Cuối tháng 3, Trương Diệu Anh, lớp 12 chuyên Tin, trường THPT chuyên Hà Nội – Amsterdam (Ams), nhận thư trúng tuyển Viện Công nghệ Georgia (Georgia Tech). Dù đã đỗ 6 trường khác trước đó, nữ sinh vẫn vui sướng, hò hét khắp nhà.
“Ước mơ của em thành hiện thực”, Diệu Anh nói.
Georgia Tech là “ông lớn” trong đào tạo lĩnh vực công nghệ, thuộc top 9 trường công lập tốt nhất Mỹ. Riêng với ngành Khoa học máy tính mà Diệu Anh theo đuổi, trường xếp hạng 5, ngang Đại học Princeton (theo US News). Tỷ lệ chấp nhận của trường này khoảng 9%, nhưng với các ngành cạnh tranh như Khoa học máy tính thì thấp hơn, chỉ 6-7%.
Diệu Anh kể giai đoạn sau Covid-19, thấy các nhu cầu cơ bản về công nghệ thông tin tăng đột biến, nên em quyết định đăng ký thi vào lớp 10 chuyên Tin. Sau khi trúng tuyển trường THPT chuyên Hà Nội – Amsterdam, em bắt tay xây dựng kế hoạch học tập ngay, tham gia nhiều hoạt động ngoại khóa để xây dựng hồ sơ du học.
Nữ sinh là thành viên câu lạc bộ lập trình, robotics, nhiếp ảnh của trường và là tình nguyện viên của Friends of Vietnam Heritage – tổ chức giáo dục phi lợi nhuận có mục đích bảo tồn và nghiên cứu văn hóa Việt Nam. Ngoài ra, em đảm nhiệm chủ tịch câu lạc bộ Nhiếp ảnh. Quá trình này là cảm hứng để em viết bài luận chính gửi tới khoảng 20 đại học Mỹ.
Theo Diêu Anh, 4-5 tháng viết luận là khoảng thời gian căng thẳng nhất với gần 40 bản thảo và ít nhất 3 lần thay đổi ý tưởng. Có những bản thảo tưởng như hoàn thiện, nhưng khi được cố vấn góp ý, em viết lại toàn bộ mạch bài.
Ban đầu, Diệu Anh viết về hoạt động tại câu lạc bộ nhiếp ảnh của trường. Tuy nhiên, sau nhiều lần trăn trở, em khai thác sâu hơn về nguồn gốc của đam mê, là chiếc máy ảnh mẹ đã dành cả tháng lương để mua tặng. Cũng nhờ đó, em nhận ra nó không chỉ là công cụ lưu giữ kỷ niệm mà còn là phương tiện thể hiện giá trị bản thân. Diệu Anh thể hiện là người luôn sống hết mình, trân trọng mọi khoảnh khắc và không coi những gì mình nhận được là điều hiển nhiên.
Chọn ngành Khoa học máy tính nhưng nữ sinh không muốn gượng ép bài luận chính nói về chủ đề này, bởi thực tế nhiếp ảnh tác động đến việc hình thành tính cách, tư duy nhiều hơn.
“Đây là bài luận cá nhân (Personal Statement), em phải nhìn thẳng vào góc sâu thẳm nhất của mình, lột tả được bản thân chi tiết nhất”, Diệu Anh chia sẻ. “Nhiếp ảnh giúp em thể hiện điều đó tốt nhất”.
Về học tập, nữ sinh chuyên Tin đạt loại xuất sắc trong ba năm THPT, từng học lập trình thi đấu và AI, đạt giải thưởng ở một số cuộc thi về Tin học. Diệu Anh cũng đạt điểm tuyệt đối 5/5 ở hai môn AP (chương trình nâng cao dành cho học sinh THPT) gồm Khoa học máy tính và Giải tích.
