Phong trào xây dựng nhà yến ở Gia Lai phát triển rầm rộ tại khu vực phía tây trong nhiều năm gần đây. Xuất phát từ hiệu quả kinh tế cao ở địa phương, nhiều người dân đã mạnh dạn đầu tư vào lĩnh vực này.
Anh Nguyễn Văn Dũng (xã Chư Sê) cho biết ban đầu gia đình chỉ cải tạo nhà ở, dành khoảng 150 m² để nuôi yến. “Sản lượng rất tốt, mỗi năm thu hơn 30 kg. Sau đó chúng tôi đầu tư thêm 2 nhà yến với tổng diện tích hơn 800 m². Tuy nhiên, 2 năm gần đây sản lượng giảm rõ rệt, có nhà giảm tới 40%, đàn yến tăng rất chậm”, anh Dũng nói.
Theo nhiều chuyên gia và người có kinh nghiệm, khu vực phía tây Gia Lai có điều kiện tự nhiên thuận lợi để phát triển nghề nuôi chim yến như môi trường trong lành, khí hậu ôn hòa, diện tích rừng và đồng ruộng lớn, là nguồn cung cấp côn trùng dồi dào.
Chi phí đầu tư nhà yến ở Gia Lai khá lớn, khoảng 3,5 triệu đồng/m² xây dựng và 1,2 triệu đồng/m² cho thiết bị, chưa tính tiền đất. Nhiều hộ đã đầu tư hàng tỉ đồng. Thống kê chưa đầy đủ cho thấy khu vực này hiện có khoảng trên dưới 2.000 nhà yến, sản lượng khoảng 7.000 kg/năm, tập trung ở các địa bàn Chư Sê, Đức Cơ, Ia Pa, Chư Pah, Chư Prông, Krông Pa và Ayun Pa.
Theo tính toán của người nuôi yến lâu năm, một nhà yến Gia Lai thông thường phải mất khoảng 3 năm mới ổn định đàn và bắt đầu hoàn vốn. Tuy nhiên, nhiều nhà yến mới xây vài năm gần đây không đạt được mức tăng đàn như kỳ vọng, khiến thời gian hoàn vốn kéo dài hơn.
Việc nhà yến Gia Lai giảm sản lượng và đàn yến tăng chậm đã khiến nhiều nhà đầu tư chịu thiệt hại đáng kể.
Anh Nguyễn Văn Hiếu (phường Pleiku) đầu tư xây nhà yến tại xã Đức Cơ chia sẻ: “Chúng tôi mua đất hơn 500 triệu đồng, đầu tư thêm khoảng 1,5 tỉ đồng xây nhà yến. Nhưng sau 3 năm, mỗi năm chỉ thu vài trăm tổ, thấp hơn nhiều so với kỳ vọng. Đây là khoản đầu tư thất bại, bán cũng khó mà giữ lại cũng không hiệu quả”.
Trong khi đó, anh Nguyễn Đình Kỳ (xã Ia Dom) cho biết gia đình đến với nghề nuôi yến từ năm 2015 một cách tình cờ. Sau khi thấy hiệu quả, gia đình tiếp tục đầu tư, nâng tổng diện tích lên hơn 1.000 m². “Trước đây giá yến thô 22 – 25 triệu đồng/kg, thu nhập ổn định. Nay giá chỉ còn 13 – 15 triệu đồng/kg, sản lượng lại giảm 20 – 30% trong 2 năm qua”, anh Kỳ nói.
Trao đổi với PV Thanh Niên ngày 14.4, ông Trần Phước Sỹ, Chủ tịch Hiệp hội yến sào Quảng Đà, xác nhận tình trạng nhà yến Gia Lai giảm sản lượng và số lượng đàn yến là có thật.
Theo ông Sỹ, nguyên nhân chính là biến đổi khí hậu và việc sử dụng thuốc bảo vệ thực vật khiến côn trùng, nguồn thức ăn của chim yến, suy giảm. Điều này buộc chim phải bay xa tìm thức ăn, thậm chí chuyển sang khu vực khác có điều kiện tốt hơn.
Ngoài ra, việc phát triển nhà yến ở Gia Lai ồ ạt, thiếu kiểm soát trong những năm gần đây khiến số lượng nhà yến vượt quá khả năng đáp ứng của đàn chim, dẫn đến cạnh tranh và tăng đàn chậm.
“Thời điểm này, người dân không nên tiếp tục xây mới mà cần tập trung chăm sóc các nhà yến hiện có, như kiểm tra hệ thống âm thanh, phun sương tạo ẩm… để giữ đàn yến ổn định”, ông Sỹ khuyến nghị.
