Theo Nghị quyết 98 ngày 6/4, nội dung bồi thường, hỗ trợ, tái định cư được tách thành 15 dự án giải phóng mặt bằng do 15 tỉnh, thành phố làm chủ đầu tư và một dự án di dời công trình điện lực do Tập đoàn Điện lực Việt Nam thực hiện, dự kiến hoàn thành vào quý 4/2028.
Dự án độc lập lớn nhất là xây dựng tuyến đường sắt tốc độ cao do Bộ Xây dựng quyết định đầu tư, mục tiêu hoàn thành cơ bản vào năm 2035.
Nghị quyết cho phép người quyết định đầu tư tiếp tục tách các dự án trên thành các dự án thành phần hoặc dự án thành phần độc lập, phù hợp quy mô và đặc thù từng đoạn tuyến.
Đáng chú ý, người quyết định đầu tư không phải thực hiện thủ tục phê duyệt chủ trương đầu tư mà có thể trực tiếp lập, thẩm định và quyết định đầu tư, đồng thời triển khai xây dựng khu tái định cư trên cơ sở thiết kế sơ bộ trong báo cáo nghiên cứu tiền khả thi.
Về giải phóng mặt bằng, việc bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và di dời hạ tầng kỹ thuật được triển khai sau khi chủ đầu tư bàn giao hồ sơ và xác định mốc giới ngoài thực địa cho địa phương.
Nghị quyết cũng cho phép áp dụng hình thức chỉ định thầu hoặc đấu thầu hạn chế trong lựa chọn nhà thầu cung cấp hàng hóa, dịch vụ tư vấn, xây lắp và các hợp đồng EPC (thiết kế – mua sắm – thi công), EC (thiết kế – thi công), EP (thiết kế – mua sắm) và chìa khóa trao tay.
Bộ Xây dựng được giao phối hợp với các bộ, ngành và địa phương chỉ đạo đơn vị tư vấn thiết kế theo hướng lựa chọn tuyến thẳng nhất có thể, bảo đảm thông số kỹ thuật và phù hợp điều kiện địa hình, địa chất, thủy văn, nhằm hạn chế điều chỉnh sau khi đã giải phóng mặt bằng.
Bộ cho biết các đơn vị tư vấn đang hoàn thiện kế hoạch đấu thầu, hồ sơ mời thầu cho các gói khảo sát và lập báo cáo nghiên cứu khả thi của dự án đường sắt tốc độ cao Bắc Nam. Dự kiến tổ chức lựa chọn nhà thầu lập báo cáo nghiên cứu khả thi trong quý 2.
Dự án đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam dài 1.541 km, từ Hà Nội đến TP HCM, được thiết kế đường đôi, khổ 1.435 mm, tốc độ 350 km/h, gồm 23 ga hành khách và 5 ga hàng hóa; chủ yếu vận chuyển hành khách, đồng thời đáp ứng yêu cầu vận tải hàng hóa khi cần thiết.
Tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 1.713.540 tỷ đồng, tương đương 67,34 tỷ USD, thực hiện theo hình thức đầu tư công, dự kiến triển khai giai đoạn 2025-2035. Nhiều địa phương đã thu hồi đất, giải phóng mặt bằng, chuẩn bị khởi công vào tháng 12/2026.
Tối 3/4, đại diện UBND xã Việt Xuyên (Hà Tĩnh) thông tin về việc một người dân trên địa bàn bị chó becgie tấn công dẫn đến tử vong. Nạn nhân là cụ ông Đ.H.Q. (83 tuổi), trú tại thôn Phúc Lộc, xã Việt Xuyên.
Theo thông tin ban đầu, chiều 2/4, cụ Q. ra khu vực nuôi nhốt để cho con chó becgie của gia đình ăn. Trong lúc tiếp cận, con vật bất ngờ tuột xích, xổng ra ngoài cắn nhiều nhát vào người chủ.
Camera gia đình ghi lại thời điểm xảy ra vụ việc cho thấy trong nhà chỉ có cụ Q. và vợ. Do tuổi cao, sức yếu, bà không thể can thiệp nên đã hô hoán kêu cứu. Hàng xóm chạy sang xua đuổi con vật, đồng thời gọi xe cấp cứu đưa nạn nhân đến Bệnh viện đa khoa tỉnh Hà Tĩnh.
