Thị trường chứng khoán ngày 9-4 quay đầu điều chỉnh mạnh sau phiên tăng bùng nổ trước đó, với áp lực bán lan rộng trên diện rộng dù vẫn xuất hiện một số điểm sáng đơn lẻ.
Kết phiên, VN-Index dừng tại 1.736,68 điểm, giảm 19,87 điểm, tương ứng 1,13%. HNX-Index giảm 2,34 điểm xuống 250,98 điểm, còn UPCoM-Index lùi nhẹ 0,2 điểm về 127,5 điểm. Chỉ số VN30-Index cũng không tránh khỏi xu hướng điều chỉnh khi giảm 16 điểm, tương đương 0,83%, xuống 1.915,01 điểm.
Độ rộng thị trường nghiêng hẳn về bên bán với 291 mã tăng giá, trong khi có tới 410 mã giảm, 21 mã tăng trần và 12 mã giảm sàn; bên cạnh đó có 832 mã đứng giá.
Thanh khoản toàn thị trường đạt hơn 27.045 tỉ đồng, giảm gần 20% so với phiên trước, phản ánh dòng tiền có dấu hiệu chững lại sau nhịp tăng mạnh.
Đáng chú ý trong phiên, giao dịch khối ngoại tiếp tục là điểm trừ khi nhà đầu tư nước ngoài mua vào 2.745 tỉ đồng nhưng bán ra tới 5.217 tỉ đồng, qua đó bán ròng 2.472 tỉ đồng trong phiên.
Áp lực xả tập trung mạnh nhất tại VPL với giá trị lên tới 3.284 tỉ đồng, bỏ xa các mã còn lại như VHM (103 tỉ đồng) và BID (88 tỉ đồng).
Ở chiều mua, HPG được gom mạnh 482 tỉ đồng, theo sau là VIX với 68 tỉ đồng và TCB với 67,8 tỉ đồng.
Xét về mức độ ảnh hưởng đến chỉ số, nhóm cổ phiếu nâng đỡ VN-Index gồm NVL đóng góp khoảng +0,49 điểm, HPG +0,42 điểm, LPB +0,32 điểm, TCB +0,31 điểm và GEX +0,26 điểm.
Ngược lại, áp lực giảm chủ yếu đến từ VIC lấy đi tới -6,82 điểm, tiếp đến là VPL -1,82 điểm, VCB -1,42 điểm, BID -1,26 điểm và VHM -0,88 điểm.
Diễn biến theo nhóm ngành cho thấy sự phân hóa nhưng xu hướng chung vẫn là điều chỉnh.
Ở nhóm bất động sản, diễn biến phân hóa mạnh. NVL gây chú ý khi tăng 6,03%, tiệm cận mức trần, cùng với DXG tăng 2,36% và một số mã midcap giữ sắc xanh. Tuy nhiên các cổ phiếu vốn hóa lớn lại kéo lùi thị trường với VIC giảm 2,74%, VHM giảm 0,81% và VRE đi ngang.
Nhóm ngân hàng giao dịch kém tích cực với nhiều mã giảm như VCB (-1,33%), BID (-2,05%), VPB (-1,81%), CTG (-1,41%), MBB (-0,38%), dù vẫn có điểm sáng từ SHB (+1,31%), TCB (+0,65%) và STB (+0,45%).
Nhóm chứng khoán cũng chịu áp lực bán rõ rệt khi SSI giảm 2,21%, VCI giảm 3,45%, HCM giảm 0,79%, VND giảm 1,75% và SHS giảm 3,23%.
Nhóm dầu khí và năng lượng nhìn chung suy yếu với BSR giảm 2,72%, PVS giảm 1,83%, PLX giảm 2,47% và GAS giảm 1,88%, góp phần gia tăng áp lực lên chỉ số. Trong khi đó nhóm bán lẻ cũng không tích cực khi MWG giảm 1,47%, VNM giảm 1,28% và nhiều mã tiêu dùng khác chìm trong sắc đỏ.
