“Chuyện cổ tích” là cách mà truyền thông châu Á mô tả về hành trình của CLB Nhật Bản Machida Zelvia ở AFC Champions League Elite.
Ở tứ kết, họ đã đánh bại đại gia Al Ittihad của Saudi Arabia với tỉ số 1-0, khi đối thủ tung ra sân dàn siêu sao Diaby, Aouar, En-Nesyri, Fabinho, Pereira… Cả một dàn sao đủ sức tung hoành ở Champions League phiên bản châu Âu.
Giá trị đội hình phản ánh rất rõ chênh lệch lực lượng của 2 đội, khi Transfermarkt định giá toàn bộ các cầu thủ Al Ittihad 170 triệu euro, gấp đến 8 lần so với Machida (20 triệu euro).
So với Machida, đội bóng đồng hương là Vissel Kobe – với giá trị đội hình chỉ 17 triệu euro cũng gây bất ngờ khi vượt qua Al Sadd (Qatar), đội có giá trị đội hình gấp 4 lần để vào bán kết.
Giá trị đội hình chưa bao giờ là yếu tố nổi bật của các CLB Nhật Bản. Hầu hết các ngôi sao đắt giá của xứ sở mặt trời mọc đều sang châu Âu chơi bóng, và ở J-League 1 chỉ tồn tại những cầu thủ bị xem là “hạng 2” của Nhật Bản.
Bóng đá Nhật Bản cũng không có những ông chủ giàu có đổ tiền cho chính sách mua ngoại binh.
Trong trận đấu giữa Machida và Al Ittihad, ngoại binh trở thành yếu tố khác biệt nhất giữa 2 đội. Trong lúc Nhật Bản sử dụng 7 cầu thủ bản địa ở đội hình đá chính, Al Ittihad chỉ có 2 người.
Ở cặp đấu Vissel – Al Saad, đại diện Nhật Bản thậm chí chỉ sử dụng đúng 1 ngoại binh, trong khi con số tương ứng của đội bóng Qatar lên đến 8.
Nhìn rộng ra, các đội bóng Nhật Bản nổi bật ở AFC Champions League Elite vì việc trọng dụng cầu thủ bản địa, dù ban tổ chức giải đấu không giới hạn số ngoại binh.
Tiêu biểu là trường hợp của Johor Darul Ta’zim (JDT). Đội bóng mạnh nhất Malaysia làm nên lịch sử ở giải năm nay khi tiến vào đến tứ kết, trong đó có thành tích quật ngã đối thủ Nhật Bản Sanfrecce Hiroshima ở vòng 16 đội.
Nhưng truyền thông châu Á nhanh chóng chỉ ra rằng, chiến tích của JDT cũng chẳng phải thành tích đáng tự hào của bóng đá Malaysia, bởi đội bóng này hầu như không sử dụng cầu thủ bản địa.
Có một số trận đấu JDT sử dụng 3 cầu thủ mang quốc tịch Malaysia, nhưng đó lại là 3 cầu thủ làm giả hồ sơ trong vụ bê bối kéo dài nửa năm qua – Hevel, Irazabal và Figueiredo.
Buriram United, đội bóng Thái Lan lọt vào tứ kết cũng chẳng khác là bao. Ở trận thua trước Shabab của UAE, Buriram chỉ sử dụng đúng 1 cái tên bản địa trong đội hình đá chính là Supachai Chaided, còn những ngôi sao như Bunmathan thậm chí vẫn phải dự bị cho các ngoại binh.
Biên chế của Buriram có đến 31 cái tên, và 16 trong số đó là ngoại binh, hầu hết đều đến từ những nền bóng đá mạnh hơn.
Trong bối cảnh đó, việc các CLB Nhật Bản sử dụng nguồn nội lực cầu thủ bản địa trở thành điểm sáng nổi bật, khác biệt hoàn toàn so với phần còn lại của giải đấu.
Trong bầu không khí sôi động tại sân Stadio Renato Dall’Ara, Aston Villa chơi không tốt và lép vế trong phần lớn thời gian trận đấu, nhưng vẫn giữ được sự bình tĩnh. Đại diện Anh vượt qua sức ép lớn từ các khán giả Italy, để ra về với lợi thế dẫn trước hai bàn.
Trung vệ Ezri Konsa mở tỷ số sau một sai lầm của thủ môn Federico Ravaglia, trước khi cú đúp trong hiệp hai của Watkins định đoạt kết quả trận đấu và làm lu mờ bàn thắng muộn của cầu thủ Anh Jonathan Rowe cho đội chủ nhà.
"Chúng tôi đã không kiểm soát trận đấu trong hiệp một như kế hoạch", HLV Aston Villa, Unai Emery thừa nhận sau trận. "Chúng tôi không tạo ra những cơ hội rõ ràng, nhưng đã tập trung rất nhiều vào các tình huống cố định cho trận này và chúng tôi tạo ra lợi thế ở đó".
Bologna kiểm soát bóng vượt trội ở giai đoạn đầu với hai cầu thủ chạy cánh là những người nguy hiểm nhất trên sân. Quả tạt từ cánh phải của Federico Bernardeschi suýt chút nữa đã được Juan Miranda dứt điểm đẹp mắt ở phút 21, nhưng cú đá cắt kéo của anh đã bị phá ra.
