Sau một ngày thẩm vấn và nghị án, chiều 9-4 Tòa án nhân dân TP Hà Nội đã công bố bản án cáo buộc hai cựu cán bộ Đội cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ Công an quận Cầu Giấy (cũ) phạm tội thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng liên quan vụ cháy nhà trọ làm 15 người chết trên phố Trung Kính.
Hội đồng xét xử tuyên phạt các ông: Đỗ Tuấn Anh, cựu Phó đội trưởng Đội cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ Công an quận Cầu Giấy (cũ), 3 năm tù; Lê Quang Hưng, cựu cán bộ của đội này, lãnh 3 năm 6 tháng tù.
Tuy nhiên khi lượng hình, hội đồng xét xử xem xét vụ cháy có nguyên nhân do chập mạch ở xe máy điện, thuộc trách nhiệm của chủ nhà trọ. Tòa án cũng ghi nhận các tình tiết giảm nhẹ của hai cựu cán bộ công an để đưa ra mức hình phạt dưới khung truy tố.
Theo bản án, vụ cháy xảy ra rạng sáng 24-5-2024, do chập mạch trên đường dây điện của một xe máy điện trong lán sửa chữa xe dựng ở sân nhà trọ trên phố Trung Kính. Lửa sau đó lan nhanh sang hai ngôi nhà nằm đối diện nhau, bịt mất đường thoát nạn của những người bên trong.
Vụ cháy gây hậu quả nghiêm trọng, làm 15 người thiệt mạng, trong đó có 3 người nhà ông Quyết.
Kết quả điều tra xác định dãy nhà trọ của ông Quyết thuộc diện quản lý nhà nước về phòng cháy, chữa cháy của Đội cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn cứu hộ Công an quận Cầu Giấy (cũ).
Tuy nhiên ông Lê Quang Hưng là cán bộ Đội cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn cứu hộ đã không thực hiện điều tra cơ bản đối với loại hình nhà trọ trên địa bàn phường Trung Hòa nói chung và dãy nhà trọ của vợ chồng ông Quyết nói riêng.
Ông Hưng cũng không lập hồ sơ quản lý, không tiến hành kiểm tra các vi phạm về phòng cháy và chữa cháy đối với dãy nhà trọ này.
Cựu đội phó Đỗ Tuấn Anh bị cáo buộc đã không kiểm tra đôn đốc, chỉ đạo cán bộ, chiến sĩ cấp dưới thực hiện nghiêm túc, đầy đủ việc rà soát, điều tra cơ bản, báo cáo và kiểm tra, xử lý theo quy định pháp luật đối với các cơ sở cho thuê trọ trên địa bàn.
Do đó để dãy nhà trọ của ông Quyết tồn tại có nhiều vi phạm về an toàn phòng cháy chữa cháy, không được xử lý kịp thời, triệt để dẫn đến xảy ra vụ cháy gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng về người và tài sản.
Theo bản án, hai cựu cán bộ công an phạm tội với lỗi vô ý. Hưng có trách nhiệm phải đưa nhà trọ của ông Quyết vào danh sách quản lý nhà nước về phòng cháy chữa cháy.
Tuy nhiên Hưng đã không thực hiện đúng chức trách nhiệm vụ, dẫn đến khu nhà trọ nằm ngoài danh sách quản lý và là nguyên nhân gián tiếp gây ra vụ cháy có hậu quả nghiêm trọng nên mức hình phạt cần cao hơn Tuấn Anh, bản án nêu.
Về trách nhiệm của chủ nhà trọ trong vụ án này, cơ quan tố tụng xác định bà Nguyễn Thị Thảo (vợ ông Quyết) là người trực tiếp quản lý điều hành việc cho thuê trọ. Quá trình quản lý cho thuê trọ, bà Thảo không thực hiện đúng quy định đảm bảo an toàn, có dấu hiệu phạm tội vi phạm các quy định về phòng cháy chữa cháy.
Tuy nhiên do bà Thảo đã tử vong trong vụ cháy nên cơ quan điều tra không xem xét xử lý. Còn ông Quyết được xác định có tham gia hỗ trợ bà Thảo trong việc quản lý nhà trọ nhưng không phải vai trò chính.
