Trong ba năm qua, thị trường xe điện hóa tại Việt Nam phát triển liên tục cả về doanh số lẫn lượng sản phẩm được giới thiệu. Bên cạnh loại hybrid tự sạc (HEV), ngày càng nhiều mẫu xe thuần điện (EV), xe hybrid sạc ngoài (PHEV) ra mắt, tạo thêm lựa chọn cho người dùng.
Giữa làn sóng điện hóa của thị trường, trạm sạc vẫn là một trong những yếu tố khiến người dùng cân nhắc nhất trước khi lựa chọn một mẫu xe nào đó. Cuộc đua hạ tầng trạm sạc trở nên sôi động hơn khi ngoài VinFast, nhiều hãng khác cũng đang đẩy mạnh đầu tư trong 2026 để xe EV, PHEV trở nên dễ tiếp cận hơn với người dùng.
Các mô hình trạm sạc phổ biến
Mạng lưới trạm sạc cho ôtô điện hóa tại Việt Nam hiện chia làm ba nhóm chính: hãng tự đầu tư, đơn vị phân phối đầu tư và công ty cung cấp (bên thứ ba) đầu tư.
Hình thái do hãng triển khai hiện chỉ có VinFast thông qua V-Green, công ty được tách ra từ bộ phận phát triển trạm sạc và giờ đây hoạt động độc lập, đóng vai trò tạo dựng mạng lưới, cung ứng sạc cho người dùng cá nhân hãng xe Việt. Bên cạnh đó là đội xe dịch vụ của Xanh SM, một công ty do tỷ phú Phạm Nhật Vượng sáng lập.
Tính đến hết 2025, VinFast cho biết đã lắp đặt tổng cộng 150.000 cổng sạc (hãng không nói rõ số trạm) cho ôtô, xe máy trên toàn quốc. Đây là con số lớn nhất xét về hạ tầng sạc mà một hãng thiết lập Việt Nam. VinFast chưa có ý định mở cho xe các thương hiệu khác sạc chung.
Hình thái thứ hai là đại lý bán lẻ hoặc đơn vị phân phối tự đầu tư. Đây là mô hình khá phổ biến trên thị trường bởi trừ VinFast, các hãng xe bán ở Việt Nam đều không tự xây trạm sạc.
Đại lý các hãng bán xe điện như BYD, Ford, Geely, Omoda & Jaecoo, Audi, Porsche, Mercedes, BMW… đều tự đầu tư và vận hành trạm sạc với quy chuẩn từ hãng mẹ. Có hãng (thông qua đại lý) cho phép xe thương hiệu khác sạc chung, số khác chưa mở.
Ngoài đại lý, chủ xe có thể sạc ở trạm công cộng do các công ty cung ứng dịch vụ sạc (gọi tắt là bên thứ ba) cung cấp. Số ít hãng xe sang như Porsche, Mercedes phối hợp với các công ty này để xây dựng trạm sạc với yêu cầu về mặt bằng, chỗ đỗ, nơi dừng, nghỉ theo tiêu chuẩn cho khách cao cấp.
Số lượng trạm sạc công cộng tại Việt còn khá ít ỏi. Theo số liệu của Trạm EV, một ứng dụng về tìm kiếm trạm sạc cho xe điện tại Việt Nam, hiện có gần 620 trạm sạc công cộng cho người dùng ôtô cần sạc điện. Với VinFast, con số gấp gần 22 lần với khoảng 13.577 trạm sạc trên toàn quốc.
Số lượng trạm sạc, cổng sạc cho xe điện hóa dự kiến sẽ tiếp tục tăng trong thời gian tới khi các hãng tiếp tục mở rộng quy mô. Ví dụ như VinFast, thương hiệu bán nhiều xe điện nhất tại Việt Nam, cho biết kế hoạch đầu tư 99 “siêu trạm sạc” dọc các tuyến quốc lộ trong 2026. Mỗi trạm trang bị 100 súng sạc công suất 150 kW.
Omoda & Jaecoo Việt Nam, liên doanh giữa Chery (Trung Quốc) và tập đoàn Geleximco, nói sẽ lắp đặt 80 trạm sạc trên toàn quốc trong 2026, tăng hơn 5 lần so với hiện nay. Công ty này mới bán xe PHEV với số lượng nhỏ, chưa có EV, nhưng đang xây dựng trạm sạc để chuẩn bị cho các sản phẩm điện hóa mới sắp phân phối.
