Cùng với việc nâng đơn giá bồi thường nhà cửa, vật kiến trúc, lãnh đạo tỉnh Gia Lai yêu cầu các xã huy động tổng lực, tuyên truyền vận động để người dân nắm bắt chủ trương, ý nghĩa dự án, tạo sự đồng thuận trong giải phóng mặt bằng để đẩy nhanh tiến độ dự án đường cao tốc Quy Nhơn – Pleiku.
Ngày 19-4, ông Lưu Nhất Phong – Giám đốc Ban Quản lý dự án các công trình giao thông và dân dụng tỉnh Gia Lai – thông tin dự án thành phần 2 của cao tốc Quy Nhơn – Pleiku dự kiến sẽ khởi công vào dịp 19-5 tới.
Theo ghi nhận, các dự án thành phần thuộc tuyến cao tốc đang được tỉnh Gia Lai triển khai quyết liệt sau thời gian khởi công xây dựng.
Tới hiện tại, các dự án thành phần 1 và thành phần 3 đang tăng tốc xây dựng theo tốc độ giải phóng mặt bằng của các địa phương.
Trong khi đó, dự án thành phần 2 – đoạn tuyến khó khăn nhất về kỹ thuật – cũng đang được khẩn trương giải phóng mặt bằng để chuẩn bị khởi công vào ngày 19-5 tới.
Được biết, hiện dự án thành phần 1 (km0 – km22) có 1.550 hộ dân nằm trong diện giải tỏa, tới nay đã phê duyệt phương án bồi thường cho 1.313 hộ và thực hiện chi trả cho 1.084 hộ. Các địa phương đã hoàn thành bàn giao mặt bằng 14,5/22km cho chủ đầu tư tổ chức thi công.
Dự án thành phần 2 (km22 – km90) có 1.712 hộ nằm trong diện ảnh hưởng, hiện đã tổ chức kiểm đến 1.358 hộ. Trong số này đã xác nhận nguồn gốc đất 1.132 hộ, đã phê duyệt phương án 435 hộ.
Còn dự án thành phần 3 (km90 – km125) hiện các địa phương đã phê duyệt phương án bồi thường, tổ chức chi trả tiền và bàn giao hơn 23km cho chủ đầu tư triển khai xây dựng.
Theo Ban Quản lý dự án các công trình giao thông và dân dụng tỉnh Gia Lai (chủ đầu tư dự án thành phần 1 và dự án thành phần 2), hiện các địa phương trên tuyến đang phối hợp rất tốt với chủ đầu tư trong công tác bồi thường hỗ trợ, giải phóng mặt bằng. Tuy nhiên thời gian qua có tình trạng tăng giá vật liệu xây dựng, người dân có nhà cửa trong phạm vi dự án có nhiều tâm tư.
Cụ thể, người dân kiến nghị hiện giá vật liệu tăng cao, đơn giá bồi thường có kinh phí bồi thường nhà cửa, vật kiến trúc thấp nên không đủ chi phí xây dựng nhà mới. Từ đó, việc vận động người dân nhận tiền bồi thường tại các địa phương rất khó khăn.
Các địa phương kiến nghị tỉnh điều chỉnh đơn giá bồi thường nhà cửa, vật kiến trúc phù hợp thị trường để các hộ dân đủ tiền xây dựng lại nhà ở.
Trước tình hình trên, ông Nguyễn Tự Công Hoàng – Phó chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai – thông tin trên mặt bằng chung, hiện nay đơn giá bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng tại dự án rất tốt so với chuyển nhượng thực tế. Điều này góp phần quan trọng vào sự đồng thuận của nhân dân.
Nhưng ông cũng cho hay đơn giá cao sinh ra tranh chấp, khiếu nại, khiếu kiện nếu không xác định rõ nguồn gốc đất đai; làm không chặt chẽ thì thất thoát ngân sách, còn làm quá an toàn thì thiệt hại cho người dân. Trong giải phóng mặt bằng, tỉnh đã đề nghị các địa phương phải làm cẩn trọng, nhanh nhưng phải đúng, trúng, hiệu quả.
