Công ty SpaceX của tỷ phú Elon Musk đang chuẩn bị đợt phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO), hướng đến mức định giá 1.750 tỷ USD. Theo các thước đo phổ biến của Phố Wall, quy mô này là “cực kỳ cao”.
SpaceX sẽ ngay lập tức trở thành công ty đại chúng lớn thứ sáu tại Mỹ, vượt qua cả Meta Platforms – sở hữu Facebook, đã niêm yết hơn một thập kỷ và Berkshire Hathaway – công ty còn “già” hơn cả nhà sáng lập Elon Musk.
Vào 2025, SpaceX ghi nhận khoảng 8 tỷ USD lợi nhuận và doanh thu từ 15-16 tỷ USD, theo nguồn tin của Reuters. Tăng trưởng doanh thu trong những năm gần đây dao động từ 51% (năm 2024) đến 100% (năm 2021).
Không giống các công ty niêm yết được giới phân tích theo dõi, hiện không có dự báo đồng thuận nào về tăng trưởng của SpaceX. Vì vậy, Reuters đưa ra một số giả định để so sánh mức định giá tiềm năng với các doanh nghiệp niêm yết.
Theo đó, đặt “tham vọng” rằng dòng tiền và doanh thu năm nay sẽ tăng gấp đôi so với 2025. Khi ấy, ở mức vốn hóa 1.750 tỷ USD, SpaceX sẽ có hệ số giá trên doanh thu (P/S) là 56 lần và hệ số giá trên EBITDA là 109 lần. Đây là mức “kinh ngạc”, ngay cả với những công ty tăng trưởng nhanh nhất. EBITDA là chỉ số tài chính phản ánh hiệu quả kinh doanh của một công ty, được tính bằng tổng thu nhập trước lãi vay, thuế, khấu hao và chi phí.
Ví dụ, Tesla – cũng do Elon Musk điều hành – đang được định giá ở mức 12 lần doanh thu dự kiến và 79 lần EBITDA, thuộc nhóm cổ phiếu đắt đỏ nhất Phố Wall.
Ông Samuel Kerr, Giám đốc toàn cầu thị trường vốn cổ phần tại Mergermarket, thừa nhận gần như không có công ty niêm yết tương đương có thể làm chuẩn định giá cho công ty của Musk. “Rất có thể SpaceX sẽ được định giá cao hơn đáng kể so với bất kỳ doanh nghiệp nào trong lĩnh vực công nghệ vũ trụ, nhờ quy mô và vị thế dẫn đầu thị trường”, ông nhận định.
Theo giới phân tích, giá trị công ty chủ yếu dựa trên dịch vụ viễn thông Starlink với 9.000 vệ tinh phủ khắp hành tinh, với hơn 10 triệu thuê bao. Starlink đang dẫn đầu trong triển khai mạng lưới vệ tinh quỹ đạo Trái đất tầm thấp để cung cấp Internet, đang có lợi nhuận và chiếm khoảng 50% đến 80% doanh thu của SpaceX.
“Mảng kinh doanh phóng vệ tinh và dịch vụ Starlink đã được chứng minh hiệu quả, ngay lúc này”, ông Daniel Hanson, Quản lý danh mục tại Neuberger’s Quality Equity Fund – quỹ đang đầu tư vào SpaceX, đánh giá.
Shay Boloor, chiến lược gia trưởng thị trường tại Futurum Equities, đồng quan điểm Starlink là lý do duy nhất khiến mức định giá 1.750 tỷ USD chấp nhận được. Theo ông, lượng thuê bao của dịch vụ này “đang tăng trưởng với tốc độ điên rồ”.
Cùng với đó, mảng phóng tên lửa của SpaceX được giới phân tích đánh giá đã “cách mạng hóa” khả năng tiếp cận quỹ đạo. Tháng 12/2025, Falcon 9 trở thành tên lửa cỡ lớn đầu tiên thực hiện thu hồi có kiểm soát sau khi vào quỹ đạo. Nó đã thực hiện kỷ lục 165 vụ phóng năm ngoái.
Trung bình, cứ hai ngày thì SpaceX phóng một tên lửa một lần, nhanh hơn bất kỳ chương trình hoặc công ty vũ trụ nào trong lịch sử. Trong lúc việc tiếp cận các điểm phóng trở thành nút thắt cổ chai của các đối thủ như Amazon, SpaceX có lợi thế cạnh tranh lớn. “Đây là điều độc nhất vô nhị”, Mark Boggett, Giám đốc điều hành quỹ đầu tư mạo hiểm Seraphim Space, nhận xét.