Dù được các bác sĩ cấp cứu, cụ Q. không qua khỏi do bị nhiều vết thương nặng ở vùng ngực và cổ.
Theo người thân, con chó becgie được gia đình nuôi từ hơn 4 năm trước, đến nay nặng khoảng 45kg. Hằng ngày, con vật được xích cẩn thận. Tuy nhiên, thời điểm xảy ra sự việc, dây xích bị tuột khỏi cổ con chó dẫn đến tai nạn đáng tiếc.
Sau vụ việc, người dân địa phương đã đánh chết con vật này để đảm bảo an toàn cho khu vực dân cư. Chính quyền địa phương đã đến thăm hỏi, động viên, hỗ trợ gia đình lo hậu sự cho cụ ông.
Ngày 8-4, Văn phòng UBND tỉnh Đắk Lắk cho biết đã có báo cáo đề xuất điều chỉnh mức hỗ trợ đối với cán bộ, công chức, viên chức và người lao động phải đi làm xa nhà sau sắp xếp đơn vị hành chính.
Theo đó, Văn phòng UBND tỉnh Đắk Lắk đã đề nghị Sở Tài chính tổng hợp, tham mưu UBND tỉnh trình HĐND tỉnh ban hành nghị quyết điều chỉnh chính sách theo hướng tăng mức hỗ trợ và kéo dài thời gian áp dụng, nhằm phù hợp hơn với thực tế.
Cụ thể, Văn phòng UBND tỉnh đề xuất nâng mức hỗ trợ tiền thuê nhà lên 4 triệu đồng/người/tháng và hỗ trợ đi lại lên 3 triệu đồng/người/tháng, nhằm tiệm cận chi phí thực tế.
Trước đó, nghị quyết của HĐND tỉnh Đắk Lắk quy định các chính sách hỗ trợ chi phí đi lại, thuê nhà ở và hỗ trợ một lần cho cán bộ đến công tác tại trung tâm hành chính sau sắp xếp. Việc triển khai đã góp phần ổn định bước đầu tổ chức bộ máy, tạo điều kiện để đội ngũ cán bộ yên tâm nhận nhiệm vụ tại địa bàn mới.
Tuy nhiên, theo Văn phòng UBND tỉnh Đắk Lắk, quá trình thực hiện đã bộc lộ nhiều khó khăn. Đáng chú ý, sau khi sắp xếp, nhiều cán bộ khu vực phía Đông (tỉnh Phú Yên trước đây) phải di chuyển quãng đường khoảng 200km để đến trung tâm hành chính tỉnh.
Đây được xem là một trong những trường hợp có khoảng cách đi làm xa nhất cả nước sau hợp nhất.
Trong khi đó, hạ tầng giao thông chưa đồng bộ, thời gian di chuyển kéo dài khiến chi phí đi lại tăng cao, ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe và hiệu quả công việc.
Cùng với đó, nhiều cán bộ phải thuê nhà tại nơi làm việc trong khi gia đình vẫn ở địa phương cũ, dẫn đến phát sinh chi phí "kép" như tiền thuê nhà, sinh hoạt cá nhân và chi phí duy trì gia đình. Mức hỗ trợ hiện hành 3 triệu đồng/tháng tiền thuê nhà và 2 triệu đồng/tháng tiền đi lại được đánh giá không còn phù hợp với mặt bằng giá hiện nay.
Việc công tác xa nhà cũng kéo theo nhiều hệ lụy về đời sống, khi cán bộ khó có điều kiện chăm sóc cha mẹ, việc nuôi dạy con cái bị gián đoạn, gia đình phải sống phân tán nhiều nơi.
Từ thực tế này, Văn phòng UBND tỉnh đề xuất nâng mức hỗ trợ tiền thuê nhà lên 4 triệu đồng/người/tháng và hỗ trợ đi lại lên 3 triệu đồng/người/tháng.
