Đề nghị này xuất phát từ thực tế xâm hại trẻ em trên không gian mạng với nhiều hình thức tinh vi như bắt cóc online, bạo lực mạng, bắt nạt qua mạng. Ngoài ra còn từ kinh nghiệm của Úc từ tháng 12.2025 cấm người dưới 16 tuổi, Indonesia và Pháp cấm từ tháng 3.2026, còn Vương quốc Anh đang thí điểm và Hy Lạp cấm trẻ em dưới 15 tuổi sử dụng mạng xã hội có hiệu lực từ ngày 1.1.2027.
Sự lo lắng của các đại biểu Quốc hội là dễ hiểu. Một đứa trẻ 12 tuổi ngồi trước màn hình 4-5 tiếng mỗi tối, cuộn vô tận qua những video mà thuật toán biết rõ cách giữ chân hơn chính bố mẹ. Và khi người lớn không đủ thời gian theo dõi con em, khi nhà trường chưa hướng dẫn các em sử dụng mạng xã hội một cách đúng đắn thì ý tưởng cấm như một lối thoát. Nhưng trong bối cảnh Việt Nam hiện nay cấm có thể là một “lối thoát trên giấy”.
Vấn đề thứ nhất nằm ở chính định nghĩa. Điều 33 luật Trẻ em 2016 ghi nhận trẻ em có quyền được tiếp cận thông tin đầy đủ, kịp thời, phù hợp, có quyền tìm kiếm và thu nhận thông tin dưới mọi hình thức, được tham gia hoạt động xã hội phù hợp với độ tuổi và năng lực.
Mạng xã hội năm 2026 không còn là một kênh giải trí mà có thể bóc tách riêng để cấm. Nó là hạ tầng giao tiếp của lớp học, của nhóm học thêm, của câu lạc bộ đọc sách, của đội tuyển học sinh giỏi, của các dự án STEM liên trường.
Úc có thể cấm vì họ có hạ tầng giáo dục số thay thế, có Learning Management System quốc gia, có kênh liên lạc giáo viên phụ huynh không phụ thuộc các nền tảng thương mại. Chúng ta thì ngược lại. Suốt giai đoạn Covid-19 và cho đến tận bây giờ, chính các nhóm Zalo lớp học, các fanpage trường, các buổi livestream ôn thi trên YouTube đã trở thành lớp học thứ hai của hàng triệu học sinh, trong khi Bộ GD-ĐT chưa có một nền tảng chính thức nào đủ sức thay thế.
Vấn đề thứ hai là khả năng về hiệu lực thực thi. Nghị định 147/2024/NĐ-CP có hiệu lực từ 25.12.2024 đã quy định trẻ dưới 16 tuổi khi đăng ký mạng xã hội phải dùng thông tin của cha mẹ, đồng thời phụ huynh có trách nhiệm giám sát nội dung và quá trình sử dụng. Đây là một bước đi đúng hướng, đặt trách nhiệm giám sát vào tay người có khả năng giám sát thực sự.
Nhưng thực tế trẻ em mượn điện thoại người lớn, lập tài khoản ẩn danh, khai gian tuổi. Một lệnh cấm cứng hơn không xóa được những ngả lách này, nó chỉ đẩy các em sang những nền tảng ít được quản lý hơn, hoặc tệ hơn là vào những không gian ẩn danh nơi phụ huynh mất nốt khả năng quan sát. Chính UNICEF đã cảnh báo rằng các lệnh cấm mang tính bao trùm có thể dẫn đến hệ quả ngoài mong muốn khi trẻ tìm cách lách quy định.
Vấn đề thứ ba là khoảng trống của ngành giáo dục. Thông tư 32/2018/TT-BGDĐT đã đưa tin học thành môn bắt buộc từ lớp 3 đến lớp 9. Trên lý thuyết, chương trình yêu cầu học sinh hình thành năng lực ứng xử phù hợp chuẩn mực đạo đức, văn hóa, pháp luật trong môi trường số hóa. Trên thực tế thì phần lớn giờ tin học ở các trường phổ thông hiện nay vẫn dừng ở Word, Excel và chút lập trình Scratch, còn nội dung quan trọng nhất với một đứa trẻ năm 2026 là nhận diện thông tin giả, hiểu cơ chế thuật toán gợi ý, phòng chống bắt nạt mạng, bảo vệ dữ liệu cá nhân theo luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân thì lại gần như bỏ ngỏ.
