Bộ tranh được Thủ tướng ký công nhận là bảo vật quốc gia đầu tháng 2. Các bức khắc có kích thước không đồng đều, cao nhất là 93 cm, ngắn nhất là 67 cm. Loạt tranh mô tả hình ảnh 18 vị La Hán với dáng vẻ, tư thế, cử chỉ nét mặt, đặt trong bối cảnh không gian, cảnh vật khác nhau. Có vị được tạo hình ngồi kiết già trên phiến đá, vị tay cầm gậy hoặc nâng tràng hạt, kết ấn.
Mỗi bức đều có dòng chữ Hán, nội dung ghi danh tính hoặc trụ xứ của vị La Hán khắc trong đó. Trải qua nhiều thế kỷ, chịu những tác động của yếu tố tự nhiên, con người, bề mặt một số tranh có hiện tượng bị bào mòn, xước, mờ nét. Dòng chữ Hán trong nhiều bức đã mờ, mất, khó hoặc không thể đọc được nội dung cụ thể. Hiện có ba tranh khắc còn tương đối rõ, có thể khôi phục, đọc được các chữ mờ, mất nét, nằm tại vị trí thứ sáu, bảy, tám ở vách bên phải Phật điện.
Dựa trên các đặc điểm về phong cách mỹ thuật, chi tiết trang trí, hoa văn, căn cứ, đối chiếu với ghi chép ở các tư liệu hiện còn, các nhà nghiên cứu xác định bảo vật có niên đại đầu thời Trần. Bộ tranh được tạo tác trong bối cảnh vùng đất Ninh Bình dưới triều Trần là trung tâm của các hoạt động tôn giáo. Đây cũng là thời kỳ Phật giáo Đại Việt vào giai đoạn hưng thịnh. Sử chép năm Kiến Trung thứ 7 (1231), để chấn hưng, mở rộng ảnh hưởng của Phật giáo, ”Thượng hoàng (Trần Thái Tông) xuống chiếu rằng trong nước hễ chỗ nào có đình trạm đều phải đắp tượng Phật để thờ”.
Hồ sơ của Cục Di sản Văn hóa nhận định bảo vật có tính độc bản, hình thức độc đáo, mang giá trị lịch sử, văn hóa đậm nét.
Đây là bộ tranh khắc 18 vị La Hán trên vách núi đá (ma nhai) duy nhất. Bộ tranh được chia làm hai khối ở hai vách đá, mỗi vách chín bức, thể hiện tính chất đối xứng, hài hòa. Các tranh đặt trong không gian động Liên Hoa với Phật điện, tượng thờ Trấn Vũ Thiên Tôn, chín pho tượng tòa Địa Tạng, tạo sự linh thiêng, huyền bí.
Ngoài tranh số chín ở bên phải Phật điện có bốn cạnh khung viền làm thẳng, tạo thành hình chữ nhật, 17 bức còn lại đều có cạnh trên của khung viền nhô lên hình vòng cung. Cạnh dưới của 17 tranh được tạo hình đài sen với nhiều cánh tỏa đều từ giữa sang hai bên, dưới đài sen là phần bệ đế. Khung viền của 18 bức được chạm khắc hoa văn hình dây cuốn.
Theo tài liệu của Cục Di sản Văn hóa, bảo vật là minh chứng sớm nhất cho tín ngưỡng thờ La Hán được tiếp nhận, ảnh hưởng tới Phật giáo Việt Nam. Tại Trung Quốc, hình tượng 16 vị La Hán đầu tiên được thiền sư Quán Hưu vẽ trong Thập lục La Hán đồ, năm 891. Loạt tác phẩm này mô tả các vị La Hán với đặc điểm như lông mày rậm, đôi mắt lớn, má gồ và mũi cao, nền tranh là những cây thông và đá, mang đậm phong cách nghệ thuật Trung Hoa cổ đại. Hình tượng những vị La Hán do Quán Hưu tạo nên trở thành hình mẫu cho các họa sư và nghệ nhân đời sau, dù mỗi thời kỳ đều có chút khác biệt.
