Mục Lục
ToggleTheo Hãng tin Reuters, ngày 13-4 (giờ địa phương), ông Peter Magyar, lãnh đạo Đảng Tisza vừa giành chiến thắng áp đảo trong cuộc bầu cử Hungary, tuyên bố cam kết “khôi phục các chuẩn mực dân chủ” và khai thông nguồn tài trợ đang bị đóng băng từ Liên minh châu Âu (EU).
Trước đó hôm 12-4, Đảng Tisza đã giành được 2/3 số ghế Quốc hội trong cuộc bầu cử quốc gia cùng ngày.
Với tỉ lệ áp đảo này, chính phủ mới sẽ có toàn quyền hành động để theo đuổi các chương trình nghị sự của mình.
Tại cuộc họp báo ngày 13-4, ông Magyar bày tỏ hy vọng EU sẽ sớm có quyết định tháo gỡ nguồn tiền trên, vốn đang chịu sức ép thời hạn gắt gao. Ông cho biết sẽ trao đổi với Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen ngay trong ngày.
Trong nhiệm kỳ kéo dài 16 năm, ông Viktor Orban, Thủ tướng Hungary đương nhiệm và là người vừa thất bại trước ông Magyar trong cuộc bầu cử, thường xuyên có bất đồng quan điểm với Brussels về các vấn đề pháp quyền và quyền con người. Hệ quả là nhiều tỉ euro tài trợ dành cho Hungary đã bị EU đóng băng.
Ông Magyar tuyên bố: “Tôi hy vọng chúng tôi có thể chuẩn bị một thỏa thuận”, đồng thời cam kết chính phủ mới sẽ nhanh chóng triển khai “các biện pháp chống tham nhũng, khôi phục tính độc lập của tư pháp và bảo đảm tự do báo chí”.
“Chúng tôi sẽ làm mọi thứ để khôi phục nền pháp quyền, nền dân chủ đa nguyên và hệ thống kiểm soát quyền lực”, ông tuyên bố.
Đáng chú ý, ông Magyar cho biết sẽ sửa đổi hiến pháp để giới hạn nhiệm kỳ thủ tướng tối đa là hai. Theo ông, quy định này sẽ áp dụng cả với ông Orban, đồng nghĩa chính trị gia lão làng này sẽ không còn cơ hội quay lại ghế lãnh đạo Hungary.
Kết quả bầu cử Hungary phần nào mang lại sự nhẹ nhõm cho Ukraine. Trong nhiều năm qua, ông Orban duy trì quan hệ ấm áp với Nga và là rào cản lớn nhất trong nội bộ EU đối với việc hỗ trợ Kiev. Đặc biệt, ông đang chặn khoản vay trị giá 90 tỉ euro (khoảng 105 tỉ USD) mà khối này dành cho Ukraine.
Trong chiến dịch tranh cử, ông Orban liên tục dùng cuộc chiến tại nước láng giềng làm vũ khí chính trị, lập luận rằng nếu ông Magyar thắng cử, Hungary sẽ bị kéo vào vòng xoáy xung đột và ngân sách lẽ ra dành cho các gia đình Hungary sẽ bị chuyển sang vũ trang cho Kiev.
Dù không chia sẻ thái độ thù địch công khai của ông Orban đối với Ukraine, ông Magyar cũng không hoàn toàn đồng tình với việc Kiev gia nhập EU theo lộ trình ưu tiên. Theo ông, cách Ukraine đối xử với cộng đồng thiểu số gốc Hungary ở miền tây nước này sẽ là yếu tố then chốt để hai bên hàn gắn quan hệ.
“Chúng tôi sẽ nỗ lực xây dựng liên minh với tất cả các nước láng giềng. Nhưng riêng với Ukraine, điều kiện tiên quyết sẽ là giải quyết thỏa đáng các quyền của cộng đồng thiểu số Hungary – bao gồm quyền ngôn ngữ và quyền văn hóa”, ông Magyar nhấn mạnh.
Tin Gốc: Tuổi Trẻ
Công nghệ Iran có thể đã sử dụng để đối phó loạt tiêm kích Mỹ

Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM), cơ quan đặc trách hoạt động của quân đội Mỹ ở Trung Đông, hôm 5/4 xác nhận một tiêm kích F-15E đã bị bắn rơi khi làm nhiệm vụ chiến đấu. Tổng thống Donald Trump sau đó cho biết phi cơ đã trúng "tên lửa phòng không vác vai".
Đây là lần đầu máy bay có người lái của Mỹ bị bắn rơi trên lãnh thổ Iran. Chỉ vài giờ sau, một cường kích A-10 cũng trúng hỏa lực đối phương, phi công cố điều khiển máy bay rời không phận Iran rồi phóng ghế thoát hiểm ở không phận đồng minh.
Các sự việc xảy ra chỉ hai tuần sau vụ tiêm kích tàng hình F-35A bị phòng không Iran phục kích, khiến phi công bị thương và máy bay hỏng nặng, dự kiến mất nhiều thời gian để sửa chữa. Ngày 26/3, một tiêm kích đa năng Super Hornet của hải quân Mỹ cũng suýt trúng tên lửa vác vai ở khu vực thành phố cảng Chabahar, miền nam Iran.
Những sự việc trên được giới chuyên gia coi là "gáo nước lạnh" đối với Washington, đặc biệt là khi Tổng thống Trump và quân đội Mỹ nhiều lần khẳng định năng lực phòng không Iran đã bị suy giảm nặng nề.
Tướng Alireza Elhami, chỉ huy Bộ tư lệnh Liên hợp Phòng không Quốc gia Iran, cho biết nước này đang phục kích máy bay quân sự đối phương bằng "các phương pháp và khí tài nội địa hiện đại". Ông khẳng định Iran hạ được phi cơ hiện đại của Mỹ nhờ triển khai chiến thuật hợp lý, kết hợp với "các thiết bị hiện đại và đổi mới hệ thống phòng thủ", nhưng không nêu cụ thể thông tin.