Ngành giáo dục cần đi trước để biết phải trang bị gì cho trẻ em khi bước vào không gian số. Bởi cấm hay không cấm rồi cũng sẽ đến lúc các em 16 – 18 tuổi và bước vào mạng xã hội với tư cách một người sử dụng trưởng thành. Câu hỏi không phải là trì hoãn tuổi truy cập thêm vài năm mà là trong khoảng thời gian đó nhà trường đã dạy các em những gì.
Một chính sách tốt phải đồng thời bảo vệ trẻ khỏi rủi ro và bảo đảm quyền tiếp cận giáo dục hiện đại của trẻ, hai điều này không được phép triệt tiêu nhau. Do đó trước khi bàn đến ngưỡng tuổi và danh sách nền tảng bị cấm, phía Bộ GD-ĐT cần xem xét các yếu tố sau:
Một là, bao giờ có chương trình giáo dục năng lực số chính thức tích hợp vào môn giáo dục công dân và tin học với chuẩn đầu ra đo đếm được cho từng cấp học?
Hai là, nền tảng học tập số quốc gia có đủ sức thay thế các nhóm Zalo, Facebook trong giao tiếp nhà trường và phụ huynh sẽ xây dựng theo lộ trình nào?
Ba là, cơ chế phối hợp giữa Bộ GD-ĐT, Bộ Công an, Bộ Khoa học và Công nghệ trong việc xác minh độ tuổi và bảo vệ dữ liệu cá nhân của học sinh trên các nền tảng số sẽ vận hành ra sao, dưới sự điều phối của cơ quan nào.
Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là công việc không thể khoán trắng cho một điều cấm trong luật mà đòi hỏi nhà trường phải trở thành nơi dạy trẻ sống trong thế giới số với những đổi thay liên tục.
Ông Hà Quang Trọng, Chủ tịch UBND xã Văn Lăng, sáng 8/4 cho biết quyết định đình chỉ với hiệu trưởng có hiệu lực ngay.
Theo ông, cơ quan chức năng phát hiện thịt dùng nấu ăn bán trú ở trường Mầm non Hòa Bình dương tính với virus tả lợn châu Phi, khuẩn Ecoli, trùng khớp với kết quả xét nghiệm tự phát của phụ huynh.
"Xã đã chỉ đạo trường đổi nhà cung cấp thực phẩm uy tín, rà soát quy trình bán trú, có phụ huynh phối hợp giám sát", ông Trọng nói.
Sự việc bắt đầu hôm 25/3, sau khi một phụ huynh phát hiện thịt dùng để nấu ăn bán trú có mùi "bất thường" và "phần mỡ có màu vàng".
Các phụ huynh gặp hiệu trưởng để phản ánh, song ban giám hiệu khẳng định thịt không có vấn đề gì. Hiệu trưởng, hiệu phó và một số nhân viên nhà bếp còn rang thịt và nếm trước mặt phụ huynh, nhằm khẳng định chất lượng.
Vì không yên tâm, phụ huynh đã yêu cầu dùng nguyên liệu khác cho bữa ăn, đồng thời góp tiền mang mẫu thịt đi xét nghiệm. Sau một ngày, họ nhận kết quả mẫu thịt dương tính với vi khuẩn Ecoli và virus dịch tả lợn châu Phi.
Hơn 100 phụ huynh sau đó đồng loạt cho con nghỉ học. Số trẻ đến trường hàng ngày chỉ khoảng 20-30 em trên 150.
Theo ông Trọng, sức khỏe của học sinh và giáo viên trường Mầm non Hòa Bình hiện bình thường. Khoảng 60-70 trẻ đã đi học lại, tương đương 50% tổng số toàn trường.
Trong buổi làm việc với xã sáng nay, ông Dương Văn Lượng, Phó chủ tịch tỉnh Thái Nguyên, đề nghị công an khẩn trương điều tra, làm rõ nguyên nhân và nguồn gốc thực phẩm gây nhiễm khuẩn và trách nhiệm các bên. Cùng đó, địa phương kiểm tra dấu hiệu vi phạm của ban giám hiệu trường Hòa Bình.
Ông Lượng nhấn mạnh an toàn thực phẩm gắn trực tiếp với sức khỏe người dân, đặc biệt là trẻ em, nên phải đảm bảo an toàn, kiểm soát chặt nguồn cung và quy trình chọn nhà thầu.
Theo thông tin trên website, trường Mầm non Hòa Bình được thành lập năm 2002, là trường bán công, tới năm 2010 chuyển thành trường công lập. Các phụ huynh cho biết tiền ăn của trẻ khoảng 20.000 đồng một ngày.