Chính phủ vừa ban hành Nghị định 94/2026 về hoạt động đào tạo và sát hạch lái xe, có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, thay thế văn bản số 160/2024.
Theo nghị định, cơ sở đào tạo và trung tâm sát hạch lái xe ôtô phải trang bị hệ thống định danh và xác thực điện tử, trong đó có thiết bị nhận diện khuôn mặt học viên. Hệ thống kết nối với các nền tảng số quốc gia nhằm bảo đảm việc nhận diện, xác thực và cung cấp giấy tờ điện tử của học viên từ khi đăng ký đào tạo đến khi sát hạch.
Các đơn vị phải triển khai hệ thống định danh và xác thực điện tử hoàn thành trước ngày 1/1/2027. Thời gian áp dụng sau 6 tháng khi nghị định có hiệu lực để các đơn vị có thời gian đầu tư phương tiện.
Theo Cục Đường bộ Việt Nam, hiện nay thủ tục đăng ký học và thi sát hạch vẫn sử dụng nhiều loại giấy tờ, dễ xảy ra sai sót khi kê khai. Chẳng hạn, nếu nhập sai số căn cước công dân, hệ thống có thể trả về thông tin của người khác, dẫn đến dữ liệu giữa khâu đào tạo và sát hạch không đồng bộ.
Việc áp dụng định danh và xác thực điện tử trong đào tạo, sát hạch lái xe tương tự quy trình kiểm soát tại sân bay. Người dùng không cần xuất trình giấy tờ mà chỉ cần qua hệ thống quét nhận diện khuôn mặt là có thể xác thực thông tin.
Khi triển khai trong đào tạo lái xe, hệ thống sẽ sử dụng thiết bị đọc thẻ căn cước công dân tích hợp camera nhận diện khuôn mặt, kết hợp phần mềm xác thực sinh trắc học. Học viên chỉ cần quét căn cước công dân, hệ thống sẽ tự động trích xuất và xác thực thông tin, thay cho việc kê khai thủ công như hiện nay.
Nhờ đó thay vì phải kiểm tra hồ sơ và đối chiếu thông tin thủ công, nhân viên trung tâm đào tạo chỉ mất vài giây để xác nhận dữ liệu học viên. Việc xác thực chính xác danh tính sẽ góp phần loại bỏ tình trạng học hộ, thi hộ, ngăn chặn gian lận.
Mô hình này cũng giúp đảm bảo dữ liệu người học lái xe "sạch" ngay từ đầu vào. Thông tin như nhân thân, tình trạng sức khỏe, ngày sinh, số định danh... sẽ được liên thông xuyên suốt từ khâu đào tạo đến sát hạch và cấp giấy phép.
Cục Đường bộ Việt Nam cho biết mỗi bộ thiết bị hiện giá khoảng 15 triệu đồng. Với hơn 370 cơ sở đào tạo lái xe trên cả nước, tổng chi phí đầu tư khoảng 5,5 tỷ đồng.
Quyết định được công bố trong ngày làm việc thứ hai Đại hội đại biểu Phật giáo TP HCM lần thứ I, nhiệm kỳ 2026–2031, diễn ra sáng 5/4 tại Việt Nam Quốc Tự (phường Hòa Hưng). Đại hội có sự tham dự của khoảng 600 đại biểu, là sự kiện quan trọng của Phật giáo thành phố sau khi sáp nhập các ban trị sự.
Hòa thượng Thích Lệ Trang, tên khai sinh Lê Văn Giỏi, 68 tuổi, sinh tại Đồng Tháp, xuất gia khi 15 tuổi. Ông được đánh giá là giáo phẩm uy tín, nghiêm cẩn trong tu học và điều hành Phật sự. Trước đó, ông đảm nhiệm Trưởng ban Trị sự Giáo hội Phật giáo TP HCM nhiệm kỳ 2022–2027 và tiếp tục giữ vai trò này sau khi tổ chức được sắp xếp, hợp nhất. Hiện ông cũng là Phó chủ tịch Hội đồng Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam.
Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam TP HCM nhiệm kỳ 2026–2031 có 105 vị, trong đó Ban thường trực 35 vị, 60 ủy viên và 10 dự khuyết. Đại hội cũng suy tôn 19 vị vào Ban Chứng minh và 4 vị vào Ban Cố vấn Giáo hội Phật giáo TP HCM.
Phát biểu tại đại hội, Đại lão Hòa thượng Thích Trí Quảng, Đức Pháp chủ Giáo hội Phật giáo Việt Nam, hồi tưởng chặng đường hơn 40 năm hình thành và phát triển của Phật giáo TP HCM trên nhiều lĩnh vực. Đức Pháp chủ mong muốn tăng ni, phật tử tiếp tục phát huy truyền thống, đóng góp tích cực cho đất nước và sự phát triển của Phật giáo, xứng đáng với công lao của các thế hệ tiền nhân.