Điểm sáng hiếm hoi đến từ một số cổ phiếu công nghiệp và vật liệu như GEX tăng 3,32%, VCG tăng 3,15%, HHV tăng 5,31% và HPG tăng 0,89%.
Cổ phiếu DGC của Công ty cổ phần Tập đoàn Hóa chất Đức Giang giao dịch tiêu cực trong phiên 9-4 khi giảm 4,67%, xuống còn 53.100 đồng/cổ phiếu.
Áp lực bán gia tăng trong bối cảnh mã này vừa bị Sở Giao dịch chứng khoán TP.HCM (HoSE) đưa vào danh sách không đủ điều kiện giao dịch ký quỹ (margin), nâng tổng số cổ phiếu thuộc diện này lên 69 mã tính đến ngày 8-4.
Nguyên nhân xuất phát từ việc doanh nghiệp chậm công bố báo cáo tài chính kiểm toán năm 2025 quá 5 ngày làm việc so với thời hạn quy định.
Mục tiêu trên được ông Đỗ Quang Vinh, Chủ tịch Chứng khoán SHS, nêu tại phiên họp thường niên diễn ra ngày 17/4. Đây được cho là kế hoạch tham vọng khi SHS vẫn nằm ngoài nhóm 10 công ty chứng khoán có thị phần môi giới lớn nhất, tính đến cuối quý I năm nay, theo số liệu từ Sở giao dịch chứng khoán TP HCM (HoSE).
Theo ông Đỗ Quang Vinh, doanh nghiệp này có lợi thế hút thêm khách hàng lớn do đang "sống" trong một hệ sinh thái tài chính khép kín, trong đó có ngân hàng SHB, công ty quản lý quỹ hay tập đoàn T&T. Chủ tịch này nhấn mạnh mục tiêu SHS muốn tham gia các thương vụ phát hành lớn, đồng thời kết nối với các nhà đầu tư quốc tế.
Chia sẻ sâu hơn về mục tiêu này, Tổng giám đốc Nguyễn Duy Linh cho biết công ty hiện nắm khoảng 1,65% thị phần môi giới trên HoSE. "Nếu muốn vào nhóm 10 công ty hàng đầu, thị phần của chúng tôi cần nâng lên khoảng 3%", ông Linh nói.
CEO này đánh giá kế hoạch của công ty có cơ sở khi số lượng nhà đầu tư chứng khoán hiện chỉ chiếm khoảng 11% dân số. Vì vậy, ông cho rằng dư địa để hút thêm khách vẫn còn nhiều khi lượng nhà giao dịch đi lên. Ngoài ra, Chính phủ cũng muốn thúc đẩy sự phát triển của thị trường chứng khoán như một kênh dẫn vốn quan trọng cho nền kinh tế.
Để gia tăng thị phần môi giới, Tổng giám đốc SHS chia sẻ công ty đặt trọng tâm tăng trưởng cả quy mô lẫn tài sản của khách hàng. Doanh nghiệp này dự kiến chia phân hạng khách hàng chi tiết để thiết kế sản phẩm phù hợp, đồng thời thời đầu tư vào cả công nghệ lẫn nâng cao trình độ đội ngũ tư vấn. "Những sản phẩm mang tính chất chung chung sẽ không thu hút được nhà đầu tư", ông Linh nói.
Ngoài ra, công ty cũng sẽ đa dạng hóa phương thức thanh toán cho các khách hàng. Ông Duy Linh cũng khẳng định không theo đuổi cuộc đua miễn phí giao dịch (zero fee) trên diện rộng. Thay vào đó, mức phí và lãi suất cho vay sẽ được đưa ra theo từng phân khúc khách hàng, đi kèm với giá trị gia tăng về sản phẩm và dịch vụ.
