Từ đầu năm đến nay, lãi suất trên thị trường liên ngân hàng biến động mạnh. Phiên 4/2, lãi suất qua đêm vọt lên 17%, mức cao nhất trong khoảng một thập kỷ. Trong tháng 3, thị trường ghi nhận nhiều phiên lãi suất vượt 10% trước khi hạ nhiệt. Đến đầu tháng 4, lãi suất qua đêm vẫn duy trì quanh 9%.
Khác với lãi suất huy động từ dân cư, đây là lãi suất vay mượn giữa các tổ chức tín dụng, chủ yếu phục vụ nhu cầu bù đắp thanh khoản ngắn hạn trong hệ thống.
Diễn biến tăng mạnh của lãi suất liên ngân hàng phản ánh áp lực thanh khoản đã bắt đầu gia tăng từ cuối năm ngoái. Sau giai đoạn tín dụng mở rộng nhanh, dư nợ cho vay tại nhiều ngân hàng đã vượt quy mô huy động. Tỷ lệ cho vay trên huy động tại nhiều nhà băng vượt 100% và có xu hướng tăng so với đầu năm 2025.
Điều này khiến một số ngân hàng phải tìm đến vay mượn trên thị trường liên ngân hàng với chi phí cao hơn.
Theo đánh giá của nhóm phân tích Chứng khoán Vietcombank (VCBS), áp lực thanh khoản và cân đối vốn của hệ thống ngân hàng đã gia tăng từ nửa cuối năm 2025, đặc biệt tại nhóm ngân hàng thương mại cổ phần vừa và nhỏ.
“Khi khả năng hấp thụ các cú sốc ngắn hạn suy giảm, các nhà băng này phụ thuộc nhiều hơn vào nguồn vốn trên thị trường liên ngân hàng, qua đó đẩy mặt bằng lãi suất lên cao”, VCBS nhận định.
Bên cạnh đó, dòng tiền trong hệ thống chưa kịp dịch chuyển từ ngân hàng dư thừa sang ngân hàng thiếu hụt cũng khiến tình trạng “nghẽn cục bộ” kéo dài vài tháng, làm gia tăng nhu cầu vay mượn lẫn nhau giữa các tổ chức tín dụng.
try{try{for(const iframe of document.querySelectorAll(“iframe[data-src]”)){iframe.removeAttribute(“sandbox”);iframe.setAttribute(“src”,iframe.getAttribute(“data-src”));}}catch(e){}}catch(e){console.log(“error_replace_script”,e);}
Ngoài yếu tố nội tại, chính sách điều hành tỷ giá cũng góp phần tác động tới thanh khoản hệ thống.
Gần đây, Ngân hàng Nhà nước triển khai bán USD kỳ hạn 180 ngày cho các tổ chức tín dụng với mức giá 26.850 đồng mỗi USD nhằm ổn định tỷ giá trong bối cảnh đồng bạc xanh mạnh lên do căng thẳng địa chính trị.
Theo ông Nguyễn Hoàn Niên, chuyên gia phân tích tại Chứng khoán Shinhan, biện pháp này giúp giảm áp lực tỷ giá nhưng đồng thời “giam” một lượng tiền đồng trong hệ thống, khiến thanh khoản co lại và góp phần đẩy lãi suất liên ngân hàng tăng.
Dù vậy, chuyên gia cho rằng lãi suất liên ngân hàng chủ yếu phản ánh những biến động thanh khoản mang tính tức thời. Chỉ khi các biến động này kéo dài và hình thành xu hướng rõ rệt mới có thể đánh giá tác động dài hạn tới mặt bằng lãi suất thị trường.
“Lãi suất vay mượn giữa các ngân hàng phản ánh áp lực thanh khoản nhưng chưa chắc kéo lãi suất tiền gửi tăng theo”, ông Niên cho biết.
Thực tế, mối quan hệ giữa lãi suất liên ngân hàng và lãi suất huy động dân cư tại Việt Nam không hoàn toàn tuân theo quy luật một chiều như lý thuyết kinh tế. Trong một số giai đoạn, lãi suất huy động có thể tăng trước rồi mới tác động ngược lại thị trường liên ngân hàng, ông Niên nhận định.
Đặc thù này xuất phát từ cấu trúc hệ thống ngân hàng trong nước, khi thu nhập lãi vẫn chiếm tỷ trọng lớn, khoảng 70-80%, cao hơn nhiều so với mức khoảng 30% ở các ngân hàng nước ngoài. Bên cạnh đó, sự can thiệp hành chính như áp trần lãi suất hay định hướng điều hành cũng khiến sự liên thông giữa hai thị trường trở nên phức tạp hơn.
