Đặc biệt tại các khu vực có tỷ lệ nhập cư cao hoặc biến động dân số lớn, tiềm ẩn nguy cơ quá tải hoặc thiếu học sinh (HS) tại một số trường.
Theo kết quả khảo sát hệ thống giáo dục công lập của 168 phường, xã, đặc khu của Sở GD-ĐT TP.HCM cho thấy TP.HCM sau khi sáp nhập có 1.245 trường, trong đó có 781 trường tiểu học và 464 trường THCS…
Đối với việc phân bổ các trường theo từng địa phương, qua khảo sát ghi nhận ở cấp tiểu học đảm bảo phân bổ đầy đủ tại 168/168 đơn vị hành chính, mỗi địa phương có tối thiểu một trường. Đối với cấp THCS, sở này ghi nhận có 4 phường, xã thuộc TP.HCM cũ và Bình Dương cũ chưa bố trí trường mặc dù vẫn duy trì 3 trường tiểu học/phường.
Đó là P.Phú Thuận (thuộc địa bàn Q.7 cũ), P.Tân Sơn (thuộc địa bàn Q.Tân Bình cũ), P.Tây Nam và xã Phước Thành (Bình Dương cũ). Đáng chú ý, cả 2 phường thuộc TP.HCM cũ đều nằm trong danh sách địa phương có nhiều lao động trên địa bàn TP.HCM” theo điều 75 Nghị định số 145/2020/NĐ-CP ngày 14.12.2020 của Chính phủ do UBND TP.HCM công bố vào ngày 16.3 vừa qua.
Khảo sát của phóng viên Thanh Niên trên địa bàn P.Phú Thuận cho thấy tại đây bậc mầm non có 2 trường công lập là Hoa Hồng, Phú Thuận. Bậc tiểu học có 3 trường công lập là Nguyễn Văn Hưởng, Phú Thuận, Lê Anh Xuân. Kế bên P.Phú Thuận là P.Tân Hưng, P.Tân Mỹ, P.Tân Thuận, những phường này đều có nhiều trường THCS.
Còn tại P.Tân Sơn có các trường mầm non Phường 15, tiểu học Tân Trụ, tiểu học Nguyễn Văn Kịp, tiểu học Phan Huy Ích.
Chị N.Y có con gái út đang học tại Trường tiểu học Nguyễn Văn Hưởng (P.Phú Thuận). Hai năm trước, con gái lớn của chị (cũng học tại Trường tiểu học Nguyễn Văn Hưởng) khi lên lớp 6 được phân bổ vào Trường THCS Nguyễn Thị Thập, P.Tân Hưng. Khoảng cách từ nơi ở của chị tới trường học của 2 con đều khá cân đối. “Phụ huynh không phải lo lắng, nguyên tắc thì mầm non 5 tuổi, bậc tiểu học, THCS sẽ luôn đảm bảo HS có đủ chỗ học trong các trường công lập”, chị chia sẻ.
Trong tháng 3, tại các buổi tiếp xúc cử tri của đại biểu HĐND TP.HCM, phụ huynh Nguyễn Quang Linh, cư trú tại P.Tây Thạnh, phản ánh trên địa bàn phường này hiện có ít trường mầm non và chỉ có một trường tiểu học, do đó chưa đáp ứng được nhu cầu học bán trú của HS trên địa bàn. Hay phụ huynh Nguyễn Hùng Tráng (P.An Phú) phản ánh trên địa bàn phường hiện chỉ có một trường THCS nên chưa bảo đảm chất lượng công tác giảng dạy và học tập của HS. Cử tri kiến nghị thành phố quan tâm xem xét, bố trí nguồn lực đầu tư bổ sung, mở rộng cơ sở trường, lớp học, nhằm đáp ứng nhu cầu học tập, học bán trú của HS và từng bước nâng cao chất lượng giáo dục.
Hiệu trưởng một trường tiểu học trên địa bàn P.Tân Sơn, TP.HCM hiện nay cho biết trước khi sáp nhập và còn Q.Tân Bình, để chuẩn bị cho quá trình tuyển sinh đầu cấp thì sẽ có các buổi họp. Tại đây, hiệu trưởng các trường tiểu học và THCS trên địa bàn phường cùng ngồi lại, báo cáo, thống nhất số liệu HS lớp 5 chuẩn bị ra trường, nhu cầu cần bao nhiêu chỗ học của HS lớp 6… Dựa trên các số liệu này, bộ phận tuyển sinh đầu cấp của phòng GD-ĐT quận sẽ phân bổ số HS tương ứng vào các trường THCS, làm sao đảm bảo tất cả HS đều có chỗ học. Nếu cần thiết, để việc học tập thuận lợi, các em cũng có thể được bố trí học tập ở những trường THCS ở phường giáp ranh, căn cứ theo bản đồ GIS để HS đều được học gần nhà nhất có thể.