Năm 2026, SHS được cổ đông thông qua kế hoạch kinh doanh với tổng doanh thu dự kiến 3.739 tỷ đồng và lợi nhuận trước thuế 1.718 tỷ đồng, tăng lần lượt 2% và 4% so với năm trước. Tuy nhiên, đà tăng trưởng của năm nay dự kiến sẽ thấp hơn mức 33% của năm ngoái.
Ông Đỗ Quang Vinh đánh giá kế hoạch kinh doanh năm nay thận trọng nhưng phù hợp với hoàn cảnh hiện tại. Chủ tịch này cho biết bối cảnh quốc tế với các nhiều cuộc căng thẳng địa chính trị diễn ra vẫn có thể ảnh hưởng đến nền kinh tế vĩ mô xuyên suốt năm 2026.
Ngoài ra, Hội đồng quản trị công ty còn muốn đặt mục tiêu đẩy mạnh tăng trưởng ở các mảng kinh doanh khác. Theo đó, SHS sẽ thực hiện việc chuyển dịch cơ cấu theo hướng bền vững, bằng cách hạ tỷ trọng hoạt động tự doanh và đẩy mạnh vào các nguồn thu khác."Nếu năm 2025, mảng đầu tư chiếm hơn một nửa lợi nhuận thì năm 2026 tỷ trọng này giảm còn khoảng 35%", ông Duy Linh nói.
Ngược lại, các nguồn thu cốt lõi như cho vay, môi giới, ngân hàng đầu tư và sản phẩm tài chính sẽ tăng tỷ trọng đóng góp. Trong đó, hoạt động cho vay dự kiến chiếm khoảng 46%, các mảng khác khoảng 10-15%.
Mở cửa phiên giao dịch 6/4, giá dầu Brent và WTI cùng tăng 2,4%, lên lần lượt 111 USD và 114 USD một thùng. Chiến sự tại Trung Đông kéo dài tiếp tục đe dọa lên nguồn cung dầu toàn cầu.
Cuối tuần trước, Tổng thống Mỹ Donald Trump ấn định tối hậu thư mới cho Iran. Trên mạng xã hội Truth Social, ông yêu cầu Iran đạt thỏa thuận mở eo biển Hormuz trước 20h giờ Mỹ, ngày 7/4 (tức 7h ngày 8/4 giờ Hà Nội) nếu không muốn cơ sở hạ tầng bị tấn công.
"Họ sẽ không còn nhà máy điện hay cây cầu nào nếu không làm gì trước tối thứ Ba", ông Trump cho biết trong cuộc phỏng vấn trên WSJ.
Eo biển Hormuz - tuyến đường thủy chuyên chở khoảng 20% nguồn cung dầu và khí hóa lỏng (LNG) toàn cầu - gần như bị phong tỏa từ khi chiến sự nổ ra cuối tháng 2. Việc này khiến giá dầu thô, nhiên liệu máy bay, dầu diesel và xăng trên toàn cầu tăng vọt.
Trong một bài phát biểu tuần trước, ông Trump cho biết chiến sự có thể kéo dài 2-3 tuần nữa. Theo TD Securities, chiến sự khiến thế giới mất khoảng 600 triệu thùng dầu thô và 350 triệu thùng sản phẩm từ dầu nếu kéo dài đến cuối tháng này.
Trên thị trường vàng, giá vàng thế giới tiếp tục giảm đầu phiên 6/4, do lời đe dọa của ông Trump với Iran. Hiện mỗi ounce mất 66 USD về 4.610 USD một ounce.
Từ khi chiến sự nổ ra, kim loại quý đã giảm hơn 12%. Nguyên nhân là giá năng lượng tăng cao làm giảm khả năng các ngân hàng trung ương toàn cầu hạ lãi suất. Vàng sẽ kém hấp dẫn trong môi trường lãi suất cao. Bên cạnh đó, kim loại quý cũng chịu sức ép khi nhà đầu tư cần giảm vị thế để bù đắp cho các khoản đầu tư thua lỗ khác.
Ngoài vàng, các kim loại khác cũng đang đi xuống. Giá bạc, bạch kim và platinum hiện giảm 0,2-0,9%.
