Thời tiết hôm nay 5-4: Nắng nóng gay gắt nhiều nơi 39-40 độ C, người dân chú ý sức khỏe

Hoạt động hợp tác nhân đạo tìm kiếm và kiểm kê quân nhân Mỹ mất tích trong chiến tranh ở VN được 2 nước triển khai từ ngay sau khi Hiệp định Paris ký kết năm 1973, trước khi Bắc Nam sum họp một nhà. Từ đó đến nay, đã có rất nhiều kỳ tích được tạo nên; nhưng cũng có 1 nốt trầm day dứt suốt 25 năm, gắn liền với ngọn núi Am.

Đó là buổi chiều đầu tháng 4.2001, chiếc trực thăng Mi-17 do Nga sản xuất đang trên hành trình bay từ Vinh (Nghệ An) vào Đồng Hới (Quảng Bình cũ) trong thời tiết sương mù, đã chao đảo và đâm vào sườn núi Am thuộc xã Thanh Trạch, H.Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình (nay thuộc xã Bắc Trạch, tỉnh Quảng Trị), cách Hà Nội khoảng 450 km về phía nam.

Trên máy bay khi ấy có 16 người. Họ gặp nạn trong khi đang thực hiện nhiệm vụ khảo sát cho đợt hoạt động hỗn hợp tìm kiếm hài cốt quân nhân Mỹ mất tích trong chiến tranh (MIA) lần thứ 65, một công việc nhân đạo cao cả được 2 Chính phủ VN và Mỹ giao phó.

Những người trên trực thăng tử nạn gồm: đại tá Trần Văn Biền, Chỉ huy trưởng Cơ quan MIA/Bộ Quốc phòng; ông Nguyễn Thanh Hà, Phó giám đốc thường trực Cơ quan VN tìm kiếm người mất tích (VNOSMP, Bộ Ngoại giao); cơ trưởng, trung tá Nguyễn Văn Hà và 6 thành viên phi hành đoàn của Công ty bay dịch vụ miền Bắc (Bộ Quốc phòng); 7 thành viên Mỹ thuộc Lực lượng hỗn hợp kiểm kê tù binh và người mất tích (JPAC, tiền thân của DPAA, Cơ quan tìm kiếm tù binh và quân nhân mất tích Mỹ hiện nay).

25 năm sau sự kiện đau thương xảy ra, ông Vũ Khắc Nhũ (Giám đốc Cơ quan VN tìm kiếm người mất tích, giai đoạn 1997 - 2002) vẫn nhớ như in diễn biến của vụ việc. Ông Nhũ kể đó là chuyến bay vừa để khảo sát cho đợt MIA tiếp theo vừa để bàn giao giữa 2 vị lãnh đạo (cũ và mới) của Văn phòng MIA tại Hà Nội.

Ngay sau khi sự cố xảy ra, 3 bộ gồm Quốc phòng, Công an, Ngoại giao đã lập tức cùng với chính quyền địa phương vào cuộc với hàng loạt nhiệm vụ. Tối thượng là phải đưa toàn bộ thi thể ra Hà Nội sớm nhất để bảo quản và giám định vì tất cả đều đã bị cháy đen. Thứ nữa là giải quyết hiện trường, trong đó là nhặt những gì còn sót lại, không loại trừ những mảnh thi thể bị tách ra… "Khi đó chúng tôi đã gom được ít mảnh thi thể vương vãi và cho chôn luôn dưới chân núi Am này", ông Nhũ nhớ lại.

Cũng theo ông Nhũ, cùng lúc cũng phải làm rõ nguyên nhân máy bay rơi, vì đây là vấn đề đối ngoại, một tổn thất lớn đối với VN cũng như đối với Mỹ. Về đối nội, ông Nhũ cho biết đơn vị đã cử các đoàn hỗ trợ các gia đình thực hiện các chính sách liên quan. Do đó, 9 cán bộ, chiến sĩ VN hy sinh trong vụ tai nạn đã được công nhận liệt sĩ khi đang làm nhiệm vụ nhân đạo quốc tế.

Ngày nay, khu vực núi Am đã được chính quyền và người dân địa phương phát triển thành vùng rừng trồng, tạo sinh kế cho họ. Giữa mênh mông gió núi, bạt ngàn cây keo lai, dưới chân núi Am có khoảng đất trống. Nơi đó có khu tưởng niệm nhỏ cho sự kiện 25 năm trước, được xây dựng theo phong cách, kiến trúc VN, tấm bia tưởng niệm khắc tên cả người VN và người Mỹ.

