Theo báo cáo mới nhất từ iPOS.vn và Nestlé Professional, mức chi cho bữa sáng bên ngoài của người Việt đang dịch chuyển rõ rệt lên các ngưỡng cao hơn so với năm 2024. Đáng chú ý, nhóm chi từ 21.000 đồng – 40.000 đồng ghi nhận mức tăng mạnh. Tại TP.HCM, xu hướng bữa ăn của người trẻ ở bên ngoài cao do đặc thù công việc và nhịp sống.
Đoàn Phú Thành (27 tuổi, diễn viên tự do), sống tại khu phố 7A, P.Long Bình, TP.Biên Hòa, Đồng Nai, mỗi ngày đều di chuyển lên TP.HCM từ sớm. Lịch trình dày khiến việc nấu ăn buổi sáng của Thành gần như không khả thi.
“Ăn ngoài vừa tiết kiệm thời gian, vừa đỡ phải dọn dẹp. Với mình, dưới 50.000 đồng cho một bữa sáng là hợp lý trong mặt bằng giá hiện tại, miễn là ăn ngon và đủ chất”, Thành nói. Với anh, bữa sáng không chỉ là ăn cho no mà là để có năng lượng cho cả ngày làm việc kéo dài.
Không chỉ riêng Thành, nhiều người trẻ đang dần xem việc ăn ngoài là thói quen khó thay đổi. Anh Đào Minh Long (26 tuổi), ngụ ở đường Nguyễn Thượng Hiền, P.Bình Lợi Trung, TP.HCM, mỗi ngày di chuyển đến nơi làm việc khoảng 42 km bằng xe trung chuyển của công ty. Với quỹ thời gian buổi sáng hạn hẹp, Long chọn các món nhanh, rẻ như bánh mì, xôi với giá 15.000 đồng – 20.000 đồng. “Chủ yếu là nhanh với tiện, chứ để ngồi ăn sáng lâu thì không có thời gian”, Long chia sẻ.
Ở nhóm sinh viên, câu chuyện chi tiêu cho bữa sáng còn mang tính “cân đo đong đếm” rõ rệt hơn. Phan Thái Thúy An, sinh viên Trường đại học Công nghiệp TP.HCM, cho biết mỗi bữa sáng của An với khoảng 20.000 đồng – 25.000 đồng, chủ yếu mua trước cổng trường.
“Nếu hôm nào muốn ăn món giá cao hơn mức bình thường, em sẽ cắt bữa trưa hoặc tối để dành tiền ăn bữa đó. Kiểu bớt cảm giác tội lỗi khi chi tiêu lố”, An nói. Việc “bù trừ” giữa các bữa ăn đang trở thành một cách quen thuộc để nhiều bạn trẻ kiểm soát chi tiêu.
Không phải ai cũng chọn ăn ngoài thường xuyên. Anh Võ Nguyễn Trường Giang (30 tuổi, kỹ sư xây dựng), ở P.An Phú Đông, TP.HCM, ưu tiên tự nấu ăn để đảm bảo sức khỏe. “Mình dậy sớm nấu ăn sáng và chuẩn bị luôn bữa trưa mang theo. Vừa kiểm soát được thực phẩm, vừa tiết kiệm lại có thời gian ăn cùng gia đình”, anh Giang nói.
Tuy nhiên, trong những ngày bận rộn, anh vẫn chọn các bữa ăn nhanh và tiện lợi như bánh mì khoảng 20.000 đồng hoặc cơm phần 30.000 đồng – mức giá được xem là phổ biến hiện nay.