Hành vi của ông Quyết có dấu hiệu phạm tội vi phạm các quy định về phòng cháy chữa cháy. Tuy nhiên mẹ, vợ và con ông Quyết đã tử vong trong vụ cháy, nhà bị hư hỏng hoàn toàn sau vụ cháy.
Ông Quyết được ghi nhận đã tích cực phối hợp với cơ quan điều tra khắc phục hậu quả, đại diện gia đình các bị hại có đơn xin miễn trách nhiệm hình sự nên cơ quan điều tra đã miễn truy cứu trách nhiệm hình sự với ông.
Tuy nhiên, hội đồng xét xử cho rằng việc không truy tố, miễn trách nhiệm hình sự đối với ông Nguyễn Kim Quyết “là chưa phù hợp với tính chất, mức độ hậu quả vụ án”.
Do đó tòa kiến nghị cơ quan điều tra và Viện Kiểm sát nhân dân TP Hà Nội tiếp tục xem xét trách nhiệm hình sự đối với ông Quyết để xử lý theo đúng quy định pháp luật.
Tòa sơ thẩm cũng kiến nghị UBND TP Hà Nội chỉ đạo các địa phương, cơ quan chức năng tăng cường tuyên truyền, siết chặt quản lý phòng cháy chữa cháy, tránh tái diễn các vụ việc tương tự.
Cùng với đó, lực lượng cảnh sát phòng cháy chữa cháy và cứu nạn cứu hộ được đề nghị tăng cường công tác kiểm tra, từ đó xử lý nghiêm vi phạm, hướng dẫn cán bộ chiến sĩ thực hiện đúng chức trách nhiệm vụ được giao.
Tôi có vợ và 2 con. Vừa qua chúng tôi ly hôn và đã có quyết định ly hôn. Sau khi có quyết định, tôi ra công an phường xuất trình và trình cho cảnh sát khu vực để cập nhật dữ liệu dân cư. Nhưng nay trên hệ thống dữ liệu VNeID vẫn còn là vợ chồng chưa ly hôn, giờ phải làm sao để đúng với hộ tịch hiện tại. Xin cảm ơn.
- Luật sư Hoàng Hà (Đoàn luật sư TP.HCM) trả lời:
Tình trạng "lệch pha" dữ liệu giữa giấy tờ bản cứng và hệ thống VNeID như của bạn là khá phổ biến.
Việc bạn xuất trình quyết định ly hôn cho cảnh sát khu vực chủ yếu phục vụ công tác nắm bắt nhân khẩu tại địa bàn.
Tuy nhiên để làm thay đổi trường dữ liệu số trên hệ thống Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, pháp luật yêu cầu công dân phải có đề nghị chính thức bằng văn bản hoặc thông qua giao dịch điện tử.
Cảnh sát khu vực không thể tự ý thay đổi dữ liệu gốc nếu thiếu quy trình lập hồ sơ đề nghị điều chỉnh từ chính bạn.
Để tình trạng hôn nhân trên ứng dụng VNeID hiển thị chính xác là "đã ly hôn" đúng với thực tế hộ tịch, bạn cần thực hiện theo một trong hai cách sau:
Cách 1: Thực hiện trực tiếp tại công an xã/phường
Căn cứ theo Thông tư 17/2024/TT-BCA quy định về trách nhiệm của công an cấp xã trong việc thu thập, điều chỉnh thông tin dân cư:
Bước 1: Bạn mang theo thẻ căn cước/CCCD và quyết định ly hôn bản chính (hoặc bản sao y) đến thẳng trụ sở công an xã/phường nơi bạn đang thường trú hoặc tạm trú.
Bước 2: Cán bộ công an sẽ hướng dẫn bạn điền thông tin vào phiếu thu thập thông tin dân cư (Mẫu DC01) ban hành kèm Thông tư 17/2024/TT-BCA để yêu cầu cập nhật tình trạng từ "đã kết hôn" sang "đã ly hôn".
Bước 3: Sau khi tiếp nhận và đối chiếu chứng từ hợp lệ, cơ quan công an sẽ thao tác cập nhật trực tiếp vào hệ thống.
