Ngày 6-4, Cục Hải quan cho biết tình hình buôn lậu, gian lận thương mại trong mấy tháng qua tiếp tục diễn biến phức tạp trên nhiều tuyến, địa bàn và cả không gian mạng.
Đáng chú ý, các đối tượng lợi dụng thương mại điện tử và mạng xã hội như Shopee, Lazada, Sendo, Facebook, TikTok, Zalo, YouTube cùng dịch vụ bưu chính, chuyển phát nhanh để kinh doanh hàng giả, hàng không rõ nguồn gốc.
Từ giữa tháng 10-2025 đến 15-3 vừa qua, lực lượng hải quan đã phát hiện, xử lý 8.879 vụ vi phạm, trị giá khoảng 8.041 tỉ đồng, trong đó có 83 vụ có dấu hiệu hình sự. Cơ quan chức năng đã khởi tố 10 vụ, kiến nghị khởi tố 55 vụ.
Vi phạm chủ yếu liên quan buôn bán, vận chuyển hàng cấm, hàng giả, xâm phạm sở hữu trí tuệ. Tuyến biển chiếm nhiều nhất với 4.956 vụ, tiếp đến là đường bộ 2.569 vụ, hàng không 423 vụ, chuyển phát nhanh 703 vụ. Tang vật vi phạm chủ yếu là ngoại tệ, thuốc lá, điện thoại, thực phẩm, vàng.
Trước tình hình trên, Cục Hải quan cho biết từ nay đến hết năm sẽ tăng cường kiểm soát các loại hình rủi ro cao như gia công, tạm nhập tái xuất, quá cảnh; đồng thời đẩy mạnh ứng dụng công nghệ như máy soi container, camera giám sát, để kịp thời phát hiện và xử lý vi phạm.
Ngân hàng Nhà nước công bố tỉ giá trung tâm ở mức 25.106 đồng/USD. Với biên độ giao dịch ±5%, tỉ giá USD tại các ngân hàng thương mại trong phiên đầu tuần dao động trong khoảng 23.850,7 – 26.361,3 đồng/USD.
Trên thị trường tự do, tỉ giá VND/USD phổ biến ở mức 27.300 – 27.350 đồng/USD, giảm mạnh 130 đồng ở chiều mua vào và 120 đồng ở chiều bán ra so với cuối tuần trước.
Trước đó, trong tháng 3, tỉ giá tự do lập đỉnh lịch sử mới ở mức 28.055 VND/USD (tương ứng tăng 4,2% so với đầu năm).
Tại báo cáo phân tích mới công bố, Chứng khoán MB (MBS) cho rằng vẫn còn các áp lực lên tỉ giá trong thời gian tới, bao gồm việc giá dầu thế giới tăng mạnh do xung đột tại Trung Đông dự kiến sẽ tiếp tục là yếu tố thúc đẩy đà tăng của đồng USD và tạo áp lực đáng kể lên tỉ giá USD/VND.
Thêm vào đó, đồng USD cũng được hỗ trợ bởi kỳ vọng Fed sẽ tiếp tục trì hoãn việc giảm lãi suất, thậm chí một số quan chức Fed đã bày tỏ sự ủng hộ đối với việc tăng lãi suất nếu lạm phát chưa hạ nhiệt như kỳ vọng.
Ngoài ra, thặng dư thương mại thu hẹp khi mức tăng trưởng nhập khẩu vẫn cao hơn đáng kể so với xuất khẩu nhằm phục vụ cho hoạt động sản xuất. Theo đó, MBS cho rằng tỉ giá USD/VND trên thị trường chính thức sẽ dao động quanh mức 26.350 – 26.700 đồng trong quý 2 này.
Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TP.HCM cảnh báo rằng tình trạng nắng nóng cực đoan đang trở thành mối nguy đáng kể đối với những người thường xuyên làm việc hoặc vận động ngoài trời.
Đặc biệt, sốc nhiệt do gắng sức không chỉ xảy ra ở người có thể trạng yếu mà còn có thể xuất hiện ở cả những người trẻ khỏe nếu cơ thể chưa kịp thích nghi với điều kiện thời tiết khắc nghiệt và cường độ hoạt động lớn.
Khi thời tiết chuyển sang nắng nóng, việc đột ngột tham gia các hoạt động nặng có thể khiến cơ chế điều hòa thân nhiệt bị quá tải. Trên thực tế, cơ thể cần khoảng 10-14 ngày để thích nghi, tăng khả năng tản nhiệt và ổn định nhịp tim.
