Ngày 9/4, TAND Hà Nội xét xử bị cáo Đỗ Tuấn Anh (41 tuổi, cựu Đội phó Cảnh sát PCCC và cứu nạn cứu hộ, Công an quận Cầu Giấy) và cán bộ cùng đơn vị Lê Quang Hưng, 30 tuổi, về tội Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng.
Vụ án liên quan hỏa hoạn trên phố Trung Kính khiến 15 người chết hồi tháng 5/2024.
Tòa dự kiến tuyên án vào chiều nay.
Cáo trạng xác định, khu đất 207 m2 thuộc sở hữu của vợ chồng ông Quyết, bà Thảo. Trong đó 50 m2 được dùng xây nhà ở, 100 m2 xây nhà trọ 3 tầng với 13 phòng khép kín.
Ngoài ra, 33 m2 tại sân để con trai dựng lán tạm làm dịch vụ sửa chữa xe máy, xe đạp điện. Phần sân chung còn lại làm nơi để phương tiện cho người thuê trọ và các thành viên gia đình ông Quyết. Quá trình xây dựng và cho thuê trọ, vợ chồng chủ nhà không có giấy phép xây dựng và không đăng ký kinh doanh cho thuê trọ.
Theo Nghị định 136 quy định chi tiết một số quy định của Luật Phòng cháy, chữa cháy, cơ sở cho thuê trọ của vợ chồng ông Quyết thuộc diện quản lý nhà nước của Đội Cảnh sát PCCC và cứu nạn, cứu hộ Công an quận Cầu Giấy; đồng thời phải đáp ứng các điều kiện an toàn về PCCC.
Tuy nhiên, quá trình xây dựng và cho thuê nhà trọ, vợ chồng ông Quyết không chấp hành các quy định này.
Khoảng 0h45 ngày 24/5/2024, đám cháy bùng lên tại khu vực phía bên trong cổng ra vào. Lúc này 23 người đang sinh sống ở đây (7 người trong gia đình ông Quyết và 16 người thuê trọ), cổng khóa nên không chạy ra ngoài được. Chỉ có ông Quyết, cùng con dâu và 2 cháu nội chạy lên tầng 2 ngôi nhà chính, được người dân dùng búa tạ đập tường giải cứu. Những người còn lại tử vong, trong đó có mẹ, vợ và con trai ông Quyết và 12 khách trọ.
Kết luận giám định xác định nguyên nhân cháy là chập mạch điện trên đường dây điện tại khu vực xe máy điện làm cháy lớp vỏ cách điện, sau đó lan ra xung quanh.
Cháy nhà 5 tầng ở Hà Nội
Phường nghĩ quận quản lý, quận tưởng phường
Về trách nhiệm của các cá nhân, cơ quan quản lý nhà nước về PCCC trong vụ việc này, cáo trạng xác định, bị cáo Hưng được phân công công tác quản lý trên địa bàn phường Trung Hòa từ tháng 8/2023.
Trong thời gian này, sau nhiều vụ cháy nghiêm trọng, trong đó có chung cư mini ở Khương Hạ, thành phố Hà Nội đã chỉ thị rà soát, tổng kiểm tra loại hình nhà trọ trên địa bàn thành phố nhằm mục đích phát hiện kịp thời các vi phạm về PCCC đối với loại hình nhà trọ, chung cư mini. Song, quá trình thực hiện nhiệm vụ, Hưng không thực hiện đúng và đầy đủ nhiệm vụ được phân công theo các kế hoạch rà soát trên, không phát hiện được nhà ông Quyết cho thuê trọ và có vi phạm về PCCC.
Tại cơ quan điều tra, Hưng khai “nghĩ nhà này thuộc diện UBND phường Trung Hòa quản lý, không phải lực lượng cảnh sát PCCC nên không kiểm tra”.
Về trách nhiệm của chính quyền địa phương, VKS viện dẫn bối cảnh thực hiện theo chỉ thị của thành phố, Đội Cảnh sát phòng cháy chữa cháy và cứu nạn cứu hộ tổng rà soát và lập danh sách 861 cơ sở thuộc diện quản lý của UBND phường Trung Hòa. Song trong số này lại không có khu trọ của gia đình ông Quyết. UBND phường Trung Hòa do đó mặc nhiên coi cơ sở này thuộc diện quản lý của Đội Cảnh sát PCCC và cứu nạn, cứu hộ.
