Trả lời phỏng vấn Fox News được phát vào ngày 14.4 (theo giờ địa phương), Tổng thống Mỹ Donald Trump cho rằng cuộc chiến Iran “sắp kết thúc”. “Tôi cho rằng cuộc chiến đến gần hồi kết”, ông Trump nói.
Trả lời phỏng vấn với phóng viên tờ New York Post qua điện thoại, ông tiết lộ “có thể sẽ có điều gì đó diễn ra” trong 2 ngày tới ở Pakistan. “Điều gì đó” được cho là vòng đàm phán thứ hai giữa Mỹ và Iran. Thừa nhận đang có một số cuộc thảo luận, ông Trump nói với phóng viên này – đang tác nghiệp tại Islamabad (Pakistan) – rằng: “Anh nên ở lại đó, thật đấy, bởi vì có thể sẽ có điều gì đó diễn ra trong 2 ngày tới, và chúng tôi muốn đến đó”.
Mặc dù có tín hiệu lạc quan cho đàm phán nhưng Washington đang không ngừng gia tăng sức ép quân sự nhằm vào Tehran. Tối qua (15.4, theo giờ VN), tờ The Washington Post dẫn lời một số quan chức Mỹ tiết lộ nước này đang điều động khoảng 10.000 binh sĩ đến vùng vịnh. Cụ thể, khoảng 6.000 binh sĩ trên nhóm tác chiến tàu sân bay USS George H.W. Bush đến vùng Vịnh. Bên cạnh đó, khoảng 4.200 binh sĩ khác trên nhóm tác chiến sẵn sàng đổ bộ được dẫn đầu bởi tàu đổ bộ tấn công USS Boxer và lực lượng đặc nhiệm thuộc Đơn vị Viễn chinh Thủy quân lục chiến số 11 cũng dự kiến đến Trung Đông vào cuối tháng này.
Trước đó, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) thông báo đang có khoảng 10.000 binh sĩ cùng hơn 10 tàu chiến nước này đang thực thi lệnh phong tỏa đối với các tàu đi hoặc đến Iran, nhằm vào các cảng của nước này ở cả vịnh Ba Tư và vịnh Oman. “Trong 24 giờ
đầu tiên, không có tàu nào vượt qua được sự phong tỏa của Mỹ và 6 tàu buôn đã tuân theo chỉ thị của lực lượng Mỹ để quay trở lại cảng của Iran trên vịnh Oman”, CENTCOM thông báo.
Chuyên gia tình báo quân sự Mỹ Carl O.Schuster (đang giảng dạy về quan hệ quốc tế, lịch sử ở ĐH Hawaii – Thái Bình Dương) đã giải thích cách quân đội Mỹ đang thực thi lệnh phong tỏa trên. Theo đó, tàu sân bay mang theo máy bay giám sát và máy bay chiến đấu để tuần tra chiến đấu trên không. Tàu sân bay cũng là nơi thiết lập trung tâm chỉ huy, kiểm soát, liên lạc và tình báo quan trọng. Tàu đổ bộ tấn công cũng mang theo máy bay giám sát và tấn công, trung tâm chỉ huy, kiểm soát, liên lạc và tình báo khác, và hàng trăm lính thủy đánh bộ có thể lên tàu thương mại để kiểm tra. Tàu vận tải đổ bộ chở binh sĩ thủy quân lục chiến, trực thăng và tàu vận tải Osprey. Các tàu khu trục với ưu thế về tốc độ và vũ khí có thể phát hiện, đánh chặn và nếu cần thì lên tàu, bắt giữ và đưa con tàu vi phạm đi nơi khác.
Nỗ lực này của Mỹ nhằm ngăn chặn việc Iran xuất khẩu dầu thô vốn là một nguồn thu nhập quan trọng của nước này.
Trong khi đó, Hãng tin Tasnim tối qua (giờ VN) dẫn lời thiếu tướng Ali Abdollahi, Tư lệnh Bộ Tư lệnh trung ương Khatam al-Anbiya – bộ chỉ huy thống nhất của các lực lượng vũ trang Iran, chỉ trích việc Mỹ phong tỏa là “bất hợp pháp” và nếu điều này vẫn tiếp diễn thì có thể xem là vi phạm thỏa thuận ngừng bắn. Tướng Abdollahi đe dọa Iran “sẽ không cho phép bất kỳ hoạt động xuất khẩu hoặc nhập khẩu nào tiếp tục diễn ra ở vịnh Ba Tư, biển Oman và biển Đỏ trong điều kiện như vậy”.
Thực tế, việc Mỹ huy động lực lượng hùng hậu ở khu vực eo biển Hormuz, vịnh Ba Tư khiến cho quân đội nước này nằm gần hơn trong khả năng tấn công của Iran. Ở cự ly gần, Iran có thể triển khai máy bay không người lái (UAV), tàu tấn công không người lái và cả các loại tàu tấn công nhanh để tập kích lực lượng Mỹ.