Vì vậy quá trình này nên được thực hiện từ từ, bắt đầu bằng các hoạt động nhẹ trong thời gian ngắn, sau đó tăng dần cường độ theo từng ngày.
Ngoài ra, việc sắp xếp thời gian làm việc và nghỉ ngơi hợp lý đóng vai trò rất quan trọng. Làm việc liên tục dưới nắng gắt dễ khiến cơ thể tích tụ nhiệt, gây suy kiệt. Do đó cần có những khoảng nghỉ xen kẽ tại nơi thoáng mát, có bóng râm để cơ thể hạ nhiệt hiệu quả.
Bên cạnh đó, lựa chọn trang phục phù hợp và bổ sung đủ nước cũng là yếu tố thiết yếu. Quần áo rộng, thoáng và thấm hút mồ hôi tốt sẽ hỗ trợ tản nhiệt. Đồng thời nên uống nước thường xuyên, từng ngụm nhỏ và có thể bổ sung điện giải khi ra nhiều mồ hôi. Chủ động thích nghi sẽ giúp bảo vệ sức khỏe và duy trì hiệu suất làm việc trong điều kiện nắng nóng.
Theo báo cáo kiểm toán năm 2025 của Công ty Kinh doanh Thủy hải sản Sài Gòn (APT), họ phát sinh khoản vay 5.833 lượng vàng SJC tại Ngân hàng Sài Gòn Thương Tín (Sacombank) năm 2009. Khi đó, mỗi lượng vàng có giá khoảng 17 triệu đồng, giá trị khoản vay tương đương hơn 100 tỷ đồng. Ngoài vàng, họ cũng vay hơn 100 tỷ đồng bằng tiền mặt tại Sacombank với lãi suất 12% một năm.
Hai khoản nợ được ký kết với Ngân hàng Phương Nam trước khi sáp nhập vào Sacombank năm 2015. Tuy nhiên, sau 15 năm, doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực sản xuất, chế biến và kinh doanh thủy hải sản này vẫn chưa thể trả nợ cả hai hợp đồng tín dụng.
Theo thuyết minh báo cáo tài chính kiểm toán năm 2025 của APT, đến cuối năm, khoản vay vàng sau khi được đánh giá lại theo giá vàng niêm yết của ngân hàng cho vay có giá trị khoảng 891 tỷ đồng.
Ngoài dư nợ gốc, doanh nghiệp còn phải chịu chi phí lãi vay và lãi quá hạn. Theo hợp đồng tín dụng, lãi suất vay ở mức 0,9% mỗi tháng. Với phần nợ quá hạn, lãi suất áp dụng bằng 150% lãi suất vay, tương đương 1,35% mỗi tháng. Tổng lãi vay phải trả riêng với khoản vay vàng đến cuối năm 2025 lên tới khoảng 1.558 tỷ đồng.
Với hai khoản vay này, ngày 28/4/2022, Sacombank đã khởi kiện APT tại Tòa án nhân dân quận Bình Tân, TP HCM (nay là Tòa án Nhân dân Khu vực 9 TP HCM) về tranh chấp hợp đồng tín dụng.
Ngân hàng yêu cầu doanh nghiệp thanh toán khoản nợ tạm tính đến ngày 15/2/2022 là 1.426 tỷ đồng, đồng thời tiếp tục tính lãi quá hạn theo các hợp đồng đã ký. Sacombank cũng đề nghị phát mại tài sản đảm bảo để thu hồi nợ nếu APT không thanh toán. Doanh nghiệp vẫn phải trả phần còn thiếu nếu xử lý tài sản không đủ bù đắp. Vụ việc đã được tòa án thụ lý, các bên đang trong quá trình thương thảo, hòa giải.
Ngoài khởi kiện, Sacombank nhiều lần đưa khoản nợ ra đấu giá nhưng chưa thành công. Lần gần nhất vào cuối 2025, khoản nợ này được Sacombank bán đấu giá ở mức khởi điểm chỉ 317 tỷ đồng - thấp hơn nhiều so với dư nợ.
Công ty cổ phần Kinh doanh Thủy hải sản Sài Gòn tiền thân là doanh nghiệp trực thuộc Tổng Công ty Thương mại Sài Gòn (Satra), được thành lập trên cơ sở cổ phần hóa theo quyết định của UBND TP HCM năm 2006.