TMT, công ty hiện phân phối xe điện của các thương hiệu thuộc liên doanh SAIC – GM – Guangxi Auto (SGMW) cho biết kế hoạch triển khai 30.000 trạm sạc trên cả nước và chia thành hai giai đoạn, trong 5 năm, bắt đầu từ tháng 6/2025. Công ty E-Green (thuộc TMT) triển khai việc này và hiện một số đại lý bán xe Wuling đã có trụ sạc.
Không chỉ thực hiện riêng lẻ, các hãng còn liên kết với nhau để chia sẻ trạm sạc. Ví dụ như Ford Việt Nam và Tasco Auto, đơn vị đang phân phối các hãng thuộc tập đoàn Geely như Geely, Lynk & Co, Volvo và sắp tới là Zeekr, Lotus, vừa ký biên bản ghi nhớ (MOU) hôm 8/4 về chia sẻ hạ tầng trạm sạc, cho phép chủ xe có thể sạc ở các đại lý khác nhau dù không chung thương hiệu. Tasco Auto sở hữu Savico, một ông lớn phân phối ôtô tại Việt Nam, trong đó có nhiều đại lý Ford.
Tính đến tháng 4, các đại lý của Ford và Tasco có tổng cộng 32 trạm sạc nhanh DC đang vận hành. Đến hết năm 2026, Tasco Auto dự kiến hoàn tất hơn 55 trụ sạc DC. Cùng 34 trụ sạc từ phía Ford, mạng lưới chia sẻ, dùng chung cho người dùng các thương hiệu thuộc liên minh này tăng lên 89 điểm sạc.
Cầu tăng, cung tăng
Hạ tầng trạm sạc cho xe điện tại Việt Nam đang bước vào giai đoạn tăng tốc. Không chỉ kẻ dẫn dắt cuộc chơi VinFast, trạm sạc còn thu hút nhiều hãng khác tham gia khi người dùng có xu hướng ngày càng dễ chấp nhận xe điện như một phương tiện thay thế xe xăng, dầu, đặc biệt ở các đô thị lớn.
“Tôi nghĩ giai đoạn làm quen với xe điện của khách hàng đã qua”, ông Nguyễn Quang Khải, tổng giám đốc Phú Mỹ Ford, đánh giá. “Bây giờ là thời điểm thích hợp để các công ty đầu tư vào trạm sạc. Mạng lưới vận hành tốt, độ phủ rộng và tiện dụng thì xe điện sẽ dễ bán hơn”.
Theo ông Khải, việc các hãng, đại lý bắt tay chia sẻ trạm sạc là một xu hướng tự nhiên nhằm tận dụng sức mạnh của nhau. Một chiếc xe của một thương hiệu có thể sạc ở bất cứ đại lý của thương hiệu nào khác luôn là điều khách hàng mong muốn. Cái họ cần là sự đa dạng về điểm sạc, giảm bớt thời gian tìm kiếm, chờ đợi.
Với mô hình trạm sạc được đầu tư bởi đại lý hoặc đơn vị phân phối hãng xe đó, việc tối ưu chi phí vận hành và tạo ra nguồn thu từ nhu cầu sạc của người dùng các hãng khác là nguyên nhân khiến nhiều nơi “mở cửa”. Như trạm sạc tại các đại lý Omoda, Jaecoo, Wuling hiện không chỉ xe của hãng, mà những thương hiệu khác cũng có thể sử dụng. Việc ký kết giữa FVN và Tasco Auto cũng mở ra mô hình tương tự trong thời gian tới.
Ông Phan Duy, giám đốc kỹ thuật của Trạm EV nói rằng, việc đầu tư một trạm sạc DC (thường từ 2 trụ trở lên) tốn chi phí hàng tỷ đồng. Để khai thác hiệu quả, trạm sạc cần có lượng khách lớn và ổn định. Nếu bản thân một hãng nào đó còn yếu về tệp khách, cách mở rộng là bắt tay với hãng khác.