Amir Avivi, chủ tịch Diễn đàn An ninh và Quốc phòng Israel (IDSF), viện nghiên cứu chuyên cố vấn cho chính phủ nước này, nhận định Iran đang sử dụng mạng lưới camera đa phổ tinh vi, có thể thu được dữ liệu từ các bước sóng nằm ngoài phạm vi quan sát của mắt người, nhằm nhận diện và bám bắt máy bay Mỹ - Israel.
"Camera có thể lắp dọc theo những tuyến bay phổ biến của máy bay Mỹ và Israel. Sau khi phát hiện mục tiêu, Iran sẽ triển khai lực lượng để tìm cách bắn hạ", ông Gavivi nói, thêm rằng thông tin này được các quan chức cấp cao Israel chia sẻ gần đây.
Giám đốc IDSF chỉ ra rằng sau xung đột 12 ngày hồi tháng 6/2025, quân đội Iran nhận thấy đối phương có thể dễ dàng xác định vị trí các đài radar cảnh giới để tập kích và vô hiệu hóa, khiến Tehran mất khả năng phát hiện mối đe dọa từ xa.
Khác với radar, camera không phát ra tín hiệu vô tuyến nên lực lượng Mỹ - Israel không thể truy ngược vị trí của chúng. Tel Aviv đã chia sẻ thông tin về mạng lưới camera đối phương cho Washington, song đây vẫn là thách thức về mặt tác chiến.
"Đó không phải điều quá bất ngờ, nhưng vẫn là vấn đề lớn", giám đốc IDSF cho hay, đồng thời cảnh báo rằng Iran vẫn còn nhiều khẩu đội phòng không được bố trí rải rác khắp đất nước.
Theo bình luận viên quân sự James Marinero, camera đa phổ là giải pháp giúp Iran giảm phụ thuộc vào radar phòng không, trong khi vẫn bảo đảm năng lực cảnh giới và bám bắt mục tiêu.
Loại camera này có thể quan sát được nhiều bước sóng ánh sáng khác nhau, tạo ra môi trường giàu dữ liệu, khiến máy bay không thể ẩn mình chỉ bằng cách giảm tín hiệu phản xạ radar và cũng hạn chế đáng kể hiệu quả của những hệ thống đối phó hồng ngoại.
"Mọi vật thể trên bầu trời đều phát tín hiệu đa phổ. Kể cả khi tiêm kích tàng hình F-35 sử dụng hệ thống làm mát để che bớt lượng nhiệt tỏa ra từ động cơ, ma sát giữa không khí và thân máy bay ở tốc độ cao vẫn tạo ra sự tương phản với khí quyển xung quanh", Marinero cho hay.
Camera đa phổ không phát ra bức xạ, nhờ nguyên lý hoạt động hoàn toàn thụ động. Điều này khiến các thiết bị cảnh báo chiếu xạ radar, như hệ thống tác chiến điện tử AN/ASQ-239 trên tiêm kích F-35, không thể biết đối phương đang theo dõi và báo động cho phi công.
Sau khi phát hiện mục tiêu, cảm biến hồng ngoại có thể chuyển tham số cho tên lửa dùng đầu dò tầm nhiệt để bám bắt. Toàn bộ quá trình từ khi theo dõi đến lúc khai hỏa đều không phát tín hiệu vô tuyến, khiến kíp lái đối phương không kịp trở tay.
Điều này dường như là đã được thể hiện trong vụ tiêm kích F-35A Mỹ bị trúng tên lửa. Chiếc F-35A dường như giữ đường bay ổn định, không có dấu hiệu cơ động ngoặt gấp hoặc thả mồi bẫy để đối phó tên lửa đang lao đến, chưa rõ liệu phi công Mỹ có biết mình đang bị nhắm mục tiêu hay không.
Camera đa phổ có thể nhận diện mục tiêu tốt hơn so với radar nếu ở trong tầm hoạt động hiệu quả. Với radar, mục tiêu thường chỉ hiển thị trên màn hình dưới dạng một đốm hoặc vạch sáng, tùy diện tích phản xạ radar, kèm theo thông số như tầm, hướng, độ cao và tốc độ.
Trong khi đó, camera đa phổ độ phân giải cao có thể thu được hình ảnh đủ rõ để xác định chủng loại máy bay. Có khả năng công nghệ AI cũng được tích hợp vào quá trình xử lý dữ liệu để nâng cao mức độ nhận dạng mục tiêu.
Dù vậy, nhược điểm chính của loại cảm biến này là dễ bị ảnh hưởng bởi điều kiện thời tiết và môi trường. Tầm phát hiện mục tiêu của nó ngắn hơn nhiều so với radar, đồng thời không thể quan sát xuyên mây mù và mưa.
Khả năng đo xa của camera đa phổ cũng rất kém, trừ khi áp dụng một số biện pháp như triển khai nhiều tổ hợp cùng lúc để làm phép đạc tam giác hoặc ước đoán khoảng cách nhờ kích thước mục tiêu.
Phạm Giang (Theo Wall Street Journal, Axios, Tasnim)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/cong-nghe-iran-co-the-da-su-dung-de-doi-pho-loat-tiem-kich-my-5058910.html
Kinh tế châu Á bị tác động thế nào từ chiến sự Iran?

Hôm qua (14.4), CNN dẫn một số nguồn tin thân cận chính phủ Mỹ cho hay nước này vẫn đang để ngỏ khả năng đàm phán vòng hai với Iran. Tuy nhiên, Phó tổng thống Mỹ J.D Vance tuyên bố "bóng đang ở phía sân Iran", nhằm ám chỉ việc Tehran chỉ cần đồng ý với các điều kiện của Washington thì hai bên có thể khởi động đàm phán trở lại.