Hiện tại, việc giải phóng mặt bằng dự án thành phần 2 đang diễn biến chậm. Lãnh đạo tỉnh Gia Lai yêu cầu các xã tập trung đẩy nhanh tốc độ giải phóng mặt bằng trước ngày 30-4 để khởi công xây dựng, đảm bảo cả 3 dự án thành phần đều hoàn thành khớp nối cùng lúc.
Với kiến nghị về đơn giá bồi thường nhà cửa, vật kiến trúc, ông Hoàng thông tin hiện UBND tỉnh đã đồng ý chủ trương tăng giá bồi thường nhà cửa, vật kiến trúc cho người dân. Việc này đang được cơ quan chuyên môn tham mưu và sẽ sớm phê duyệt, ban hành để áp dụng.
Lãnh đạo tỉnh yêu cầu các xã, phường huy động toàn bộ hệ thống chính trị, từ cấp xã xuống thôn buôn, làng bản, tuyên truyền, vận động để người dân nắm và hiểu được chủ trương, ý nghĩa dự án để tạo sự đồng thuận, chấp hành bàn giao mặt bằng. Xử lý các tồn tại, khác biệt ngay tại cơ sở, không để hình thành điểm nóng.
Ngày 16.4, lực lượng chức năng phường Phước Thắng (TP.HCM) đã tổ chức tháo dỡ các nhà tôn xây dựng trái phép trên khu đất công rộng hơn 5,3 ha. Đây là khu đất thuộc dự án biệt thự Mỹ Nam do Công ty CP xây dựng thương mại Mỹ Nam làm chủ đầu tư.
Theo ghi nhận tại hiện trường của PV Thanh Niên, lực lượng chức năng phường Phước Thắng đã thông báo cho các hộ dân trước khi tháo dỡ các nhà tôn xây dựng tạm bợ trên khu đất này.
Khi lực lượng tổ chức tháo dỡ các căn nhà, hộ dân không phản ứng. Nhiều hộ dân chỉ xin có thời gian để thuê phòng trọ ở, sau đó sẽ tháo dỡ nhà, bàn giao mặt bằng.
Một người phụ nữ nói với lực lượng chức năng phường Phước Thắng rằng căn nhà tôn của gia đình bà đã xây dựng trên khu đất 5 năm. "Đất này tôi mua của một người đàn ông tên T. bằng giấy tay. Họ nói là đất khai phá nên bán cho tôi dựng nhà tôn để ở. Tôi nuôi hàu ở rạch Cửa Lấp nên mua đất dựng nhà tôn ở để trông chừng hàu nuôi", người phụ nữ nói.
Cán bộ phường Phước Thắng đề nghị người phụ nữ này liên hệ với Công an phường Phước Thắng để tố cáo việc bị người đàn ông lừa bán đất công tại đây.
Theo Phòng Kinh tế hạ tầng và đô thị phường Phước Thắng, trên khu đất công rộng hơn 5,3 ha có 10 căn nhà tôn. Người dân bao chiếm xây dựng nhà trái phép từ nhiều năm trước.
Ông Trần Văn Khang, Trưởng khu phố 5, phường Phước Thắng cho biết khu đất này bị dân chiếm và xây dựng nhà tôn từ nhiều năm trước, khi còn là phường 12, TP.Vũng Tàu, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu cũ.
"Tôi đã nhiều lần báo lãnh đạo UBND phường 12 trước đây để xử lý nhưng vụ việc không được triển khai quyết liệt, xử lý triệt để", ông Khang nói thêm.
Ngày 9.4, Công ty CP xây dựng thương mại Mỹ Nam đã có văn bản gửi Chủ tịch UBND TP.HCM, Sở Nông nghiệp và Môi trường TP.HCM, UBND phường Phước Thắng đề nghị xử lý các hộ dân chiếm đất công, xây nhà ở trên khu đất hơn 5,3 ha nêu trên.