Bà Nguyễn Thị Hòa, 59 tuổi, trú xã Bắc Trạch, cho biết khu vực tưởng niệm được đặt trong rừng keo lai do gia đình bà sở hữu. Trước đây chỉ có 1 tấm bia tưởng niệm, sau đó cơ quan hữu quan xây dựng thành khu tưởng niệm nhỏ, gồm bia đá, hàng rào, bậc thang... bao quanh.

"Cứ vào dịp 7.4 hằng năm, người ta về đây làm lễ tưởng niệm cho những người đã mất trong vụ tai nạn máy bay. Thi thoảng cũng có người vào thăm viếng thắp hương, Tây có, ta có. Gia đình tôi cứ đến ngày rằm và 30 hằng tháng vẫn đều đặn lên dọn dẹp vệ sinh, thắp hương tưởng nhớ… Họ là người dưng nhưng có "duyên" với mảnh đất của mình, nên tôi cũng hương khói theo đúng tâm linh người Việt", bà Hòa nói.

Hôm 7.4, Quảng Trị nắng đổ lửa, mặt trời như thiêu đốt cả ngọn núi Am. Đoàn xe hướng về khu tưởng niệm, hơn 100 người Việt và Mỹ tề tựu về đây để dự lễ tưởng niệm tròn 1/4 thế kỷ kể từ ngày xảy ra tai nạn.

Ông Lê Công Tiến, Giám đốc Cơ quan VN tìm kiếm người mất tích, gửi lời chia buồn và tri ân sâu sắc tới gia đình các nạn nhân. Ông khẳng định sự hy sinh của 16 cán bộ, quân nhân của VN và Mỹ đã góp phần quan trọng vào quá trình hợp tác giữa 2 nước về MIA trong 50 năm qua, giúp xoa dịu nỗi đau chiến tranh, thúc đẩy tiến trình hàn gắn, hòa giải, hợp tác khắc phục hậu quả chiến tranh, thúc đẩy quan hệ VN - Mỹ đạt tầm mức như ngày hôm nay.

Ông Trần Thanh Hưng, con trai đại tá liệt sĩ Trần Văn Biền, giật mình khi thời gian qua rất nhanh, bản thân ông cũng bước qua tuổi 62. "Ở cái tuổi đi qua gần hết thăng trầm cuộc đời, nỗi đau mất người thân sau 25 năm dù đã nguôi ngoai theo thời gian, nhưng niềm tự hào về sứ mệnh nhân đạo mà cha tôi cùng các thành viên tiền trạm VN và Mỹ thì vẫn luôn vẹn nguyên và tỏa sáng", ông Hưng nói.

Trong giờ phút tưởng niệm hôm ấy, ông Hưng bày tỏ sự sẻ chia sâu sắc trước nỗi đau và mất mát của các gia đình thân nhân có mặt, của ông và những người bạn đến từ Mỹ. Dù khác biệt về ngôn ngữ và quốc tịch, họ đã trở thành một "gia đình MIA", gắn kết bởi sự hy sinh của những người thân yêu. "Cha tôi cùng các đồng nghiệp người Mỹ đã kề vai sát cánh, cùng thực hiện một nhiệm vụ và cùng ngã xuống vì mục tiêu chung: mang lại niềm an ủi cho những gia đình vẫn đang mòn mỏi chờ tin người thân mất tích. Chính lý tưởng ấy đã làm cho sự hy sinh của họ trở nên bất tử", ông Hưng nhấn mạnh.

Ông Hưng chia sẻ cha ông hẳn sẽ an lòng nơi cõi vĩnh hằng khi biết về mối quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện giữa VN và Mỹ hôm nay. "Chúng tôi, những thế hệ đi sau, nguyện sẽ luôn gìn giữ và phát huy di sản nhân đạo này, để nỗi đau chiến tranh lùi xa và tình hữu nghị của chúng ta ngày càng bền chặt", ông Hưng nói. (còn tiếp)

Tin Gốc: Thanh Niên

Tại buổi kiểm tra thực địa dự án đường 70, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng yêu cầu phải đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng, coi đây là khâu then chốt quyết định tiến độ toàn dự án.

