạng xã hội mà dân mạng cho là giảng viên miệt thị ngoại hình sinh viên, có đoạn: "Qua 1 số bạn đăng ký thi nét đẹp sinh viên, thầy đánh giá cán bộ lớp K10, K11 làm việc chưa thực sự hiệu quả. Có rất nhiều bạn ưa nhìn thì không thấy đăng ký thi mà có những bạn ngoại hình không được tốt lắm thì thấy đăng ký. Xong là gửi thì chất lượng rất kém".
Cũng trong đoạn tin nhắn, giảng viên nhắc đến việc sinh viên tự chụp ảnh cho nhau, đồng thời lưu ý: "Yêu cầu cán bộ các lớp làm việc nghiêm túc, bỏ ngay kiểu làm việc hời hợt. Không thì lớp chi tiền ra thuê thợ ảnh chụp các bạn. 1 buổi là xong cho tất cả. Nhận ảnh đăng ký dự thi nét đẹp mà muốn dồ dại".
Rất nhiều fanpage, group (nhóm) trên Facebook chia sẻ đoạn tin nhắn này. Kèm theo đó là vô số bình luận, kéo theo làn sóng tranh cãi gay gắt.
Nhiều ý kiến cho rằng không đồng ý với việc giảng viên đánh giá ngoại hình sinh viên, thậm chí nội dung tin nhắn khi đọc mang tính "body shaming", tức miệt thị ngoại hình, dễ gây tổn thương tâm lý và tạo áp lực không cần thiết trong môi trường giáo dục.
Anh Đỗ Hồng Vinh (33 tuổi, làm việc tại đường Võ Văn Ngân, P.Thủ Đức, TP.HCM; trước là P.Bình Thọ, TP.Thủ Đức, TP.HCM), thẳng thắn: "Nội dung tin nhắn mang hơi hướng "body shaming", khi vô tình tạo ra sự phân loại về ngoại hình giữa các sinh viên. Đẹp hay không là tiêu chuẩn rất chủ quan. Nếu không cẩn thận, những phát ngôn như vậy dễ khiến các bạn trẻ cảm thấy mình không đủ tốt để tham gia hoạt động chung".
"Tại sao lại đề cập đến ngoại hình sinh viên trong một cuộc thi nội bộ? Dù dưới bất kỳ hình thức nào, cũng cần sự thận trọng. Trong môi trường giáo dục, lời nói của giảng viên có sức nặng rất lớn. Chỉ một cách diễn đạt thiếu tinh tế cũng có thể khiến sinh viên cảm thấy bị đánh giá, tự ti về bản thân", chị Trần Thảo Vy (31 tuổi, ngụ ở hẻm 243 Chu Văn An, P.Bình Thạnh, TP.HCM; trước là P.12, Q.Bình Thạnh, TP.HCM) băn khoăn.
Trên Facebook, thành viên Việt Hoàng nêu quan điểm: "Chi tiết gợi ý các lớp "có thể thuê người chụp ảnh" là không nên. Vì có thể tạo thêm áp lực tài chính không đáng có, đặc biệt với những bạn sinh viên có điều kiện kinh tế hạn chế. Sinh viên không phải ai cũng dư dả để đầu tư cho một cuộc thi phong trào. Những gợi ý như vậy, nếu không nói rõ là tự nguyện, rất dễ bị hiểu thành bắt buộc".
Tuy vậy, cũng có một bộ phận cư dân mạng nhìn nhận sự việc theo hướng trung dung hơn, cho rằng có thể người đưa ra tin nhắn không có chủ ý tiêu cực, nhưng cách diễn đạt chưa chuẩn mực, dẫn đến hiểu lầm và phản ứng trái chiều.
"Có thể chỉ là góp ý mang tính chuyên môn nhưng cách thể hiện của giảng viên chưa phù hợp, dẫn đến hiểu lầm", thành viên Phạm Lan Anh viết trên Thread.
Trước những tranh cãi trên, phóng viên Thanh Niên đã liên hệ với giảng viên được nhắc đến để làm rõ.
Ông Nghiêm Văn Hiền, cán bộ tuyển sinh và truyền thông của Trường CĐ Dược Hà Nội, cho biết ông chính là người nhắn những tin trong đoạn tin nhắn đang được dân mạng nhắc đến.