Theo báo cáo quản trị năm 2025, Satra vẫn đang là cổ đông lớn nắm trực tiếp 30% vốn. Công ty cổ phần Tập đoàn Somo Việt Nam sở hữu 41% cổ phần. Chủ tịch Hội đồng quản trị là ông Nguyễn Lâm Vinh Huy - là người đại diện vốn của Somo Việt Nam - nắm khoảng 24% cổ phần. Bên cạnh đó, một số thành viên hội đồng quản trị và ban kiểm soát là người đại diện vốn cho Satra và Somo Việt Nam cũng nắm giữ từ 5% đến 8% vốn doanh nghiệp này.
Về tình hình tài chính của APT, theo báo cáo sau kiểm toán, tổng nợ quá hạn của doanh nghiệp đến cuối năm 2025 (gồm nợ ngân hàng và đối tác) gần 2.790 tỷ đồng. Trong đó, nợ ngân hàng quá hạn (gồm gốc và lãi) chiếm khoảng 2.749 tỷ đồng, còn lại là các khoản nợ khác khoảng 41 tỷ đồng.
Doanh nghiệp ghi nhận lỗ lũy kế khoảng 2.708 tỷ đồng, làm âm vốn chủ sở hữu 2.619 tỷ đồng, tương đương mức lỗ gấp hơn 30 lần vốn điều lệ (88 tỷ đồng).
Nợ ngắn hạn vượt tài sản ngắn hạn khoảng 2.658 tỷ đồng, trong khi tổng nợ phải trả đạt 2.814 tỷ đồng, xấp xỉ 32 lần vốn điều lệ.
Kiểm toán cho rằng các yếu tố này cho thấy tồn tại yếu tố không chắc chắn trọng yếu, có thể dẫn đến nghi ngờ đáng kể về khả năng hoạt động liên tục của doanh nghiệp. Tuy vậy, ban lãnh đạo cho biết đã xây dựng các phương án nhằm đảm bảo dòng tiền và thực hiện nghĩa vụ tài chính, đồng thời lập báo cáo tài chính trên cơ sở giả định hoạt động liên tục.
Đăng ký bảo hộ thương hiệu ở Ý: một tháng có chứng chỉ, Nhà nước hoàn lại gần như toàn bộ phí. Ở Việt Nam: đóng tiền trước, chờ đến một năm, kết quả vẫn là ẩn số. Khoảng cách đó không chỉ là thủ tục - đó là khoảng cách tư duy mà doanh nghiệp Việt cần đối mặt thực sự.
Thương hiệu là tài sản lớn nhất của doanh nghiệp, nhưng cũng là thứ dễ mất nhất nếu thiếu "tấm khiên" pháp lý. Nghịch lý là nhiều doanh nghiệp sẵn sàng chi hàng trăm triệu cho marketing, nhưng lại ngần ngại hoặc chưa biết cách bảo vệ chính cái tên mình đang quảng bá.
Bài viết dưới đây là góc nhìn từ thực chiến của một doanh nhân với 21 năm kinh nghiệm quản trị tại các tập đoàn lớn ở Mỹ, Úc, Nhật và gần 8 năm điều hành doanh nghiệp tại cả Ý lẫn Việt Nam - người đã trực tiếp đăng ký bảo hộ hơn 10 thương hiệu ở hai thị trường này.
Tại Ý và khối EU, quy trình bảo hộ thương hiệu được tối ưu hóa để triệt tiêu rủi ro ngay từ bước phác thảo. Ngay trong giai đoạn thiết kế bộ nhận diện, các đơn vị sáng tạo đã có thể truy cập hệ thống dữ liệu mở để kiểm tra khả năng trùng lặp - giúp doanh nghiệp tránh đầu tư hàng trăm triệu vào marketing cho một cái tên hay logo không thể bảo hộ.
Sau khi nộp hồ sơ, chỉ khoảng một tháng là doanh nghiệp nhận được chứng chỉ kèm mã QR bảo hộ. Điểm đặc biệt: chứng chỉ được cấp trước, doanh nghiệp mới thanh toán phí sau - hoàn toàn đảo ngược so với cách tiếp cận thông thường. Minh bạch đến vậy, doanh nghiệp đủ tự tin tung sản phẩm ra thị trường mà không lo tranh chấp.