Ở góc nhìn người đã đi làm lâu năm, chị Lê Quỳnh Hương (32 tuổi, sống tại chung cư Phú Đông Sky Garden, số 24 An Bình, P.Dĩ An, TP.HCM), cho rằng chi tiêu ăn uống giờ đây cần tính toán kỹ hơn. Mỗi bữa sáng của chị dao động từ 50.000 – 60.000 đồng cho cả phần ăn lẫn cà phê. Nếu chi nhiều vào buổi sáng, chị sẽ chủ động giảm các bữa còn lại. “Có hôm ăn sáng hơn 40.000 đồng thì trưa chị không ăn nữa, kiểu bù qua sớt lại. Với mức lương văn phòng so với chi phí hiện tại, nếu không cân đối thì rất dễ hụt”, chị Hương chia sẻ.
Từ những câu chuyện trên, có thể thấy bữa ăn của người trẻ chi nhiều hơn cho bữa sáng không đơn thuần là thay đổi khẩu vị hay nâng cấp chất lượng sống. Tuy nhiên, dưới góc nhìn dinh dưỡng, việc chi nhiều hơn chưa chắc đồng nghĩa với ăn tốt hơn. Thạc sĩ – bác sĩ Hồ Ngọc Lợi, giảng viên Đại học Y Dược TP.HCM, nhận định xu hướng này phản ánh cả việc giá tăng lẫn nhu cầu tiện lợi, chứ không thể hiểu đơn giản là chất lượng dinh dưỡng đã tốt hơn.
Theo bác sĩ Lợi, nhiều người trẻ vẫn ưu tiên các món nhanh, rẻ, no như xôi, bánh mì. Nếu bữa sáng chủ yếu là tinh bột tinh chế, kèm thịt chế biến, nhiều chất béo nhưng ít rau và trái cây, bữa ăn dễ rơi vào tình trạng thừa năng lượng nhưng thiếu vi chất cần thiết. Vì vậy, dù chi tiêu tăng, chất lượng dinh dưỡng chưa chắc được cải thiện tương ứng.
Bác sĩ – CK1 Trần Thị Minh Nguyệt, Viện trưởng Viện Nghiên cứu dinh dưỡng TP.HCM khuyến nghị trên website của viện này rằng bữa sáng nên cung cấp khoảng 1/4 – 1/3 năng lượng trong ngày, đồng thời đảm bảo đủ các nhóm thực phẩm cơ bản. Do vậy, việc bỏ bữa hoặc ăn qua loa nếu kéo dài có thể ảnh hưởng đến sức khỏe, thậm chí làm tăng nguy cơ các bệnh tim mạch và rối loạn chuyển hóa.
Trong bối cảnh chi tiêu phải tính toán kỹ, các chuyên gia cho rằng người trẻ không nhất thiết phải ăn sáng “đắt tiền”, mà quan trọng là ăn đúng và đủ.
Bác sĩ Lợi gợi ý, một bữa sáng hợp lý nên có tối thiểu các nhóm: tinh bột, đạm, chất béo, rau hoặc trái cây. Với mức chi vừa phải, người trẻ vẫn có thể chọn những phương án đơn giản như bánh mì trứng thêm rau, bún hoặc phở ít nhưng nhiều rau, hoặc kết hợp thêm sữa chua và trái cây. “Đừng chỉ ăn mỗi tinh bột cho no bụng. Chỉ cần thêm một nguồn đạm và một phần rau hoặc trái cây là chất lượng bữa ăn đã khác hẳn”, bác sĩ nói.
Tại chương trình đã diễn ra phần tọa đàm, hỏi đáp trực tiếp giữa chuyên gia và đoàn viên, thanh niên. PGS-TS Phùng Hòa Bình, nguyên Trưởng bộ môn dược học cổ truyền, Trường ĐH Dược Hà Nội, đã chỉ ra một thực tế: không chỉ các yếu tố như ô nhiễm không khí hay khói bụi, mà chính lối sống thiếu khoa học của người trẻ hiện nay cũng là nguyên nhân khiến hệ hô hấp suy giảm.
