Trong một bức thư công bố tuần trước, Bộ trưởng Tài chính các nước Tây Ban Nha, Áo, Đức, Italy, Bồ Đào Nha thúc giục Brussels tìm cách giảm gánh nặng lên người tiêu dùng.
Ủy viên châu Âu phụ trách kinh tế Valdis Dombrovskis cũng xác nhận với lãnh đạo các nước châu Âu rằng họ đang cân nhắc thuế áp lên lợi nhuận bất thường của các hãng năng lượng.
“Về nguyên tắc, không có gì ngăn các quốc gia thành viên áp dụng loại thuế này, bởi việc thu trực tiếp phần lớn thuộc thẩm quyền của từng nước. Chúng tôi xem xét liệu có thể đưa ra cách tiếp cận phối hợp hơn ở cấp độ châu Âu hay không. Vấn đề vẫn đang được đánh giá”, ông nói.
Năm 2022, châu Âu từng áp dụng thuế khẩn cấp tương tự để giải quyết tình trạng giá nhiên liệu tăng cao sau khi xung đột Nga – Ukraine nổ ra. Thuế này áp dụng với các tập đoàn dầu khí có hoạt động, phát sinh lợi nhuận tại thị trường EU. Hãng dầu khí Mỹ – Exxon cũng từng bị EU áp thuế tương tự hồi 2022.
Hôm 10/4, người phát ngôn Ủy ban châu Âu (EC) Paula Pinho cũng cho biết “nhiều biện pháp khác nhau” được bàn tới, trong đó có các cách đã được áp dụng trong quá khứ.
Tính trung bình trong tháng 3, giá dầu Brent đạt 97 USD một thùng, tăng 33% so với tháng 2. Giá khí đốt tại nhiều nơi trên thế giới cũng tăng mạnh. “Lợi nhuận của các hãng dầu chắc chắn sẽ bùng nổ trong quý đầu năm nay”, Leo Mariani – nhà phân tích cấp cao tại Roth Capital Partners cho biết.
Quý IV/2025, hãng dầu khí Chevron sản xuất 4 triệu thùng dầu mỗi ngày, với giá trung bình 64 USD một thùng. Reuters tính toán với mức tăng 33 USD, doanh thu bán dầu của hãng dầu khí Mỹ tăng 4 tỷ USD trong tháng 3. Trong khi đó, Exxon sản xuất khoảng 5 triệu thùng mỗi ngày, và giả sử với mức tăng tương tự, họ kiếm thêm 5,1 tỷ USD trong tháng trước.
Giá dầu và khí đốt đã tăng mạnh kể từ khi Mỹ và Israel không kích Iran ngày 28/2, khiến Iran gần như phong tỏa eo biển Hormuz. Đây là tuyến vận chuyển 20% dầu thô và khí hóa lỏng toàn cầu. Các cuộc tập kích cũng gây thiệt hại cho cơ sở hạ tầng năng lượng tại vùng Vịnh. Dầu thô Brent đã tăng giá hơn 30% trong hơn một tháng qua, có thời điểm sát 120 USD một thùng – cao nhất 4 năm.
Giá dầu tuần này giảm khoảng 13%, sau khi Mỹ và Iran thông báo ngừng bắn 2 tuần và tiến hành đàm phán hòa bình. Tuy nhiên, Phó tổng thống Mỹ JD Vance ngày 11/4 cho biết cuộc đàm phán với phái đoàn Iran tại Pakistan kết thúc sau 21 giờ mà không nhất trí được thỏa thuận.
Theo nguồn tin của Reuters, các thương hiệu xa xỉ đã báo cáo doanh số tháng 3 giảm 30-50% tại Mall of the Emirates - một trong những trung tâm thương mại lớn nhất Dubai (UAE) so với cùng kỳ 2025.
Lượng khách đến Mall of the Emirates, nơi có các cửa hàng của Louis Vuitton, Dior, Gucci, Cartier, Chanel và Rolex, đã giảm 15%. Cùng thời điểm, tại trung tâm thương mại lớn hơn và nổi tiếng với khách du lịch là Dubai Mall, lượng khách thậm chí đã giảm 50%.
Ở Abu Dhabi, doanh số bán hàng tháng 3 tại trung tâm thương mại Galleria giảm khoảng 10% trên toàn hệ thống, theo nguồn tin khác của Reuters. Những con số này phản ánh tác động của cuộc xung đột Trung Đông đối với ngành hàng xa xỉ, vào thời điểm LVMH, Kering và Hermes chuẩn bị công bố doanh số quý.