Tuy nhiên, cánh trái mới là nơi Bologna liên tục tạo ra khác biệt, khi Rowe thắng thế trong các pha đối đầu với Matty Cash. Phút 26, một pha khống chế ngực tuyệt vời từ đường chuyền dài giúp Rowe thoát xuống và kiến tạo cho Santiago Castro, người có cú dứt điểm chạm Konsa đổi hướng rồi đi qua vạch vôi bất chấp nỗ lực phá bóng muộn của Cash. Sân đấu bùng nổ, nhưng niềm vui nhanh chóng tan biến khi VAR vào cuộc và từ chối bàn thắng do Castro việt vị chỉ bằng mũi giày.
Khi hiệp một khép lại, sự hưng phấn từ chủ nhà giảm dần và sự bức xúc gia tăng khi Villa vươn lên dẫn trước một cách "không xứng đáng". Nỗ lực của Watkins mang về những quả phạt góc. Dù không bị ai áp sát, thủ môn Ravaglia lao ra và xử lý hỏng sau quả tạt của Youri Tielemans, tạo điều kiện cho Konsa cúi người đánh đầu ghi bàn.
Mọi thứ trở nên tồi tệ hơn cho đội chủ nhà ngay sau giờ nghỉ. Khi đang kiểm soát bóng ở rìa vòng cấm, Miranda cố gắng chuyển hướng tấn công nhưng đường chuyền lại quá mạnh khiến Torbjorn Heggem không xử lý được và Emiliano Buendía cướp bóng. Cầu thủ Argentina kiến tạo cho Watkins đang trống trải trong vòng cấm. Tiền đạo Aston Villa không bỏ lỡ cơ hội, bình tĩnh đưa bóng qua hai chân Ravaglia khi đối mặt.
Cầu thủ chạy cánh Rowe, người gia nhập Bologna đầu mùa này với giá hơn 20 triệu Euro, chơi rất thăng hoa khi gặp đội bóng đồng hương. Ngoài bàn thắng không được công nhận, anh còn tạo ra thêm hai cơ hội lớn. Một là quả tạt trivela cho Lewis Ferguson dứt điểm dội xà ngang, hai là đường chuyền cho Bernardeschi nhưng cầu thủ này lại sút chệch khung thành.
Cuối cùng, Rowe phải "làm tất ăn cả", ghi bàn xứng đáng ở phút 90 khi cắt vào từ cánh trái rồi cứa lòng chân phải đưa bóng vượt qua tầm với của Emi Martinez vào góc xa.
Âm thanh trên khán đài lại bùng nổ sau đó và tinh thần chiến đấu dâng cao, nhưng chủ nhà lại thua thêm bàn trong những phút ít ỏi còn lại. Tielemans tiếp tục đá phạt góc, không một hậu vệ Bologna nào tiếp cận được bóng và nó rơi đúng vào chân Watkins. Anh khống chế một nhịp rồi dứt điểm gọn gàng trước khi ăn mừng cuồng nhiệt về phía khán đài đội khách.
Chiến thắng 3-1 mang lại lợi thế lớn cho Aston Villa. Ở các cặp đấu còn lại, Freiburg cũng đặt một chân vào bán kết khi thắng Celta Vigo 3-0, trong khi Porto hòa Nottingham Forest 1-1, còn Braga và Betis cũng cầm chân nhau với tỷ số tương tự.
Vị trí thủ môn hiện là 1 trong những vị trí mạnh nhất của đội tuyển quốc gia và đội tuyển U.23 Việt Nam. Tại AFF Cup 2024, chúng ta có thủ môn Nguyễn Đình Triệu được bầu chọn là thủ môn hay nhất giải. Còn tại giải U.23 châu Á 2026, cả thủ môn chính thức Trần Trung Kiên và thủ môn dự bị Cao Văn Bình của U.23 Việt Nam đều thi đấu rất hay.
Công đầu trong việc cho ra lò các thủ môn chất lượng cao, thuộc về những lò đào tạo tài năng bóng đá nội, các trung tâm đào tạo bóng đá trẻ. Tiếp theo là công lao của các CLB chuyên nghiệp, khi các đội bóng trong nước tạo điều kiện cho các thủ môn nội có suất thi đấu thường xuyên tại V-League. Ngoài ra, không thể không ghi nhận công sức của HLV thủ môn Lee Woon-jae ở các đội tuyển quốc gia. Khả năng cao nhà chuyên môn này đã truyền đạt thêm kinh nghiệm của mình, cho các thủ môn như Đình Triệu, Trung Kiên, Cao Văn Bình, khi những thủ thành vừa nêu lên tập trung ở các đội tuyển quốc gia.
Ví dụ như trường hợp của thủ môn Nguyễn Đình Triệu. Trước khi thi đấu tại AFF Cup 2024, anh chưa phải là thủ môn trong top đầu Đông Nam Á. Thế nhưng, tại giải đấu khu vực diễn ra cách đây 2 năm, thủ thành này lột xác, anh thi đấu xuất thần, trở thành chốt chặn đáng tin cậy của đội tuyển Việt Nam.