Viết trên mạng xã hội Truth Social nửa đêm 13.4 (theo giờ VN), Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ngày 12.4, có tổng cộng 34 tàu đã vượt qua eo biển Hormuz. Đây là số lượng tàu vượt qua Hormuz nhiều nhất trong một ngày kể từ khi bùng nổ chiến sự. Tuy nhiên, con số này chưa được kiểm chứng.
Trong khi đó, tình hình thực địa ở khu vực Trung Đông vẫn căng thẳng. Cũng viết trên mạng xã hội, Tổng thống Trump đe dọa sẽ bắn hạ các tàu tấn công nhanh của Iran nếu tiếp cận cự ly gần các tàu chiến Mỹ ở vịnh Ba Tư. Cơ quan Điều hành Thương mại Hàng hải Vương quốc Anh (UKMTO) cho biết đã nhận được thông báo rằng kể từ 21 giờ ngày 13.4 (giờ VN), hạn chế tiếp cận hàng hải được áp dụng đối với các cảng và khu vực ven biển của Iran, bao gồm các địa điểm dọc theo vịnh Ba Tư, vịnh Oman và eo biển Hormuz. Theo đó, sự hạn chế này không có ngoại lệ đối với các tàu mang cờ của bất kỳ quốc gia nào khi tham gia vào các cảng, bến dầu hoặc cơ sở ven biển của Iran.
Những diễn biến trên khiến cho xung đột ở Trung Đông tiếp tục khó lường, gây tác động lớn đến toàn thế giới, đặc biệt là khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Liên quan vấn đề này, Chương trình Phát triển LHQ (UNDP) hôm qua công bố báo cáo về ảnh hưởng của chiến sự Trung Đông đối với các nền kinh tế khu vực châu Á - Thái Bình Dương.
Theo đó, sự leo thang quân sự ở Trung Đông có thể gây ra tổn thất sản lượng từ 97 - 299 tỉ USD cho kinh tế châu Á - Thái Bình Dương. Mức độ này tương ứng với từ 0,3-0,8% GDP toàn khu vực. UNDP dự đoán rằng cuộc chiến khiến 32 triệu người có nguy cơ rơi vào cảnh nghèo đói trên toàn cầu, và 8,8 triệu người trong số này nằm ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Nguyên nhân là chi phí vận chuyển, năng lượng và thực phẩm tăng cao gây căng thẳng cho thu nhập, tiêu dùng, việc làm và an sinh xã hội trên toàn khu vực. Các hộ gia đình có thu nhập thấp, lao động phi chính thức, người di cư và doanh nghiệp nhỏ là những đối tượng có nguy cơ cao nhất.
Trong báo cáo vừa công bố, Tập đoàn tài chính S&P Global đánh giá tình trạng nhập khẩu năng lượng của châu Á - Thái Bình Dương khiến các nền kinh tế khu vực này dễ bị gián đoạn nguồn cung cấp năng lượng kéo dài. Giá năng lượng cao hơn đang làm tăng chi phí và lạm phát, cũng như xói mòn sức mua, do đó làm giảm tăng trưởng. Ở một số nền kinh tế, tình trạng thiếu khí đốt hóa lỏng và các biện pháp tiết kiệm năng lượng của các chính quyền làm gián đoạn hoạt động kinh tế. Nhiều nền kinh tế dù duy trì dự trữ dầu thô chiến lược ở mức cao, nhưng nếu cuộc chiến kéo dài thì sẽ vẫn bị gián đoạn về năng lượng.
Thực tế, nhiều quốc gia ở khu vực đang bị ảnh hưởng sâu sắc, điển hình là Hàn Quốc. Theo một phân tích của Trung tâm Nghiên cứu chiến lược và quốc tế (CSIS, Mỹ), tính đến đầu tháng 4, tổng cộng 26 tàu treo cờ Hàn Quốc vẫn bị mắc kẹt ở vịnh Ba Tư, trong khi dự trữ dầu mỏ chiến lược của nước này có thể chỉ đủ để trang trải 26 ngày tiêu thụ thực tế. Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) đã hạ 0,4 điểm phần trăm trong dự báo tăng trưởng của Hàn Quốc, và nâng dự báo lạm phát nước này lên 2,7%. Hiệu ứng gợn sóng lạm phát dự kiến ảnh hưởng đến giao thông vận tải, hậu cần, hóa dầu, nông nghiệp, thực phẩm và đồ uống trong 2 đến 6 tháng tới. Các quan chức cảnh báo về 3 cú sốc đối với nền kinh tế Hàn Quốc: lạm phát cao, lãi suất tăng cao và tiền won suy yếu.
Hay Indonesia đã phải áp dụng nhiều biện pháp hạn chế tiêu thụ xăng dầu. Từ ngày 31.3, Reuters dẫn lời quan chức nước này thông báo giới hạn bán nhiên liệu ở mức 50 lít mỗi ngày cho một chiếc ô tô. Chính phủ Indonesia cũng thực hiện chính sách vào thứ sáu hằng tuần, các công chức, ngoại trừ các lĩnh vực y tế và an ninh, sẽ làm việc tại nhà. Điều này được đánh giá giúp Indonesia tiết kiệm 6,2 triệu tỉ rupiah (364,92 triệu USD) trong việc trợ cấp nhiên liệu.
Giữa bối cảnh như vậy, giá dầu vẫn khó đoán định và có thể duy trì ở mức cao. S&P Global dự báo các kịch bản giá dầu thô. Theo đó, nếu cường độ chiến sự dần hạ nhiệt và vấn đề eo biển Hormuz được giải quyết ngay trong tháng 4, thì dù một số gián đoạn vẫn tiếp diễn, giá dầu Brent sẽ đạt trung bình 92 USD/thùng trong quý 2/2026 và trung bình khoảng 80 USD/thùng cho cả năm 2026.