Dòng chảy dầu khí qua eo biển Hormuz tắc nghẽn do xung đột Trung Đông khiến giá nhiên liệu tăng vọt. Nguồn cung sản phẩm hóa dầu, vốn là đầu vào của nhiều mặt hàng như giày dép, quần áo và túi nhựa, cũng chịu nhiều ảnh hưởng.
Tác động rõ rệt nhất ở châu Á, nơi chiếm hơn một nửa sản lượng sản xuất của thế giới và phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu dầu mỏ cùng các sản phẩm liên quan.
Tại Hàn Quốc, người dân tích trữ túi đựng rác và chính phủ khuyến khích giảm thiểu vật dụng dùng một lần. Đài Loan phải thiết lập đường dây nóng cho các nhà sản xuất nhựa, trong khi nông dân dự kiến tăng giá lúa gạo vì không thể mua được túi hút chân không.
Ở Nhật Bản, khủng hoảng dầu mỏ làm dấy lên lo ngại thiếu ống nhựa y tế để bệnh nhân chạy thận nhân tạo. Các nhà sản xuất tại Malaysia cảnh báo thiếu hụt một sản phẩm phụ của dầu mỏ, đe dọa nguồn cung găng tay y tế toàn cầu.
"Mọi thứ chịu ảnh hưởng rất nhanh chóng: bia, mì, khoai tây chiên, đồ chơi, mỹ phẩm", Dan Martin, Đồng Giám đốc bộ phận tình báo kinh doanh tại công ty tư vấn Dezan Shira & Associates, cho biết.
Nguyên nhân là nắp nhựa, thùng chứa, túi và các loại hộp đựng ngày càng khó mua. Các dẫn xuất dầu mỏ còn được dùng để sản xuất keo dán giày dép và đồ nội thất, dầu bôi trơn máy móc công nghiệp, dung môi cho sơn và quy trình làm sạch.
"Gián đoạn dầu mỏ lan truyền rất nhanh sang sản phẩm hóa dầu và hàng tiêu dùng", ông Dan Martin nói.
Khi các nhà sản xuất phải trả nhiều tiền hơn cho năng lượng và nguyên liệu thô, họ bắt đầu đẩy chi phí lên người tiêu dùng. Biến động này tạo áp lực lên lạm phát và kìm hãm kinh tế.
Theo Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), nếu không có xung đột, tăng trưởng toàn cầu năm nay có thể đạt 3,3%. Tuy nhiên, tổ chức này sẽ công bố điều chỉnh dự báo vào tuần sau. "Dù chiến tranh có thể định hình kinh tế toàn cầu theo nhiều cách khác nhau, nhưng tất cả đều dẫn tới giá cao hơn và tăng trưởng chậm lại", bà Kristalina Georgieva, Giám đốc điều hành IMF, nhận định.
Dư địa ứng phó với tình trạng thiếu hụt sản phẩm từ dầu mỏ không còn nhiều. Các quốc gia bắt đầu xả kho dự trữ dầu khẩn cấp, nhưng chỉ giúp bổ sung vào nguồn cung nhiên liệu. Trong khi phần lớn thiếu hụt trong ngành sản xuất là naphtha - một sản phẩm phụ của dầu mỏ, đầu vào quan trọng cho vật liệu tổng hợp.
Các nhà sản xuất có rất ít nguồn dự trữ và không có chất thay thế naphtha. Một số công ty hóa dầu tại châu Á - nơi mua một nửa nguồn naphtha từ Trung Đông - đã cắt giảm sản lượng hoặc tuyên bố tình huống "bất khả kháng" trong những tuần gần đây.
Hàn Quốc tận dụng việc Mỹ tạm đình chỉ trừng phạt dầu và sản phẩm dầu mỏ của Nga để nhập lô naphtha đầu tiên từ Moskva, kể từ khi xung đột Ukraine nổ ra. Seoul cũng áp lệnh cấm xuất khẩu naphtha nhằm bảo vệ nguồn cung nội địa.