Theo ông Thắng, các cơ chế, chính sách phục vụ bồi thường, hỗ trợ, tái định cư cơ bản đã đầy đủ. Trường hợp còn vướng mắc, các sở ngành có trách nhiệm phối hợp tháo gỡ ngay; các địa phương được phép áp dụng linh hoạt các chính sách đã được TP ban hành.

"Không có lý do để kéo dài tiến độ. Nếu chậm giải phóng mặt bằng sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến giải ngân đầu tư công và hiệu quả phát triển kinh tế - xã hội" - ông Thắng nói.

Chủ tịch Hà Nội cũng yêu cầu 3 phường, xã gồm Tây Mỗ, Xuân Phương, Sơn Đồng tập trung cao độ, huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc, hoàn thành dứt điểm công tác giải phóng mặt bằng trong quý 2-2026, thay vì kéo dài đến hết năm 2026.

Với các vị trí tái định cư còn vướng mắc, giao các sở ngành liên quan của Hà Nội khẩn trương rà soát, hoàn thiện thủ tục, sớm bố trí để phục vụ dự án.

Ngoài ra các nhà thầu phải tập trung nhân lực, thiết bị, tổ chức thi công "có mặt bằng đến đâu làm đến đó", phấn đấu hoàn thành toàn bộ các hạng mục trong năm 2026.

Người đứng đầu UBND TP Hà Nội cũng yêu cầu các địa phương tăng cường tuyên truyền, vận động người dân đồng thuận, chia sẻ với dự án. Ngoài ra cần giải thích rõ các chính sách hiện hành, không để phát sinh kiến nghị vượt khung chính sách.

"Dự án hoàn thành sẽ tạo trục kết nối quan trọng, thúc đẩy phát triển đô thị, kinh tế - xã hội của khu vực. Vì vậy phải quyết tâm làm nhanh, làm dứt điểm, bảo đảm hiệu quả đầu tư" - ông Thắng yêu cầu.

Tại hiện trường kiểm tra dự án nâng cấp, mở rộng quốc lộ 21B, Chủ tịch Hà Nội yêu cầu các đơn vị liên quan phải áp dụng đầy đủ các cơ chế, chính sách hiện hành trong quá trình triển khai dự án, với mục tiêu cao nhất là đảm bảo quyền lợi tốt nhất đối với nhân dân.

Ngoài ra các địa phương cần tăng cường công tác vận động, tạo sự đồng thuận để người dân cùng đồng hành trong quá trình chỉnh trang, nâng cấp tuyến đường.

Quốc lộ 21B là tuyến giao thông huyết mạch kết nối các xã phía nam thủ đô, nơi đang có tốc độ đô thị hóa nhanh, vì vậy Chủ tịch Hà Nội yêu cầu việc cải tạo phải được thực hiện theo hướng đồng bộ, bài bản.

Cụ thể, ngoài việc mở rộng mặt đường, cần kết hợp hoàn thiện hệ thống hạ tầng kỹ thuật như vỉa hè, hạ ngầm các công trình điện, viễn thông… nhằm đảm bảo mỹ quan đô thị và tránh tình trạng đào lên, làm lại nhiều lần gây lãng phí.

Ông Thắng cũng giao Sở Xây dựng phối hợp chặt chẽ với các địa phương liên quan để triển khai dự án một cách tổng thể, phù hợp với định hướng phát triển đô thị của khu vực. Trong đó, việc nâng cấp cần tính toán hợp lý về quy mô, tránh đầu tư dàn trải nhưng vẫn phải đảm bảo tính đồng bộ và lâu dài.

Về tiến độ, Chủ tịch Hà Nội yêu cầu các đơn vị tập trung cao độ để hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng trong tháng 6-2026. Sau đó các hạng mục xây lắp phải được triển khai nhanh chóng.

Dù việc thi công hạ ngầm có thể gặp nhiều khó khăn do phải đào đắp phức tạp, song TP vẫn khuyến khích đưa vào thực hiện ngay trong giai đoạn này để đảm bảo hiệu quả lâu dài.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Bộ Quốc phòng đang lấy ý kiến đối với dự thảo nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của 3 nghị định của Chính phủ về chế độ trợ cấp một lần khi thôi phục vụ trong quân đội đối với sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, công nhân và viên chức quốc phòng.

Theo dự thảo, mức trợ cấp một lần cho mỗi năm nghỉ hưu trước hạn tuổi cao nhất theo cấp bậc quân hàm được đề xuất tăng từ 3 tháng tiền lương lên 5 tháng tiền lương hiện hưởng.