Ngoài ra, nữ sinh lọt vào top 30 cuộc thi Future Blue Innovation do Thành đoàn Hà Nội tổ chức với ý tưởng về ứng dụng (app) giúp biến rác thành nước rửa bát hữu cơ. Đây là ý tưởng nữ sinh nảy ra khi học về Thị giác máy tính. Người dùng chỉ cần chụp ảnh loại rác nào đó như vỏ cam, quất, app sẽ đánh giá khả năng tạo thành nước rửa bát và đưa ra công thức để làm.
Diệu Anh còn phát triển app trợ lý chăm sóc da vì thấy người bạn thân luôn phải “chiến đấu” với mụn. Với ảnh chụp khuôn mặt hàng ngày, ứng dụng sẽ phân tích tình trạng da, so sánh với các ngày trước đó để xem liệu trình điều trị, chăm sóc có hiệu quả không. App cũng tổng hợp thông tin về nhiệt độ, độ ẩm thực tế để gợi ý chu trình chăm sóc da phù hợp.
“Dù đây là dự án cá nhân và mới được thử nghiệm trên quy mô nhỏ, em đã đưa vào bài luận phụ gửi Georgia Tech để thể hiện niềm đam mê và tư duy của mình”, Diệu Anh nói. “Với em, bản chất của công nghệ là hỗ trợ con người. Em muốn học sâu về nó để tạo ra các giải pháp ứng dụng nhiều công nghệ”.
Là người cố vấn, bà Vũ Thị Hồng, Giám đốc trung tâm Hola Academy, nhìn nhận bộ hồ sơ của Diệu Anh vừa đa dạng, vừa có màu sắc cá nhân rất riêng. “Điều đó cùng sự thông minh, nhanh nhạy và nỗ lực giúp Diệu Anh chinh phục ngôi trường khó tính”, chị Hồng nói.
Còn khoảng 4 tháng trước khi nhập học, Diệu Anh dự định học thêm môn AP Thống kê để được miễn một số tín chỉ đại cương ở trường. Nữ sinh cũng tìm hiểu cơ hội giao lưu, nghiên cứu tại Georgia Tech để thích ứng nhanh khi học tập tại đây.
Chiều 19.4, Trường ĐH Kinh tế - ĐH Huế tổ chức lễ tốt nghiệp trao bằng cho 25 tân thạc sĩ và 369 tân cử nhân (trong đó có 39 cử nhân đạt loại xuất sắc và 132 đạt loại giỏi). Lê Thị Thu Phương, thủ khoa đầu ra toàn trường với GPA 3,98 (điểm trung bình tích lũy các môn học)/4 là gương mặt tiêu biểu của khóa tốt nghiệp năm nay.
Chia sẻ sau buổi lễ, Phương không giấu được niềm vui và sự tự hào: “Mình rất hạnh phúc với những gì đã đạt được trong suốt chặng đường 4 năm đại học. Đây là thành quả mà mình muốn dành tặng cho bố mẹ, gia đình và những người đã luôn đồng hành cùng mình. Với mình, đây cũng là dấu mốc quan trọng cho tương lai".
Để đạt được thành tích ấn tượng như vậy, Phương cho biết cô luôn duy trì phương pháp học tập chủ động và kỷ luật. Ngoài việc tiếp thu kiến thức trên lớp, nữ cử nhân này thường xuyên tự tổng hợp bài học tại nhà, đồng thời kết hợp và tận dụng các công cụ trí tuệ nhân tạo (AI) để hệ thống hóa kiến thức, mở rộng hiểu biết từ nhiều nguồn khác nhau trên internet.
Bên cạnh đó, Phương còn chủ động tham gia các khóa học, trang web trực tuyến miễn phí... và các lớp đào tạo tại các trung tâm nhằm nâng cao kỹ năng, cũng như trình độ để hoàn thiện hồ sơ cá nhân ngay trước lúc ra trường.