Đặc biệt, Nguyễn Đình Triệu tiến bộ rõ rệt ở 2 khả năng, đó là khả năng làm chủ khu vực cấm địa của đội nhà và khả năng bắt bóng bổng, dù anh bị hạn chế về thể hình (chỉ cao 1,80 m, chiều cao không phải lý tưởng với 1 thủ môn hiện đại). Những lời nhắc nhở của và những sự hướng dẫn của HLV thủ môn Lee Woon-jae tại AFF Cup có thể là yếu tố rất quan trọng để Nguyễn Đình Triệu khắc phục được các điểm này, giúp anh thi đấu hay hơn tại giải vô địch Đông Nam Á năm 2024.
Còn với các thủ môn Trần Trung Kiên và Cao Văn Bình, yếu tố quan trọng nhất mà HLV Lee Won-jae truyền thụ cho họ, là kinh nghiệm thi đấu. Riêng thủ thành Cao Văn Bình thi đấu quá vững vàng trong trận đấu giữa U.23 Việt Nam gặp U.23 Hàn Quốc ở trận tranh hạng 3 giải U.23 châu Á 2026. HLV thủ môn Lee Woon-jae đã truyền cho Cao Văn Bình kinh nghiệm khống chế các pha bóng bổng, cũng như các tình huống đối đầu với tiền đạo U.23 Hàn Quốc, ở trận đấu với đội bóng đồng hương của ông Lee Woon-jae.
Giờ đây, ông Lee Woon-jae tiếp tục ở lại với các đội tuyển Việt Nam, theo 1 bản hợp đồng kéo dài đến năm 2027. Chuyên gia người Hàn Quốc này tiếp tục đồng hành cùng đội tuyển Việt Nam ở AFF Cup 2026 (từ 24.7 – 26.8), FIFA ASEAN Cup (dự kiến từ tháng 9 – 10), Asian Cup (từ đầu tháng 1 – 2.2027), sát cánh cùng đội tuyển U.23 Việt Nam tại SEA Games 34 (dự kiến khoảng tháng 7 – 8.2027). Ông Lee Woon-jae được kỳ vọng sẽ tiếp tục giúp cho vị trí thủ môn là vị trí mạnh của đội tuyển quốc gia và đội U.23 Việt Nam ở các giải đấu nói trên.
Sau khi Mai Đức Chung xin nghỉ cách đây vài tháng, Liên đoàn Bóng đá Việt Nam đứng trước bài toán tìm người kế nhiệm đủ kinh nghiệm và bản lĩnh để duy trì thành công, và ông Phúc nổi lên như một lựa chọn hợp lý.
Thực tế, ông Hoàng Văn Phúc không phải là gương mặt xa lạ với đội tuyển nữ Việt Nam. Ông từng đảm nhiệm vai trò trợ lý cho HLV Mai Đức Chung trong chiến dịch ASIAD 19 vào tháng 9.2023, cũng như tham gia các đợt tập huấn quốc tế của đội vào tháng 6.2024.
Quãng thời gian làm việc sát cánh này giúp ông hiểu rõ cấu trúc đội hình, triết lý thi đấu cũng như tâm lý của các cầu thủ – yếu tố quan trọng nếu ông chính thức tiếp quản đội tuyển.
Đáng chú ý, ông Phúc đã quyết định rời khỏi Trung tâm đào tạo bóng đá trẻ Hà Nội để toàn tâm toàn ý phục vụ đội tuyển nữ Việt Nam. Đây là tín hiệu cho thấy sự nghiêm túc và cam kết của ông đối với nhiệm vụ mới, trong bối cảnh đội tuyển đang cần sự ổn định về nhân sự trên băng ghế huấn luyện.
Sinh năm 1964, HLV Hoàng Văn Phúc sở hữu hơn 15 năm kinh nghiệm huấn luyện. Dấu ấn lớn nhất trong sự nghiệp của ông là chức vô địch V-League năm 2017 cùng CLB Quảng Nam. Ngoài ra, ông từng dẫn dắt đội tuyển quốc gia và U.23 Việt Nam trong giai đoạn 2013–2014, tích lũy nhiều kinh nghiệm ở cấp độ đội tuyển.
Không chỉ có chuyên môn, ông Phúc còn được đánh giá cao bởi phong cách làm việc điềm đạm, chừng mực và kỷ luật. Đây là những phẩm chất phù hợp với môi trường đội tuyển nữ, nơi yếu tố tâm lý và sự gắn kết tập thể đóng vai trò đặc biệt quan trọng. Nếu chính thức được bổ nhiệm, HLV Hoàng Văn Phúc sẽ đối mặt với không ít thách thức, từ việc duy trì thành tích, làm mới lối chơi cho đến chuẩn bị lực lượng kế cận. Tuy nhiên, với nền tảng kinh nghiệm và sự hiểu biết sẵn có, ông được kỳ vọng sẽ tiếp nối thành công của người tiền nhiệm và đưa đội tuyển nữ Việt Nam tiếp tục phát triển trong giai đoạn mới.
