Mục Lục
Toggle“NATO đã không có mặt khi chúng ta cần họ và họ cũng sẽ không có mặt nếu chúng ta cần họ lần nữa”, Tổng thống Mỹ Donald Trump đăng trên mạng xã hội Truth Social ngày 8/4, sau cuộc gặp kín với Tổng thư ký NATO Mark Rutte tại Nhà Trắng.
Ông Trump cũng nhắc tới đảo Greenland của Đan Mạch, gọi đây là nơi “được quản lý kém cỏi” mà không nêu thêm điều gì. Theo AFP, ông dường như nhắc lại những lời đe dọa về việc Mỹ muốn sở hữu hòn đảo.
Sau sự kiện, Tổng thư ký NATO mô tả cuộc thảo luận với lãnh đạo Mỹ là “rất thẳng thắn, cởi mở”, nhưng không trả lời khi được hỏi liệu Tổng thống Trump có nhắc tới khả năng Mỹ sẽ rời liên minh hay không.
Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt trước đó cho biết Tổng thống Trump sẽ thảo luận về khả năng Mỹ rời NATO khi gặp Tổng thư ký Rutte. “Thật đáng buồn khi NATO đã quay lưng lại với Mỹ trong suốt 6 tuần qua, trong khi chính người dân Mỹ là những người đã tài trợ cho quốc phòng của họ”, bà nói.
Cuộc họp diễn ra một ngày sau khi Mỹ và Iran đạt được thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần.
Tổng thống Trump đã nhiều lần bày tỏ bất bình khi các đồng minh phương Tây từ chối ủng hộ Washington trong xung đột với Tehran. Lãnh đạo Mỹ đã gọi NATO là “hổ giấy” sau khi liên minh không tham gia nỗ lực mở cửa eo biển Hormuz và một số quốc gia thành viên cấm Mỹ sử dụng các căn cứ trên lãnh thổ của họ cho chiến dịch Trung Đông.
Wall Street Journal ngày 8/4 đưa tin chính quyền Trump đang xem xét kế hoạch “trừng phạt các thành viên NATO bị coi là không hữu ích” bằng cách rút quân đồn trú khỏi những nước này, cũng như điều thêm lực lượng đến những quốc gia được coi là ủng hộ mạnh mẽ chiến dịch của Mỹ nhằm vào Iran.
Ngọc Ánh (Theo AFP, CNN, Reuters)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/ong-trump-chi-trich-nato-sau-cuoc-gap-lanh-dao-lien-minh-5060242.html

Mithril Defense, công ty có trụ sở tại Austin, Texas, đang lắp đặt các phi đội drone có tên Mũi tên đen cho các trường học ở Florida và Georgia, nhằm giảm thương vong cho học sinh bằng cách tiếp cận kẻ tấn công nhanh hơn cảnh sát hay nhân viên an ninh trường học.
Chương trình Thiên thần Hộ mệnh Học đường là một giải pháp kết hợp giữa drone trọng lượng nhẹ, giá thành thấp với quy trình giám sát và vận hành từ xa. Trong trường hợp khẩn cấp, những drone này sẽ được điều khiển bởi đội ngũ phi công tại trụ sở công ty ở Austin, Texas. Thiết bị có thể phát ra tiếng rít chói tai, nháy đèn flash và phun hơi cay để ngăn chặn kẻ tấn công.
Trang bị drone cho trường học nằm trong chương trình do bang chi trả để tăng cường an ninh và giảm thiểu bạo lực súng đạn. "Đây là một cuộc cách mạng", Đại úy Todd Smith thuộc Văn phòng Cảnh sát trưởng hạt Volusia, người giám sát an toàn và an ninh cho các trường học trong hạt này ở Florida, cho biết.
Các thiết bị được lắp đặt tại trường trung học Deltona vào 6/4 và sẵn sàng sử dụng vào mùa thu này. "Đây chính là tương lai", ông Smith nói.
Khác với drone của cảnh sát chỉ được điều động sau cuộc gọi báo khẩn cấp, máy móc của Mithril được thiết lập sẵn trong các hộp gắn trên trần nhà, sạc điện cho đến khi có mối đe dọa xuất hiện.