Thị trường hàng xa xỉ toàn cầu có quy mô khoảng 400 tỷ USD, đã chứng kiến doanh số giảm 2% vào 2025, theo công ty tư vấn Bain & Company. Tuy nhiên, Trung Đông - chiếm khoảng 5% thị phần, là một trong những điểm sáng hiếm hoi, ghi nhận mức tăng trưởng doanh thu hai chữ số suốt các năm gần đây, theo Carole Madjo, Trưởng bộ phận nghiên cứu hàng xa xỉ tại Barclays.
"Đây chắc chắn là một khu vực chiến lược", Madjo nói thêm. Nhờ chi phí mặt bằng và lao động thấp, trong khi giá bán lẻ cao hơn nơi khác và hầu như không có thuế, Dubai được đánh giá là một trong những điểm bán hàng sinh lợi nhất của ngành hàng xa xỉ. Với các thương hiệu lớn như Louis Vuitton, Hermes hay Chanel, doanh thu hàng năm trên mỗi m2 ở Dubai có thể vượt vài trăm nghìn euro, gấp nhiều lần trung bình toàn cầu, theo nguồn tin am hiểu về Mall of the Emirates.
Nhưng hình ảnh hào nhoáng và ổn định được xây dựng cẩn thận của Dubai đã bị lung lay bởi cuộc không kích của Mỹ và Iran bắt đầu vào ngày 28/2. Một số tòa nhà và cơ sở hạ tầng của thành phố, bao gồm khách sạn hạng sang Burj Al Arab nổi tiếng và sân bay, đã bị máy bay không người lái của Iran tấn công.
Nếu xung đột kết thúc sớm, việc khôi phục hoạt động mua sắm của các trung tâm này cũng phải mất nhiều tháng, theo các chuyên gia. Công ty quản lý tài sản và nghiên cứu đầu tư toàn cầu Bernstein đánh giá các tác động dây chuyền của cuộc xung đột, bao gồm chi phí dầu mỏ và đi lại tăng cao, lạm phát hoặc khả năng thị trường chứng khoán suy giảm, có thể "dễ dàng làm gián đoạn" nhu cầu mua sắm của người tiêu dùng.
Ông Christopher Rossbach, quản lý danh mục đầu tư tại J Stern & Co ở London, cho rằng kỳ vọng phục hồi của ngành hàng xa xỉ từ đầu 2026 sẽ không thể xả ra. "Nhiều khả năng sẽ bị trì hoãn đến nửa cuối năm hoặc sang 2027, tôi nghĩ không ai ngạc nhiên về điều này", ông nhận định.
Do quy mô tương đối nhỏ của thị trường Trung Đông, tác động tức thời của cuộc xung đột đến doanh thu quý I của các thương hiệu xa xỉ sẽ hạn chế. Nhưng tác động của cuộc xung đột đến lợi nhuận trong báo cáo bán niên của các hãng xa xỉ có thể ghi nhận tác động đáng kể hơn nhiều, theo ông Rossbach.
Bộ Tài chính mới gửi Bộ Tư pháp thẩm định dự thảo về gia hạn hiệu lực Nghị định 72 sửa đổi thuế suất nhập khẩu ưu đãi (MFN) với một số mặt hàng xăng dầu và nguyên liệu đầu vào. MFN là mức thuế suất chỉ áp dụng cho các nước trong Tổ chức Thương mại thế giới (WTO).
Từ 9/3, thuế nhập khẩu với nhiều loại xăng dầu, nguyên liệu pha chế (naphtha, reformate, condensate...) giảm từ 7-10% xuống còn 0%. Nhưng quy định này sẽ hết hiệu lực vào ngày 30/4.
Theo Bộ Tài chính, hiện nay doanh nghiệp phải đàm phán các lô hàng cho tháng 5 và 6. "Điều này gây khó khăn cho doanh nghiệp khi xây dựng kế hoạch nhập khẩu, ký hợp đồng, ổn định sản xuất trong bối cảnh xung đột Trung Đông chưa thể xác định thời điểm kết thúc", cơ quan soạn thảo cho hay.
Do đó, Bộ đề xuất kéo dài chính sách giảm thuế đến hết ngày 30/6. Cơ quan soạn thảo cũng kiến nghị mở rộng danh mục hưởng thuế suất 0% (thay vì 5% như hiện tại) với 3 mã hàng nguyên liệu để phục vụ sản xuất tại nhà máy lọc hóa dầu Nghi Sơn.
Cơ quan soạn thảo cho biết khi thuế nhập khẩu ưu đãi với xăng dầu giảm về 0% từ đầu tháng 3, doanh nghiệp có điều kiện tiếp cận nguồn hàng thay thế khi chuỗi cung ứng tại những thị trường truyền thống như Hàn Quốc và ASEAN đứt gãy vì xung đột quân sự. Nguồn cung cho nhu cầu nội địa nhờ đó được đảm bảo, góp phần bình ổn thị trường xăng dầu và kinh tế vĩ mô.