S&P Global cũng dự báo một kịch bản xấu hơn là chiến sự kéo dài, giá dầu Brent đạt đỉnh ở mức 200 USD/thùng và tính trung bình cả năm ở mức 130 USD/thùng. Khi đó, lạm phát dự kiến đều tăng thêm từ 1 - 1,6 điểm phần trăm ở các nền kinh tế trong khu vực. Điều này dẫn đến việc tăng trưởng của các nền kinh tế châu Á có thể bị mất đi từ 0,3 - 0,7 điểm phần trăm. Vì thế, các nền kinh tế cần điều chỉnh một số chính sách để hạn chế rủi ro.
Tin Gốc: Thanh Niên
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm phát biểu chính sách tại Đại học Thanh Hoa

Chiều 14-4, trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước đến Trung Quốc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân, Bộ Giáo dục (Trung Quốc) phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo Việt Nam đã tổ chức Diễn đàn hợp tác giáo dục đại học, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo Việt Nam - Trung Quốc. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã đến dự và phát biểu chính sách tại Đại học Thanh Hoa.
Đại học Thanh Hoa là một trong những cơ sở giáo dục, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo hàng đầu của Trung Quốc và thế giới, một trung tâm tri thức có ảnh hưởng sâu rộng ở châu Á và trên toàn cầu.
Tuổi Trẻ Online trân trọng giới thiệu phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại ngôi trường danh giá này.
Thưa đồng chí Doãn Lực, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Bắc Kinh,
Thưa đồng chí Khưu Dũng, Bí thư Đảng ủy Đại học Thanh Hoa, Viện sĩ Viện Khoa học Trung Quốc,
Thưa các đồng chí Trung Quốc và Việt Nam,
Thưa các giáo sư, giảng viên, các bạn sinh viên và toàn thể quý vị,
Hôm nay, tôi rất vui mừng được đến thăm và phát biểu tại Đại học Thanh Hoa - một trong những cơ sở giáo dục, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo hàng đầu của Trung Quốc và thế giới, một trung tâm tri thức có ảnh hưởng sâu rộng ở châu Á và trên toàn cầu, đặc biệt trong các lĩnh vực khoa học, kỹ thuật, công nghệ số và trí tuệ nhân tạo.
Điều làm nên giá trị đặc biệt của Thanh Hoa chính là tinh thần theo đuổi sự xuất sắc, tinh thần kỷ luật, tư duy hệ thống và khát vọng đóng góp cho xã hội. Không chỉ nổi bật bởi chất lượng đào tạo và nghiên cứu, Thanh Hoa còn là nơi hội tụ những tư duy lớn, nơi các ý tưởng có khả năng định hình chính sách, công nghệ và tương lai phát triển của nhân loại.
Đại học Thanh Hoa là ngôi trường đã đào tạo ra những người bạn lớn của Nhân dân Việt Nam, nhà lãnh đạo kiệt xuất của Trung Quốc, đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tập Cận Bình và nhiều đồng chí lãnh đạo Đảng và Nhà nước Trung Quốc khác.
Cuộc gặp với các đồng chí và các bạn hôm nay là một trong những hoạt động chính thức đầu tiên của tôi trong chuyến thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc lần này, ngày mai tôi sẽ có cuộc gặp với đồng chí Tập Cận Bình. Đây cũng là chuyến thăm cấp Nhà nước đầu tiên của tôi trên cương vị Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
Thưa các đồng chí và các bạn, hôm nay phát biểu tại đây, tôi nghĩ nhiều đến mối liên hệ rất sâu xa giữa lịch sử và tương lai; giữa truyền thống cách mạng và khát vọng phát triển; giữa tình hữu nghị được dày công vun đắp trong Thế kỷ XX và trách nhiệm của thế hệ hôm nay trong việc đưa quan hệ Việt Nam - Trung Quốc bước vào một giai đoạn phát triển mới.
Việt Nam và Trung Quốc là hai nước láng giềng có nhiều nét tương đồng về văn hóa và về truyền thống đạo nghĩa. Tạo hóa đã đặt hai đất nước, hai dân tộc chúng ta mãi mãi ở cạnh nhau. Địa lý đã gắn bó chúng ta bằng núi liền núi, sông liền sông; lịch sử đã gắn bó chúng ta qua mấy nghìn năm bang giao. Nhân dân hai nước đã bền bỉ nuôi dưỡng mối quan hệ ấy bằng tình cảm chân thành và khát vọng chung về hòa bình, ổn định và phát triển.
Trong lịch sử hiện đại của Việt Nam, Trung Quốc không chỉ là nước láng giềng gần gũi, mà còn là địa bàn đặc biệt gắn bó với hành trình hình thành và phát triển của cách mạng Việt Nam. Chủ tịch Hồ Chí Minh - vị lãnh tụ kính yêu của Nhân dân Việt Nam - đã có những năm tháng hoạt động cách mạng vô cùng quan trọng trên đất Trung Quốc.
Từ Quảng Châu, Quế Lâm, Trùng Khánh đến Quảng Tây, Người đã tổ chức lực lượng, huấn luyện cán bộ, mở rộng quan hệ với những người bạn cách mạng Trung Quốc và chuẩn bị những điều kiện có ý nghĩa quyết định cho thắng lợi của cách mạng Việt Nam.
Năm 2024, trong chuyến thăm Trung Quốc, tôi đã chọn Quảng Châu là điểm đến đầu tiên. Đến thăm Khu di tích Trụ sở Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên, tôi càng cảm nhận sâu sắc hơn vì sao Quảng Châu có ý nghĩa đặc biệt đến như vậy đối với lịch sử cách mạng Việt Nam; đồng thời càng trân trọng việc Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân Trung Quốc gìn giữ những địa chỉ đỏ ấy như những biểu tượng sống động của tình hữu nghị truyền thống giữa hai nước.