Các nhà phân tích còn tính thêm nhiều yếu tố khác, như thành tích của Elon Musk trong việc xây dựng các công ty đột phá trong ngành. Năng lực của ông khiến họ tin rằng những dự án dù chưa được kiểm chứng như Starship, xAI hay tham vọng cơ sở hạ tầng AI ra ngoài Trái Đất, cuối cùng sẽ mang lại lợi nhuận.
Ông Daniel Hanson tại Neuberger’s Quality Equity Fund cho rằng xAI có thể tăng giá trị theo thời gian, hưởng lợi từ những thay đổi dài hạn hướng tới trí tuệ nhân tạo, dữ liệu và kết nối toàn cầu. “SpaceX là tập hợp các doanh nghiệp khổng lồ, đã được chứng minh về quy mô”, ông nói.
Nhưng nhiều tham vọng của SpaceX cũng chưa được hiện thực hóa, như chương trình tên lửa Starship thực hiện các sứ mệnh lên Mặt trăng và Sao Hỏa. Hay kế hoạch phóng một triệu vệ tinh trung tâm dữ liệu được liên kết với xAI.
Để mức định giá 1.750 tỷ USD thuyết phục, các nhà đầu tư sẽ cần theo dõi sát sao thời điểm Starship ra mắt thị trường và khả năng tăng tốc của dịch vụ Starlink, theo nhà phân tích Franco Granda của PitchBook.
SpaceX dự kiến huy động từ 75 tỷ USD trở lên trong đợt IPO sắp tới. Con số kỷ lục này đã tạo nên cơn sốt, đến mức một số người đổ tiền vào các thị trường thứ cấp kém minh bạch, chấp nhận cấu trúc phức tạp và quyền sở hữu không rõ ràng chỉ để có cơ hội đầu tư vào công ty của Musk.
Hiện SpaceX được định giá khoảng 1.540 tỷ USD trên thị trường giao dịch thứ cấp Nasdaq Private Market. Greg Martin, Đồng sáng lập nền tảng giao dịch cổ phiếu tư nhân trước IPO Rainmaker Securities, cho biết SpaceX luôn là một trong những cái tên được giao dịch sôi động nhất, vì hiện không có doanh nghiệp nào tương tự trên thị trường tư nhân. “Nhu cầu gần như luôn vượt cung, kể cả trong những giai đoạn thị trường thứ cấp nhìn chung trầm lắng”, ông nói.
Đóng cửa phiên giao dịch 8/4, cả ba chỉ số chủ chốt của thị trường chứng khoán Mỹ cùng đi lên. DJIA tăng hơn 1.300 điểm, tương đương 2,85% - cao nhất kể từ tháng 4/2025. S&P 500, Nasdaq Composite thêm lần lượt 2,5% và 2,8%.
Cổ phiếu của hơn 70% nhóm ngành thuộc chỉ số S&P 500 ghi nhận mức tăng từ 2% trở lên. Trong đó, công nghiệp dẫn đầu đà tăng. Năng lượng là nhóm duy nhất đi xuống, với 3,7%, bị kéo tụt do giá dầu thô giảm.
Những ngành chịu tác động lớn nhất vì chiến sự ghi nhận mức cải thiện. Các cổ phiếu hàng không, du lịch và xây dựng đều thêm 4,9-5,7%.
Thị trường chứng khoán Mỹ tăng vọt ngay sau khi mở cửa, do nhà đầu tư hoan nghênh thông tin Mỹ - Iran công bố lệnh ngừng bắn trong hai tuần. Xung đột tại Trung Đông kéo dài từ ngày 28/2, làm đảo lộn các thị trường tài chính, gây gián đoạn dòng chảy dầu khí toàn cầu và thổi bùng lo ngại lạm phát.
Một quan chức cấp cao của Iran cho biết trên Reuters rằng eo biển Hormuz - nơi vận chuyển khoảng 20% lượng dầu toàn cầu - có thể được mở lại vào ngày 9/4 hoặc 10/4, trước các cuộc đàm phán hòa bình, nếu các bên đạt được khuôn khổ cho một thỏa thuận ngừng bắn. Hôm 8/4, truyền thông Iran đưa tin nước này đang đình chỉ cho phép tàu qua eo biển Hormuz và đe dọa rút khỏi thỏa thuận ngừng bắn vì Israel tiếp tục tấn công vào Lebanon.