“Nếu chỉ duy trì sạc cho một thương hiệu khi lượng người dùng thường xuyên còn thấp thì đầu tư cho trạm sạc là không hiệu quả”, ông Duy nói. “Nhưng với những thương hiệu có doanh số lớn, sở hữu một đội xe sử dụng thường xuyên trạm sạc như VinFast thì lại khác”.
So với các hãng có quy mô doanh số xe điện nhỏ, VinFast hiện dẫn đầu thị trường Việt với thị phần gần 30% (số liệu 2025), tương đương hơn 175.000 xe bán ra. Vị thế số một doanh số của VinFast không chỉ ở mảng xe điện, mà còn toàn ngành xe nói chung.
VinFast đang tận dụng trạm sạc như một yếu tố cộng hưởng cho hệ sinh thái vận hành bằng điện. Và hãng hiện chưa có ý định chia sẻ cho hãng khác sử dụng khi dung lượng người dùng đủ lớn và tiếp tục tăng.
Mạng lưới trạm sạc phủ khắp Việt Nam và đang đầu tư thêm giúp hãng Việt tạo ra một thế mạnh áp đảo so với phần còn lại, xét về khả năng đáp ứng nhu cầu sạc. Chưa kể hãng đang miễn phí sạc cho người dùng đến hết tháng 2/2029, tối đa 10 lần sạc một tháng.
Theo các chuyên gia trong ngành, quy hoạch mạng lưới, ban hành các tiêu chuẩn kỹ thuật, an toàn cho trạm sạc, tiến tới mô hình dùng chung là hình thái lý tưởng cho một thị trường xe điện. Đây gần như là vai trò dành cho nhà nước. Nhưng khi chưa có, các hãng, đơn vị phân phối phải tự xây hệ sinh thái cho mình để thuyết phục người dùng sử dụng xe điện. Trong đó, trạm sạc đóng vai trò quan trọng, bên cạnh chất lượng sản phẩm, giá, dịch vụ hậu mãi.
Giá xăng dầu biến động trong thời gian qua đang trở thành một trong những "thời cơ" thúc đẩy xu hướng chuyển đổi sang phương tiện xanh tại Việt Nam. Trong bối cảnh đó, VinFast nổi lên như một trong những hãng xe hưởng lợi rõ nét nhất, khi liên tiếp ghi nhận mức tăng trưởng ấn tượng.
Riêng tháng 3.2026, hãng xe Việt đã lập kỷ lục mới với khoảng 135.000 đơn đặt hàng và hơn 93.000 xe máy điện xuất xưởng, bàn giao. Con số cao nhất từ trước đến nay, cho thấy nhu cầu thị trường đang tăng tốc rõ rệt.
Trong tổng số hơn 93.000 xe máy điện VinFast bàn giao đến tay người dùng trong tháng 3.2026 vừa qua, hai dòng xe chủ lực Evo và Feliz đóng góp phần lớn sản lượng. Đặc biệt là VinFast Evo với hơn 52.000 xe bán ra. Trong khi, Feliz cũng ghi nhận hơn 24.000 xe bán ra. Đây không chỉ là những mẫu xe bán chạy nhất của VinFast, mà còn nằm trong nhóm xe có doanh số cao nhất thị trường xe máy Việt Nam.
Evo được VinFast định vị ở nhóm xe máy điện phổ thông, với đa dạng tùy chọn phiên bản và tầm giá. Hiện tại, theo niêm yết, Evo phân phối trong nước tổng cộng 4 phiên bản, gồm Evo Lite Neo, Evo, Evo Grand Lite và Evo Grand, có giá bán trải đều 14,4 - 23 triệu đồng. Cách xây dựng danh mục này giúp Evo dễ dàng tiếp cận nhiều nhóm khách hàng, từ học sinh, sinh viên cho đến người dùng phổ thông.
Các phiên bản thấp như Evo Lite Neo được giới hạn tốc độ ở mức dưới 50 km/giờ, phù hợp với người chưa có bằng lái. Trong khi đó, những phiên bản cao hơn như Evo Grand có thể đạt tốc độ khoảng 70 km/giờ, quãng đường di chuyển trên 120 km mỗi lần sạc và hỗ trợ lắp thêm pin để mở rộng phạm vi hoạt động. Trang bị trên xe ở mức cơ bản với đèn LED, màn hình điện tử và cốp dung tích đủ dùng, tập trung vào yếu tố tiết kiệm chi phí.