Không chỉ nổi bật ở giảng đường, Phương còn tích cực tham gia các hoạt động xã hội và nghiên cứu khoa học. Phương còn là thành viên đội sinh viên tình nguyện hiến máu, tham gia các hoạt động hiến máu nhân đạo như “Chủ Nhật Đỏ”, đồng thời góp mặt trong đề tài “nghiên cứu xây dựng mô hình học máy nhận diện tín hiệu SOS qua tín hiệu tay của con người” và đạt giải cấp phường. Theo Phương, những trải nghiệm này giúp cô tự tin hơn, không chỉ trên giảng đường mà còn trong cuộc sống.
Đáng chú ý, ngay trước thời điểm tốt nghiệp, Phương đã được một công ty công nghệ tại Huế chuyên về lĩnh vực website nhận vào làm việc. Sau thời gian thử việc, dự kiến trong tháng 5 tới, cô sẽ được công ty chính thức ký hợp đồng lao động.
Với Phương sự hỗ trợ tận tình từ thầy cô và nhà trường là quý giá nhất, đặc biệt là các cơ hội được tiếp cận thực tế, kết nối với các doanh nghiệp từ sớm. Đây chính là nền tảng giúp cô nàng tự tin bước vào môi trường làm việc chuyên nghiệp.
Lựa chọn tiếp tục phát triển tại Huế, nữ thủ khoa cho biết, hiện đang làm việc trong lĩnh vực lập trình và đặt mục tiêu trong tương lai sẽ chuyển hướng sâu hơn sang lĩnh vực AI. “Theo mình, đây là thời đại của AI, nên mình muốn học hỏi thêm và nắm bắt cơ hội phát triển bản thân sang lĩnh vực này nhiều”, Phương nói.
Gửi gắm đến các bạn sinh viên, nữ thủ khoa cho rằng, mỗi người đều có định hướng và lựa chọn riêng, vì vậy điều quan trọng là phải nỗ lực hết mình để hoàn thiện bản thân. Theo Phương, thành công không đến một cách ngẫu nhiên mà là kết quả của cả quá trình kiên trì, chủ động và không ngừng học hỏi.
Nội dung trên nằm trong đề án phát triển Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông (PTIT) giai đoạn 2026-2035, được Bộ Khoa học và Công nghệ phê duyệt cuối tháng 3.
Mục tiêu là đưa PTIT thành đơn vị chủ lực trong hệ sinh thái khoa học công nghệ quốc gia, gồm dẫn dắt về trí tuệ nhân tạo (AI), tiên phong trong các ngành công nghệ mới, hệ sinh thái đổi mới sáng tạo và hình mẫu đại học số.
Với các ngành công nghệ mới, PTIT sẽ mở ngành và đào tạo nhân tài, phát triển nghiên cứu chuyên sâu trong một số lĩnh vực như AI, bán dẫn, UAV và robot tự hành, hàng không vũ trụ, kinh tế tầm thấp, tài sản số.
Hiện, trường tuyển sinh nhiều ngành liên quan như Trí tuệ nhân tạo, Trí tuệ nhân tạo vạn vật, Công nghệ vi mạch bán dẫn hay Công nghệ tài chính.
Với AI, học viện sẽ hình thành 8-10 nhóm nghiên cứu, 20 chuyên gia đạt trình độ khu vực, xây dựng các phòng thí nghiệm chuyên sâu để đạt vị thế trong nhóm đại học hàng đầu châu Á.
Đề án cũng đặt mục tiêu PTIT thành trung tâm hạ tầng và năng lực AI dùng chung quy mô quốc gia; đầu mối quốc gia về kiểm thử, đánh giá và chuẩn hóa AI; là lực lượng nòng cốt trong phát triển chuyên sâu mô hình ngôn ngữ lớn tiếng Việt.