VKS cáo buộc Tuấn Anh, Đội phó, khi này không chỉ đạo, quản lý, dẫn đến khu trọ của ông Quyết không có đơn vị nào phụ trách. Cơ sở này được xác định có nhiều tồn tại vi phạm về PCCC nhưng không bị phát hiện kiểm tra, xử lý.
Một số lãnh đạo Công an quận Cầu Giấy giai đoạn này được xác định “do là lãnh đạo, không trực tiếp quản lý từng cơ sở riêng biệt và do thiếu sót trong công tác điều tra cơ bản của các cán bộ cấp dưới” nên không nắm được sự việc. Dù họ không bị xem xét trách nhiệm hình sự, song cơ quan điều tra đã có văn bản đề nghị Công an thành phố Hà Nội xử lý theo quy định của ngành công an.
Cơ quan cảnh sát điều tra Bộ Công an vừa ra kết luận điều tra, đề nghị truy tố Hoàng Mạnh Hà và Vũ Mạnh Cường về tội Sản xuất, buôn bán hàng giả là thực phẩm, Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng và Đưa hối lộ.
Cùng vụ án, C01 đề nghị truy tố 27 bị can khác về một trong các tội danh: Sản xuất, buôn bán hàng giả là thực phẩm, Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng, Lừa đảo chiếm đoạt tài sản, Đưa hối lộ, Môi giới hối lộ, Nhận hối lộ.
Theo kết luận, nhận thấy việc kinh doanh sữa có lợi nhuận cao nên năm 2021, Hà và Cường thành lập Công ty Rance Pharma do Hoàng Mạnh Hà làm Giám đốc, người đại diện theo pháp luật. Sau đó, hai người mở thêm Hacofood cho Vũ Mạnh Cường làm giám đốc.
Để bắt đầu phi vụ sản xuất sữa, nhóm này thống nhất xây dựng một nhà máy sản xuất đặt tại cụm công nghiệp Phú Nghĩa, xã Phú Nghĩa, huyện Chương Mỹ (cũ), Hà Nội. Nhà máy được giao cho Hồ Sỹ Ý điều hành, hoạt động dưới danh nghĩa pháp nhân của Công ty Rance Pharma và Hacofood Group.
Trước khi sản xuất các sản phẩm sữa bột giả, Cường và Hà còn liên kết thành lập ra 9 công ty khác tạo nên một hệ sinh thái. Các công ty này sẽ đứng tên hồ sơ công bố nhãn thương hiệu sản phẩm và trực tiếp kinh doanh, phân phối tiêu thụ sữa được sản xuất tại nhà máy.
Công an xác định, sản phẩm của nhóm này chủ yếu là các loại sữa dành cho người bị tiểu đường, suy thận, trẻ sinh non, thiếu tháng và phụ nữ có thai. Các thành phần công bố sản phẩm như chiết xuất tổ yến, đông trùng hạ thảo, bột macca, bột óc chó. Thế nhưng thực tế hoàn toàn không có những chất này. Nhóm Cường và Hà đã bỏ một số nguyên liệu đầu vào và thay thế, bổ sung thêm một số chất phụ gia.
Các sản phẩm được Cường và Hà cho nhân viên thực hiện thủ tục công bố sản phẩm tại Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm thành phố Hà Nội và tỉnh Vĩnh Phúc, tỉnh Hòa Bình (cũ). Tùy từng giai đoạn, việc lập hồ sơ công bố được thực hiện thông qua các nhóm khác nhau. Hồ sơ sau đó được một số cán bộ Chi cục vệ sinh an toàn thực phẩm giúp đỡ chỉnh sửa.
Một số thành phần quan trọng của sữa bị thay thế
Quá trình sản xuất diễn ra theo dây chuyền, đó là nguyên liệu được đưa vào phòng trộn để phối trộn. Sau đó chuyển qua hệ thống chiết rót, đóng lon, dập nắp, in hạn sử dụng và hoàn thiện đóng gói trước khi nhập kho thành phẩm. Toàn bộ hồ sơ sản xuất được lưu trữ tại nhà máy.
Tuy nhiên, từ khoảng tháng 11/2021, nhằm giảm chi phí và tăng lợi nhuận, nhóm lãnh đạo công ty đã thống nhất thay đổi công thức sản phẩm so với hồ sơ đã công bố. Họ cho thay thế một số thành phần quan trọng như chất MCT bằng Non Dairy Creamer, thay axit béo bằng Omega 369, thay vitamin và khoáng chất riêng lẻ bằng hỗn hợp tổng hợp và cắt giảm hàm lượng nhiều nguyên liệu khác.