Đề xuất này được đưa ra khi sửa đổi, bổ sung Nghị định số 21/2009/NĐ-CP (đã được sửa đổi, bổ sung năm 2025), quy định chi tiết thi hành một số điều của luật Sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam.

Dự thảo nêu rõ, các nhóm đối tượng được hưởng chính sách, gồm: sĩ quan dôi dư do sắp xếp tổ chức, thay đổi biên chế theo quy định của cấp có thẩm quyền (trừ đối tượng hưởng chính sách, chế độ trong thực hiện sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị theo quy định riêng của Chính phủ); sĩ quan hết hạn tuổi giữ chức vụ chỉ huy, quản lý đơn vị mà quân đội không còn nhu cầu bố trí sử dụng thì khi nghỉ hưu trước hạn tuổi cao nhất theo cấp bậc quân hàm.

Cạnh đó, còn có nhóm đối tượng là sĩ quan thôi giữ chức vụ lãnh đạo, quản lý do cơ cấu lại bộ máy hoặc tự nguyện nghỉ hưu trước tuổi; hoặc được cấp có thẩm quyền bổ nhiệm chức vụ lãnh đạo, quản lý thấp hơn nhưng có nguyện vọng nghỉ hưu trước tuổi và được cấp có thẩm quyền đồng ý; sĩ quan trong năm trước liền kề hoặc trong năm xét nghỉ hưu trước hạn tuổi được cấp có thẩm quyền kết luận không còn đủ tiêu chuẩn về sức khỏe phục vụ quân đội.

Với các trường hợp này, khi nghỉ hưu trước hạn tuổi, sĩ quan sẽ được trợ cấp một lần bằng 5 tháng tiền lương cho mỗi năm nghỉ hưu sớm.

Dự thảo đề xuất nâng các mức trợ cấp với sĩ quan phục viên. Theo đó, sĩ quan thôi phục vụ tại ngũ không đủ điều kiện để nghỉ hưu, nghỉ theo chế độ bệnh binh hoặc không chuyển ngành được thì phục viên.

Ngoài hưởng chế độ BHXH và các chế độ khác theo quy định của pháp luật (nếu có) còn được hưởng trợ cấp tạo việc làm bằng 3 tháng tiền lương hiện hưởng; được hỗ trợ đào tạo học nghề hoặc giới thiệu việc làm; được hưởng trợ cấp phục viên một lần, cứ mỗi năm công tác có đóng BHXH bắt buộc được trợ cấp bằng 1,5 tháng tiền lương (mức hiện nay là 1 tháng).

Ngoài khoản trợ cấp theo số năm nghỉ hưu trước tuổi, dự thảo cũng giữ nguyên quy định về trợ cấp theo thời gian công tác có đóng bảo hiểm xã hội (BHXH) bắt buộc.

Cụ thể, sĩ quan có từ đủ 20 năm công tác trở lên có đóng BHXH bắt buộc được trợ cấp 5 tháng tiền lương cho 20 năm đầu, từ năm thứ 21 trở đi mỗi năm được thêm 0,5 tháng lương. Trường hợp có từ đủ 15 năm đến dưới 20 năm công tác có đóng BHXH bắt buộc được trợ cấp 5 tháng tiền lương.

Đáng chú ý, sĩ quan nghỉ hưu trước hạn tuổi theo các diện nêu trên sẽ không bị trừ tỷ lệ lương hưu, đồng thời vẫn được hưởng các chế độ BHXH và ưu đãi người có công (nếu có) theo quy định.

Như vậy, dự thảo Nghị định đã kế thừa quy định về chế độ trợ cấp BHXH một lần, chỉ nâng mức hưởng trợ cấp cho mỗi năm nghỉ hưu trước tuổi từ 3 tháng tiền lương (bình quân tiền lương tháng đóng BHXH của 5 năm cuối trước khi nghỉ hưu) lên mức 5 tháng tiền lương hiện hưởng.

Theo luật Sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam, hạn tuổi phục vụ tại ngũ cao nhất theo cấp bậc quân hàm lần lượt là: cấp úy 50 tuổi, thiếu tá 52 tuổi, trung tá 54 tuổi, thượng tá 56 tuổi, đại tá 58 tuổi và cấp tướng 60 tuổi.

Tin Gốc: Thanh Niên