Lê Võ Thiên Kim, học sinh lớp 12 Trường THPT Trần Phú (TP.HCM), là một trong 137.376 thí sinh sẽ dự thi V-ACT vào sáng mai, 5.4. Trao đổi với Thanh Niên, Kim kể nội dung thi em thấy thử thách nhất là tư duy logic do có nhiều dạng bài nữ sinh chưa từng tiếp xúc bao giờ. Phần sử dụng ngôn ngữ, gồm tiếng Việt, tiếng Anh, cũng khiến nữ sinh lo lắng bởi đề yêu cầu thí sinh phải vững kiến thức căn bản suốt 3 năm THPT.
Phần tư duy khoa học cũng là một rào cản đáng kể với Kim khi em chỉ đăng ký học tổ hợp có các môn lý, hóa, địa và tin. Còn với những môn không học nhưng đề vẫn ra thi như sinh, điều nữ sinh sợ nhất là "có các dạng bài yêu cầu tính toán và cần dùng đến kiến thức chuyên môn".
"Hiện em và bạn bè rất lo vì thấy mình học chưa đủ để đi thi, nhất là khi đề còn yêu cầu thêm cả kiến thức xã hội", nữ sinh bộc bạch, cho biết thêm em nhắm tới mốc 800 đến 900 điểm sau thời gian học trực tuyến và tự luyện đề trong sách tham khảo.
Là thủ khoa khối D07 trong kỳ thi tốt nghiệp THPT 2025, Trần Vĩnh Khang, sinh viên ĐH Bách khoa Hà Nội, đã từng lần lượt đạt 1.006 điểm và 1.024 điểm trong hai đợt thi V-ACT. Khang thẳng thắn cho biết việc làm được hết 120 câu trong 150 phút là "nhiệm vụ bất khả thi". Thế nên, cần lưu ý câu dễ làm trước, câu khó làm sau và bắt đầu làm từ phần thi mình giỏi nhất chứ không nên mặc định làm từ trên xuống.
"Nếu làm các câu quá khó ngay khi mới bắt đầu, thí sinh sẽ thấy 'ngộp', ảnh hưởng tới phong độ", anh nói.
Thực tế, ở cả hai đợt thi V-ACT, Khang đều chọn làm tư duy khoa học trước, sau đó tới sử dụng ngôn ngữ và cuối cùng mới là toán học - phần thi được Khang cho là "tốn nhiều dung lượng não nhất". Riêng với tư duy khoa học, dù học tổ hợp khoa học tự nhiên nhưng Khang cũng không gặp nhiều khó khăn với các câu sử, địa, kinh tế và pháp luật. "Câu hỏi có những gợi ý nhất định và dữ kiện cũng được cung cấp sẵn", anh nói.
Khang cũng nhấn mạnh, bí quyết quan trọng để đạt điểm cao là thí sinh phải duy trì trạng thái ổn định, bắt đầu từ lúc bước vào phòng thi để làm thủ tục và chờ phát đề, kéo dài cho tới khi hết giờ làm bài. Đó là lý do Khang chia thời gian trong phòng thi ra làm hai, gồm 60 phút đầu chuẩn bị và 150 phút làm bài thực tế.
"Thông thường mọi người không quá tập trung vào 60 phút này và đa số sẽ dành thời gian ôn lại bài hay đi ngủ. Theo tôi cả hai đều không nên vì nó sẽ khiến thí sinh hoặc lo lắng hoặc mất tập trung, tất cả đều dẫn đến việc không phát huy phong độ tốt nhất", anh kể.
Trong một tiếng ngồi chờ, Khang khuyên thí sinh hãy làm những điều để giúp các bạn thư giãn và giảm lo âu, như trong trường hợp của anh là ngồi vẽ. Khang còn mang theo "bùa hộ mệnh" là chiếc đồng hồ may mắn được thầy giáo cũ tặng để cảm thấy tự tin nhất.
Chia sẻ thêm về việc điền đáp án, Khang nhận định thí sinh thường có hai cách phổ biến là làm hết đề rồi mới bắt đầu tô trắc nghiệm hay làm xong câu nào tô ngay câu đó. Tuy nhiên, anh cho rằng cả hai đều có những nhược điểm, như cách đầu dễ tô sót còn cách sau lại tốn công. Để trung hòa, Khang chọn làm xong phần thi nào tô hết phần đó, chỉ bỏ trống các câu chưa giải được để dành làm vào cuối giờ.
