Viêm là phản ứng bảo vệ tự nhiên của cơ thể trước chấn thương hoặc nhiễm trùng. Nếu tình trạng này kéo dài âm thầm trong nhiều tháng hoặc nhiều năm, nó có thể chuyển thành viêm mạn tính, gây hại cho sức khỏe. Theo Viện Y tế Quốc gia Mỹ (NIH), tình trạng viêm kéo dài có thể làm tổn thương các mô khỏe mạnh và gây rối loạn chức năng chuyển hóa theo thời gian.
Viêm mạn tính có liên quan đến nhiều vấn đề sức khỏe nghiêm trọng, từ bệnh tim, tiểu đường đến viêm khớp và ung thư. Bên cạnh thay đổi lối sống, chế độ ăn cân bằng, giàu thực phẩm chống viêm có thể giúp giảm viêm tự nhiên và cải thiện sức khỏe tổng thể. Dưới đây là 7 loại thực phẩm hỗ trợ giảm viêm và bảo vệ sức khỏe lâu dài.
Cá béo
Cá hồi, cá thu, cá mòi chứa nhiều axit béo omega-3 (EPA và DHA). Những chất béo này giúp giảm các chỉ số viêm trong máu đồng thời hỗ trợ sức khỏe tim mạch. Theo NIH, omega-3 hỗ trợ điều hòa phản ứng viêm trong cơ thể. Nhiều nghiên cứu cũng cho thấy ăn cá thường xuyên có thể giảm nguy cơ bệnh tim.
Các loại quả mọng
Những loại quả mọng nhiều màu sắc không chỉ làm đẹp món ăn mà còn chứa các hợp chất bảo vệ tế bào. Dâu tây, việt quất chứa chất chống oxy hóa gọi là anthocyanin, có khả năng trung hòa các gốc tự do có hại, giúp giảm stress oxy hóa – yếu tố liên quan chặt chẽ đến viêm mạn tính và lão hóa.
Thêm một ít quả mọng vào bữa sáng, sinh tố hoặc sữa chua có thể tăng cường “lá chắn” tự nhiên cho cơ thể.
Rau lá xanh
Rau xanh như rau bina, cải xoăn, bông cải xanh là nhóm thực phẩm có tác dụng bảo vệ cơ thể rất tốt. Các loại như rau bina, bông cải xanh cung cấp vitamin, khoáng chất và hợp chất thực vật giúp giảm stress oxy hóa. Chúng giàu vitamin K, vitamin C và polyphenol, hỗ trợ cân bằng miễn dịch.
Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC) khuyến nghị ăn rau xanh thường xuyên để giảm nguy cơ bệnh mạn tính như tim mạch và tiểu đường.
Các loại hạt
Hạnh nhân, hạt óc chó, hạt lanh, hạt chia chứa chất béo tốt, chất xơ, magie và vitamin E. Những dưỡng chất này hỗ trợ điều hòa quá trình viêm đồng thời cải thiện cholesterol. Đặc biệt, óc chó giàu ALA – một dạng omega-3 có nguồn gốc thực vật, liên quan đến giảm viêm. Chỉ cần ăn một nắm nhỏ các loại hạt mỗi ngày cũng có lợi cho sức khỏe tim mạch.
Cà chua
Cà chua giàu lycopene – một chất chống oxy hóa mạnh có tác dụng giảm viêm và bảo vệ tim. Lycopene có thể giảm tổn thương oxy hóa liên quan đến bệnh mạn tính. Đặc biệt, cà chua nấu chín có thể giúp cơ thể hấp thụ lycopene tốt hơn.
Nghệ đã được sử dụng từ lâu trong ẩm thực và y học cổ truyền. Hoạt chất chính curcumin có đặc tính chống viêm và chống oxy hóa mạnh, có thể tác động đến các tác nhân gây viêm trong cơ thể. Kết hợp nghệ với tiêu đen giúp tăng khả năng hấp thu và phát huy hiệu quả tốt hơn.
Ngũ cốc nguyên hạt
Carbohydrate tinh chế có thể làm tăng viêm, trong khi ngũ cốc nguyên hạt lại có tác dụng ngược lại. Yến mạch, gạo lứt, kiều mạch chứa chất xơ, vitamin nhóm B, chất chống oxy hóa, hỗ trợ tiêu hóa và cân bằng chuyển hóa. Chế độ ăn giàu chất xơ còn nuôi dưỡng hệ vi khuẩn đường ruột – yếu tố quan trọng trong kiểm soát viêm.
Cả ba loại đậu này có chung một số đặc điểm như giàu protein thực vật, chất xơ và các hợp chất chống ô xy hóa. Dù vậy, mỗi loại đậu lại có thành phần dinh dưỡng và một số tác động đến sinh hóa cơ thể riêng, theo chuyên trang Eating Well (Mỹ).