Tuy nhiên, nghiên cứu các chi tiết chạm khắc, từ nét mặt, dáng vẻ đến thể hiện bối cảnh không gian ở từng bức tranh 18 vị La Hán động Liên Hoa cho thấy nhiều khác biệt trong tư duy, quan niệm thẩm mỹ Phật giáo đương thời.
Ngoài ra, dòng chữ Hán ghi danh tính của vị La Hán ở tranh khắc ma nhai động Liên Hoa có sự khác biệt với Trung Quốc. Chẳng hạn, bức tranh của tôn giả thứ 14 chùa Thánh Nhân, Hàng Châu, tỉnh Chiết Giang, Trung Quốc viết: ”Đệ thập tứ Phạt Na Bà Tư tôn giả” (Tôn giả thứ 14 Phạt Na Bà Tư), thì ở bức số bảy bên phải Phật điện của động Liên Hoa khắc tại chùa Phong Phú, Ninh Bình ghi: ”Khả Trụ Sơn Trung Phạt Na Bà Tư”. Dòng chữ được khắc đề cập trụ xứ trước rồi mới đến danh tính các vị La Hán.
Cục Di sản Văn hóa nhận định bộ tranh khắc ma nhai 18 vị La Hán động Liên Hoa là tư liệu quý hiếm cho việc nghiên cứu nghệ thuật Phật giáo thời Trần, nghệ thuật và lịch sử Phật giáo Việt Nam nói chung.
Phương Linh
Tin Gốc: https://vnexpress.net/tranh-khac-18-vi-la-han-tren-vach-da-5059160.html
Nghệ sĩ Thanh Thủy tiết lộ lý do không khuyến khích con cái theo nghề
Ở tuổi 63, nghệ sĩ Thanh Thủy vẫn bền bỉ "sáng đèn" cùng sân khấu, duy trì cường độ làm việc gần như không đổi suốt nhiều năm qua. Mới đây, nữ nghệ sĩ còn góp mặt trong dự án điện ảnh Heo 5 móng do đạo diễn Lưu Thành Luân thực hiện. Với Thanh Thủy, lao động nghệ thuật không đơn thuần là mưu sinh mà đã trở thành một phần máu thịt, một nhịp thở quen thuộc của cuộc sống. Nghệ sĩ Ngày xửa ngày xưa quan niệm, được đứng trên sân khấu, được khán giả còn nhớ, còn thương và đón nhận đó chính là niềm hạnh phúc giản dị.
Nghệ sĩ Thanh Thủy chia sẻ: "Cái đặc biệt khi hoạt động nghệ thuật là lúc mọi người vui chơi, giải trí trong dịp lễ tết thì tôi lại phải đi làm, miệt mài mang đến tiếng cười và niềm vui cho khán giả. Ở thời điểm hiện tại, lịch làm việc của tôi cũng không có nhiều thay đổi, gần như không có ngày nghỉ, kể cả cuối tuần hay các dịp lễ". Nữ nghệ sĩ thừa nhận, đôi lúc vì quá bận rộn mà phải "bỏ bê" gia đình, đồng thời cũng "lỡ hẹn" với những mong muốn giản dị của bản thân. Suốt mấy thập niên làm nghề, dù luôn toàn tâm toàn ý với nghệ thuật, sao nữ 6X vẫn không tránh khỏi những lúc tự trách khi chưa thể trọn vẹn chăm lo cho gia đình.