Trước đó, Sở Tài chính tỉnh Đắk Lắk đã có văn bản gửi các sở, ban, ngành và UBND các xã, phường đề nghị đánh giá việc triển khai Nghị quyết 02 năm 2025 sau gần 9 tháng thực hiện. Việc rà soát nhằm phục vụ công tác sơ kết, báo cáo UBND tỉnh trình HĐND tỉnh Đắk Lắk theo quy định.
Chính phủ ban hành Nghị định số 136 ngày 7.4 quy định chi tiết một số điều của luật Nhà ở về phát triển và quản lý nhà ở xã hội. Đáng chú ý, Chính phủ sửa đổi về điều kiện thu nhập được mua nhà ở xã hội theo hướng tăng mức trần thu nhập từ 5 - 10 triệu đồng tùy đối tượng so với quy định trước đây.
Cụ thể, trường hợp người đứng đơn là người độc thân, thu nhập bình quân hàng tháng thực nhận (theo bảng lương, tiền công được xác nhận) không quá 25 triệu đồng (tăng 5 triệu đồng so với quy định cũ).
Với người độc thân đang nuôi con dưới tuổi thành niên, mức thu nhập tối đa được nâng lên 35 triệu đồng/tháng (tăng 5 triệu đồng so với quy định cũ). Đối với người đã kết hôn, tổng thu nhập bình quân hàng tháng của hai vợ chồng thực nhận không quá 50 triệu đồng (tăng 10 triệu đồng so với quy định cũ).
Người đứng đơn là người chưa kết hôn hoặc được xác nhận là độc thân thì có thu nhập bình quân hàng tháng thực nhận không quá 25 triệu đồng tính theo Bảng tiền công, tiền lương do cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp nơi đối tượng làm việc xác nhận.
Người đứng đơn là người chưa kết hôn hoặc được xác nhận là độc thân đang nuôi con dưới tuổi thành niên thì thu nhập bình quân hàng tháng thực nhận không quá 35 triệu đồng tính theo Bảng tiền công, tiền lương do cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp nơi đối tượng làm việc xác nhận.
Người đứng đơn đã kết hôn theo quy định của pháp luật thì người đứng đơn và vợ (chồng) của người đó có tổng thu nhập bình quân hàng tháng thực nhận không quá 50 triệu đồng tính theo Bảng tiền công, tiền lương do cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp nơi đối tượng làm việc xác nhận.
Thời gian xác định điều kiện về thu nhập trong 12 tháng liền kề, tính từ thời điểm cơ quan có thẩm quyền thực hiện xác nhận.
Nghị định 136/2026/NĐ-CP cũng sửa đổi, bổ sung điều kiện thu nhập để được mua, thuê mua nhà ở cho lực lượng vũ trang nhân dân theo hướng mở rộng thành phần thu nhập (bao gồm cả phụ cấp khu vực tại các địa bàn vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo có điều kiện khó khăn).
Đồng thời, thay cách xác định trần thu nhập đối với trường hợp vợ/chồng không thuộc đối tượng: từ hệ số cố định (1,5 lần thu nhập bậc đại tá) sang công thức linh hoạt hơn (thu nhập bậc đại tá + mức lương).
Trường hợp người đứng đơn là người độc thân thì có thu nhập hàng tháng thực nhận không quá tổng thu nhập của sỹ quan có cấp bậc hàm đại tá (gồm lương cơ bản và phụ cấp theo quy định, bao gồm cả phụ cấp khu vực tại các địa bàn vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo có điều kiện khó khăn) được cơ quan, đơn vị nơi công tác, quản lý xác nhận.
Người đứng đơn và vợ (chồng) có tổng thu nhập hàng tháng thực nhận không quá 2 lần tổng thu nhập của sỹ quan có cấp bậc hàm đại tá.
Vợ (chồng) của người đứng đơn có tổng thu nhập hàng tháng thực nhận không quá tổng thu nhập của sỹ quan có cấp bậc hàm đại tá.
Vợ (chồng) của người đứng đơn không có hợp đồng lao động thì thực hiện việc xác nhận điều kiện về thu nhập theo quy định tại khoản 2 Điều 30 của Nghị định.