Xét tổng thể, đậu đen, đậu đỏ và đậu xanh đều là những thực phẩm giàu dinh dưỡng. Hàm lượng protein của cả ba tương đối tương đương, khoảng 22 - 24 g/100 g.
Tuy nhiên, đậu đỏ và đậu xanh thường chứa nhiều chất xơ hơn, trong khi đậu đen lại nổi bật nhờ hàm lượng các hợp chất chống ô xy hóa.
Về khoáng chất, mỗi loại có một lợi thế riêng: Đậu đỏ giàu kali và magiê, đậu xanh cung cấp nhiều sắt, còn đậu đen chứa nhiều hợp chất sinh học có lợi cho chuyển hóa. Điều này cho thấy không có loại nào vượt trội hoàn toàn.
Các loại đậu thường được đưa vào chế độ ăn giảm cân nhờ khả năng tạo cảm giác no lâu. Chất xơ giúp làm chậm tiêu hóa, ổn định đường huyết và hạn chế cảm giác đói.
Trong khi đó, protein thực vật giúp duy trì khối cơ - yếu tố quan trọng trong quá trình giảm cân lành mạnh.
Đậu đen chứa nhiều polyphenol và flavonoid - các chất có khả năng trung hòa gốc tự do và giảm viêm. Nhờ đó, loại đậu này có thể góp phần giảm nguy cơ bệnh tim mạch và rối loạn chuyển hóa.
Với hàm lượng chất xơ cao, đậu đỏ giúp làm chậm hấp thu đường vào máu, giữ đường huyết ổn định và hạn chế cảm giác đói. Đồng thời, chất xơ còn giúp giảm cholesterol LDL, góp phần bảo vệ tim mạch.
Đậu xanh không chỉ cung cấp protein và chất xơ mà còn giàu vitamin, khoáng chất. Điểm nổi bật là dễ tiêu hóa hơn nhiều loại đậu khác, giúp hạn chế đầy hơi, khó chịu đường ruột.
Khi đặt 3 loại đậu cạnh nhau, có thể thấy mỗi loại đều có thế mạnh riêng: Đậu đỏ phù hợp với mục tiêu giảm cân, đậu xanh thích hợp cho chế độ ăn bền vững, còn đậu đen hỗ trợ chuyển hóa và chống viêm.
Thay vì chọn một loại “tốt nhất”, các chuyên gia khuyến nghị nên linh hoạt kết hợp cả ba trong khẩu phần ăn để tối ưu lợi ích sức khỏe, theo EatingWell.
Với sự hợp tác trên, hai BV sẽ hội chẩn liên viện, phối hợp chuyên môn, chuyển tuyến; triển khai các chương trình chăm sóc răng miệng cho người cao tuổi, người có nhiều bệnh nền.
Đồng thời, có các khóa đào tạo liên tục và luân phiên cán bộ chuyên môn nâng cao năng lực chuyên sâu...; lồng ghép tư vấn, sàng lọc răng miệng trong chương trình khám sức khỏe người cao tuổi; ứng dụng nền tảng công nghệ thông tin để truyền thông và theo dõi sức khỏe răng miệng. Đặc biệt, cùng nghiên cứu khoa học về sức khỏe răng miệng và bệnh lý liên quan; xây dựng mô hình chăm sóc răng miệng tích hợp tại BV và cộng đồng.
Mới đây, BV Răng hàm mặt T.Ư Hà Nội đã tiến hành điều tra sức khỏe răng miệng cộng đồng tại tỉnh Bắc Ninh (thuộc khuôn khổ đề tài khoa học và công nghệ về nghiên cứu xây dựng mô hình chăm sóc sức khỏe răng miệng cộng đồng tại VN giai đoạn 2025 - 2030, triển khai tại 14 tỉnh, thành, bao gồm cả người trưởng thành và trẻ em).
Bắc Ninh là tỉnh đầu tiên triển khai nghiên cứu, với sự tham gia của khoảng 1.000 người dân địa phương. Thông qua khám, điều tra sức khỏe răng miệng; khảo sát kiến thức, hành vi chăm sóc sức khỏe răng miệng, nghiên cứu đánh giá xu hướng bệnh răng miệng trong cộng đồng; đồng thời thu thập mẫu nước sinh hoạt để xây dựng bản đồ fluor, làm cơ sở xây dựng hướng dẫn sử dụng fluor quốc gia và chiến lược chăm sóc sức khỏe răng miệng cộng đồng.