Năm nay, chúng tôi vừa kỷ niệm 85 năm lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc từ Quảng Tây trở về Pác Bó, Cao Bằng để trực tiếp lãnh đạo cách mạng Việt Nam. Đó là một bước ngoặt lịch sử có ý nghĩa quyết định đối với sự nghiệp giải phóng dân tộc giành độc lập của Nhân dân Việt Nam.
Quảng Tây cũng là vùng đất gắn với nhiều hoạt động trong việc chuẩn bị lực lượng, huấn luyện cán bộ của Nguyễn Ái Quốc trước Cách mạng Tháng Tám. Những địa danh ấy, những chặng đường ấy, những chứng tích ấy một lần nữa khẳng định rằng trong hành trình đấu tranh giải phóng dân tộc của Việt Nam, Trung Quốc là một không gian lịch sử đặc biệt.
Cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc của hai nước chúng ta đã hun đúc một tình cảm rất đặc biệt giữa hai dân tộc, giữa các thế hệ lãnh đạo cách mạng, giữa Chủ tịch Hồ Chí Minh và Chủ tịch Mao Trạch Đông, Thủ tướng Chu Ân Lai và các bậc tiền bối cách mạng của hai nước. Trong chiến đấu, hai Đảng, hai nước và Nhân dân hai nước đã từng kề vai, sát cánh, dành cho nhau sự ủng hộ, giúp đỡ quý báu cả về vật chất lẫn tinh thần.
Trong xây dựng đất nước, hai nước chúng ta lại cùng kiên trì con đường cải cách, đổi mới, mở cửa, hội nhập phù hợp với điều kiện của mỗi nước và đều giành được những thành tựu có ý nghĩa lịch sử. Đảng, Nhà nước và Nhân dân Việt Nam luôn trân trọng, ghi nhớ và đánh giá cao sự giúp đỡ, ủng hộ to lớn, chí tình, chí nghĩa mà Đảng, Nhà nước và Nhân dân Trung Quốc đã dành cho Việt Nam trong các thời kỳ đấu tranh giải phóng dân tộc, thống nhất non sông và xây dựng phát triển đất nước.
Cách đây 76 năm, ngày 18-1-1950, nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa là quốc gia đầu tiên trên thế giới công nhận và thiết lập quan hệ ngoại giao với nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Mốc son lịch sử ấy đã mở ra một chương mới trong quan hệ hai nước; đồng thời là sự cổ vũ, động viên rất lớn đối với cuộc kháng chiến chính nghĩa của Nhân dân Việt Nam. Từ mốc son đó đến nay, vượt qua thử thách thăng trầm của lịch sử, hữu nghị và hợp tác giữa hai nước luôn là dòng chảy chính. Đó là điều đã được lịch sử kiểm chứng.
Kế thừa nền tảng vững chắc đó, những năm gần đây, quan hệ hữu nghị và hợp tác Việt Nam - Trung Quốc tiếp tục đạt nhiều kết quả rất tốt đẹp, toàn diện và thực chất. Đặc biệt, trong chuyến thăm cấp Nhà nước tới Việt Nam của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tập Cận Bình tháng 12-2023, hai nước đã có quyết định mang tính lịch sử.
Trên nền tảng phương châm "16 chữ" và tinh thần "4 tốt", hai bên nhất trí nâng tầm quan hệ Đối tác hợp tác chiến lược toàn diện, xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai Việt Nam - Trung Quốc có ý nghĩa chiến lược, mở ra giai đoạn phát triển ở tầm cao mới trong quan hệ song phương. Tháng 4-2025, hai bên tiếp tục khẳng định quyết tâm hiện thực hóa nhận thức chung cấp cao, làm sâu sắc hơn quan hệ song phương theo định hướng "6 hơn". Đó là những định hướng lớn, là khung chiến lược quan trọng cho quan hệ hai nước trong giai đoạn mới.
Tôi muốn nhấn mạnh rằng: Đảng, Nhà nước, Nhân dân Việt Nam luôn coi phát triển quan hệ với Trung Quốc là yêu cầu khách quan, lựa chọn chiến lược và ưu tiên hàng đầu trong tổng thể đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, tự cường, đa phương hóa, đa dạng hóa của Việt Nam. Đây là nhận thức nhất quán, là sự lựa chọn xuất phát từ lợi ích căn bản, lâu dài của hai nước, phù hợp với nguyện vọng của Nhân dân hai nước và có ý nghĩa quan trọng đối với hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển của khu vực cũng như trên phạm vi toàn thế giới.
Cùng với tin cậy chính trị ngày càng được củng cố, hợp tác giữa hai nước trên các lĩnh vực ngày càng đi vào chiều sâu. Một dấu mốc rất đáng chú ý là tháng 3-2026, lần đầu tiên hai nước đã tổ chức Đối thoại chiến lược 3+3 cấp Bộ trưởng Ngoại giao, Quốc phòng và Công an. Đây là một bước phát triển mới trong hợp tác kết nối chiến lược cao hơn giữa hai bên, cho thấy quan hệ Việt Nam - Trung Quốc ngày nay không chỉ được thúc đẩy bằng thiện chí chính trị, mà còn bằng các cơ chế phối hợp thiết thực, toàn diện và có chiều sâu hơn giữa các cơ quan trọng yếu của hai nước.
Về kinh tế, hợp tác hai nước tiếp tục phát triển mạnh mẽ. Việt Nam tiếp tục là đối tác thương mại lớn nhất của Trung Quốc trong các nước ASEAN và là đối tác thương mại lớn thứ tư của Trung Quốc. Nhưng điều quan trọng hơn những con số là chất lượng của sự kết nối. Hai bên đang chuyển dịch từ giao thương truyền thống sang kết nối chuỗi cung ứng, kết nối hạ tầng, kết nối công nghệ và kết nối nhân lực. Hợp tác đường sắt, logistics, cửa khẩu thông minh, thương mại số, năng lượng, tài chính, sản xuất công nghiệp và khoa học, công nghệ đang mở ra những dư địa mới rất lớn cho quan hệ song phương giữa hai nước chúng ta.