Những vũ khí này cũng chính là mối đe dọa lớn cho các tàu thương mại đi qua eo biển Hormuz. Vốn dĩ, eo biển này đã hẹp nhưng còn hẹp hơn vì phải tránh khu vực Iran thả thủy lôi. Nên rủi ro cho các tàu hàng là rất lớn. Các tàu hàng băng qua eo biển thường rất lớn và di chuyển chậm, khiến việc đi qua trở nên vô cùng nguy hiểm khi Iran tấn công. Khi rủi ro vẫn còn lớn, các hãng bảo hiểm hàng hải có thể tiếp tục từ chối trách nhiệm bảo hiểm khiến các tàu khó di chuyển. Tờ The Washington Post dẫn số liệu cho hay đến ngày 14.4, vẫn còn khoảng 800 tàu đang mắc kẹt ở vịnh Ba Tư.
Về việc giải quyết rủi ro thủy lôi, cựu đại tá Schuster chỉ ra rằng các tàu chiến mà Mỹ triển khai ở khu vực đều không có khả năng quét mìn.
Chính vì thế, vẫn chưa có lối thoát cho tàu thương mại qua eo biển Hormuz. Điều này tiếp tục gây khó cho nguồn cung năng lượng toàn cầu.
Pakistan có lợi thế nổi trội và lợi ích thiết thực riêng khi xung phong đảm trách vai trò ngoại giao trung gian giữa Mỹ và Iran. Cuộc chiến tại Trung Đông tác động rất tiêu cực và nguy hại trực tiếp tới Pakistan, đặc biệt về kinh tế, thương mại và an ninh. Pakistan có hơn 900 km biên giới chung trên bộ với Iran và cùng trực diện nguy cơ khủng bố ở vùng Balochistan của Pakistan. Pakistan không thể không quan ngại sâu sắc về khả năng mất an ninh và ổn định bởi chiến sự ở Iran lan sang Pakistan. Pakistan còn nhập khẩu gần như 100% dầu lửa và khí đốt từ các quốc gia vùng Vịnh mà chiến sự đang làm chuỗi cung ứng này gián đoạn rõ rệt. Xung đột càng sớm kết thúc thì mức độ tổn hại đối với Pakistan, cho dù chỉ bị vạ lây, càng giảm thiểu.
Lợi thế của Pakistan trong chuyện trung gian ngoại giao giữa Mỹ và Iran là dễ được Mỹ và Iran chấp nhận hơn những đối tác khác. Tổng thống Mỹ Donald Trump có mối quan hệ cá nhân thân thiết từ nhiều năm nay với Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif và Tư lệnh quân đội Pakistan Asim Munir. Ông Trump tin rằng do lệ thuộc ở mức độ lớn vào Mỹ về kinh tế và quân sự nên Pakistan không thể làm gì gây tổn hại tới lợi ích của Mỹ. Iran chấp nhận Pakistan vì 2 bên là láng giềng có sự gắn kết truyền thống, Pakistan trung lập trong cuộc chiến giữa Mỹ và Israel với Iran, không có căn cứ quân sự của Mỹ, lại hợp tác chặt chẽ với Ả Rập Xê Út, Ai Cập và Thổ Nhĩ Kỳ cũng như với Trung Quốc. Như vậy, Pakistan đã tận dụng lợi thế để chớp thời cơ phất cờ.
Theo báo India Today ngày 11-4, trên chuyến bay đưa Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Ghalibaf tới Pakistan đàm phán, nhiều ghế trống được đặt ảnh chân dung, ba lô - di vật của các học sinh trong vụ tấn công Trường tiểu học ở Minab, Iran - cùng những bông hồng trắng.
Đăng tải hình ảnh này trên mạng xã hội X, ông Ghalibaf viết: "Những người bạn đồng hành của tôi trên chuyến bay này, Minab168", chỉ những học sinh và nhân viên thiệt mạng trong vụ tấn công ngày 28-2.
Thảm kịch khiến ít nhất 175 người chết, trong đó có khoảng 150 học sinh. Điều tra sơ bộ ban đầu của Iran cho thấy ngôi trường có thể đã bị tên lửa Tomahawk của Mỹ tấn công do sai sót trong khâu xác định mục tiêu.
Theo các chuyên gia, nguyên nhân có thể xuất phát từ dữ liệu tình báo lỗi thời, khi ngôi trường nằm cùng khu với các tòa nhà do Hải quân Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) sử dụng và trước đây là một phần của căn cứ.
Trong nhiều năm, khu vực trường đã được tách biệt bằng hàng rào và lối vào riêng.
Ông Mark Cancian, cố vấn cấp cao tại Trung tâm Nghiên cứu chiến lược và Quốc tế, cho rằng tòa nhà đã được chuyển đổi từ mục đích quân sự sang trường học từ vài năm trước, nhưng bộ phận xác định mục tiêu của Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ đã bỏ sót thay đổi này.