Thêm vào đó, trong 2 - 3 năm gần đây, Chính phủ Ý gần như hoàn lại 100% phí bảo hộ cho thương hiệu mới. Đây là thông điệp rõ ràng: Nhà nước đồng hành cùng giá trị trí tuệ của doanh nghiệp.
Tại Việt Nam, bức tranh khác hẳn. Doanh nghiệp phải đóng toàn bộ phí ngay từ đầu, khoảng 4 - 10 triệu đồng tùy số nhóm ngành, rồi bước vào giai đoạn chờ đợi kéo dài từ bốn tháng đến hơn một năm mà không biết kết quả. Rủi ro lớn nhất không chỉ là tiền, mà là chi phí cơ hội và sự mông lung trong suốt thời gian thẩm định.
Để rút ngắn khoảng cách, các nhà hoạch định chính sách cần những bước đi quyết liệt hơn. Trước hết là mở kho dữ liệu trực tuyến đồng bộ, cập nhật thời gian thực và công khai hoàn toàn. Khi dữ liệu minh bạch, các đơn vị thiết kế và doanh nghiệp có thể chủ động rà soát, giảm tải hồ sơ lỗi cho cơ quan quản lý.
Song song đó, cần lộ trình ưu tiên theo giai đoạn: giai đoạn đầu tập trung vào các ngành thế mạnh xuất khẩu như nông sản, thực phẩm, công nghệ; giai đoạn tiếp theo áp dụng cơ chế cấp chứng chỉ tạm thời bằng mã QR trong 1 - 3 tháng đầu để doanh nghiệp kịp thời triển khai kinh doanh; cuối cùng là xây dựng quỹ hoàn phí hoặc hỗ trợ tài chính cho các start-up xây dựng thương hiệu bài bản.
Nhưng trong khi chờ chính sách thay đổi, doanh nghiệp cũng cần tự thay đổi tư duy trước. Đừng vì quy trình chậm mà chọn cách buôn nhanh bán nhanh - vượt qua tư duy "ăn xổi" chính là điểm phân biệt giữa doanh nghiệp tồn tại và doanh nghiệp trường tồn.
Hãy dùng thời gian chờ đợi pháp lý để mài giũa sản phẩm, hoàn thiện quy trình. Một thương hiệu mạnh không nằm ở tờ giấy chứng nhận, mà nằm ở chất lượng sản phẩm và niềm tin khách hàng.
Nhìn cách các doanh nghiệp châu Âu bền bỉ xây dựng di sản hàng trăm năm, ta thấy họ luôn bắt đầu từ những bước đi pháp lý chặt chẽ nhất. Để thoát khỏi cái mác "gia công", doanh nghiệp Việt phải lấy đầu tư vào sản xuất và bảo hộ trí tuệ làm kim chỉ nam.
Chính sách có thể còn độ trễ, nhưng tư duy của người dẫn đầu không thể chậm trễ. Sự chuyên nghiệp trong cách ta bảo vệ thương hiệu chính là thước đo cho tầm vóc của doanh nghiệp trong tương lai.
Từ đầu năm đến nay, lãi suất trên thị trường liên ngân hàng biến động mạnh. Phiên 4/2, lãi suất qua đêm vọt lên 17%, mức cao nhất trong khoảng một thập kỷ. Trong tháng 3, thị trường ghi nhận nhiều phiên lãi suất vượt 10% trước khi hạ nhiệt. Đến đầu tháng 4, lãi suất qua đêm vẫn duy trì quanh 9%.
Khác với lãi suất huy động từ dân cư, đây là lãi suất vay mượn giữa các tổ chức tín dụng, chủ yếu phục vụ nhu cầu bù đắp thanh khoản ngắn hạn trong hệ thống.
Diễn biến tăng mạnh của lãi suất liên ngân hàng phản ánh áp lực thanh khoản đã bắt đầu gia tăng từ cuối năm ngoái. Sau giai đoạn tín dụng mở rộng nhanh, dư nợ cho vay tại nhiều ngân hàng đã vượt quy mô huy động. Tỷ lệ cho vay trên huy động tại nhiều nhà băng vượt 100% và có xu hướng tăng so với đầu năm 2025.
Điều này khiến một số ngân hàng phải tìm đến vay mượn trên thị trường liên ngân hàng với chi phí cao hơn.