Về kết nối hạ tầng chiến lược, hai bên đã thống nhất ưu tiên đẩy nhanh kết nối về đường sắt, đường bộ cao tốc và hạ tầng thương mại biên giới; trong đó, ba tuyến đường sắt khổ tiêu chuẩn Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, Đồng Đăng - Hà Nội và Móng Cái - Hạ Long - Hải Phòng có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.
Nếu được triển khai đồng bộ, hiệu quả, đây sẽ không chỉ là những tuyến giao thông mới, mà còn là những hành lang phát triển mới, không chỉ kết nối Việt Nam với Trung Quốc mà còn kết nối sâu hơn với Đông Nam Á, Trung Á và châu Âu. Tôi mong rằng, trong tương lai không xa, những chuyến tàu ấy thực sự trở thành những chuyến tàu của hợp tác, của phát triển và của tình hữu nghị giữa hai nước chúng ta.
Thưa các đồng chí, thưa các bạn sinh viên thân mến, Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới. Đại hội XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam đã xác định rất rõ con đường phát triển đất nước trong chặng đường tới: Đến năm 2030, kỷ niệm 100 năm thành lập Đảng, phấn đấu trở thành nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao; đến năm 2045, kỷ niệm 100 năm thành lập nước, phấn đấu trở thành nước phát triển, thu nhập cao. Đó là hai mục tiêu 100 năm có ý nghĩa chiến lược đặc biệt, thể hiện khát vọng phát triển của dân tộc Việt Nam trong thời đại mới.
Để thực hiện được những mục tiêu đó, Việt Nam xác định phải đổi mới mạnh mẽ mô hình tăng trưởng, phải phát triển nhanh và bền vững, phải giữ vững độc lập, tự chủ nhưng đồng thời chủ động hội nhập quốc tế sâu rộng, hiệu quả. Đặc biệt, chúng tôi xác định rất rõ: khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số không chỉ là công cụ hỗ trợ phát triển, mà phải trở thành động lực chính của phát triển. Đây là khâu đột phá quan trọng hàng đầu, là xung lực mới để đưa đất nước phát triển mạnh mẽ trong kỷ nguyên mới.
Với tư duy phát triển mới đó, Việt Nam đặc biệt coi trọng giáo dục, đào tạo và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Chúng tôi hiểu rất rõ rằng, muốn đi nhanh trong thế kỷ XXI thì trước hết phải đi đúng bằng tri thức, bằng khoa học, bằng công nghệ và bằng con người. Muốn có một nền kinh tế tự chủ, sáng tạo và có sức cạnh tranh cao, phải có một thế hệ trẻ đủ năng lực làm chủ công nghệ chiến lược, đủ bản lĩnh để hội nhập và đủ khát vọng để cống hiến.
Tôi đã nhiều lần nhấn mạnh: Thanh niên, học sinh, sinh viên Việt Nam phải nuôi dưỡng chí lớn, khát vọng lớn, học tập và rèn luyện để trở thành công dân toàn cầu, từng bước hội nhập chuẩn mực quốc tế nhưng luôn giữ vững bản sắc và tâm hồn Việt Nam.
Chính vì vậy, Việt Nam rất coi trọng việc đưa một thế hệ trẻ mới ra bên ngoài để học tập, nghiên cứu, tiếp cận các trung tâm tri thức và công nghệ hàng đầu của thế giới. Nhưng chúng tôi không nhìn đó là một sự "ra đi", càng không phải là một sự tách rời khỏi Tổ quốc.
Chúng tôi nhìn đó là một hành trình vươn ra để học hỏi, để tiếp thu, để kết nối, và quan trọng nhất là để trở về đóng góp cho đất nước. Người trẻ Việt Nam đi ra thế giới là để mở rộng tầm nhìn, làm giàu năng lực, làm giàu tâm thế phát triển, rồi đem trí tuệ, bản lĩnh và kinh nghiệm ấy phục vụ Nhân dân, phục vụ sự nghiệp dựng xây và phát triển đất nước.
Và ở thời điểm này, Đại học Thanh Hoa có ý nghĩa rất đặc biệt. Thanh Hoa là một đại học hàng đầu châu Á, đứng trong nhóm đại học hàng đầu thế giới, có thế mạnh nổi bật về kỹ thuật, công nghệ, khoa học máy tính, trí tuệ nhân tạo, vật liệu, năng lượng, môi trường và đào tạo nhân tài mang tầm quốc tế.
Đặc biệt, Thanh Hoa đã thành lập Trường về trí tuệ nhân tạo từ năm 2024, với định hướng đào tạo nhân tài AI đỉnh cao, kết nối nghiên cứu cơ bản với ứng dụng liên ngành. Tôi cho rằng đây chính là mô hình mà các quốc gia đang phát triển như Việt Nam rất cần học hỏi: Phát triển khoa học, công nghệ không tách rời chiến lược quốc gia, không tách rời nhu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa và không tách rời nhiệm vụ đào tạo con người.
Tôi cũng rất vui mừng khi thấy hợp tác giữa các cơ sở giáo dục, nghiên cứu của Việt Nam với Đại học Thanh Hoa đang có những bước phát triển rất tích cực. Năm 2024 và 2025, nhiều trường đại học hàng đầu của Việt Nam như Đại học Quốc gia Hà Nội, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Đại học Kinh tế quốc dân đã thúc đẩy ký kết, mở rộng hợp tác với Đại học Thanh Hoa.
Lãnh đạo hai bên đều nhấn mạnh các lĩnh vực ưu tiên như trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, khoa học công nghệ và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao. Đó là những bước đi rất đúng hướng, rất cần thiết và cần tiếp tục được mở rộng hơn nữa trong thời gian tới.