Tác động lớn nhất của việc lãi suất liên ngân hàng biến động mạnh như vừa qua, theo ông Niên, là gây áp lực lên biên lợi nhuận (NIM) của các ngân hàng khi chi phí vốn tăng lên. Điều này buộc một số nhà băng sẽ tìm cách đa dạng hóa nguồn thu, như đẩy mạnh cho vay tiêu dùng hoặc mở rộng các hoạt động đầu tư, dịch vụ.
Theo dự báo của chuyên gia chứng khoán Shinhan, lãi suất liên ngân hàng khó giảm sâu trong thời gian tới, có thể duy trì quanh mức 6,8-7% với kỳ hạn một tháng. Trong khi đó, lãi suất huy động trên thị trường dân cư được dự báo dao động khoảng 7-9% mỗi năm, tùy theo từng ngân hàng.
Trong bối cảnh thanh khoản nghẽn cục bộ và dư địa điều hành bị thu hẹp bởi áp lực tỷ giá, mặt bằng lãi suất được nhận định khó sớm quay lại mức thấp như trước.
Một số hộ kinh doanh trước đây tự xác định doanh thu và nộp thuế khoán ở mức thấp, sau khi áp dụng hình thức hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền từ ngày 1-1-2026 thì doanh thu phát sinh cao hơn rất nhiều so với thời điểm liền kề trước đó.
Trong tình huống đó nhiều người lo ngại cơ quan thuế sẽ xem xét lại mức thuế khoán của những năm trước và truy thu tiền thuế chênh lệch.
Câu trả lời là tại khoản 5 Điều 17 Nghị định 68 năm 2026 về chính sách thuế và quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh.
Theo đó hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh nộp thuế theo phương pháp khoán từ năm 2025 trở về trước và đã được xác định mức thuế khoán khi chuyển sang kê khai thuế từ ngày 1-1-2026, cơ quan thuế không sử dụng doanh thu khai thuế năm 2026 để xác định lại nghĩa vụ thuế các năm trước, không xử phạt vi phạm hành chính đối với các nghĩa vụ thuế đã thực hiện theo phương pháp khoán.
Quy định này loại trừ trường hợp cơ quan thuế và các cơ quan có thẩm quyền khác phát hiện hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh đã che giấu doanh thu dẫn đến thiếu số thuế phải nộp.
Tuy nhiên cần hiểu thế nào cho đúng về việc cơ quan thuế không sử dụng doanh thu khai thuế năm 2026 để xác định lại nghĩa vụ thuế các năm trước, không xử phạt vi phạm hành chính đối với các nghĩa vụ thuế đã thực hiện theo phương pháp khoán.
Từ ngày 1-1-2026, hộ kinh doanh không còn áp dụng phương pháp thuế khoán theo chủ trương tại Nghị quyết 198 năm 2025 của Quốc hội.
Đây cũng là nền tảng để Nhà nước ban hành Nghị định 68 nhằm thiết kế lại cơ chế quản lý thuế theo hướng hộ kinh doanh vừa có quyền tự xác định doanh thu thực tế nhưng vẫn phải chịu sự giám sát, kê khai và xuất hóa đơn điện tử tùy trường hợp.
Đối với các hộ kinh doanh áp dụng theo hình thức hóa đơn điện tử sẽ có tình huống là số doanh thu hiện tại chênh lệch rất lớn so với doanh thu năm liền kề trước đó đã khai báo. Sự chênh lệch này khiến nhiều người sợ rằng cơ quan thuế sẽ lấy doanh thu năm 2026 làm cơ sở xác định và truy lại nghĩa vụ thuế của các năm trước.
Khoản 5 Điều 17 Nghị định 68 là cơ quan thuế không sử dụng doanh thu khai thuế năm 2026 để xác định lại nghĩa vụ thuế các năm trước, không xử phạt vi phạm hành chính đối với các nghĩa vụ thuế đã thực hiện theo phương pháp khoán.
Như vậy quy định trên không tư duy theo hướng doanh thu năm 2026 cao thì các năm trước cũng phải tương tự như vậy. Đây là hướng xây dựng pháp luật phù hợp với kinh tế thị trường và mang tính logic cao, vì không có mối quan hệ cho thấy doanh thu hằng năm buộc phải có tính kế thừa.
Trong hoạt động kinh doanh sẽ có những thời điểm thuận lợi và không thuận lợi. Thậm chí, Cục Thuế xây dựng hệ thống quản lý thuế sẽ tự động gợi ý hồ sơ khai trên cơ sở dữ liệu hóa đơn điện tử, dữ liệu quản lý thuế và nhiều nguồn dữ liệu khác mà cơ quan thuế có được. Tức là quản lý ngày càng dựa vào dữ liệu, chứ không chỉ cảm tính.