Diễn viên Bỗng dưng muốn khóc tâm sự, cô luôn trân quý những ngày nghỉ hiếm hoi để có thể cùng gia đình đi du lịch, bù đắp những khoảng thời gian đã "lỡ hẹn". Nữ nghệ sĩ bày tỏ sự biết ơn khi gia đình luôn cảm thông và ở bên cạnh trên suốt hành trình làm nghề của mình. Điều đó đã trở thành điểm tựa vững chắc, tiếp thêm động lực để cô yên tâm toàn tâm toàn ý với nghề. "Với tôi, chỉ cần các thành viên trong gia đình hiểu và chia sẻ với nhau đã là điều hạnh phúc", nữ nghệ sĩ bộc bạch.
Chia sẻ về cuộc sống hiện tại, nghệ sĩ Thanh Thủy cho biết cô không có điều gì tiếc nuối, song vẫn mong cuộc sống ngày càng tốt đẹp hơn. Theo nữ nghệ sĩ, những khó khăn của kinh tế chung ảnh hưởng không nhỏ đến đời sống, kéo theo nhu cầu giải trí cũng bị tác động. "Khi lòng còn nhiều nỗi lo thì khó có thể nghĩ đến chuyện đi xem kịch, xem phim. Trong khi đó, nghề của chúng tôi là mang lại niềm vui, nên khán giả cũng cần có thời gian, tâm trạng thoải mái và cả điều kiện kinh tế để đến với sân khấu", cô chia sẻ.
Bên cạnh hoạt động biểu diễn, Thanh Thủy hiện còn tham gia giảng dạy, dành nhiều tâm huyết cho việc tìm kiếm và đào tạo lớp diễn viên kế thừa. Tuy nhiên, cô cho rằng con đường gắn bó với sân khấu hiện nay không hề dễ dàng, thậm chí nhiều thử thách hơn so với các loại hình nghệ thuật khác do tính cạnh tranh cao và cơ hội thể hiện còn hạn chế.
Nữ nghệ sĩ cũng thẳng thắn nhìn nhận, theo đuổi sân khấu đồng nghĩa với việc chấp nhận nổi tiếng muộn, bởi loại hình này phụ thuộc vào việc khán giả trực tiếp đến rạp, không có độ lan tỏa nhanh như điện ảnh hay phim chiếu mạng. Dẫu vậy, nữ nghệ sĩ vẫn dành sự trân trọng đặc biệt cho những bạn trẻ lựa chọn gắn bó với sân khấu. Với cô, đó là những người thực sự đam mê và sẵn sàng dấn thân.
Nói thêm, Thanh Thủy cho biết, cô không khuyến khích con cái theo nghề của mình, song cũng không ngăn cản. Theo cô, nghệ thuật là lĩnh vực đòi hỏi năng khiếu bẩm sinh, nếu không có tố chất thì rất khó theo đuổi lâu dài. Đối với con của mình, nữ nghệ sĩ tôn trọng sự yêu thích của các con. Nếu thật sự muốn thử sức với nghệ thuật, cô vẫn sẵn sàng ủng hộ. Song nếu không thích, cô cũng không cưỡng ép.
Nghệ sĩ Thanh Thủy quan niệm, việc đi tìm thế hệ kế thừa không phải là truyền nghề cho con cháu, mà quan trọng hơn là trao cơ hội cho người phù hợp, người thực sự có tố chất và "người làm ra được cái nghề". Trải qua nhiều thăng trầm, nữ nghệ sĩ đúc kết, để bám trụ với sân khấu, người làm nghề không chỉ cần đam mê mà còn phải chấp nhận hy sinh rất nhiều. "Mỗi người phải có một nét riêng, có năng khiếu và sự bền bỉ. Nếu không có điều kiện thuận lợi, các bạn phải kiên trì trong thời gian dài, có khi 5 đến 10 năm mới vượt qua được giai đoạn khó khăn nhất. Bạn không yêu nghề, bạn không làm được", cô chia sẻ.
Đạo diễn tiết lộ bất ngờ về cát sê Nhã Phương trong 'Xin lỗi, anh chỉ là thằng bán bánh giò'
Đặng Tuấn Chinh sinh ra trong một gia đình lao động nghèo, với cha làm lao công, mẹ làm giúp việc. Anh từng tự mô tả xuất phát điểm của mình là “nghèo 5 không”: không tiền tệ, không quan hệ, không hậu duệ, không lợi thế học vấn và không ngoại hình.