Đáng chú ý, vị hiệu trưởng này cũng cho hay việc phân bổ, sắp xếp chỗ học đảm bảo liền mạch, xuyên suốt chương trình học tập của các em. Song hiện nay địa bàn P.Tân Sơn không có trường THCS, nhiều phụ huynh không biết sắp tới các con sẽ học lớp 6 tại trường nào.
Hiệu trưởng này cho hay đến nay chưa có thông báo, hướng dẫn chính thức từ UBND phường về vấn đề này, song luôn nhấn mạnh nguyên tắc là đảm bảo đủ chỗ học, quyền lợi học tập của HS, không nhất thiết là cư trú ở địa bàn phường nào thì chỉ đi học THCS ở phường đó.
Lãnh đạo Sở GD-ĐT TP.HCM cho hay theo phân cấp, UBND 168 phường, xã, đặc khu chịu trách nhiệm tổ chức quy hoạch và phân bổ HS theo đúng chỉ tiêu và kế hoạch tuyển sinh tại địa phương bảo đảm công khai, minh bạch và phù hợp năng lực tiếp nhận của từng cơ sở giáo dục. Với những khu vực đặc thù hoặc những khu vực quy mô trường lớp ở các cấp học còn chưa có sự đồng đều, sở sẽ có những hướng dẫn cụ thể trong quá trình phân bổ linh hoạt.
Theo ông Nguyễn Văn Phong, Phó giám đốc Sở GD-ĐT TP.HCM, đối với xã, phường không có trường THCS công lập, Sở GD-ĐT sẽ đóng vai trò điều phối, hướng dẫn các phường, xã lân cận phối hợp tiếp nhận HS. Cụ thể, HS hoàn thành chương trình tiểu học tại các địa bàn này sẽ được phân bổ vào các trường THCS ở khu vực giáp ranh. Sở sẽ trực tiếp làm việc với từng địa phương để có sự thống nhất chung, hỗ trợ các phường, xã tuyển sinh một cách hợp lý nhất.
Đối với xã, phường đang chịu áp lực dân số lớn, đông HS nhưng chỉ có một trường THCS công lập hoặc một trường tiểu học công lập, ông Phong cho biết phương án được đưa ra là trường sẽ ưu tiên tuyển HS ở khu vực địa bàn trước. Trong trường hợp vượt quá khả năng tiếp nhận, những HS ở khu vực xa trường hơn sẽ được bố trí sang các trường ở phường kế bên để học tập, đảm bảo quyền lợi và thuận lợi trong quá trình học tập.
“Bản đồ GIS kết hợp với dữ liệu cư trú từ hệ thống VNeID sẽ giúp xác định chính xác nơi ở hiện tại của từng HS. Quan điểm của Sở GD-ĐT TP là công tác tuyển sinh khách quan, minh bạch, công bằng, đảm bảo HS được học tại ngôi trường gần nơi cư trú nhất có thể, nhằm tạo điều kiện thuận lợi nhất cho HS và gia đình”, ông Nguyễn Văn Phong nhấn mạnh.
Đối với riêng ý kiến cử tri là phụ huynh ở những khu vực quy mô trường lớp còn hạn chế, Sở GD-ĐT cho hay việc chủ động rà soát quỹ đất, lập quy hoạch và đề xuất đầu tư xây dựng mới hoặc mở rộng các cơ sở giáo dục mầm non, tiểu học và THCS thuộc thẩm quyền và trách nhiệm trực tiếp của chính quyền địa phương cấp xã.
Từ đó, Sở GD-ĐT đề nghị UBND các phường Tây Thạnh, An Phú trực tiếp chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan xử lý theo thẩm quyền khẩn trương rà soát lại tình hình thực tế về mạng lưới trường lớp, quỹ đất giáo dục và nhu cầu học tập, học bán trú của HS trên địa bàn để có phương án bố trí nguồn lực đầu tư phù hợp.
Bên cạnh đó, lãnh đạo Sở GD-ĐT cho hay sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các địa phương trong việc thẩm định chuyên môn, hướng dẫn quy chuẩn về cơ sở vật chất và phân bổ đội ngũ giáo viên.
Ngày 14/4, thầy Nguyễn Văn Dũng, Hiệu trưởng Trường THCS Ngọc Lặc, xã Ngọc Lặc, tỉnh Thanh Hóa, xác nhận tại nhà trường đã xảy ra vụ việc một học sinh lớp 8 bị 2 bạn cùng lớp dùng ghế đánh và ép cởi áo ngay trong lớp học.