Đạt 1.022 điểm thi V-ACT ở đợt 1, Nguyễn Nhật Nam, sinh viên Trường ĐH Khoa học tự nhiên (ĐH Quốc gia TP.HCM), thú nhận anh không có bí quyết cao siêu, chủ yếu là nỗ lực đều đặn. Nam kể trong giai đoạn nước rút, mỗi ngày anh đều làm một đề thi thử và khi làm xong đều dò kết quả và đúc kết lại những lỗi sai để khắc phục. Trong khi đó, ở những tháng trước, mỗi tuần anh cũng đều luyện một đề.
"Tôi dành đủ thời gian để ăn uống, nghỉ ngơi chứ không thức khuya ôn tập", Nam nói. Anh chia sẻ thêm rằng, khi vào phòng thi sẽ ưu tiên làm phần thế mạnh của mình là toán sau đó mới tới các phần khác.
"Riêng với những môn không học mà vẫn thi, tôi chỉ thuần túy dựa vào suy luận chứ không cần phải đọc thêm kiến thức bên ngoài. Bởi đề thi đã cho sẵn công thức hoặc nội dung cần áp dụng chứ không ra câu hỏi theo hướng không học là không biết làm", anh nhấn mạnh.
Nam sinh này cho biết trong quá trình luyện đề, anh thường dư cỡ 20 - 30 phút cuối giờ để kiểm tra lại những câu chưa làm. Tuy nhiên, khi thi thực tế thì chỉ còn 10 phút. Đây là điểm thí sinh cần lưu ý để phân bổ thời gian làm bài phù hợp. Cũng theo Nam, giải xong câu nào anh đều tô ngay đáp án câu đó vào phiếu trả lời trắc nghiệm không đợi tới cuối giờ mới bắt đầu làm.
Cụ thể, thí sinh có thể xem kết quả thi thông qua tài khoản đã đăng ký dự thi trên trang thông tin điện tử chính thức của kỳ thi tại địa chỉ: https://thinangluc.vnuhcm.edu.vn.
Theo kế hoạch, từ nay đến ngày 16/4, Ban chấm thi kỳ thi đánh giá năng lực của Đại học Quốc gia TPHCM tiến hành chấm bài thi đợt 1. Kết quả dự kiến sẽ được công bố vào ngày 17/4.
Về cách tính điểm, theo quy định của Đại học Quốc gia TPHCM, bài thi đánh giá năng lực gồm 120 câu hỏi trắc nghiệm khách quan. Cấu trúc đề thi được chia thành 3 phần: Sử dụng ngôn ngữ (gồm hai phần là tiếng Việt và tiếng Anh), Toán học và Tư duy khoa học.
Điểm của từng câu hỏi được phân bổ theo trọng số khác nhau, tùy thuộc vào độ khó của câu hỏi. Tổng điểm bài thi được quy đổi theo từng thành phần.
Thang điểm tối đa của bài thi là 1.200 điểm. Trong đó, điểm tối đa của từng phần được thể hiện trên phiếu điểm gồm: Tiếng Việt 300 điểm, tiếng Anh 300 điểm, Toán học 300 điểm và Tư duy khoa học 300 điểm.
Đại học Quốc gia TPHCM tiếp tục áp dụng hình thức cấp giấy chứng nhận kết quả thi điện tử. Sau khi có kết quả, thí sinh có thể chủ động truy cập vào trang thông tin điện tử của kỳ thi để tải về và in giấy chứng nhận khi cần thiết.
Trung tâm Khảo thí và Đánh giá Chất lượng Đào tạo của Đại học Quốc gia TPHCM sẽ thực hiện xác minh kết quả thi của thí sinh khi nhận được yêu cầu từ các cơ sở giáo dục sử dụng kết quả kỳ thi này trong tuyển sinh.
Thời gian sử dụng kết quả thi đánh giá năng lực để xét tuyển sẽ do từng cơ sở đào tạo quy định trong đề án tuyển sinh hằng năm, phù hợp với quy chế tuyển sinh của Bộ GD&ĐT.
Đợt 2 của kỳ thi đánh giá năng lực năm 2026 dự kiến được tổ chức vào ngày 24/5 tại 36 điểm thi thuộc 9 tỉnh, thành phố, gồm: Huế, Gia Lai, Đắk Lắk, Khánh Hòa, Lâm Đồng, TPHCM, Đồng Nai, Đồng Tháp và An Giang.
Kết quả của đợt thi này dự kiến được công bố vào ngày 6/6.