Theo Công ty CP xây dựng thương mại Mỹ Nam, thời gian qua, công ty đang thực hiện triển khai dự án. Ngay tại khu vực phía đông dự án là đất bãi bồi hơn 5,3 ha do nhà nước quản lý có một số người không rõ lai lịch đã bao chiếm, phân lô bán cho các hộ dân.
Việc chiếm đất, phân lô xây dựng nhà của một số đối tượng nêu trên án ngữ khoảng 800 m mặt tiền biển, đã bít lối đi xuống biển của cư dân trong khu vực, gây mất an ninh trật tự công cộng.
Nếu tình trạng nêu trên không được xử lý triệt để, nhà nước mất quyền kiểm soát khu đất này và sẽ tạo tiền lệ không tốt cho cả hệ thống trong quản lý đất công của địa phương.
Công ty này cũng đề nghị Chủ tịch UBND TP.HCM có ý kiến chỉ đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường, Chủ tịch UBND phường Phước Thắng kiểm tra, giám sát, sớm có biện pháp xử lý các nhà tạm đã và đang xây dựng trên phần đất công.
Biết con bị não bẩm sinh từ trong bụng mẹ, nhiều người khuyên bỏ con nhưng ông Nguyễn Văn Mạnh vẫn quyết định giữ lại. Hơn một thập kỷ lênh đênh trên sông Sài Gòn, người cha ấy chắt chiu từng vỏ lon 200 đồng để đổi lấy tiền thuốc cho đứa con gái 26 tuổi nhưng chỉ nặng vỏn vẹn 15 kg.
Buổi sáng đầu tháng 4.2026, chúng tôi tìm đến "nhà" của ông Nguyễn Văn Mạnh. Đó là chiếc ghe cũ rộng chưa đầy 5 m2 neo dưới chân cầu Bình Lợi. Trưa nắng gắt, ông Nguyễn Văn Mạnh lui cụi bên chiếc bếp ga mini đã hoen rỉ. Ngồi trong ghe là chị Nguyễn Thị Kiều Loan (26 tuổi) - con gái của ông Mạnh.
Chị Loan mắc bệnh não bẩm sinh, chỉ nặng vỏn vẹn 15 kg. Chị không thể giao tiếp hay đi lại như người bình thường. Mọi sinh hoạt từ tắm rửa, vệ sinh đến ăn uống của chị đều gói gọn trong đôi tay gầy guộc của người cha. Đôi mắt ngây dại nhưng khuôn mặt luôn nở nụ cười vô hồn khi thấy cha bưng bát cơm đến gần.
Trước khi trở thành "cư dân" trên sông Sài Gòn, ông Mạnh từng có những ngày tháng bám trụ bằng nghề bán vé số. Song, một tháng tiền thuê trọ và điện nước ngốn vài triệu đồng, trong khi mỗi ngày đi mòn gót, ông cũng chỉ lời được 100.000 - 200.000 đồng.
"Tiền đâu mà đóng nổi. Bán vé số mà mang con theo thì người ta nói mình ác. Nhưng để nó ở nhà một mình thì quá nguy hiểm, không ai lo", ông Mạnh nhớ lại lý do chọn lênh đênh trên sông Sài Gòn cách đây 15 năm.
Chiếc ghe cũ trở thành mái nhà và cũng là phương tiện mưu sinh duy nhất của hai cha con. Mọi đồ dùng trong "nhà" đều có tuổi đời bằng đúng thời gian họ lênh đênh. Tài sản quý giá nhất trên ghe là chiếc điện thoại cũ, là vật dụng duy nhất để ông Mạnh liên lạc với người vợ đang đi làm thuê ở nơi xa, mỗi tháng mới về thăm một lần.