Ông Martin cho biết tình trạng khan hiếm sản phẩm từ dầu mỏ đang làm tăng chi phí đầu vào, nhất là tại các doanh nghiệp sản xuất hàng có tiêu chuẩn nghiêm ngặt như chất bán dẫn, linh kiện ôtô và bao bì y tế hoặc thực phẩm. "Doanh nghiệp gần như không có nhiều cách xoay xở, ngoài cắt giảm sản xuất và tiết kiệm năng lượng", ông nói.
Khi các nhà sản xuất chạy đua để đảm bảo nguồn nguyên liệu, chi phí nhựa và các sản phẩm liên quan tăng mạnh. Theo nền tảng phân tích thị trường hàng hóa ICIS, giá nhựa nguyên sinh tại châu Á đã tăng tới 59%, lên mức cao kỷ lục kể từ cuối tháng 2, thời điểm Mỹ và Israel bắt đầu không kích Iran.
Một trong những nhà bán buôn bao bì nhựa lớn nhất Thái Lan đã tăng giá 10% túi nilon trong suốt, loại sử dụng phổ biến để đựng thức ăn mang đi. Truyền thông Ấn Độ đưa tin nước đóng chai đắt hơn do giá nắp nhựa tăng 4 lần kể từ xung đột Trung Đông. Nongshim - nhà sản xuất mì ăn liền lớn nhất Hàn Quốc, cho biết công ty cung cấp bao bì nhựa cho họ hiện chỉ còn khoảng một tháng nguồn cung.
Theo bà Shariene Goh, chuyên gia phân tích hóa dầu cấp cao tại ICIS, các mặt hàng tiêu dùng phụ thuộc nhiều vào bao bì nhựa, như mỹ phẩm, có thể dễ rơi vào tình trạng thiếu hụt hơn những sản phẩm chỉ sử dụng nhựa một phần. "Các doanh nghiệp có thể tận dụng lượng tồn kho hiện có, nhưng sẽ cạn dần theo thời gian. Tôi cho rằng họ có thể thiếu hụt khá sớm", bà nói.
Theo Morgan Stanley, ngoài sản xuất 17% naphtha và 30% nhựa nguyên sinh toàn cầu, Trung Đông còn cung cấp 45% lưu huỳnh (dùng sản xuất phân bón), 33% helium (chất sử dụng trong bán dẫn, y tế và hàng không vũ trụ) và 22% urê và amoniac.
Một số nhà sản xuất hàng tiêu dùng trì hoãn mua nguyên liệu với hy vọng giá sẽ giảm nếu xung đột Trung Đông được giải quyết. Số khác tìm cách hạ chi phí bằng cách giảm lượng nhựa sử dụng.
Tại Indonesia, nơi giá nhựa tăng gấp đôi trong một tháng qua, các công ty đã giảm độ dày bao bì. Có doanh nghiệp còn cân nhắc dùng vật liệu khác như giấy, thủy tinh, nhôm hoặc nhựa tái chế. Nhưng theo Liên đoàn Bao bì Indonesia, mỗi lựa chọn đều có thách thức riêng về độ bền, tuân thủ quy định an toàn, cũng như thời gian cần thiết để điều chỉnh dây chuyền sản xuất và tìm nguồn cung mới, vốn có thể mất từ 6 tháng đến 1 năm.
Stephen Moore, nhà sáng lập MLT Analytics, cho biết việc chuyển sang các vật liệu thay thế cũng đắt đỏ. Theo ông, nguồn cung nhựa tái chế và nhựa sinh học còn hạn chế, chưa kể vật liệu sinh học đắt gấp 5-7 lần loại nguồn gốc từ dầu mỏ.
"Nếu mọi thứ ở eo biển Hormuz trở lại bình thường ngay ngày mai, tôi nghĩ cũng phải mất ít nhất vài tháng để ngành nhựa ở châu Á có thể quay lại trạng thái gần như bình thường", ông nói.