Theo báo cáo của nhà trường, nữ sinh bị đánh là em B.G.H. (lớp 8A1). Hai học sinh cùng lớp tham gia đánh bạn là P.H.A. và P.Q.C..
Trước đó, khoảng 11h45 ngày 30/3, sau khi tan học, các thầy cô giáo đã ra về, 3 học sinh nêu trên ở lại để giải quyết mâu thuẫn cá nhân và xảy ra ẩu đả.
Trong lúc xô xát, P.H.A. và P.Q.C. dùng ghế đánh em B.G.H.. Không dừng lại, các học sinh còn ép H. cởi áo, quay clip. Mặc cho nạn nhân khóc lóc van xin, sự việc vẫn tiếp diễn.
Sau khi biết được sự việc, giáo viên chủ nhiệm và đại diện nhà trường đã mời phụ huynh các em đến trường để giải quyết. Gia đình cũng đưa em H. đến bệnh viện khám sức khỏe. Ngày hôm sau, H. đi học bình thường.
Về việc H. bị nhóm bạn ép cởi áo để quay clip, ông Dũng cho biết các em vốn chơi thân với nhau, song không rõ nguyên nhân vì sao lại có hành vi bồng bột như vậy. Nhà trường cũng đã phối hợp với công an xã để xác minh nguyên nhân và răn đe các học sinh khác.
“Nhà trường đã báo cáo sự việc lên UBND xã. Đến nay, hội đồng kỷ luật nhà trường đã ra quyết định kỷ luật bằng hình thức viết bản kiểm điểm đối với học sinh P.H.A. và P.Q.C.. Gia đình các em đã cam kết hòa giải, không để học sinh tái phạm. Cả 3 học sinh cũng đã xin lỗi nhau, hứa không tái phạm”, ông Dũng nói.
Chiều 19.4, Trường ĐH Kinh tế - ĐH Huế tổ chức lễ tốt nghiệp trao bằng cho 25 tân thạc sĩ và 369 tân cử nhân (trong đó có 39 cử nhân đạt loại xuất sắc và 132 đạt loại giỏi). Lê Thị Thu Phương, thủ khoa đầu ra toàn trường với GPA 3,98 (điểm trung bình tích lũy các môn học)/4 là gương mặt tiêu biểu của khóa tốt nghiệp năm nay.
Chia sẻ sau buổi lễ, Phương không giấu được niềm vui và sự tự hào: “Mình rất hạnh phúc với những gì đã đạt được trong suốt chặng đường 4 năm đại học. Đây là thành quả mà mình muốn dành tặng cho bố mẹ, gia đình và những người đã luôn đồng hành cùng mình. Với mình, đây cũng là dấu mốc quan trọng cho tương lai".
Để đạt được thành tích ấn tượng như vậy, Phương cho biết cô luôn duy trì phương pháp học tập chủ động và kỷ luật. Ngoài việc tiếp thu kiến thức trên lớp, nữ cử nhân này thường xuyên tự tổng hợp bài học tại nhà, đồng thời kết hợp và tận dụng các công cụ trí tuệ nhân tạo (AI) để hệ thống hóa kiến thức, mở rộng hiểu biết từ nhiều nguồn khác nhau trên internet.
Bên cạnh đó, Phương còn chủ động tham gia các khóa học, trang web trực tuyến miễn phí... và các lớp đào tạo tại các trung tâm nhằm nâng cao kỹ năng, cũng như trình độ để hoàn thiện hồ sơ cá nhân ngay trước lúc ra trường.
Không chỉ nổi bật ở giảng đường, Phương còn tích cực tham gia các hoạt động xã hội và nghiên cứu khoa học. Phương còn là thành viên đội sinh viên tình nguyện hiến máu, tham gia các hoạt động hiến máu nhân đạo như “Chủ Nhật Đỏ”, đồng thời góp mặt trong đề tài “nghiên cứu xây dựng mô hình học máy nhận diện tín hiệu SOS qua tín hiệu tay của con người” và đạt giải cấp phường. Theo Phương, những trải nghiệm này giúp cô tự tin hơn, không chỉ trên giảng đường mà còn trong cuộc sống.
Đáng chú ý, ngay trước thời điểm tốt nghiệp, Phương đã được một công ty công nghệ tại Huế chuyên về lĩnh vực website nhận vào làm việc. Sau thời gian thử việc, dự kiến trong tháng 5 tới, cô sẽ được công ty chính thức ký hợp đồng lao động.
Với Phương sự hỗ trợ tận tình từ thầy cô và nhà trường là quý giá nhất, đặc biệt là các cơ hội được tiếp cận thực tế, kết nối với các doanh nghiệp từ sớm. Đây chính là nền tảng giúp cô nàng tự tin bước vào môi trường làm việc chuyên nghiệp.