"Thật ra, cả sáng 16.4, tôi nhận được rất nhiều cuộc gọi đề cập đến sự việc này. Tôi xin nói rõ rằng, câu chuyện đang lan truyền trên mạng xã hội có phần bị hiểu chưa đúng bản chất. Cuộc thi ảnh sinh viên của trường là hoạt động do chúng tôi tổ chức. Trong quá trình triển khai, tôi có trao đổi với các cán bộ lớp nhằm lưu ý rằng không nên ép buộc những sinh viên cảm thấy không tự tin về ngoại hình tham gia. Đây là cuộc thi ảnh, nên việc tham gia cần dựa trên tinh thần tự nguyện, tránh khiến các bạn cảm thấy áp lực hoặc ngại ngùng khi hình ảnh của mình được đăng tải. Tuy nhiên, nếu sinh viên vẫn muốn tham gia thì chúng tôi hoàn toàn tôn trọng và vẫn đăng tải bài dự thi bình thường, không có bất kỳ sự phân biệt hay từ chối nào", ông Hiền cho hay.
Ông Hiền tiếp tục: "Về vấn đề hình ảnh, do đa số sinh viên chụp bằng điện thoại nên nhiều ảnh gửi về bị mờ, thiếu sáng hoặc chất lượng chưa tốt. Tôi chỉ mang tính chất gợi ý rằng các bạn có thể nhờ người chụp tốt hơn, hoặc nếu có điều kiện thì cùng nhau thuê một người chụp để có bộ ảnh chỉn chu hơn. Đây hoàn toàn không phải là yêu cầu bắt buộc, mà chỉ là đề xuất để nâng cao chất lượng cuộc thi".
Cũng theo ông Hiền, tin nhắn đang lan truyền được gửi trong nhóm cán bộ lớp, nhằm mục đích nhắc nhở nội bộ.
"Tuy nhiên, giờ đây khi đọc lại, tôi cũng nhận thấy cách diễn đạt của mình có phần chưa đầy đủ, dễ gây hiểu lầm. Đây là thiếu sót từ phía tôi trong việc truyền đạt thông tin. Cụm từ "muốn dồ dại" mà nhiều người nhắc đến thực chất là nói về cảm giác khi xử lý những bức ảnh bị mờ, thiếu nét, chứ hoàn toàn không phải nhằm vào sinh viên. Nhưng do cách dùng từ chưa rõ ràng nên đã dẫn đến cách hiểu sai đáng tiếc", ông Hiền nói.
Ông Hiền chia sẻ thêm: "Sau sự việc này, tôi rút ra kinh nghiệm là cần cẩn trọng hơn trong phát ngôn, đặc biệt là trong môi trường tin nhắn nhanh, dễ thiếu câu chữ và ngữ cảnh. Dù không có ý tiêu cực, nhưng cách diễn đạt chưa chuẩn xác có thể gây ra những phản ứng không mong muốn".
TP.HCM đang từng bước chuẩn hóa hệ thống số nhà, hướng đến xây dựng nền tảng quản lý đô thị hiện đại dựa trên dữ liệu. Trong quá trình rà soát, làm sạch và chuẩn hóa khối lượng thông tin khổng lồ này, những người trẻ tại Phòng Nền tảng và dữ liệu số (Trung tâm Chuyển đổi số TP.HCM) trực tiếp tham gia vào các khâu quan trọng như: thu thập, kiểm tra, chuẩn hóa, gắn tọa độ cho từng lớp dữ liệu trên nền bản đồ số…
Ngô Trần Đa Bảo Quốc (25 tuổi) cho biết nhóm triển khai gom các danh sách địa chỉ hiện nay được lưu ở nhiều nơi khác nhau. Có nơi lưu trong phần mềm, có nơi là file excel liệt kê số nhà, tên đường, thậm chí có nơi còn ghi chép rời rạc. Bên cạnh đó, dữ liệu số nhà, thông tin hộ kinh doanh, trụ sở cơ quan… ở mỗi nơi ghi mỗi kiểu. Có nơi ghi đầy đủ, có nơi viết tắt, có nơi thiếu thông tin…
Cũng theo Quốc, công việc rà soát, làm sạch và chuẩn hóa lại từng số nhà, tên đường đòi hỏi sự tỉ mỉ, bởi chỉ một khác biệt nhỏ trong cách viết cũng có thể khiến hệ thống không nhận diện được.