Theo phân tích của chuyên gia này, các yếu tố như: ngồi điều hòa cả ngày, uống ít nước, thường xuyên thức khuya đều có thể ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe hô hấp. Đáng lưu ý, đây đều là những thói quen rất phổ biến trong giới trẻ, đặc biệt ở môi trường đô thị và văn phòng. Tuy nhiên, phần lớn người trẻ chưa nhận thức đầy đủ mức độ tác động của chúng.
PGS-TS Phùng Hòa Bình cho biết ngồi điều hòa lâu khiến không khí khô và lạnh làm niêm mạc hô hấp bị khô, suy giảm lớp bảo vệ tự nhiên của phổi. Khi đó, cơ chế "tự làm sạch" hoạt động kém hiệu quả, tạo điều kiện cho bụi, vi khuẩn xâm nhập; đồng thời chênh lệch nhiệt độ giữa trong và ngoài phòng khiến đường thở nhạy cảm hơn, dễ gây ho, khô họng. Nếu kéo dài, thói quen này có thể làm hệ hô hấp suy yếu, tăng nguy cơ mắc các bệnh về phổi.
Cùng với đó, việc uống không đủ nước cũng ảnh hưởng trực tiếp đến hệ hô hấp. Nước có vai trò duy trì độ ẩm cho niêm mạc đường thở, hỗ trợ quá trình làm sạch tự nhiên của phổi. Khi cơ thể thiếu nước, niêm mạc dễ bị khô, cũng làm giảm hiệu quả "tự làm sạch" của hệ hô hấp, từ đó tăng nguy cơ viêm nhiễm.
Một thói quen khác được nhắc đến là thức khuya - vấn đề phổ biến ở người trẻ hiện nay. Theo chuyên gia, việc thiếu ngủ không chỉ ảnh hưởng thể trạng chung mà còn làm suy giảm sức đề kháng, khiến cơ thể dễ bị tác động bởi các yếu tố môi trường như thay đổi thời tiết, bụi mịn hay vi khuẩn, vi rút. "Người trẻ lại là nhóm tiếp xúc nhiều với ô nhiễm, khói bụi, điều hòa, đồng thời có thói quen sinh hoạt chưa khoa học như thức khuya, ít vận động… Những yếu tố này đều tác động trực tiếp đến hệ hô hấp", PGS-TS Bình phân tích.
Trả lời các câu hỏi về những biểu hiện sớm của tình trạng suy giảm chức năng phổi, PGS-TS Phùng Hòa Bình cho biết các dấu hiệu như ho kéo dài, dễ hụt hơi khi vận động nhẹ, hay khàn giọng, ngứa họng, cảm giác nặng ngực… đều có thể là tín hiệu cho thấy hệ hô hấp đang gặp vấn đề. Đáng chú ý, một số biểu hiện không điển hình như da xỉn màu, thiếu sức sống, dễ bị cảm lạnh cũng là những dấu hiệu liên quan chức năng phổi.
Các bạn sinh viên đặt nhiều câu hỏi xoay quanh triệu chứng ho, như vì sao thường xuyên bị ho khi thời tiết trở lạnh, ngồi điều hòa lâu hoặc khi bị cảm cúm. Theo PGS-TS Bình, ho thực chất là phản xạ bảo vệ tự nhiên của cơ thể nhằm làm sạch đường thở; tuy nhiên nếu tình trạng ho tái diễn nhiều lần hoặc kéo dài, đây có thể là dấu hiệu cho thấy hệ hô hấp đang suy yếu. Đáng lưu ý, nhiều người có xu hướng chỉ tìm cách cắt cơn ho nhanh mà bỏ qua nguyên nhân gốc rễ. Theo chuyên gia, cách tiếp cận này có thể khiến tình trạng ho dễ tái phát, thậm chí chuyển thành mạn tính nếu không cải thiện chức năng hô hấp.