Tuy nhiên nếu chỉ đọc đến đây mà kết luận các cơ quan chức năng sẽ hoàn toàn không truy thu ngược lại trước năm 2026 thì không chính xác. Vì tiếp đó là quy định loại trừ.
Vậy các hộ kinh doanh cần hiểu thật sát nghĩa của tinh thần của pháp luật trong trường hợp này theo hướng, nếu có chứng cứ độc lập cho thấy trước đây người nộp thuế có hành vi cố tình giấu doanh thu dẫn đến giảm số thuế phải nộp thì việc truy thu vẫn được xác định theo quy định pháp luật.
Ví dụ đối với hộ kinh doanh từng tham gia bán hàng trên các sàn thương mại điện tử thì chủ sở hữu sàn thương mại điện tử đã cung cấp cho cơ quan thuế thông tin của người bán, bao gồm tên, mã số thuế hoặc số định danh, địa chỉ, số điện thoại liên lạc và đặc biệt là doanh thu bán hàng thông qua chức năng đặt hàng trực tuyến của sàn.
Việc cung cấp này được thực hiện định kỳ hằng quý bằng phương thức điện tử qua cổng thông tin của cơ quan thuế.
Các chủ sở hữu sàn thương mại điện tử cũng phải khấu trừ, nộp thay thuế đối với từng giao dịch phát sinh doanh thu theo tỉ lệ trên doanh thu của giao dịch đó. Hộ kinh doanh trên các nền tảng này phải cung cấp đầy đủ thông tin định danh, thông tin bắt buộc của người bán và tài liệu liên quan đến việc xác định nghĩa vụ thuế.
Nếu cơ quan thuế xác định hộ kinh doanh A tự khai (để xác định thuế) của năm 2025 chênh lệch lớn so doanh thu do chủ sở hữu sàn thương mại điện tử cung cấp thì sẽ xem xét rà soát và xử lý hành vi che giấu doanh thu dẫn đến thiếu số thuế phải nộp.
CTCP Đường Man vừa công bố báo cáo tài chính năm 2025 với mức thua lỗ 87 tỷ đồng, tăng mạnh so với mức lỗ 50 tỷ đồng của năm 2024. Đây cũng là năm thứ 5 liên tiếp doanh nghiệp này thua lỗ.
Trước đó, công ty lỗ 51 tỷ đồng năm 2023, 33 tỷ đồng năm 2022, 51,5 tỷ đồng năm 2021 và 92 tỷ đồng năm 2020.
Việc thua lỗ kéo dài đã khiến lỗ lũy kế của Đường Man lên tới 341 tỷ đồng, vốn chủ sở hữu chính thức rơi vào trạng thái âm 63 tỷ đồng.
Cuối năm 2025, tổng nợ phải trả của doanh nghiệp ở mức hơn 966 tỷ đồng, giảm khoảng 150 tỷ đồng so với năm trước. Trong đó, dư nợ vay ngân hàng chiếm 278 tỷ đồng, nợ trái phiếu khoảng 199 tỷ đồng và các khoản nợ phải trả khác đạt 489 tỷ đồng.
Đường Man được biết đã phát hành lô trái phiếu DMBOND2017 vào ngày 20/11/2017 với tổng giá trị 200 tỷ đồng, kỳ hạn 7 năm. Ban đầu, tài sản đảm bảo là hệ thống dây chuyền mạ vàng trị giá gần 160 tỷ đồng. Tuy nhiên, từ năm 2018 tài sản này đã được thay thế bằng máy móc thiết bị, phương tiện vận tải và thiết bị văn phòng. Trong năm 2025, doanh nghiệp cho biết không thể thanh toán các khoản gốc và lãi đến hạn, đồng thời đang trong quá trình thương thảo với nhà đầu tư.
Được biết, Đường Man là thành viên của Hòa Bình Group - tập đoàn do ông Nguyễn Hữu Đường, thường được biết đến với biệt danh “Đường bia” sáng lập. Đây từng là doanh nghiệp đầu tiên và duy nhất tại Việt Nam và Đông Nam Á sản xuất malt - nguyên liệu chính trong sản xuất bia.
Công ty sở hữu nhà máy được trang bị dây chuyền sản xuất malt đồng bộ, hiện đại, hoàn toàn tự động của hãng Lausmann (Đức), một trong những nhà cung cấp thiết bị hàng đầu thế giới trong lĩnh vực này.
Còn Hòa Bình Group là cái tên quen thuộc trên thị trường bất động sản với nhiều dự án lớn như khách sạn dát vàng Dolce by Wyndham Hanoi Golden Lake, dự án Hội An Golden Sea, Tháp đôi Hòa Bình, khách sạn Hòa Bình Palace hay Hòa Bình Green City.