Theo đánh giá của nhóm phân tích Chứng khoán Vietcombank (VCBS), áp lực thanh khoản và cân đối vốn của hệ thống ngân hàng đã gia tăng từ nửa cuối năm 2025, đặc biệt tại nhóm ngân hàng thương mại cổ phần vừa và nhỏ.
"Khi khả năng hấp thụ các cú sốc ngắn hạn suy giảm, các nhà băng này phụ thuộc nhiều hơn vào nguồn vốn trên thị trường liên ngân hàng, qua đó đẩy mặt bằng lãi suất lên cao", VCBS nhận định.
Bên cạnh đó, dòng tiền trong hệ thống chưa kịp dịch chuyển từ ngân hàng dư thừa sang ngân hàng thiếu hụt cũng khiến tình trạng "nghẽn cục bộ" kéo dài vài tháng, làm gia tăng nhu cầu vay mượn lẫn nhau giữa các tổ chức tín dụng.
try{try{for(const iframe of document.querySelectorAll("iframe[data-src]")){iframe.removeAttribute("sandbox");iframe.setAttribute("src",iframe.getAttribute("data-src"));}}catch(e){}}catch(e){console.log("error_replace_script",e);}
Ngoài yếu tố nội tại, chính sách điều hành tỷ giá cũng góp phần tác động tới thanh khoản hệ thống.
Gần đây, Ngân hàng Nhà nước triển khai bán USD kỳ hạn 180 ngày cho các tổ chức tín dụng với mức giá 26.850 đồng mỗi USD nhằm ổn định tỷ giá trong bối cảnh đồng bạc xanh mạnh lên do căng thẳng địa chính trị.
Theo ông Nguyễn Hoàn Niên, chuyên gia phân tích tại Chứng khoán Shinhan, biện pháp này giúp giảm áp lực tỷ giá nhưng đồng thời "giam" một lượng tiền đồng trong hệ thống, khiến thanh khoản co lại và góp phần đẩy lãi suất liên ngân hàng tăng.
Dù vậy, chuyên gia cho rằng lãi suất liên ngân hàng chủ yếu phản ánh những biến động thanh khoản mang tính tức thời. Chỉ khi các biến động này kéo dài và hình thành xu hướng rõ rệt mới có thể đánh giá tác động dài hạn tới mặt bằng lãi suất thị trường.
"Lãi suất vay mượn giữa các ngân hàng phản ánh áp lực thanh khoản nhưng chưa chắc kéo lãi suất tiền gửi tăng theo", ông Niên cho biết.
Thực tế, mối quan hệ giữa lãi suất liên ngân hàng và lãi suất huy động dân cư tại Việt Nam không hoàn toàn tuân theo quy luật một chiều như lý thuyết kinh tế. Trong một số giai đoạn, lãi suất huy động có thể tăng trước rồi mới tác động ngược lại thị trường liên ngân hàng, ông Niên nhận định.
Đặc thù này xuất phát từ cấu trúc hệ thống ngân hàng trong nước, khi thu nhập lãi vẫn chiếm tỷ trọng lớn, khoảng 70-80%, cao hơn nhiều so với mức khoảng 30% ở các ngân hàng nước ngoài. Bên cạnh đó, sự can thiệp hành chính như áp trần lãi suất hay định hướng điều hành cũng khiến sự liên thông giữa hai thị trường trở nên phức tạp hơn.
Tác động lớn nhất của việc lãi suất liên ngân hàng biến động mạnh như vừa qua, theo ông Niên, là gây áp lực lên biên lợi nhuận (NIM) của các ngân hàng khi chi phí vốn tăng lên. Điều này buộc một số nhà băng sẽ tìm cách đa dạng hóa nguồn thu, như đẩy mạnh cho vay tiêu dùng hoặc mở rộng các hoạt động đầu tư, dịch vụ.
Theo dự báo của chuyên gia chứng khoán Shinhan, lãi suất liên ngân hàng khó giảm sâu trong thời gian tới, có thể duy trì quanh mức 6,8-7% với kỳ hạn một tháng. Trong khi đó, lãi suất huy động trên thị trường dân cư được dự báo dao động khoảng 7-9% mỗi năm, tùy theo từng ngân hàng.
Trong bối cảnh thanh khoản nghẽn cục bộ và dư địa điều hành bị thu hẹp bởi áp lực tỷ giá, mặt bằng lãi suất được nhận định khó sớm quay lại mức thấp như trước.