Kết quả đề tài sẽ cung cấp dữ liệu cho xây dựng chiến lược phát triển ngành răng hàm mặt VN, góp phần nâng cao sức khỏe răng miệng của người dân trong thời gian tới.
Chương trình "Mặt trời Hy vọng" sẽ hỗ trợ các bệnh nhi từ 0 đến dưới 18 tuổi, thuộc diện hộ nghèo, cận nghèo hoặc có xác nhận hoàn cảnh khó khăn của địa phương. Tổng giá trị tài trợ dự kiến 400 triệu đồng trong năm 2026.
"Chúng tôi mong muốn góp một phần nhỏ thêm cơ hội điều trị cho các em, bởi khi nhiều bàn tay cùng chung lại, những điều tưởng chừng mong manh sẽ có thêm hy vọng", bà Nguyễn Xuân Tú, Giám đốc điều hành Quỹ Hy Vọng, cho biết tại lễ Ký kết thỏa thuận hợp tác với Bệnh viện Đại học Y Hà Nội, chiều 16/4.
Chương trình ưu tiên bệnh nhi ung thư, trẻ em dân tộc thiểu số vùng cao. Mức hỗ trợ chi phí điều trị sau khi trừ các khoản do bảo hiểm y tế và các nguồn khác chi trả (nếu có) áp dụng tối đa 30 triệu đồng cho các ca điều trị thông thường và tối đa 100 triệu đồng đối với các trường hợp phẫu thuật, ghép tế bào gốc hoặc ghép tạng. Trong các trường hợp đặc biệt, mức hỗ trợ có thể được điều chỉnh dựa trên thực tế và sự thống nhất của hai bên. Mỗi bệnh nhân có thể được hỗ trợ tối đa hai lần mỗi năm, mỗi lần cách nhau tối thiểu 6 tháng.
Các chi phí được thanh toán bao gồm khám bệnh, giường bệnh, xét nghiệm, thuốc, vật tư y tế, dịch truyền, thủ thuật và phẫu thuật theo mức giá niêm yết công khai tại Bệnh viện Đại học Y Hà Nội.
PGS.TS Nguyễn Lân Hiếu, Giám đốc Bệnh viện Đại học Y Hà Nội, cho biết nhiều em bé gia cảnh khó khăn nhận được sự hỗ trợ của Quỹ. Bệnh viện mong muốn các hoạt động thiện nguyện đến được tận tay người bệnh, để người bệnh được hưởng lợi, mục tiêu vì bệnh nhân thông qua cầu nối Quỹ hy vọng.
Bệnh viện Đại học Y Hà Nội là một trong 15 bệnh viện đối tác trong chương trình "Mặt trời Hy vọng", bên cạnh các bệnh viện Nhi Trung ương, Việt Đức, Trung ương Huế, Nhi đồng 1, Nhi đồng 2...
Cùng dịp này, Bệnh viện Đại học Y Hà Nội ký kết hợp tác với Quỹ tầm vóc Việt, Quỹ Chạm Yêu thương để hỗ trợ bệnh nhi.
Tại Bệnh viện Đại học Y Hà Nội, nhiều gia đình có hoàn cảnh khó khăn đối mặt với gánh nặng tài chính rất lớn khi con mắc bệnh hiểm nghèo. Như bé Lò Quỳnh Giang 14 tuổi, Sơn La, là bệnh nhi đầu tiên được chương trình "Mặt trời Hy vọng" hỗ trợ 50 triệu đồng.
Bé bị xuất huyết não do dị dạng mạch máu não, chuyển xuống Hà Nội trong tình trạng nguy kịch cuối năm 2025. Chi phí can thiệp nút mạch và phẫu thuật với chi phí vượt xa khả năng chi trả của gia đình.
Triển khai từ tháng 3/2021, "Mặt trời Hy vọng" là sáng kiến hợp tác giữa Quỹ Hy Vọng và chương trình "Ông Mặt trời", hướng tới mục tiêu hỗ trợ chi phí điều trị cho trẻ em mắc bệnh hiểm nghèo. Đến nay, chương trình đã hỗ trợ hơn 2.800 bệnh nhi trên cả nước, với tổng số tiền tài trợ là 61 tỷ đồng.
Trong năm 2026, chương trình đặt mục tiêu tiếp tục đồng hành cùng 1.000 bệnh nhi, trở thành điểm tựa tài chính và tinh thần cho các gia đình trong hành trình chữa bệnh.
Quỹ Hy vọng được vận hành bởi báo VnExpress và tập đoàn FPT, hoạt động 10 năm nay. Quỹ hỗ trợ xây trường học, thư viện, cầu đường... cho nhiều địa phương; giúp đỡ chi phí điều trị và phẫu thuật cho bệnh nhi hoàn cảnh khó khăn.