Ban đầu Tổng thống Donald Trump nói Iran có thể đứng sau vụ tấn công, dù không đưa ra bằng chứng. "Dựa trên những gì tôi được thấy, đó là do Iran thực hiện", ông phát biểu, đồng thời nhận định vũ khí của Iran thiếu chính xác.
Phía Israel cũng phủ nhận liên quan. "Chúng tôi đã kiểm tra nhiều lần và không tìm thấy bất kỳ mối liên hệ nào", phát ngôn viên quân đội Israel Nadav Shoshani tuyên bố.
Tối 15-4 tại thủ đô Bắc Kinh, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Việt Nam phối hợp Bộ Văn hóa và Du lịch Trung Quốc cùng các cơ quan của hai nước tổ chức chương trình nghệ thuật hữu nghị Việt Nam - Trung Quốc, chào mừng chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân tới Trung Quốc và Năm hợp tác du lịch Việt Nam - Trung Quốc 2026 - 2027.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân Ngô Phương Ly cùng đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam dự chương trình. Cùng dự về phía Trung Quốc có ông Lý Thư Lỗi, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Ban Bí thư, Trưởng Ban Tuyên truyền Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc, và đoàn đại biểu cấp cao Trung Quốc.
Chương trình nghệ thuật là biểu tượng sinh động cho sự giao thoa, hòa quyện giữa hai nền văn hóa đặc sắc, giàu bản sắc dân tộc và không ngừng phát triển. Những giá trị văn hóa được thể hiện qua ngôn ngữ nghệ thuật không chỉ tôn vinh di sản truyền thống mà còn phản ánh tinh thần đổi mới, hội nhập và khát vọng phát triển của hai quốc gia trong thời đại mới.
Các tiết mục nghệ thuật Việt Nam do Nhạc trưởng Đồng Quang Vinh chỉ huy, với sự tham gia trình diễn của các nghệ sĩ Nhà hát Múa rối Việt Nam, Nhà hát Nhạc vũ kịch Việt Nam, Học viện Âm nhạc quốc gia Việt Nam, Nhà hát Ca, múa, nhạc quốc gia Việt Nam và Nhạc viện TP.HCM...
Sự kết hợp giữa ca khúc Hello Vietnam và bài dân ca Trung Quốc Hoa nhài do ca sĩ Nguyễn Thị Ngọc Hà và Trần Nguyễn Kim Ngân trình diễn đã thể hiện vẻ đẹp và sự hòa quyện của âm nhạc và nghệ thuật Việt Nam - Trung Quốc.
Trong khi đó, tác phẩm Tiếng vọng ngàn đời được kết hợp giữa đàn đá và đàn bầu, phối khí theo phong cách giao hưởng, mang đến tinh thần hiện đại và dân tộc, uyển chuyển và mạnh mẽ.
Đặc biệt, với âm nhạc dân tộc rộn ràng, khung cảnh ngày mùa thân quen, màn trình diễn rối chân của Chuyện ngày mùa đã mang đến thông điệp về niềm hạnh phúc, tinh thần lạc quan và vẻ đẹp thuần khiết trong lao động của người dân Việt Nam.
Đoàn nghệ thuật Trung Quốc trình diễn các tiết mục kinh kịch Đông phương hoa thái cùng một số tiết mục múa trích đoạn vũ kịch Khổng Tử, múa Thanh Lục thể hiện bề dày lịch sử văn hóa Trung Hoa, đồng thời mang đến không gian văn hóa Trung Quốc phong phú, giàu bản sắc và gần gũi với Việt Nam.
Cùng với đó, qua giọng ca Vũ Thiêm Kỳ, Vương Lương, bài hát Hà Nội niềm tin và hy vọng được cất lên hùng hồn, trầm ấm, gửi gắm niềm tin về sự phát triển của Việt Nam, thể hiện tình cảm láng giềng hữu nghị giữa những người đồng chí anh em.
Chương trình khép lại với màn hòa tấu của nghệ sĩ hai nước với nhạc phẩm Việt Nam - Trung Hoa, ca ngợi quan hệ hữu nghị Việt Nam - Trung Quốc thông qua giai điệu đẹp và lời ca ý nghĩa.
Chương trình nghệ thuật hữu nghị Việt Nam - Trung Quốc trở thành cầu nối văn hóa quan trọng, giúp thắt chặt tình đoàn kết, lan tỏa nét đẹp văn hóa đặc trưng của hai dân tộc, là minh chứng sinh động cho mối quan hệ bền chặt, góp phần tăng cường tin cậy chính trị giữa hai nước.
Qua đó, đóng góp quan trọng vào việc phát huy truyền thống hữu nghị Việt Nam - Trung Quốc, nâng tầm kết nối chiến lược trong giai đoạn phát triển mới.