Dù nhận thức rõ việc này làm giảm chất lượng sản phẩm nhưng các bị can vẫn tiếp tục sản xuất, dẫn đến thiếu nhiều chỉ tiêu chất lượng. Từ năm 2021 đến 2025, Hồ Sỹ Ý là người trực tiếp xây dựng công thức, ban hành lệnh sản xuất và điều hành quy trình.
Công an kết luận, bằng thủ đoạn thay thế và cắt giảm nguyên liệu, Công ty Rance Pharma và Hacofood Group đã sản xuất tổng cộng hơn 187.000 hộp sữa giả. Sau đó, đã tiêu thụ gần 170.300 hộp, thu về gần 18 tỷ đồng. Sau khi trừ chi phí, nhóm này thu lợi bất chính hơn 11 tỷ đồng.
Ở khâu phân phối, các công ty thương mại đã bán ra thị trường gần 160.000 hộp, thu về hơn 44 tỷ đồng và hưởng lợi bất chính 28 tỷ đồng. Tổng giá trị hàng hóa tính theo giá thị trường là hơn 54 tỷ đồng, với tổng tiền thu lợi bất chính hơn 39,5 tỷ đồng.
Quá trình điều tra, công an đã tạm giữ 27.100 hộp thuộc 426 sản phẩm sữa dạng bột. Kết quả giám định cho thấy toàn bộ số sản phẩm này đều là hàng giả, do hàm lượng các chất không đạt 70% so với công bố trên nhãn.
Chiều 6/4, Công an TP Hà Nội thông tin quá trình điều tra mở rộng vụ án xảy ra tại Viện Pháp y tâm thần Trung ương và một số địa phương.
Theo đó, Công an Hà Nội đã khởi tố bổ sung thêm 26 bị can về các tội Tàng trữ trái phép chất ma túy, Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy, Đưa hối lộ, Nhận hối lộ, Môi giới hối lộ, Lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ, Làm sai lệch hồ sơ vụ án, Đánh bạc.
Trong số đó có ông Ngô Văn Vinh, nguyên Viện trưởng Viện Pháp y tâm thần Trung ương.
Đến nay, vụ án này đã có 66 bị can.
Đại tá Trần Thanh Tùng, Chánh văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an Hà Nội, cho biết quá trình điều tra, qua việc rà soát gần 1.300 hồ sơ giám định tâm thần có dấu hiệu nghi vấn trên toàn quốc (tại Viện Pháp y Tâm thần Trung ương, Trung tâm miền núi phía Bắc và Trung ương Biên Hòa), cơ quan điều tra đã phát hiện nhiều trường hợp được kết luận giám định sai lệch, không khách quan.
Trong số những đối tượng này, cá biệt có Bùi Thị Thanh Thủy, Nguyễn Hồng Vân - bị can phạm tội đặc biệt nghiêm trọng nhưng trong quá trình chữa bệnh bắt buộc vẫn tiếp tục mua bán trái phép chất ma túy với số lượng lớn.
Quá trình điều tra, Công an Hà Nội đã thu hồi hơn 10 tỷ đồng tiền mặt, gần 60.000 USD cùng nhiều bất động sản và phương tiện giá trị.
Về tính chất vụ án, nhà chức trách cho biết các bị can đã lợi dụng chính sách miễn, giảm trách nhiệm hình sự đối với những người có bệnh tâm thần.
Trong đó, các đối tượng vi phạm pháp luật đã móc nối với một số đối tượng là lãnh đạo, bác sĩ công tác tại Viện pháp y tâm thần Trung ương, Trung tâm giám định pháp y tâm thần Khu vực miền núi phía Bắc để làm kết luận giám định pháp y bị tâm thần sai sự thật để không bị xử lý hình sự và không phải thi hành án.
Các đối tượng có sự bàn bạc, thống nhất với nhau cùng thực hiện hành vi để phạm tội.
Công an Hà Nội đánh giá, đây là vụ án tổng hợp có nhiều hành vi phạm tội với nhiều chủ thể vi phạm thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau, trong đó nổi lên nhất là tội phạm tham nhũng, chức vụ liên quan lĩnh vực quản lý, giám định tâm thần và chữa bệnh tâm thần bắt buộc có tính chất đặc biệt nghiêm trọng, phức tạp.