Từ thực tế trên, PGS-TS Bình khuyến nghị người trẻ cần thay đổi nhận thức và chủ động chăm sóc sức khỏe phổi từ sớm. Việc bảo vệ hệ hô hấp không đòi hỏi những biện pháp phức tạp, mà có thể bắt đầu từ những thói quen đơn giản như đeo khẩu trang khi ra ngoài, hạn chế tiếp xúc với môi trường ô nhiễm, duy trì vận động, uống đủ nước và ngủ đủ giấc. Bên cạnh đó, việc chú ý xử lý sớm các triệu chứng như ho nhẹ, khô họng, ngứa họng cũng được nhấn mạnh, nhằm tránh để tình trạng kéo dài hoặc tái phát nhiều lần.
Một yếu tố mà người trẻ chưa quan tâm là hít thở đúng. Theo PGS-TS Bình, nhiều người hiện nay có xu hướng thở nông, chủ yếu bằng phần ngực trên. Trong khi đó, thở sâu với nguyên tắc "sâu, chậm, đều, êm" sẽ giúp tối ưu hóa chức năng hô hấp và cải thiện sức khỏe tổng thể. Chuyên gia này khuyến nghị mỗi người có thể dành 5 - 10 phút mỗi ngày để tập thở sâu bằng mũi, kết hợp giữ hơi và thở ra chậm rãi, qua đó giúp cơ thể hấp thụ ô xy tốt hơn và tăng hiệu quả hoạt động của phổi.
Tham gia chương trình, nhiều bạn trẻ cho biết thông qua buổi giao lưu đã giúp thanh niên tiếp cận kiến thức y khoa một cách sinh động, từ đó nâng cao ý thức chủ động chăm sóc sức khỏe và tuyên truyền cho những người xung quanh.
Phát biểu tại chương trình, anh Hoàng Tuấn Việt, Ủy viên Đoàn Chủ tịch Ủy ban T.Ư Hội Liên hiệp Thanh niên VN, Trưởng ban biên tập Cổng tri thức Thánh Gióng, kêu gọi thanh niên không chỉ quan tâm sức khỏe bản thân mà còn trở thành lực lượng nòng cốt trong tuyên truyền, lan tỏa kiến thức chăm sóc sức khỏe tới cộng đồng. Việc tận dụng lợi thế về công nghệ, mạng xã hội và sự năng động sẽ giúp thanh niên trở thành cầu nối hiệu quả trong nâng cao nhận thức xã hội.
Anh Việt cũng nhấn mạnh mỗi bạn trẻ cần bắt đầu từ những hành động cụ thể như rèn luyện thể chất, bảo vệ môi trường sống, nâng cao sức đề kháng và chủ động phòng bệnh. "Đầu tư cho sức khỏe chính là đầu tư cho tương lai", anh Việt nói, đồng thời bày tỏ kỳ vọng chương trình sẽ góp phần hình thành thói quen sống khỏe, sống chủ động trong giới trẻ hiện nay.
Ngày 15.4, thừa ủy quyền của Trung ương Đoàn, Tỉnh đoàn Nghệ An đã đến nhà riêng, trao tặng bằng khen và Huy hiệu "Tuổi trẻ dũng cảm" cho nam sinh Võ Hoàng Thành (học sinh lớp 10, Trường THPT Nghi Lộc 3) và truy tặng bằng khen cùng Huy hiệu "Tuổi trẻ dũng cảm" cho nữ sinh Lê Thị Quỳnh Chi (lớp 11, Trường THPT Nguyễn Thức Tự), vì hành động dũng cảm cứu người trong tình huống nguy hiểm.
Trước đó, chiều ngày 10.4, Quỳnh Chi cùng bạn đang chụp ảnh ở bãi biển thuộc P.Cửa Lò (Nghệ An), phát hiện một nam sinh lớp 7 bị đuối nước. Ngay lập tức, Quỳnh Chi nhảy xuống biển để cứu. Tuy nhiên, do sóng lớn và khu vực này có dòng chảy ngầm nên Quỳnh Chi gặp khó khăn để kéo nam sinh gặp nạn vào bờ. Thấy vậy, một bạn nữ đi cùng Quỳnh Chi cùng nhảy xuống hỗ trợ, nhưng do đuối sức nên cả 3 cùng chới với dưới biển.