Cuộc sống của hai cha con thuận theo con nước, lục bình trôi tới đâu, ghe trôi tới đó. Công việc chính của ông là vớt ve chai dọc mạn sông. Mỗi chiếc vỏ lon vớt lên bán được 200 đồng. Một ngày làm việc miệt mài giúp ông Mạnh kiếm được khoảng 70.000 - 80.000 đồng. Số tiền đó phải co kéo cho đủ tiền ăn của hai người.
Gánh nặng lớn nhất không nằm ở bữa cơm mỗi ngày, mà là khoản 2 triệu đồng tiền thuốc hằng tháng của chị Loan. Căn bệnh não bẩm sinh khiến chị bị chảy máu cam liên tục nếu không được uống thuốc đều đặn. Có những đợt trong túi hết tiền, ông Mạnh đành mang chiếc điện thoại đi cầm cố để có tiền mua thuốc cho con.
Khi chúng tôi hỏi về khó khăn của ông khi sống trên sông Sài Gòn, ông Mạnh kể rằng nỗi sợ lớn nhất đời ông là việc con gái bị sóng đánh rớt xuống sông. "Có lần một chiếc ca nô chạy qua tạo sóng quá mạnh, hất văng con tôi xuống sông". May mắn ông cứu kịp, nhưng từ đó, dù là lúc ăn hay nằm ngủ trong lòng ghe, chị Loan luôn phải mặc chiếc áo phao màu xanh sờn cũ.
Niềm an ủi lớn nhất trong cuộc đời ông Mạnh chính là tiếng cười của con gái. Suốt 26 năm qua, kể từ khi chị Loan chào đời với chẩn đoán não bẩm sinh, ông Mạnh hiếm khi thấy con khóc.
"Từ ngày nó đẻ ra tới giờ, kiếm tiếng khóc của nó cũng khó. Nó cười không à...", ông Mạnh nói, mắt không rời khỏi con.
Giây phút biết con không thể vẹn tròn như bao đứa trẻ khác, nỗi đau xót ấy cứ âm ỉ, cắt cứa vào gan ruột của người cha suốt mấy mươi năm. Ngày ngày nhìn con gái cười thơ dại, ông vừa thương con đến thắt lòng, vừa tự trách bản thân vì chẳng thể cho con một cơ thể lành lặn.
Tiếng cười thơ dại ấy vừa là niềm an ủi, vừa là nỗi đau thắt lòng của người cha. Những lúc mệt mỏi, ông Mạnh lại ngồi tâm sự với con. Người con gái ấy không hiểu lời cha nói, nhưng chị đáp lại bằng nụ cười.
"Nhìn nó cười mình cũng đỡ buồn", ông nói. Có lẽ đây là thứ ngôn ngữ duy nhất duy trì sợi dây liên kết giữa hai cha con.
Bản thân ông Mạnh cũng đang bị bệnh thận. Nhưng ông chọn chữa cho con trước, chữa cho mình sau. Đã 8 năm ông chưa về quê vì tiền ăn còn không đủ, lấy đâu ra tiền tàu xe.
Mỗi tối, khi TP.HCM lên đèn rực rỡ, chiếc ghe nhỏ lại lặng lẽ neo đậu dưới chân cầu Bình Lợi. chị Loan nằm ngủ trong lòng thuyền, còn ông Mạnh trải chiếc võng ra mạn, nhìn sóng nước dập dềnh.
Ước mong duy nhất của người cha nghèo lúc này không phải là sự giàu sang, mà chỉ mong trời Phật cho sức khỏe để sống tiếp, vì "mình chết đi rồi thì ai lo cho con". Câu hỏi ấy rơi vào thinh lặng của dòng sông Sài Gòn, đau đáu dưới những nhịp cầu.
Ngày 9.4, Cơ quan An ninh điều tra Công an tỉnh Gia Lai cho biết đã hoàn tất thủ tục, chuyển hồ sơ vụ án "phá hoại chính sách đoàn kết" sang cơ quan có thẩm quyền đề nghị truy tố 4 bị can. Đây là diễn biến mới trong vụ án phá hoại chính sách đoàn kết, được lực lượng chức năng phát hiện và xử lý kịp thời, góp phần giữ vững an ninh trật tự tại địa phương.