"Vẫn còn nhiều việc phải làm, nhưng tôi nghĩ thị trường đang phục hồi tại các lĩnh vực chịu tác động nặng nề nhất", Mike Dickson - Giám đốc Danh mục đầu tư tại Horizon Investments nhận định.
Không chỉ Mỹ, chứng khoán châu Âu cũng tăng điểm. Chỉ số Stoxx 600 theo dõi chung cổ phiếu toàn khu vực thêm 3,9%, cao nhất một năm.
"Phần lớn các nước dễ tổn thương vì cú sốc năng lượng hơn Mỹ. Vì thế, lệnh ngừng bắn giúp nhà đầu tư toàn cầu thở phào trong ngắn hạn", Ross Mayfield - nhà phân tích chiến lược đầu tư tại Baird cho biết.
Giá dầu thô Brent và WTI chốt phiên hôm qua giảm lần lượt 16,4% và 13,3%, xuống dưới 100 USD một thùng. Tuy nhiên, giá sáng 9/4 tăng trở lại, hiện lên 97 USD một thùng.
Sáng 10/4, Quốc hội thảo luận tại tổ về phát triển kinh tế xã hội. Theo Thủ tướng, nhiệm kỳ này Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng hai chữ số.
"Chính phủ yêu cầu các cấp, ngành là phải thống nhất về nhận thức, tư duy, hành động. Đây là yêu cầu đặc biệt quan trọng để phấn đấu đạt được mục tiêu", Thủ tướng Lê Minh Hưng nói.
Người đứng đầu Chính phủ khẳng định tăng trưởng phải đi kèm ổn định và kiểm soát các cân đối lớn của nền kinh tế.
"Việt Nam không chấp nhận tăng trưởng nóng, cao mà đánh đổi sự bất ổn vĩ mô vì giá phải trả trong trung và dài hạn cho nền kinh tế rất lớn. Xây nhà, thì nền móng phải rất vững chắc. Chúng ta muốn tiếp tục phát triển thì phải gia cố móng nhà", ông chia sẻ.
Thủ tướng xác định Việt Nam vẫn phải dựa vào các động lực truyền thống (như xuất khẩu, công nghiệp xây dựng, thương mại dịch vụ) trước khi thụ hưởng thành quả từ khoa học công nghệ.
Ông phân tích, áp lực nguồn vốn sẽ rất lớn khi tổng mức đầu tư toàn xã hội đến 2030 cần đạt 40% GDP, tương ứng 38,5 triệu tỷ đồng, trong đó đầu tư công chỉ đóng góp 20% (hơn 8 triệu tỷ). 80% còn lại phải huy động từ doanh nghiệp trong nước, FDI. Vì vậy, Thủ tướng cho rằng sẽ không huy động được các nguồn lực này, nếu không tạo lập được hành lang pháp lý minh bạch, rõ ràng.
Ông nói thêm Chính phủ liên tục chỉ đạo các bộ, ngành, đặc biệt là Bộ Tài chính, Công Thương, Ngân hàng Nhà nước trong phối hợp xử lý các vấn đề liên quan thị trường xăng dầu, tiền tệ để kiểm soát trước tác động của tình hình bên ngoài.
Việc này nhằm chủ động điều tiết để giảm bớt tác động mạnh đến thị trường trong nước. "2026 là năm bản lề rất quan trọng để đạt nền tảng cho giai đoạn tăng trưởng tiếp theo", ông Lê Minh Hưng nói.
Để hiện thực hóa các mục tiêu tăng trưởng, Thủ tướng nhấn mạnh cần đột phá thể chế và cho rằng đây là "con đường tạo hành lang thông thoáng cho cỗ xe kinh tế Việt Nam phát triển".
Theo ông, trước khi có Nghị quyết của Trung ương về đổi mới mô hình tăng trưởng, cỗ xe kinh tế vẫn có thể đạt được tốc độ cao hơn nếu thể chế đồng bộ giống như đường được nâng cấp, chất lượng hơn.