Cách 2: Cập nhật trực tuyến qua ứng dụng VNeID
Hiện nay, ứng dụng VNeID đã được Bộ Công an tích hợp tính năng cho phép công dân tự gửi thông tin để cơ quan nhà nước xét duyệt, giúp bạn không cần đi lại nhiều lần:
Bước 1: Mở ứng dụng VNeID trên điện thoại (đảm bảo đã cập nhật phiên bản mới nhất).
Bước 2: Tại màn hình chính, bạn tìm và chọn mục Dịch vụ khác, sau đó chọn Cung cấp thông tin cho cơ quan nhà nước (Cơ quan quản lý nhà nước).
Bước 3: Nhấn vào Tạo mới yêu cầu, chọn loại thông tin là Bản án/Quyết định ly hôn.
Bước 4: Điền đầy đủ các thông tin theo hệ thống yêu cầu và chụp ảnh quyết định ly hôn tải lên làm minh chứng, sau đó bấm gửi.
Hệ thống của cơ quan công an sẽ tiếp nhận, đối chiếu hình ảnh quyết định ly hôn của bạn và tiến hành phê duyệt. Khi Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư được cập nhật, tình trạng hôn nhân trên VNeID của bạn sẽ tự động thay đổi thành "đã ly hôn".
Hiện nay, dữ liệu dân cư (của Bộ Công an) và dữ liệu hộ tịch điện tử (của Bộ Tư pháp) đang được liên thông chặt chẽ.
Trong trường hợp công an phường thông báo không thể tự điều chỉnh do hệ thống báo lỗi chưa đồng bộ từ phía tư pháp, bạn sẽ cần mang quyết định ly hôn ra bộ phận tư pháp - hộ tịch của UBND phường/xã (nơi bạn từng đăng ký kết hôn) để thực hiện thủ tục "ghi chú ly hôn".
Sau khi cán bộ tư pháp cập nhật ghi chú này lên hệ thống hộ tịch điện tử, dữ liệu bên VNeID của công an sẽ lập tức được tự động đồng bộ theo.
Chúc bạn sớm hoàn tất thủ tục để thuận tiện hơn trong các giao dịch dân sự sau này.
Tối 8/4, Nguyễn Văn Ý, ngụ phường Quy Nhơn Nam, bị Công an tỉnh Gia Lai giữ người trong trường hợp khẩn cấp về hành vi Gây rối trật tự công cộng.
Sáng sớm hôm qua, Ý cùng 2 người bạn đi ăn trên đường Hoàng Văn. Tại đây, giữa Ý và bà Trần Thị Lan (60 tuổi, phục vụ tại quán) xảy ra tranh cãi về việc mua bán bánh bèo.
Theo nhà chức trách, Ý chửi bới, xúc phạm, dùng dao hăm dọa, dùng ghế nhựa ném, dùng tay đánh vào đầu và mặt của bà Lan gây thương tích. Con trai nạn nhân đến đã bị Ý rượt đuổi đánh.
Cơ quan công an đánh giá hành vi của Ý có tính chất côn đồ, hung hãn, coi thường pháp luật.
Ngày 9/4, TAND Hà Nội xét xử bị cáo Đỗ Tuấn Anh (41 tuổi, cựu Đội phó Cảnh sát PCCC và cứu nạn cứu hộ, Công an quận Cầu Giấy) và cán bộ cùng đơn vị Lê Quang Hưng, 30 tuổi, về tội Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng.
Vụ án liên quan hỏa hoạn trên phố Trung Kính khiến 15 người chết hồi tháng 5/2024.
Tòa dự kiến tuyên án vào chiều nay.
Cáo trạng xác định, khu đất 207 m2 thuộc sở hữu của vợ chồng ông Quyết, bà Thảo. Trong đó 50 m2 được dùng xây nhà ở, 100 m2 xây nhà trọ 3 tầng với 13 phòng khép kín.
Ngoài ra, 33 m2 tại sân để con trai dựng lán tạm làm dịch vụ sửa chữa xe máy, xe đạp điện. Phần sân chung còn lại làm nơi để phương tiện cho người thuê trọ và các thành viên gia đình ông Quyết. Quá trình xây dựng và cho thuê trọ, vợ chồng chủ nhà không có giấy phép xây dựng và không đăng ký kinh doanh cho thuê trọ.