Thành lập vào năm 2023, Mithril lần đầu tiên thử nghiệm ý tưởng này tại một ngôi trường bỏ hoang ở Austin năm 2024. Kể từ đó, công ty đã thực hiện hàng chục đợt diễn tập với lực lượng chức năng và diễn viên, với kịch bản rút ra từ các vụ xả súng trong quá khứ.
Sử dụng công cụ phần mềm tạo nên trò chơi điện tử Fortnite, Mithril tạo ra các bản mô phỏng 3D của trường học nơi drone sẽ hoạt động, cung cấp cho phi công hình ảnh chi tiết về các lớp học và hành lang.
Trong trường hợp có mối đe dọa, các drone và camera đi kèm sẽ cung cấp hình ảnh giám sát thời gian thực. Drone bay theo nhóm ba chiếc, sử dụng kết nối mã hóa và có thời lượng pin trung bình 10-15 phút.
Thông qua một ứng dụng, các quan chức thực thi pháp luật địa phương có thể truy cập vào hình ảnh từ drone và sơ đồ 3D của trường học. Đội ngũ của Mithril sẽ tuân thủ chỉ đạo của cảnh sát trong hầu hết các trường hợp, nhưng họ có quyền hành động độc lập nếu xảy ra tấn công, các giám đốc điều hành cho biết.
"Chúng tôi có thể quan sát mọi góc khuất, chúng tôi sẽ lao qua mọi cánh cửa trước vì chúng tôi không quan tâm mình có bị bắn hay không, chúng tôi chỉ là kim loại và nhựa", Christian Van Sloun, trưởng nhóm điều khiển của Mithril, nói về phi đội drone.
Ông nói thêm rằng nếu drone bị bắn hạ, ông có thể dễ dàng quay sang đồng nghiệp và hướng dẫn họ vị trí của kẻ xả súng. "Nó giống như việc gian lận trong trò chơi điện tử sau khi bạn vừa mất mạng vậy", Sloun nói.
Ý tưởng về chương trình Thiên thần Hộ mệnh Học đường đến từ Justin Marston, doanh nhân người Anh đồng sáng lập Mithril, sau khi ông xem video về những chiếc drone nhỏ của Ukraine cản trở lính Nga có vũ trang.
"Tầm nhìn của chúng tôi là có mặt tại mọi trường học trên toàn quốc và xóa sổ các vụ xả súng hàng loạt", Marston nói.
Marston và người đồng sáng lập Bill King, cựu chỉ huy đặc nhiệm SEAL của hải quân Mỹ, đã tập hợp một đội ngũ từ người kỳ cựu trong quân đội và cảnh sát, đến một nhóm phi công đua drone hàng đầu đất nước, trong đó có những người chỉ mới 18 tuổi.
Công ty đang cung cấp công nghệ tại Florida và Georgia sau khi mỗi bang phê duyệt hơn 500.000 USD cho triển khai drone trong trường học. Một nhóm phụ huynh ở Texas cũng đã gây quỹ được hơn 200.000 USD với mục tiêu đưa Thiên thần Hộ mệnh Học đường đến một trường trung học gần Houston. Dịch vụ drone có giá 5,38 USD mỗi m2 một năm, tương đương 8 USD cho mỗi trẻ em một tháng.
Tuy nhiên, một số chuyên gia cho rằng công nghệ drone có thể dẫn đến việc sử dụng vũ lực quá mức và không đáng có.
"Một khi việc sử dụng vũ lực trở nên quá dễ dàng và không đi kèm rủi ro - điều mà người ta có thể thực hiện từ xa khi đang ngồi trong phòng kỹ thuật - thì hệ quả tất yếu là nó sẽ bị lạm dụng", Jay Stanley, nhà phân tích chính sách cấp cao tại Hiệp hội Tự do Dân sự Mỹ (ACLU), nhận định.
Mithril khẳng định drone của họ sẽ chỉ được triển khai trong các tình huống có kẻ xả súng, dù Marston thừa nhận có khả năng học sinh vô tình bị thương khi drone đang vận hành. "Chúng tôi tin rằng mình có thể giúp ích trong phần lớn các vụ xả súng hàng loạt", ông nói.