Chủ tịch Uỷ ban Mặt trận tổ quốc TP HCM Nguyễn Phước Lộc tin tưởng Ban Trị sự nhiệm kỳ mới sẽ tiếp tục phát huy truyền thống đoàn kết, đề cao kỷ cương, nâng cao hiệu quả hoạt động, giữ vai trò cầu nối giữa Giáo hội với chính quyền, góp phần củng cố khối đại đoàn kết toàn dân. Thành phố sẽ tạo điều kiện thuận lợi để các hoạt động tôn giáo diễn ra đúng quy định, góp phần xây dựng môi trường tín ngưỡng ổn định, lành mạnh.
Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam TP HCM thành lập ngày 4/6/1982, đến nay trải qua 10 kỳ đại hội với bốn thế hệ lãnh đạo, gồm các Đại lão Hòa thượng Thích Trí Tịnh, Thích Thiện Hào, Thích Trí Quảng và Hòa thượng Thích Lệ Trang. Từ ngày 1/7/2025, TP HCM có 11.985 tăng ni và 2.316 cơ sở tự viện, đông đảo nhất cả nước.
Hằng năm, Ban trị sự có nhiều đóng góp vào Quỹ Vì người nghèo, Quỹ Vì biển đảo quê hương – Vì tuyến đầu Tổ quốc của TP HCM. Thông qua Ban Từ thiện xã hội cùng các ban chuyên môn, tăng ni và Phật tử, nhiều chương trình an sinh xã hội, từ thiện đã được triển khai với tổng kinh phí hơn 4.117 tỷ đồng.
Sáng 11.4, Quốc hội thảo luận về dự án luật sửa đổi, bổ sung một số điều của luật Công chứng.
Một nội dung được nhiều đại biểu quan tâm là quy định hạn chế công chứng ngoài trụ sở và chỉ cho phép công chứng giao dịch bất động sản tại địa phương nơi có tài sản.
Đại biểu Lê Thanh Hoàn (đoàn Thanh Hóa) cho rằng nếu giữ nguyên quy định này và chỉ quy định lộ trình trong tương lai với quá nhiều điều kiện, đó là sau khi cơ sở dữ liệu công chứng được vận hành và các cơ sở dữ liệu liên quan được cơ cơ quan chủ quản cơ sở dữ liệu công bố, chúng ta không chỉ đang thiết kế một quy phạm kỹ thuật mà còn đang tiếp tục cấu trúc dịch vụ công chứng theo hướng khép kín và và tiềm ẩn nguy cơ lợi ích nhóm.
Theo ông Hoàn, việc thực hiện cung cấp dịch vụ phi địa giới hành chính không phụ thuộc vào đơn vị hành chính là chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước. Nếu chúng ta vẫn giữ cách tiếp cận cũ sẽ làm chậm quá trình chuyển đổi số, làm giảm năng lực cạnh tranh của hệ thống pháp lý quốc gia.
Đồng quan điểm, đại biểu Nguyễn Trường Giang (đoàn Lâm Đồng) đề nghị cần mở rộng thẩm quyền công chứng mà không chia theo địa giới hành chính. Công chứng viên khi không đủ thông tin, có quyền từ chối công chứng đối với các hợp đồng giao dịch liên quan đến bất động sản.
Trả lời về việc này, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng khẳng định thẩm quyền công chứng giao dịch bất động sản theo địa giới hành chính tỉnh, thành phố (điều 44) vẫn cần thiết.
Trong bối cảnh cơ sở dữ liệu công chứng tập trung toàn quốc đang trong quá trình xây dựng, chưa được liên thông hoàn toàn, việc duy trì địa giới hành chính giúp công chứng viên kiểm tra thực tế tài sản và xác thực nhân thân tốt nhất, từ đó ngăn chặn gian lận, lừa đảo đối với loại tài sản có giá trị lớn này.
Tuy nhiên, dự thảo luật đã đưa ra bước cải cách quan trọng là thu hẹp phạm vi địa giới hành chính, chỉ áp dụng với các giao dịch trực tiếp có đối tượng là bất động sản.
Các giao dịch gián tiếp có thể thực hiện tại bất kỳ tổ chức hành nghề công chứng nào trên toàn quốc.
Khi hệ thống cơ sở dữ liệu liên thông quốc gia hoàn thiện, Chính phủ sẽ xem xét bãi bỏ hoàn toàn quy định về địa giới hành chính.