"Hành vi vi phạm pháp luật, buông lỏng quản lý của các công chức, lãnh đạo tại Viện pháp y tâm thần Trung ương, Trung tâm pháp y tâm thần khu vực miền núi phía Bắc trong công tác khám chữa bệnh tâm thần là một trong những nguyên nhân trực tiếp dẫn đến việc các đối tượng lợi dụng để làm giả hồ sơ bệnh án tâm thần, làm sai lệch kết luận giám định tâm thần cho các bị can, bị cáo, bị án với quy mô, tính chất đặc biệt nghiêm trọng", cơ quan điều tra nhấn mạnh.
Vụ án đã làm suy giảm hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước trong lĩnh vực Giám định pháp y tâm thần, ảnh hưởng trực tiếp đến trật tự nhà nước trong công tác quản lý, khám và chữa bệnh tâm thần và công tác điều trị tâm thần bắt buộc, gây bức xúc trong dư luận xã hội; tác động tiêu cực đến niềm tin của người dân đối với các cơ quan tư pháp trực tiếp liên quan đến công tác đấu tranh phòng chống tội phạm.
Trong 66 bị can có 43 người thuộc Viện Pháp y tâm thần Trung ương, gồm 4 nguyên lãnh đạo Viện; 6 người là lãnh đạo cấp Phòng và tương đương; 29 cán bộ, điều dưỡng; 4 bảo vệ.
2 bị can thuộc Viện Pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa; 3 bị can thuộc Trung tâm Giám định pháp y tâm thần miền núi phía Bắc; 4 bị can là cán bộ công an, VKSND; 1 bị can là lãnh đạo khoa Bệnh viện tâm thần Hà Nội.
4 bị can là đối tượng chữa bệnh bắt buộc tâm thần; 9 người là lao động tự do.
Ngày 18-4, Phòng Cảnh sát kinh tế Công an tỉnh Đồng Nai vừa ra quyết định khởi tố bị can, bắt tạm giam Phan Văn Lợi (40 tuổi) và Phạm Trọng Nghĩa (40 tuổi, cùng ngụ TP.HCM) để điều tra về hành vi gây ô nhiễm môi trường.
Quyết định khởi tố bị can và lệnh bắt bị can để tạm giam đã được Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Đồng Nai phê chuẩn.
Theo điều tra, khoảng tháng 10-2024, Lợi mua da bò vụn phế thải về bán lại cho các nhà máy để kiếm lời.
Từ tháng 10 đến tháng 11-2024, Lợi khai đã mua hơn 1.000 tấn da bò vụn phế thải nhưng không tìm được nơi tiêu thụ mà để lâu thì tốn tiền thuê kho bãi. Do đó Lợi đã gọi Nghĩa tìm thuê bãi đất trống để tập kết chất thải da bò rồi tìm người bán kiếm lời chia nhau.
Việc vận chuyển chất thải da bò đến bãi tập kết mới thì Lợi trả cho Nghĩa 450.000 đồng/tấn.
Thông qua người quen, Nghĩa thuê bãi đất trống rộng khoảng 4.000m2 của ông T.N.D. (44 tuổi, ngụ xã Lộc Thạnh) với giá 15 triệu đồng/tháng, sau đó tập kết da bò phế thải về đây.
Theo cơ quan điều tra, Lợi là người có năng lực và tư cách pháp nhân liên quan thu gom, vận chuyển và xử lý chất thải.
Song khi thu mua số lượng lớn chất thải da bò về bán không được, Lợi không đưa vào nhà máy tiêu hủy theo quy định mà thuê Nghĩa thu gom, vận chuyển chất thải từ tỉnh Long An (nay là Tây Ninh) đến đổ tại bãi đất trống thuộc ấp Thạnh Biên, xã Lộc Thạnh trái quy định.
Bước đầu công an xác định hai người đã đổ 567 tấn da bò phế thải ra môi trường nhưng không có mái che, để chất thải phân hủy tự nhiên, bốc mùi hôi thối gây ô nhiễm nguồn nước, ô nhiễm môi trường xung quanh.
Cơ quan cảnh sát điều tra nhận định hành vi của Lợi và Nghĩa đủ cấu thành tội gây ô nhiễm môi trường. Đồng thời thông báo đến những người được Lợi và Nghĩa thuê chở số chất thải trên nhanh chóng đến cơ quan công an để làm việc.