Thời điểm đó, em Võ Hoàng Thành đang đi dạo trên bờ, phát hiện sự việc và nhảy xuống, lần lượt dìu được nam sinh và một nữ sinh vào bờ. Riêng Quỳnh Chi bị sóng đẩy ra xa, kiệt sức và bị chìm. Em Võ Hoàng Thành tiếp tục ra cứu Quỳnh Chi nhưng do sức đã yếu và sóng lớn nên không cứu được. Quỳnh Chi sau đó được lực lượng cứu hộ đến ứng cứu nhưng em đã tử vong.
Hành động cứu người gặp nạn trong tình huống nguy hiểm của Quỳnh Chi và Võ Hoàng Thành là minh chứng sống động cho tinh thần xung kích, dũng cảm của tuổi trẻ, góp phần lan tỏa những giá trị tốt đẹp trong cộng đồng.
Trao đổi qua điện thoại, chị Nguyễn Thị Oanh (53 tuổi, P.Vĩnh Phú, tỉnh Nghệ An) nói trong tiếng nấc nghẹn ngào: "Con tôi cao 1m8, nặng khoảng 93, 94kg. Cháu chậm phát triển về trí tuệ hơn các bạn bình thường khác, khi giao tiếp cháu hơi ngại ngùng nên nói chuyện cũng không được nhanh nhẹn. Tôi không biết gần một tháng qua con ở đâu, làm gì. Cô ơi, cô tìm con dùm tôi với",
Cuộc trò chuyện qua điện thoại của chúng tôi liên tục ngắt quãng bởi những khoảng lặng. Chồng mất hơn 1 năm trước, hai con là điểm tựa tinh thần của chị Oanh.
Con trai chị Oanh là Lê Anh Quân, 18 tuổi. Theo chia sẻ từ gia đình, Quân có khuôn mặt dài, lời nói và hành động chậm hơn các bạn cùng trang lứa, ít nói và nhỏ nhẹ. Tuy nhiên, gia đình đã dạy cháu thuộc lòng số điện thoại của mẹ cùng nhiều thành viên khác trong gia đình. Ngoài ra, Quân có cậu bạn thân thường xuyên gọi điện, liên lạc.
"Quân sử dụng điện thoại rất tốt. Nhưng từ đó tới nay, con không liên lạc với bất kỳ ai. Không ai biết con ở đâu. Nếu bình an cháu hoàn toàn có thể tự liên lạc được với gia đình. Đằng này, tôi sợ con bị lừa…", chị Oanh lặng người.
Theo lời kể của gia đình, đã mất liên lạc với Lê Anh Quân từ ngày 8.3 khi em về Tân Kỳ chơi. Hôm đó, chàng trai Nghệ An mặc áo phông đen và quần lửng. Gia đình cũng đã báo công an, đi tìm cháu khắp nơi, thậm chí đăng lên mạng xã hội xem mọi người có ai thấy chỉ giúp. Nghe ai có thông tin về Quân hay giống Quân, gia đình vội đi ngay, đêm hôm cũng chạy, vậy mà đến nay vẫn chưa tìm thấy.
Mạng xã hội mới đây có chia sẻ việc nghi chàng trai Nghệ An đang đi lạc tại khu vực Q.Cầu Giấy (cũ), Hà Nội. Về việc này, phía gia đình cho biết gia đã đến xem và khẳng định không phải là Quân.
Đến nay, tung tích Lê Anh Quân vẫn chưa được xác định. Thời gian kéo dài khiến người mẹ héo mòn và nỗi lo thêm chồng chất.
Thông tin từ đại diện Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Nghệ An cho biết đã tiếp nhận thụ lý đơn trình báo từ gia đình. Đơn vị này đã gửi công văn đi khắp các đơn vị công an xã, phường để tìm người mất tích.