Năm nay, loạt vấn đề vấn đề thể chế phải được xử lý dứt điểm, theo Thủ tướng. Chẳng hạn, các bộ, ngành sẽ tổng rà soát và xây dựng chiến lược hệ thống pháp luật trong kỷ nguyên mới. Những vướng mắc trong hoạt động của chính quyền địa phương hai cấp sẽ được xử lý dứt điểm trong quý II.
Về tháo gỡ khó khăn các dự án, Chính phủ sẽ trình Quốc hội sửa đổi bổ sung một số nội dung của Nghị quyết 170 để xử lý những dự án tồn đọng về đất đai. Nhà điều hành quyết tâm ngay trong quý II hoàn thành phương án xử lý dứt điểm.
"Nguồn lực rất lớn đang tồn đọng ở hàng nghìn dự án. Nếu được khơi thông trở lại, nó chính là nguồn lực khổng lồ góp phần cho tăng trưởng", người đứng đầu Chính phủ nêu. Ông nhắc đến những dự án năng lượng tái tạo của Bộ Công Thương, sắp tới có thể được giao cho Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) phối hợp tháo gỡ nhằm đưa các dự án trở lại hoạt động.
Đi kèm với thể chế, Chính phủ tiếp tục cải cách thủ tục hành chính. Dự kiến ngày 15/4, Bộ Tư pháp sẽ trình phương án cắt giảm điều kiện, thủ tục kinh doanh để hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp.
Về năng lượng, Thủ tướng nói trong bối cảnh tình hình quốc tế và khu vực thay đổi, Việt Nam phải có những điều chỉnh kịp thời về chiến lược năng lượng. "Bây giờ phải bàn đến việc tiếp tục xây dựng một số nhà máy điện nền, bên cạnh phát triển năng lượng tái tạo bền vững", ông nói, thêm rằng Quy hoạch điện VIII sẽ được điều chỉnh, bổ sung để phù hợp thực tế.
Theo thông cáo báo chí mới đăng tải, Meiko Electronics, nhà sản xuất bo mạch in (PCB) hàng đầu Nhật Bản, sẽ đầu tư 50 triệu USD để thành lập công ty con mới mang tên Meiko Electronics Yên Quang (MKYQ) tại Việt Nam.
Thông cáo cho biết động thái này nhằm đáp ứng nhu cầu dự kiến gia tăng từ các khách hàng của Meiko Electronics đang có nhu cầu chuyển dịch chuỗi cung ứng đến ASEAN.
Tập đoàn Nhật Bản này nhận định nhu cầu trên có thể vượt quá công suất của các nhà máy hiện có và đang xây dựng của Meiko, do đó doanh nghiệp quyết định thành lập MKYQ và xây dựng thêm nhà máy mới tại Việt Nam.
Công ty con Meiko Electronics Yên Quang sẽ được đặt tại tỉnh Phú Thọ và dự kiến thành lập vào ngày 25-4 tới.
Hiện diện tại Việt Nam từ năm 2006, Meiko cho đến nay đã đầu tư xây dựng tại Việt Nam 5 nhà máy sản xuất bản mạch điện tử, lắp ráp các bản mạch in điện tử. Tháng 7-2025, Meiko tổ chức lễ khánh thành giai đoạn 1 Nhà máy sản xuất và chế tạo bảng mạch in điện tử - Meiko Hòa Bình (Phú Thọ). Đây là nhà máy thứ 5 của Meiko tại Việt Nam.
Nhà máy Meiko Hòa Bình sẽ chuyên sản xuất bo mạch in phục vụ cho điện thoại iPhone của Apple, dự kiến đi vào sản xuất hàng loạt trong năm tài chính 2027.
Được biết, Meiko Electronics cũng vừa đầu tư thêm 255 triệu USD để xây dựng thêm nhà máy tại Việt Nam, chuyên sản xuất bo mạch in dự kiến được sử dụng trong điện thoại thông minh mới nhất của Samsung, và có khả năng tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI).
Nhà máy mới này được đặt tại Khu công nghiệp Quảng Minh (gần Hà Nội), khởi công trong năm 2026.
Với tổng vốn đầu tư dự kiến đạt 1 tỉ USD, Meiko nhận định Việt Nam có vai trò như một trung tâm sản xuất quan trọng của doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Dự án mới được kỳ vọng sẽ tạo thêm nhiều việc làm và thúc đẩy sự phát triển của ngành điện tử trong nước.