Mithril không phải là công ty đầu tiên cố gắng cung cấp drone cho an ninh trường học. Năm 2022, Axon Enterprise đã bắt đầu nghiên cứu hệ thống drone trang bị súng điện Taser để giải quyết các vụ xả súng hàng loạt, nhưng sau đó công ty đã hủy bỏ kế hoạch do hội đồng cố vấn đạo đức phản đối dự án.
Các quan chức thực thi pháp luật và giám đốc điều hành công ty Mithril cho biết họ đã tham khảo ý kiến của đông đảo phụ huynh trước khi phê duyệt công nghệ này.
"Khi biết chúng tôi là một trong những nơi đầu tiên thực hiện chương trình thí điểm này, ban đầu tôi có chút lo lắng", Jessica Clayton, người có hai con đang theo học tại trường trung học Deltona, chia sẻ. "Nhưng đồng thời, tôi hiểu rằng phải có nơi nào đó là điểm bắt đầu và hy vọng chương trình có thể mang lại ảnh hưởng tích cực cho cộng đồng".
Mithril muốn mở rộng ra ngoài phạm vi trường học để trở thành lực lượng an ninh chủ chốt cho cả các công ty tư nhân và cơ quan chính phủ. Công ty cho biết họ đang tiến hành các buổi trình diễn cho các công ty dầu khí, tài chính và bán lẻ.
Một số chuyên gia về quyền riêng tư và thực thi pháp luật lo ngại rằng công nghệ này có thể dễ bị tấn công mạng, dẫn đến việc lạm dụng vũ lực hoặc làm chệch hướng nguồn lực khỏi các biện pháp an toàn hiệu quả hơn.
"Chúng ta đang đối mặt với một cuộc khủng hoảng sức khỏe tâm thần thực sự trong trường học và chúng ta nên ưu tiên giải quyết vấn đề đó", Barry Friedman, giáo sư luật kiêm chuyên gia về chính sách cảnh sát tại Đại học New York, bình luận.
Hồng Hạnh (Theo WSJ)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/y-tuong-dung-drone-doi-pho-xa-sung-truong-hoc-o-my-5059201.html

"Đây là hình ảnh một vận tải cơ C-130 Hercules tham gia chiến dịch tìm kiếm và cứu nạn ở tây nam Iran đã bị mắc kẹt, không thể di chuyển. Sau cùng, máy bay này đã bị bỏ lại rồi phá hủy bởi lực lượng Delta", OSINTWarfare, tài khoản mạng xã hội chuyên thu thập dữ liệu tình báo nguồn mở, cho biết ngày 5/4.
Tài khoản này đăng kèm ảnh một cột khói đen bốc lên từ khu vực trống trải, phía sau là đồi núi.
Jack Murphy, đồng sáng lập trang tin về an ninh quốc gia Mỹ The High Side, mô tả địa điểm xảy ra sự việc là "một điểm tiếp nhiên liệu tiền phương (FARP)" và bánh xe của chiếc C-130 mắc kẹt trong cát. "Một nhóm đặc nhiệm Delta buộc phải vào phá hủy tại chỗ. Toàn bộ chiến dịch cực kỳ mạo hiểm, nhưng họ vẫn hoàn thành", Murphy viết trên X.
Bộ Quốc phòng Mỹ chưa bình luận về thông tin.
Trong khi đó, hãng tin Iran Fars News đưa tin khi Mỹ mở chiến dịch giải cứu, Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran và Lực lượng Thực thi Pháp luật (FARAJA) "đã phối hợp tấn công, phá hủy một máy bay địch, khiến Washington chịu thêm một thất bại ê chề".
Truyền thông Iran công bố hình ảnh các mảnh vỡ cháy đen nằm rải rác trên vùng sa mạc, khói vẫn bốc lên từ hiện trường.
Mỹ hôm nay thông báo lực lượng nước này đã giải cứu được phi công còn lại trong vụ tiêm kích F-15 bị bắn hạ tại Iran. Chiến dịch giải cứu diễn ra trong đêm 4/4, huy động hàng chục máy bay chiến đấu, trực thăng cùng các năng lực tình báo mạng, không gian và nhiều phương tiện trinh sát khác.