Tôi được biết, hiện nay có khoảng 25.000 học sinh, sinh viên Việt Nam đang học tập tại Trung Quốc. Con số đó cho thấy chiều sâu ngày càng lớn của giao lưu giáo dục giữa hai nước. Tôi tin rằng, mỗi sinh viên Việt Nam đang học tập tại Trung Quốc, trong đó có các bạn đang học tại Đại học Thanh Hoa, đều là những nhịp cầu hữu nghị, là những sứ giả văn hóa, là những đại diện cho tinh thần hiếu học, cầu thị và khát vọng vươn lên của tuổi trẻ Việt Nam.
Tôi cũng tin rằng, mỗi sinh viên Trung Quốc đến Việt Nam học tập, nghiên cứu, trải nghiệm thực tiễn cũng sẽ góp phần làm sâu sắc hơn sự hiểu biết giữa Nhân dân hai nước chúng ta.
Thưa các đồng chí, thưa các bạn sinh viên thân mến, từ diễn đàn rất có ý nghĩa này, trên nền tảng nhận thức chung cấp cao giữa hai Đảng, hai nước và định hướng "6 hơn" mà lãnh đạo hai bên đã xác lập, tôi mong muốn trong thời gian tới, hai bên cùng tập trung làm tốt một số việc lớn sau đây:
Trước hết, cần tiếp tục củng cố nền tảng chính trị và xã hội của quan hệ Việt Nam - Trung Quốc ngày càng vững chắc hơn. Quan hệ giữa hai nước muốn phát triển ổn định, lành mạnh, bền vững lâu dài thì trước hết phải được đặt trên nền tảng tin cậy chính trị, sự tôn trọng lẫn nhau, sự thấu hiểu giữa Nhân dân hai nước và quyết tâm chung của các thế hệ lãnh đạo hai Đảng, hai nước.
Nhưng điều tôi muốn nhấn mạnh hơn cả là: Hữu nghị muốn bền lâu thì phải được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác, phải được nuôi dưỡng trong lòng Nhân dân, nhất là trong thế hệ trẻ. Chính vì vậy, cùng với trao đổi đoàn cấp cao, cùng với hợp tác giữa các bộ, ngành, địa phương, chúng ta cần dành sự quan tâm nhiều hơn nữa cho giao lưu nhân dân, giao lưu thanh niên, giao lưu học giả, giao lưu văn hóa, giáo dục và du lịch; để mỗi người dân hai nước, mỗi người trẻ của hai nước đều thấy mình có trách nhiệm gìn giữ và làm giàu thêm tình hữu nghị Việt Nam - Trung Quốc.
Thứ hai, cần tạo bước chuyển mạnh hơn trong hợp tác thực chất, lấy kết nối chiến lược làm trọng tâm, lấy hiệu quả cụ thể làm thước đo, lấy lợi ích của Nhân dân hai nước làm mục tiêu. Trong giai đoạn phát triển mới, hợp tác giữa Việt Nam và Trung Quốc không thể chỉ dừng ở quy mô thương mại hay những con số tăng trưởng, mà phải hướng tới chất lượng cao hơn, chiều sâu hơn, bền vững hơn.
Tôi mong hai bên tiếp tục thúc đẩy kết nối hạ tầng chiến lược, nhất là kết nối đường sắt, đường bộ, cửa khẩu, logistics; tăng cường kết nối giữa hai nền kinh tế, giữa các chuỗi cung ứng, giữa các địa phương, khu vực biên giới và các cực tăng trưởng của cả hai nước. Những công trình kết nối mới, những hành lang kinh tế mới, những trung tâm logistics mới, nếu được triển khai tốt, sẽ không chỉ tạo thêm thuận lợi cho giao thương, đầu tư và đi lại của người dân, mà còn tạo ra không gian phát triển mới cho cả hai nước, đóng góp cho sự kết nối khu vực.
Thứ ba, cần đưa khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trở thành điểm sáng mới, trụ cột mới của quan hệ Việt Nam - Trung Quốc trong giai đoạn mới. Việt Nam đang bước vào một thời kỳ phát triển mới, trong đó khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được xác định là động lực chính để thực hiện các mục tiêu chiến lược đến năm 2030 và 2045.
Trong tiến trình đó, chúng tôi đặc biệt coi trọng hợp tác với Trung Quốc trong các lĩnh vực mà hai bên có thể bổ sung cho nhau và cùng phát triển, nhất là trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, điện toán đám mây, bán dẫn, tự động hóa, robot, công nghệ xanh, công nghệ sinh học, vật liệu mới, năng lượng sạch và các ngành công nghệ chiến lược khác. Tôi mong rằng trong thời gian tới, hợp tác Việt Nam - Trung Quốc sẽ không chỉ mạnh hơn về thương mại và đầu tư, mà còn mạnh hơn về tri thức, công nghệ, sáng tạo và năng lực kiến tạo tương lai.
Trong định hướng đó, giáo dục-đào tạo và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao phải là lĩnh vực ưu tiên của ưu tiên. Để đi nhanh trong Thế kỷ XXI, Việt Nam cần một thế hệ mới có nền tảng khoa học vững chắc, có khả năng làm chủ công nghệ hiện đại, có tư duy đổi mới sáng tạo và có bản lĩnh hội nhập quốc tế. Việt Nam mong muốn ngày càng có nhiều sinh viên, nghiên cứu sinh, nhà khoa học trẻ của mình được học tập, nghiên cứu tại các trung tâm đào tạo, nghiên cứu hàng đầu của Trung Quốc, trong đó có Đại học Thanh Hoa.