Trang Business Insider ngày 6-4 đưa tin, giá vàng đắt đỏ đang định hình lại cách các cặp đôi lựa chọn nhẫn đính hôn và nhẫn cưới. Nhiều đôi uyên ương phải suy nghĩ lại mọi thứ, từ kế hoạch cầu hôn đến chất liệu đúc nhẫn.
Mặc dù đã giảm đáng kể so với mức đỉnh kỷ lục trên 5.500 USD/ounce hồi cuối tháng 1-2026, giá vàng giao ngay hiện vẫn cao hơn khoảng 7% (gần mức 4.650 USD/ounce). So với đầu năm 2025, mức giá này đã tăng hơn 70%.
Ông Peter Manka, đồng sở hữu cửa hàng kim hoàn Ben Garelick ở thành phố New York (Mỹ), cho biết một chiếc nhẫn cầu hôn gắn kim cương nhân tạo có giá trung bình 1.544 USD vào năm 2023 đã tăng lên 2.408 USD vào năm 2025 - tăng 47% chỉ sau hai năm.
Đáng chú ý, mức tăng này xảy ra ngay cả khi giá kim cương rời tại cửa hàng đã giảm gần 40%. Điều này cho thấy vàng chính là yếu tố duy nhất đẩy giá trang sức lên cao.
Khoảng 25-30% khách hàng mua nhẫn cầu hôn đã quyết định lùi thời điểm mua, và do đó lùi cả kế hoạch cầu hôn, với hy vọng giá vàng sẽ hạ nhiệt.
Theo ông Manka, những khách hàng đang do dự có thể lựa chọn trả góp nhằm “bảo lưu” mức giá hiện tại.
Tại Ben Garelick, khách hàng mua nhẫn đính hôn chủ yếu lựa chọn vàng 24K (độ nguyên chất khoảng 58,3%).
Đáng chú ý, khoảng 35-40% nam giới hiện chọn nhẫn cưới bằng vàng 10K (chứa 41,7% vàng nguyên chất) hoặc hợp kim vàng - tantalum.
Giá nhẫn cưới nam tại Ben Garelick trung bình tăng từ 1.050 USD vào năm 2023 lên 1.575 USD vào năm 2025. Nhẫn cưới nữ tăng khiêm tốn hơn, từ 1.700 USD lên 1.800 USD, một phần là do kim cương nhân tạo và các lựa chọn vàng 10K giúp “kìm hãm” chi phí.
Ông Manka cho biết lượng khách hàng mang trang sức hồi môn đến cửa hàng để đúc nhẫn đính hôn và nhẫn cưới đã tăng lên khoảng 10-15%.
Ngược lại, ở phân khúc trang sức cao cấp như thương hiệu Henri Noel tại bang Florida, khách hàng vẫn ưu tiên vàng 14K hoặc 18K vì họ coi đây là tài sản chứa đựng cảm xúc lâu dài và không muốn hạ cấp chất liệu cho những cột mốc quan trọng.
Bà Vivian Grimes, người sáng lập thương hiệu nói trên, cho biết bà nhận thấy nhiều khách hàng quay lại sử dụng những món đồ gia truyền trong những tháng gần đây.
“Khách hàng đang nhận ra rằng những món trang sức nằm trong ngăn kéo thường là một trong những tài sản ý nghĩa và có giá trị nhất mà họ đang sở hữu”, bà Grimes nói.
Theo ông Max Baecker, chủ tịch thương hiệu American Hartford Gold, người tiêu dùng bắt đầu nhìn nhận vàng không chỉ là vật trang trí mà là một tài sản hữu hình có giá trị nội tại, đặc biệt là trong những thời kỳ bất ổn.
Pandora - thương hiệu nổi tiếng với sản phẩm vòng tay bạc - đang kỳ vọng vào bạch kim trong năm 2026. Họ giới thiệu các phiên bản mạ bạch kim cho những sản phẩm bán chạy nhất để giảm sự phụ thuộc vào giá bạc đang biến động.
Công ty Tiffany & Co, thuộc sở hữu của Tập đoàn LVMH, vốn gắn liền với bạc sterling (chứa 92,5% bạc nguyên chất) cũng đang chuyển hướng sang các dòng sản phẩm bằng vàng và trang sức cao cấp.
Ngoài giá vàng, các rào cản thuế quan đối với hàng hóa nhập khẩu từ Ấn Độ (nơi cắt gọt 90-95% kim cương thế giới) từ mùa hè năm ngoái cũng góp phần làm tăng chi phí sản xuất.