Trong khi đó, VinFast Feliz định vị ở phân khúc cao hơn. Mẫu xe này hiện bán ra 2 phiên bản chính, gồm Feliz 2025 và Feliz II, với cách tiếp cận khác biệt rõ rệt.
Feliz 2025 sử dụng pin LFP với cấu trúc 1 pin cố định và tùy chọn pin phụ. Xe có giá dao động từ 25,9 - 26,9 triệu đồng, tốc độ tối đa khoảng 70 km/giờ, quãng đường di chuyển khoảng 134 km với một pin và có thể lên tới 262 km khi lắp thêm pin thứ hai. Mẫu xe này cũng được trang bị đèn LED projector, phanh đĩa trước, cốp lớn tới 34 lít và khả năng chống nước chuẩn IP67.
Trong khi đó, Feliz II có giá 24,9 triệu đồng (không kèm pin) và 30,5 triệu đồng khi mua kèm pin. Xe sử dụng động cơ công suất 3.000 Watt, tốc độ tối đa 70 km/giờ và quãng đường di chuyển khoảng 156 km sau mỗi lần sạc đầy. Mẫu xe này cũng tích hợp công nghệ pin LFP, phanh tái sinh năng lượng và hệ thống giảm xóc thủy lực, hướng tới trải nghiệm vận hành ổn định hơn.
So với Evo, dòng Feliz mang lại trải nghiệm tiệm cận xe tay ga chạy xăng, đặc biệt ở khả năng vận hành và trang bị. Trong khi Evo tập trung vào chi phí thấp và tính phổ cập, Feliz đóng vai trò nâng cấp, phục vụ nhóm khách hàng cần một phương tiện tiện nghi và linh hoạt hơn trong di chuyển hàng ngày. Việc duy trì song song hai dòng sản phẩm này giúp VinFast gần như phủ kín phân khúc xe máy điện phổ thông, từ nhóm xe điện thay thế xe số chạy xăng giá rẻ, đến nhóm xe điện cận trung có thể thay thế xe tay ga truyền thống chạy xăng.
Diễn biến thị trường gần đây cho thấy xe máy điện đang dần vượt qua giai đoạn "thử nghiệm" ban đầu và dần trở thành phương lựa chọn đáng cân nhắc với một bộ phận không nhỏ người dùng xe. Theo các chuyên gia, bên cạnh yếu tố "thiên thời" do giá xăng biến động; ưu thế tiết kiệm chi phí vận hành, cùng chính sách ưu đãi từ các nhà sản xuất là những động lực khác thúc đẩy xe máy điện "bùng nổ" tại Việt Nam.
Đáng chú ý, sự gia tăng nhanh của các dòng xe máy điện phổ thông mặt khác cũng đang tạo ra áp lực cạnh tranh trực tiếp lên xe máy chạy xăng, đặc biệt ở phân khúc giá dưới 30 triệu đồng. Thực tế thị trường thời gian qua cũng phản ánh phần nào, khi sức mua xe máy xăng truyền thống đã có dấu hiệu chững lại, không chỉ do yếu tố mùa vụ mà còn bởi sự dịch chuyển trong hành vi tiêu dùng.
Ngoài ra, việc VinFast phát triển hệ sinh thái trạm sạc, đổi pin và các chính sách hỗ trợ như miễn phí sạc trong thời gian dài đang giúp giảm đáng kể rào cản sử dụng xe điện. Đây được xem là yếu tố quan trọng giúp người dùng yên tâm chuyển đổi. Trong bối cảnh xu hướng "xanh hóa" giao thông ngày càng rõ nét, nhiều chuyên gia dự báo xe máy điện nhiều khả năng sẽ tiếp tục tăng trưởng mạnh tại Việt Nam trong thời gian tới.
Tháng 2.2026, doanh số VinFast chỉ đạt 9.903 xe do ảnh hưởng của kỳ nghỉ Tết Nguyên đán. Tuy nhiên, bước sang tháng 3, lượng xe điện bán ra của thương hiệu này đạt mức kỷ lục 27.609 xe, tăng hơn 17.700 xe so với tháng liền trước đó. Tính lũy kế 3 tháng đầu năm 2026, tổng lượng ô tô VinFast bàn giao đến tay khách hàng đạt tới 53.684 xe, bỏ xa Toyota ở vị trí thứ hai với doanh số 16.885 xe.