Tôi cũng mong rằng, Đại học Thanh Hoa sẽ tiếp tục mở rộng hợp tác với các trường đại học, viện nghiên cứu của Việt Nam; tăng cường trao đổi sinh viên, trao đổi học giả, liên kết đào tạo, hợp tác nghiên cứu, xây dựng các chương trình đồng hướng dẫn, các nhóm nghiên cứu chung, các phòng thí nghiệm chung trong những lĩnh vực then chốt. Tôi tin rằng, đầu tư cho con người, đầu tư cho giáo dục, đầu tư cho các nhà khoa học trẻ chính là khoản đầu tư chiến lược nhất cho tương lai quan hệ giữa hai nước.
Thứ tư, cần làm sâu sắc hơn nữa kết nối hữu nghị giữa thanh niên hai nước, để thế hệ trẻ thực sự trở thành lực lượng kế thừa hữu nghị, đồng thời là lực lượng tiên phong kiến tạo tương lai. Lịch sử quan hệ Việt Nam - Trung Quốc đã được gây dựng bởi các thế hệ tiền bối cách mạng; nhưng tương lai của quan hệ ấy sẽ được quyết định rất nhiều bởi lớp trẻ hôm nay.
Thế hệ trẻ không chỉ là người tiếp nhận thành quả của quan hệ hai nước, mà phải là những người trực tiếp viết tiếp chương mới của quan hệ ấy. Khi có thêm một sinh viên hiểu thêm về đất nước, văn hóa, con người của nước láng giềng, chúng ta có thêm một nhịp cầu kết nối. Các chương trình trao đổi, dự án nghiên cứu chung, sáng kiến khởi nghiệp chung, các cuộc gặp gỡ chân thành giữa thanh niên hai nước đều góp phần làm cho tình hữu nghị trở nên cụ thể hơn, sinh động hơn và bền vững hơn.
Tôi mong thế hệ trẻ Việt Nam và Trung Quốc không chỉ học hỏi lẫn nhau, mà còn cùng nhau sáng tạo, cùng nhau khởi nghiệp, cùng nhau giải những bài toán lớn của phát triển, từ giáo dục, y tế, môi trường, năng lượng, đô thị thông minh đến nông nghiệp xanh và kinh tế số.
Thứ năm, cùng với mở rộng hợp tác, hai bên cần tiếp tục giữ gìn môi trường hòa bình, ổn định, tăng cường phối hợp chiến lược và xử lý tốt những vấn đề còn khác biệt. Thế giới hôm nay đang biến động nhanh chóng, sâu sắc và rất khó đoán định. Trong bối cảnh đó, càng phải đề cao chủ nghĩa đa phương, tôn trọng luật pháp quốc tế và Hiến chương Liên hợp quốc, kiên trì giải quyết bất đồng bằng biện pháp hòa bình, vì lợi ích lâu dài của mỗi nước, của khu vực và của thế giới.
Việt Nam luôn mong muốn cùng Trung Quốc tăng cường phối hợp tại các cơ chế đa phương, gìn giữ môi trường hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển ở khu vực; đồng thời cùng nhau kiểm soát tốt bất đồng, không để ảnh hưởng đến tổng thể quan hệ hữu nghị giữa hai Đảng, hai nước và Nhân dân hai nước. Giá trị của quan hệ láng giềng tốt đẹp không chỉ nằm ở chỗ cùng nhau phát triển khi thuận lợi, mà còn nằm ở bản lĩnh cùng nhau xử lý thỏa đáng những vấn đề còn khác biệt bằng tinh thần xây dựng, tôn trọng lẫn nhau và trách nhiệm với tương lai.
Tôi tin tưởng rằng, với việc chúng ta kế thừa đúng đắn di sản hữu nghị mà các thế hệ đi trước đã dày công vun đắp, lấy lòng tin làm nền tảng, lấy hợp tác thực chất làm động lực, lấy khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo làm đột phá, lấy thanh niên làm cầu nối của tương lai, quan hệ Việt Nam - Trung Quốc nhất định sẽ tiếp tục phát triển tốt đẹp, lành mạnh, ổn định và bền vững lâu dài; mang lại lợi ích thiết thực cho Nhân dân hai nước; đóng góp tích cực cho hòa bình, hợp tác và phát triển trong khu vực và trên thế giới. Với định hướng ấy, vai trò và đóng góp của thế hệ trẻ hai nước đặc biệt quan trọng.
Nhìn vào gương mặt các bạn sinh viên Thanh Hoa thông minh và tràn đầy tự tin, các bạn không chỉ được biết đến với năng lực học tập vượt trội, tiếp cận và giải quyết vấn đề với một tinh thần vừa khoa học, vừa thực tiễn, mà còn có bản lĩnh, tầm nhìn và tinh thần cống hiến, tôi càng vững tin về tương lai tươi sáng của Trung Quốc và quan hệ hữu nghị và hợp tác giữa hai nước chúng ta.
Một lần nữa, tôi thân ái gửi tới Ban lãnh đạo, các giáo sư, các nhà khoa học, cùng toàn thể sinh viên Đại học Thanh Hoa lời chúc mừng tốt đẹp nhất. Chúc Đại học Thanh Hoa tiếp tục đạt được nhiều thành tựu to lớn hơn nữa, đóng góp ngày càng nhiều cho Trung Quốc và cho thế giới. Chúc tình hữu nghị Việt Nam-Trung Quốc mãi mãi xanh tươi, đời đời bền vững. Chúc thế hệ trẻ hai nước chúng ta tiếp nối xứng đáng truyền thống của các thế hệ đi trước, cùng nhau viết tiếp một chương mới tốt đẹp hơn cho quan hệ hai nước Việt Nam - Trung Quốc trong thế kỷ XXI.
Nhân dịp Đại học Thanh Hoa kỷ niệm 115 năm Ngày thành lập, tôi xin chúc Đại học Thanh Hoa tiếp tục phát triển, trưởng thành, đóng góp tích cực vào sự nghiệp phát triển của Trung Quốc, cũng như của thế giới.
Chân thành cảm ơn các đồng chí và các bạn!
Tin Gốc: Tuổi Trẻ