Ngoài ra, cơ sở này cần tăng năng lực thương mại hóa tài sản trí tuệ. Dự kiến tới năm 2035, trường đạt 100-120 đơn đăng ký sở hữu trí tuệ mỗi năm, hình thành 30-50 doanh nghiệp khoa học công nghệ, nguồn thu từ thương mại hóa công nghệ tối thiểu đạt 20% vào năm 2030.
"Việc đặt mục tiêu về nguồn thu không chỉ góp phần đa dạng hóa nguồn lực tài chính, mà còn đánh dấu sự chuyển dịch mạnh mẽ từ mô hình đại học truyền thống sang đại học đổi mới sáng tạo", nhà trường nhìn nhận.
PTIT cũng định hướng xây dựng mô hình Đại học số mở (MOOC) đa ngôn ngữ với các khóa học trực tuyến linh hoạt, cá nhân hóa lộ trình học tập. Mục tiêu là một triệu người học qua hệ thống này vào năm 2030.
Kinh phí đề án từ nguồn ngân sách nhà nước, của trường, nguồn tài trợ.
Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông có lịch sử từ năm 1953, quy mô đào tạo hiện tại là gần 30.000 người học.
Trong quy hoạch mạng lưới cơ sở giáo dục đại học tầm nhìn đến năm 2050 của Chính phủ, đây là một trong 5 đại học được định hướng phát triển thành cơ sở trọng điểm quốc gia về kỹ thuật, công nghệ có chất lượng và uy tín ngang tầm khu vực.
Ngày 14-4, qua đường dây nóng Tuổi Trẻ Online, nhiều phụ huynh có con học tại Trường tiểu học Quyết Thắng bày tỏ băn khoăn, bức xúc khi nhà trường triển khai nội dung liên kết giảng dạy kỹ năng công dân số.
Theo phản ánh, từ đầu năm học 2025-2026, nhà trường thông báo triển khai tiết học công dân số do một công ty giáo dục phụ trách, với mức thu 90.000 đồng/học sinh mỗi tháng.
Tuy nhiên khi triển khai thực tế, các tiết học chủ yếu do giáo viên của trường trực tiếp giảng dạy, gồm giáo viên chủ nhiệm hoặc giáo viên bộ môn, không có sự tham gia của giáo viên từ đơn vị liên kết như thông báo ban đầu.
"Chúng tôi đặt câu hỏi việc liên kết có thực hiện đúng không, khoản thu có đúng quy định không. Nếu giáo viên trường dạy thì vai trò của đơn vị liên kết là gì?", một phụ huynh nêu ý kiến.
Ngoài ra, phụ huynh cũng cho biết không tìm thấy thông tin công khai về việc liên kết giảng dạy với đối tác bên ngoài trên website của trường.
Ghi nhận của Tuổi Trẻ Online cho thấy tại mục tin công khai, thông báo trên website nhà trường chưa có nội dung liên quan đến chương trình liên kết này.
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, ông Nguyễn Ngọc Luận - Hiệu trưởng nhà trường - cho biết đầu năm học, trường đã thành lập hội đồng lựa chọn đối tác, đồng thời công khai tại bảng thông tin và trong các cuộc họp với ban đại diện phụ huynh.
Theo ông Luận, trường có 15 lớp và 15 giáo viên chủ nhiệm trực tiếp giảng dạy tiết công dân số, mỗi tuần một tiết, với mức thu 90.000 đồng/học sinh/tháng theo quy định chung tại TP.HCM.
"Giáo viên được đơn vị liên kết tập huấn, chương trình do công ty cung cấp và đã được sở phê duyệt. Việc lựa chọn, triển khai đảm bảo nguyên tắc công khai, minh bạch", ông Luận nói.
Về việc phụ huynh không tìm thấy thông tin trên website, ông cho biết từ đầu có giao bộ phận công nghệ thông tin triển khai. "Tôi đã giao triển khai, nếu phụ huynh phản ánh là không tìm thấy thông tin, tôi sẽ kiểm tra lại", ông thêm.