Theo đó, 4 bị can gồm Rôh (63 tuổi, ở xã Ayun), Thông (34 tuổi, ở xã Bờ Ngoong), Di (85 tuổi, ở xã Lơ Pang) và Đinh Yum (63 tuổi, ở xã Bờ Ngoong) bị đề nghị truy tố về hành vi phá hoại chính sách đoàn kết. Trong số này, Di và Đinh Yum hiện ở nước ngoài nên bị đề nghị truy tố, xét xử vắng mặt theo quy định.
Kết quả điều tra xác định, từ năm 2019, các đối tượng Fulro lưu vong đã móc nối, chỉ đạo một số đối tượng trong nước nhằm phục hồi lực lượng, hướng tới mục tiêu ly khai, thành lập "nhà nước riêng" cho người Bahnar tại khu vực Tây nguyên. Đây được xác định là hành vi có tổ chức, tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng nghiêm trọng đến an ninh, trật tự.
Từ năm 2023 đến nay, các đối tượng tiếp tục gia tăng hoạt động, tuyên truyền, lôi kéo người dân tham gia tổ chức tự xưng "Bahnar Đêga Kon Kông". Nhóm này thu thập danh sách, gửi ra nước ngoài nhằm phục vụ mục đích kêu gọi sự can thiệp từ bên ngoài, qua đó làm phức tạp tình hình.
Dưới sự chỉ đạo từ bên ngoài, các đối tượng trong nước, trong đó có Rôh và Thông, đã tích cực phát triển lực lượng, hình thành 6 điểm nhóm tại hai xã Ayun và Bờ Ngoong với hơn 200 người tham gia. Các đối tượng còn thu thập danh sách hàng trăm người, đồng thời tiếp nhận tiền và nhiều vật dụng từ nước ngoài để phục vụ hoạt động, từng bước củng cố tổ chức.
Bị can Rôh và Thông bị đề nghị truy tố về hành vi phá hoại chính sách đoàn kết
ẢNH: TRỊ BÌNH
Cơ quan điều tra xác định Di và Đinh Yum giữ vai trò cầm đầu, thường xuyên liên lạc, cung cấp tài chính, phương tiện và định hướng hoạt động cho các đối tượng trong nước. Nhóm này lợi dụng vỏ bọc tôn giáo để tuyên truyền, lôi kéo người dân, phục hồi tổ chức Fulro và cái gọi là "Tin lành Đêga", từ đó gây chia rẽ khối đại đoàn kết dân tộc.
Trước diễn biến phức tạp, Công an tỉnh Gia Lai đã triển khai đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ, kịp thời phát hiện, ngăn chặn hoạt động ngay từ giai đoạn manh nha. Lực lượng an ninh phối hợp với chính quyền địa phương đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân nhận diện rõ bản chất vụ việc, qua đó nhiều người đã từ bỏ, không tham gia.
Thượng tá Nguyễn Văn Đây, Trưởng phòng An ninh điều tra Công an tỉnh Gia Lai, cho biết bản chất của "Bahnar Đêga Kon Kông" không phải tổ chức tôn giáo mà là thủ đoạn che giấu hoạt động của Fulro. Nếu không bị phát hiện, các đối tượng có thể mở rộng lực lượng, gây mất ổn định an ninh trật tự.
Việc điều tra, xử lý vụ án phá hoại chính sách đoàn kết thể hiện sự chủ động của lực lượng công an trong phòng ngừa, đấu tranh với các âm mưu lợi dụng vấn đề dân tộc, tôn giáo. Đồng thời, vụ việc cũng là lời cảnh báo về những thủ đoạn tinh vi nhằm chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc, cần được nhận diện và ngăn chặn kịp thời.