Góp công lớn vào thành công của VinFast trong tháng 3 là mẫu Limo Green với doanh số đạt 6.795 xe, tăng 276% so với tháng trước đó. Với kết quả này, Limo Green trở thành mẫu xe điện bán chạy nhất trong tháng, vượt mặt VF 3 với lượng xe bán ra chỉ đạt 4.729 xe. Dù vậy, lũy kế doanh số VF 3 sau 3 tháng đầu năm cũng đạt 10.188 xe, duy trì sức hút ổn định trên thị trường.
Ở nhóm xe gia đình, mẫu VinFast MPV 7 cũng bứt phá doanh số trong tháng 3 với lượng xe bán ra đạt 2.521 chiếc, tăng 116% so với tháng trước đó. Con số này giúp mẫu MPV điện của VinFast bỏ xa đối thủ cùng phân khúc, dùng động cơ đốt trong - Mitsubishi Xpander (đạt 1.763 xe).
Bên cạnh đó, mẫu SUV hạng C - VinFast VF 7 ghi nhận doanh số 1.732 xe trong tháng 3.2026, tăng 115% so với tháng 2, nâng tổng lũy kế 3 tháng đầu năm lên 3.514 xe. Trong khi đó, "đàn em" VinFast VF 6 ở phân khúc B-SUV đạt 3.152 xe bán ra, tăng trưởng hơn 200% so với tháng trước. Tổng cộng sau quý 1/2026, mẫu xe này đã đóng góp 6.679 xe vào kết quả chung của hãng.
Ngoài các mẫu xe kể trên, hai dòng xe hướng đến nhóm khách hàng kinh doanh dịch vụ cũng đạt kết quả khả quan. Cụ thể, mẫu xe tải điện EC Van đạt doanh số 1.136 chiếc, xe điện cỡ nhỏ Minio Green bán được 1.969 xe trong tháng 3 vừa qua. Điều này cho thấy các dòng xe điện nhỏ gọn chứng minh được hiệu quả kinh tế cho các đơn vị kinh doanh vận tải nội thành.
Thành công của VinFast trong tháng 3 một phần đến từ các chính sách hỗ trợ khách hàng từ ưu đãi lãi suất vay mua xe đến chương trình "đổi xăng lấy điện". Những rào cản về chi phí đầu tư ban đầu dần được xóa bỏ, tạo động lực mạnh mẽ cho làn sóng chuyển đổi xanh trên diện rộng.
Nối bước "đàn anh" Santa Fe, Hyundai Tucson cũng đang "rục rịch" mở bán phiên bản hybrid tại Việt Nam. Hiện một số đơn vị phân phối xe Hyundai hiện đã bắt đầu nhận đặt cọc với phiên bản xe lai xăng - điện này, cho thấy thời điểm trình làng chính thức thị trường không còn xa.
Trao đổi với PV Thanh Niên, nhân viên bán hàng của một đại lý xe Hàn Quốc tại TP.HCM xác nhận, phía đại lý này hiện đã bắt đầu nhận đặt cọc từ khách hàng quan tâm Hyundai Tucson Hybrid. Phiên bản này dự kiến sẽ được lắp ráp trong nước với một tùy chọn duy nhất, giá tạm tính trên 1 tỉ đồng. Nếu đúng kế hoạch, xe sẽ chính thức mở bán và bắt đầu bàn giao từ tháng 6.2026.
Việc bổ sung phiên bản hybrid được xem là bước đi tiếp theo của Hyundai trong chiến lược điện hóa dải sản phẩm tại Việt Nam. Trước đó, hãng đã giới thiệu phiên bản hybrid trên mẫu Santa Fe, hướng tới nhóm khách hàng ưu tiên khả năng tiết kiệm nhiên liệu nhưng chưa sẵn sàng chuyển sang xe thuần điện.