Tuy nhiên, xung đột quân sự tại Trung Đông còn diễn biến phức tạp, khó lường. Theo nhận định của Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex) và Tổng công ty Lọc hóa dầu Bình Sơn (BSR), ngay cả khi xung đột quân sự chấm dứt, các cơ sở hạ tầng dầu khí ở Trung Đông cần ít nhất 5-7 tuần để phục hồi công suất. Trong trường hợp ngừng áp dụng mức thuế MFN 0% với các mặt hàng xăng dầu và nguyên liệu đầu vào từ cuối tháng 4, tình trạng khan hiếm nguồn cung có thể trở lại.
Bộ ước tính việc gia hạn chính sách thuế thêm hai tháng sẽ giảm thu ngân sách khoảng 997 tỷ đồng, nâng tổng số giảm thu từ khi áp dụng lên 2.021 tỷ.
Ngoài thuế ưu đãi nhập khẩu, các loại thuế với xăng dầu như bảo vệ môi trường, giá trị gia tăng (VAT) hay tiêu thụ đặc biệt đều đã được giảm về 0% đến hết tháng 6, theo Nghị quyết của Quốc hội.
Hiện mỗi lít xăng RON 95-III (loại phổ biến trên thị trường) là 23.760 đồng, dầu diesel 31.040 đồng. Mức này tăng lần lượt gần 18% và 61% so với cuối tháng 2 -thời điểm xung đột Trung Đông bùng phát.
Theo Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Khu vực 2 (TP HCM và Đồng Nai), dòng kiều hối có xu hướng giảm từ quý IV/2025 sang đầu năm nay.
Trong quý cuối năm 2025, lượng kiều hối chuyển về đạt gần 2,4 tỷ USD, giảm 13% so với quý liền kề. Bước sang quý I/2026, con số này hạ xuống còn trên 2 tỷ USD.
Bà Trần Thị Ngọc Liên, Phó giám đốc Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Khu vực 2, cho biết điều này phản ánh tác động từ kinh tế quốc tế, trong nước và các yếu tố địa chính trị. Theo bà, kinh tế thế giới phục hồi chậm cùng lạm phát cao làm tăng chi phí sinh hoạt, ảnh hưởng trực tiếp đến thu nhập của người Việt ở nước ngoài.
Bên cạnh đó, chính sách tiền tệ thắt chặt kéo dài tại các nền kinh tế lớn tiếp tục tác động tiêu cực đến hoạt động sản xuất, kinh doanh, qua đó ảnh hưởng gián tiếp đến thu nhập và dòng tiền chuyển về Việt Nam.
Xung đột địa chính trị tại Trung Đông cũng góp phần tác động đến dòng kiều hối, khi làm gia tăng biến động giá năng lượng và áp lực lạm phát toàn cầu. Việc này ảnh hưởng đến thu nhập thực tế của người lao động.
Chua kể, hoạt động kinh tế gián đoạn cục bộ tại một số nước ở khu vực này cũng làm giảm thu nhập và khả năng gửi tiền về của lao động Việt. Theo đại diện Ngân hàng Nhà nước, do tỷ trọng kiều hối từ khu vực này không lớn nên tác động chủ yếu mang tính gián tiếp.
Bà Liên nhận định thêm, kinh tế vĩ mô tiếp tục ổn định nhưng một số kênh đầu tư chưa thực sự hấp dẫn dòng vốn kiều hối. Chênh lệch lãi suất giữa VND và USD không lớn cũng phần nào ảnh hưởng đến quyết định chuyển tiền về nước.
Ngoài ra, yếu tố mùa vụ sau cao điểm chuyển tiền dịp cuối năm phục vụ nhu cầu chi tiêu lễ, Tết khiến lượng kiều hối trong quý đầu năm thường giảm.
Dự báo trong thời gian tới, đại diện Ngân hàng Nhà nước cho rằng kiều hối có thể chưa tăng rõ rệt do còn phụ thuộc vào diễn biến kinh tế trong và ngoài nước. Thông thường, sau giai đoạn thấp điểm đầu năm, kiều hối có xu hướng phục hồi nhẹ trong các quý tiếp theo khi hoạt động kinh tế và việc làm của lao động ở nước ngoài dần ổn định trở lại.
Tuy nhiên, diễn biến xung đột tại Trung Đông và các khu vực khác vẫn phức tạp, tiếp tục tác động đến giá năng lượng, lạm phát và tâm lý thị trường. Việc này ảnh hưởng đến thu nhập và khả năng tích lũy của kiều bào.
Cũng theo Ngân hàng Nhà Nước, tại Đồng Nai, tính đến hết 31/3, kiều hối chủ yếu được chuyển qua các tổ chức tín dụng cũng giảm hơn 16% so với quý trước, xuống 36,4 triệu USD.