Trần Võ Bảo Thiên (26 tuổi) chia sẻ: "Có những nơi dữ liệu không có hoặc không dùng được, chúng tôi phải trực tiếp xuống địa bàn, đi từng khu dân cư, thậm chí đến từng nhà để xác định lại thông tin. Ngoài ra, nhóm còn phải làm việc với chính quyền địa phương, đối chiếu nhiều nguồn dữ liệu khác nhau để đảm bảo độ chính xác".
Cùng làm việc tại Trung tâm Chuyển đổi số TP.HCM, Hoàng Phan Tuấn Dũng (26 tuổi) cho biết từ những thao tác mà anh và cộng sự lặp lại mỗi ngày, hệ thống dữ liệu dần được hình thành.
"Thời gian tới, khi hệ thống dữ liệu hoàn thiện, người dân có thể tra cứu địa chỉ trực tuyến, xác định vị trí chính xác thay vì phụ thuộc vào cách chỉ đường thủ công như trước", Dũng cho hay.
Không dừng lại ở việc tra cứu, điểm quan trọng của hệ thống là khả năng kết nối dữ liệu. Ngô Trần Đa Bảo Quốc nói thêm: "Khi được chuẩn hóa và gắn định danh rõ ràng, mỗi địa chỉ sẽ trở thành một điểm dữ liệu có thể kết nối với nhiều dịch vụ khác. Ví dụ, một địa chỉ có thể liên thông với thông tin dân cư để phục vụ các thủ tục hành chính, hay kết nối với dữ liệu đất đai để hỗ trợ cấp phép xây dựng, hoặc liên kết với hệ thống PCCC để xác định vị trí nhanh hơn khi có sự cố. Về lâu dài, dữ liệu này còn có thể dùng cho giao thông thông minh, logistics, thương mại điện tử…".
Theo chia sẻ của các thành viên thuộc Phòng Nền tảng và dữ liệu số, công việc chuẩn hóa số nhà, tạo nền tảng quản lý đô thị số ở TP.HCM đang được triển khai theo từng giai đoạn, thí điểm tại P.An Khánh
(TP.Thủ Đức cũ), sau đó mở rộng ra toàn thành phố. Song song đó, hệ thống phần mềm quản lý số nhà cũng đang được xây dựng để cấp số nhà trực tuyến, lưu vết thay đổi và kết nối dữ liệu liên ngành. Xa hơn, đây còn là nền tảng để TP.HCM tiến tới mô hình "bản sao số" (Digital Twin) cho đô thị.
Ông Nguyễn Trần Phú Thịnh, Phó giám đốc Trung tâm Chuyển đổi số TP.HCM, cho biết thành phố đang xây dựng hệ thống quản lý số nhà trên nền tảng bản đồ số GIS, nhằm tạo cơ sở dữ liệu địa chỉ thống nhất trên toàn địa bàn. Theo đó, trung tâm đang phối hợp với các đơn vị liên quan xây dựng giải pháp tổng thể để hình thành cơ sở dữ liệu số nhà toàn thành phố và phát triển phần mềm cấp, quản lý hồ sơ cấp số nhà dùng chung.
"Trong quý 1/2026, TP.HCM sẽ đánh giá mô hình thí điểm ứng dụng công nghệ GIS trong công tác đánh số và gắn biển số nhà tại P.An Khánh. Song song đó, thành phố cũng mở rộng khảo sát ở một số phường có đặc điểm đô thị khác nhau như: khu dân cư ổn định, khu vực dự án đang triển khai hoặc khu vực đất rộng, dân cư thưa… để kiểm chứng tính phù hợp của mô hình trong nhiều điều kiện thực tế; đồng thời trong quá trình thí điểm, các sở, ngành sẽ phối hợp thu thập, đối chiếu và chuẩn hóa dữ liệu nền. Các lớp dữ liệu như ranh phường, tuyến đường, hẻm, thửa đất, công trình xây dựng và số nhà hiện hữu sẽ được tích hợp trên bản đồ số, sau đó chuyển về từng phường, xã để rà soát thực địa trước khi đưa vào vận hành chính thức", ông Thịnh cho biết.
Cũng theo ông Thịnh: "Việc ứng dụng công nghệ vào quản lý đô thị không dẫn đến việc phải thay đổi số nhà hiện tại. Khi hệ thống đi vào vận hành, dữ liệu số nhà sẽ được chia sẻ trên ứng dụng Công dân số TP.HCM. Thời gian hệ thống đi vào vận hành còn lệ thuộc vào lộ trình triển khai và tiến độ làm sạch dữ liệu của phường, xã trước khi chuyển thông tin lên ứng dụng Công dân số TP.HCM.