Ở các thị trường quốc tế, Hyundai Tucson Hybrid sử dụng hệ truyền động kết hợp giữa động cơ xăng tăng áp, dung tích 1.6 lít và mô-tơ điện; cho tổng công suất khoảng 226 mã lực. Xe đi kèm hộp số tự động 6 cấp, tùy chọn hệ dẫn động cầu trước hoặc 4 bánh toàn thời gian. Cấu hình này giúp cải thiện mức tiêu thụ nhiên liệu so với động cơ truyền thống, đồng thời vẫn đảm bảo khả năng vận hành linh hoạt.
Về thiết kế, Tucson Hybrid không có nhiều khác biệt so với các phiên bản sử dụng động cơ đốt trong truyền thống đang bán tại Việt Nam. Mẫu crossover cỡ trung này vẫn giữ ngôn ngữ thiết kế góc cạnh, lưới tản nhiệt tích hợp dải đèn LED ban ngày ẩn và cụm đèn hậu kéo dài. Không gian nội thất nổi bật với màn hình kép, bảng đồng hồ kỹ thuật số và hệ thống giải trí trung tâm hiện đại.
Tại một số thị trường, Tucson Hybrid được trang bị gói công nghệ hỗ trợ lái nâng cao với nhiều tính năng như kiểm soát hành trình thích ứng, hỗ trợ giữ làn, cảnh báo điểm mù hay phanh khẩn cấp tự động. Nếu giữ được cấu hình tương tự khi về Việt Nam, đây có thể là điểm cộng đáng chú ý trong bối cảnh người dùng ngày càng quan tâm đến yếu tố an toàn.
Dưới góc độ thị trường, sự xuất hiện của Tucson Hybrid phản ánh rõ xu hướng điện hóa đang lan sang phân khúc SUV, crossover cỡ trung, nhóm xe vốn đang rất được ưa chuộng và đóng góp doanh số lớn tại Việt Nam. Trước đó, đối thủ cạnh tranh với Tucson là Honda CR-V cũng đã được mở bán bổ sung các phiên bản hybrid. Trong khi, nhóm xe này trước đó cũng đã xuất hiện một số mẫu mã tiên phong, như Haval H6 Hybrid, BYD Sealion 6 hay Jaecoo J7 PHEV…
Không dừng lại ở đó, cuộc cạnh tranh trong thời gian tới được dự báo sẽ tiếp tục nóng lên khi Mazda CX-5 Hybrid đã ra mắt toàn cầu và có khả năng được đưa về Việt Nam. Điều này cho thấy các hãng xe đang dần xem hybrid như một bước chuyển tiếp quan trọng trước khi tiến tới điện hóa hoàn toàn.
Thực tế, xu hướng này đã xuất hiện tại Việt Nam từ sớm, ở các phân khúc thấp hơn. Theo đó, nhóm SUV đô thị chứng kiến sự xuất hiện của Toyota Corolla Cross HEV từ năm 2020. Mẫu xe này đã nhanh chóng đạt thành công bước đầu nhờ doanh số tích cực. Ngoài Corolla HEV, Toyota cũng góp mặt thêm phiên bản hybrid của Yaris Cross. Trong khi, Honda cũng đón đầu xu hướng với phiên bản HR-V Hybrid. Ở phân khúc xe gia đình cỡ nhỏ tầm giá trên dưới 600 triệu đồng cũng đã có Suzuki XL7.
Trở lại với trường hợp của Hyundai Tucson, nếu được Hyundai Thành Công Việt Nam (HTV) mở bán ngay giữa năm nay; theo nhiều chuyên gia, dư địa cạnh tranh cho mẫu xe Hàn Quốc vẫn rộng mở. Bởi nhìn chung, xe hybrid hiện vẫn là phân khúc còn tương đối mới tại Việt Nam. Mặc dù vậy, trong bối cảnh dung lượng còn hẹp, giá bán, cách định vị sản phẩm sẽ là những yếu tố then chốt.
Nếu mức giá thực tế đúng như tiết lộ của các nhân viên bán hàng tại một số đại lý (trên 1 tỉ đồng), mẫu xe Hàn Quốc sẽ nằm ở nhóm xe hybrid có giá tương đối cao trong phân khúc phổ thông. Điều này đồng nghĩa, Tucson sẽ phải cạnh tranh trực tiếp với các đối thủ đến từ Nhật vốn được đánh giá cao về độ bền và khả năng giữ giá, và đã ít nhiều có chỗ đứng như Honda CR-V hybrid hay Toyota Innova HEV.