Lựa chọn tiếp tục phát triển tại Huế, nữ thủ khoa cho biết, hiện đang làm việc trong lĩnh vực lập trình và đặt mục tiêu trong tương lai sẽ chuyển hướng sâu hơn sang lĩnh vực AI. “Theo mình, đây là thời đại của AI, nên mình muốn học hỏi thêm và nắm bắt cơ hội phát triển bản thân sang lĩnh vực này nhiều”, Phương nói.
Gửi gắm đến các bạn sinh viên, nữ thủ khoa cho rằng, mỗi người đều có định hướng và lựa chọn riêng, vì vậy điều quan trọng là phải nỗ lực hết mình để hoàn thiện bản thân. Theo Phương, thành công không đến một cách ngẫu nhiên mà là kết quả của cả quá trình kiên trì, chủ động và không ngừng học hỏi.
Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành thông tư quy định tiêu chuẩn người đứng đầu và cấp phó của người đứng đầu cơ sở giáo dục đại học, cơ sở giáo dục nghề (hiệu trưởng, phó hiệu trưởng) nhằm chuẩn hóa đội ngũ lãnh đạo và nâng cao chất lượng quản trị tại các cơ sở giáo dục đại học.
Theo Thông tư 17 của Bộ Giáo dục và Đào tạo (có hiệu lực từ ngày 27-3), tiêu chuẩn chung đối với hiệu trưởng, phó hiệu trưởng cơ sở giáo dục đại học là người có phẩm chất đạo đức tốt; có đủ sức khỏe để thường xuyên, trực tiếp quản lý, điều hành công việc; có tư duy đổi mới, tầm nhìn chiến lược và có năng lực xây dựng, tổ chức thực hiện chiến lược phát triển cơ sở giáo dục đại học.
Hiệu trưởng, phó hiệu trưởng cơ sở giáo dục công lập phải đáp ứng các yêu cầu của vị trí việc làm và các quy định khác của Đảng, pháp luật của Nhà nước về viên chức quản lý.
Ngoài việc đáp ứng các tiêu chuẩn chung nêu trên, hiệu trưởng cơ sở giáo dục đại học cần đủ tiêu chuẩn cụ thể:
Có trình độ tiến sĩ và có uy tín trong lĩnh vực chuyên môn của cơ sở giáo dục đại học;
Có ít nhất 5 năm kinh nghiệm giảng dạy, nghiên cứu phù hợp với trình độ đào tạo của cơ sở giáo dục;
Có ít nhất 2 năm kinh nghiệm quản lý cơ sở giáo dục đại học từ cấp trưởng khoa, phòng, ban hoặc tương đương trở lên;
Có năng lực lãnh đạo, quản trị và phát triển cơ sở giáo dục đại học; có khả năng hợp tác phát triển, huy động nguồn lực cho cơ sở giáo dục đại học.
Thực tế hiện nay, tại nhiều trường đại học trên cả nước, thậm chí ở cả những trường thuộc nhóm tốp đầu, vẫn có phó hiệu trưởng chỉ có trình độ thạc sĩ. Ở các trường đại học tư thục có đến 2-3 phó hiệu trưởng trình độ thạc sĩ.
Các thạc sĩ đang giữ vị trí phó hiệu trưởng ở trường đại học không phụ trách hoạt động đào tạo, khoa học - công nghệ mà chỉ phụ trách, công tác đoàn thể, công tác sinh viên…
Đáng chú ý, theo quy định mới nhất tại Thông tư 17, trình độ thạc sĩ không còn đủ điều kiện để được bổ nhiệm làm phó hiệu trưởng tại phần lớn các trường đại học.
Ngoài việc phải đáp ứng các tiêu chuẩn chung, vị trí phó hiệu trưởng trường đại học bắt buộc phải có trình độ tiến sĩ trong lĩnh vực chuyên môn phù hợp với yêu cầu vị trí công tác.
Trường hợp ngoại lệ đối với các trường đào tạo ngành đặc thù, chỉ những trường có quy mô đào tạo các ngành thuộc lĩnh vực nghệ thuật, nhóm ngành ngôn ngữ, văn học và văn hóa nước ngoài, nhóm ngành thể dục thể thao chiếm ít nhất 70% tổng quy mô đào tạo toàn trường, thì phó hiệu trưởng mới có thể giữ trình độ từ thạc sĩ trở lên trong lĩnh vực chuyên môn phù hợp với vị trí công tác.
Ngoài bằng cấp, nhân sự phó hiệu trưởng trường đại học phải có ít nhất 2 năm kinh nghiệm quản lý cơ sở giáo dục đại học từ cấp phó trưởng khoa, phòng, ban hoặc tương đương trở lên; có năng lực quản lý và phát triển các lĩnh vực cụ thể của cơ sở giáo dục đại học.