Theo Nghị định 136 quy định chi tiết một số quy định của Luật Phòng cháy, chữa cháy, cơ sở cho thuê trọ của vợ chồng ông Quyết thuộc diện quản lý nhà nước của Đội Cảnh sát PCCC và cứu nạn, cứu hộ Công an quận Cầu Giấy; đồng thời phải đáp ứng các điều kiện an toàn về PCCC.
Tuy nhiên, quá trình xây dựng và cho thuê nhà trọ, vợ chồng ông Quyết không chấp hành các quy định này.
Khoảng 0h45 ngày 24/5/2024, đám cháy bùng lên tại khu vực phía bên trong cổng ra vào. Lúc này 23 người đang sinh sống ở đây (7 người trong gia đình ông Quyết và 16 người thuê trọ), cổng khóa nên không chạy ra ngoài được. Chỉ có ông Quyết, cùng con dâu và 2 cháu nội chạy lên tầng 2 ngôi nhà chính, được người dân dùng búa tạ đập tường giải cứu. Những người còn lại tử vong, trong đó có mẹ, vợ và con trai ông Quyết và 12 khách trọ.
Kết luận giám định xác định nguyên nhân cháy là chập mạch điện trên đường dây điện tại khu vực xe máy điện làm cháy lớp vỏ cách điện, sau đó lan ra xung quanh.
Cháy nhà 5 tầng ở Hà Nội
Phường nghĩ quận quản lý, quận tưởng phường
Về trách nhiệm của các cá nhân, cơ quan quản lý nhà nước về PCCC trong vụ việc này, cáo trạng xác định, bị cáo Hưng được phân công công tác quản lý trên địa bàn phường Trung Hòa từ tháng 8/2023.
Trong thời gian này, sau nhiều vụ cháy nghiêm trọng, trong đó có chung cư mini ở Khương Hạ, thành phố Hà Nội đã chỉ thị rà soát, tổng kiểm tra loại hình nhà trọ trên địa bàn thành phố nhằm mục đích phát hiện kịp thời các vi phạm về PCCC đối với loại hình nhà trọ, chung cư mini. Song, quá trình thực hiện nhiệm vụ, Hưng không thực hiện đúng và đầy đủ nhiệm vụ được phân công theo các kế hoạch rà soát trên, không phát hiện được nhà ông Quyết cho thuê trọ và có vi phạm về PCCC.
Tại cơ quan điều tra, Hưng khai "nghĩ nhà này thuộc diện UBND phường Trung Hòa quản lý, không phải lực lượng cảnh sát PCCC nên không kiểm tra".
Về trách nhiệm của chính quyền địa phương, VKS viện dẫn bối cảnh thực hiện theo chỉ thị của thành phố, Đội Cảnh sát phòng cháy chữa cháy và cứu nạn cứu hộ tổng rà soát và lập danh sách 861 cơ sở thuộc diện quản lý của UBND phường Trung Hòa. Song trong số này lại không có khu trọ của gia đình ông Quyết. UBND phường Trung Hòa do đó mặc nhiên coi cơ sở này thuộc diện quản lý của Đội Cảnh sát PCCC và cứu nạn, cứu hộ.
VKS cáo buộc Tuấn Anh, Đội phó, khi này không chỉ đạo, quản lý, dẫn đến khu trọ của ông Quyết không có đơn vị nào phụ trách. Cơ sở này được xác định có nhiều tồn tại vi phạm về PCCC nhưng không bị phát hiện kiểm tra, xử lý.
Một số lãnh đạo Công an quận Cầu Giấy giai đoạn này được xác định "do là lãnh đạo, không trực tiếp quản lý từng cơ sở riêng biệt và do thiếu sót trong công tác điều tra cơ bản của các cán bộ cấp dưới" nên không nắm được sự việc. Dù họ không bị xem xét trách nhiệm hình sự, song cơ quan điều tra đã có văn bản đề nghị Công an thành phố Hà Nội xử lý theo quy định của ngành công an.