Sau khi tốt nghiệp THPT với 9 điểm khối A, cánh cửa đại học gần như khép lại với anh. Tuy nhiên, thay vì bỏ cuộc, Đặng Tuấn Chinh chọn cách nỗ lực nhiều hơn. Năm 2010, anh theo học ngành diễn viên tại một trường cao đẳng.
Thời sinh viên, anh duy trì lịch trình khắc nghiệt: ban ngày đi học, chiều làm phục vụ tại quán ăn, đêm đạp xe bán bánh giò khắp TP.HCM. Ước mơ khi ấy chỉ đơn giản là có đủ tiền phụ giúp gia đình.
Bước ngoặt đến vào năm 2013 khi Xin lỗi, anh chỉ là thằng bán bánh giò bất ngờ “gây bão” mạng xã hội. Thành công của phim giúp Đặng Tuấn Chinh bước ra ánh sáng, mở ra nhiều cơ hội trong lĩnh vực sản xuất nội dung.
Sau đó, anh tiếp tục thực hiện nhiều sản phẩm được chú ý như Ghét gió! Tại gió làm mắt cay, Chuyện 2 nàng ế hay MV Xin đừng hái hoa.
Nhìn lại thời điểm thực hiện Xin lỗi, anh chỉ là thằng bán bánh giò, Đặng Tuấn Chinh cho biết bối cảnh ngành phim ảnh khi đó còn nhiều hạn chế, kinh phí eo hẹp. Theo anh, dàn diễn viên, trong đó có Nhã Phương và Võ Đình Hiếu, tham gia dự án chủ yếu mang tính hỗ trợ, gần như không có thù lao.
“Giai đoạn 2013, cát sê chủ yếu mang tính hỗ trợ, gần như không có tiền. Thời điểm đó, phim ảnh chưa phát triển như hiện nay nên ai cũng cần cơ hội để được thể hiện và có đất diễn”, anh chia sẻ.
Nam đạo diễn cũng cho biết, ngay cả đến năm 2015, mức cát sê của diễn viên vẫn còn khá khiêm tốn. “Duy Khánh và Hải Triều tham gia Chuyện 2 nàng ế cũng chỉ nhận vài triệu đồng. Nhưng hiện tại, con số này đã tăng lên gấp nhiều lần”, anh nói.
Chia sẻ với chúng tôi, Đặng Tuấn Chinh tiết lộ hiện tại anh và các diễn viên từng hợp tác không còn giữ liên lạc, mỗi người đều có hướng đi riêng trong sự nghiệp.
Dù đạt được thành công nhất định trong lĩnh vực sáng tạo, Đặng Tuấn Chinh vẫn lựa chọn tiếp tục việc học. Anh hoàn thành chương trình thạc sĩ kinh tế tại Đại học Kinh tế TP.HCM. Động lực lớn nhất của anh là lời hứa với người cha đã mất – người luôn mong con trai có cuộc sống ổn định, không còn cảnh nghèo khó. Với anh, tấm bằng thạc sĩ không chỉ là sự ghi nhận về học vấn mà còn mang ý nghĩa tinh thần sâu sắc.
Hiện tại, Đặng Tuấn Chinh không chỉ hoạt động trong lĩnh vực đạo diễn mà còn đảm nhận vai trò giám đốc marketing tại một ngân hàng từ năm 2018. Anh cho biết bản thân vẫn bất ngờ khi có thể cùng lúc theo đuổi hai con đường khác nhau, nhưng tin rằng đó là kết quả của sự nỗ lực và một phần may mắn.
Trong thời gian tới, nam đạo diễn dự định tiếp tục sản xuất các sản phẩm viral, đồng thời phát triển sự nghiệp trong lĩnh vực marketing.