Một quan chức quân sự Mỹ trả lời New York Times rằng sau khi phi công được giải cứu, hai máy bay vận tải dùng để đưa lực lượng đặc nhiệm và phi công đến nơi an toàn đã bị mắc kẹt tại một căn cứ hẻo lánh ở Iran.
Các chỉ huy quyết định điều thêm ba máy bay mới tới để đưa toàn bộ binh sĩ Mỹ và phi công rời đi, đồng thời phá hủy hai chiếc máy bay gặp sự cố nhằm tránh để chúng rơi vào tay Iran.
C-130 Hercules là vận tải cơ được tập đoàn Lockheed phát triển trên cơ sở máy bay Fairchild C-123 Provider, biên chế cho không quân Mỹ từ năm 1956. C-130 được đánh giá là xương sống trong các chiến dịch của quân đội Mỹ nhờ lợi thế hậu cần, có thể hoạt động trên các đường băng dã chiến và không đòi hỏi hạ tầng hỗ trợ phức tạp. Máy bay sử dụng 4 động cơ tua-bin cánh quạt để tăng hiệu quả hoạt động và công suất vận tải.
Vận tải cơ C-130 có tổ bay 5 người, tầm bay 3.800 km, tốc độ tối đa 590 km/h, trần bay 10.000 m khi không chở hàng và 7.000 m khi đầy tải. Máy bay có thể chở tối đa 19 tấn hàng, 92 binh sĩ hoặc 64 lính dù, 6 pallet hàng, 2-3 thiết giáp Humvee, hai thiết giáp M113 hoặc một pháo tự hành CAESAR 155 mm.
Mỹ đã liên tục nâng cấp dòng C-130 để đáp ứng thay đổi về hoạt động trên toàn thế giới. Trong số này, biến thể HC-130J Combat King II, với tầm bay hơn 6.400 km, là loại máy bay cánh cố định chuyên dụng duy nhất của Không quân Mỹ cho nhiệm vụ tìm kiếm - cứu nạn nhân sự. Chi phí sản xuất một chiếc HC-130J năm 2010 là 66 triệu USD, tương đương hơn 98 triệu USD theo tỷ giá hiện tại.
Như Tâm (Theo USAF, AFP, Reuters)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/hinh-anh-van-tai-co-my-boc-chay-trong-cuoc-giai-cuu-phi-cong-5058741.html
Thế Giới
Trung Đông vẫn tiềm ẩn nguy cơ xung đột, Hội đồng Bảo an bất lực ở Hormuz?

Trong bối cảnh này, nhiều sự chú ý dồn vào một tổ chức quốc tế được thành lập ngay sau kết thúc Chiến tranh thế giới thứ II với mục tiêu tối thượng là bảo vệ an ninh và hòa bình quốc tế. Đó là Liên hợp quốc (LHQ) với Hội đồng Bảo an (HĐBA) - nơi mà trong quá khứ đã tiến hành nhiều chiến dịch gìn giữ hòa bình ở nhiều quốc gia và khu vực trên thế giới.
Cho đến hiện tại HĐBA đã nhóm họp hai lần về tình hình hiện tại ở Trung Đông. Lần đầu tiên vào ngày 11-3-2026 và thông qua một nghị quyết lên án hành vi tấn công các nước trong vùng Vịnh Ba Tư của Iran.
HĐBA nhóm họp lần hai vào ngày 7-4-2026 và thất bại trong việc thông qua một nghị quyết về an ninh eo biển Hormuz. Sự khác biệt lớn về kết quả của hai lần họp ở HĐBA có thể được giải thích dựa trên các yếu tố pháp lý xung quanh việc sử dụng vũ lực trong dự thảo của các nghị quyết.
Hiến chương LHQ nghiêm cấm việc sử dụng vũ lực trong quan hệ quốc tế của các quốc gia thành viên. Quy định này nằm trong điều 2 khoản 4 - một trong những trụ cột pháp lý của Hiến chương về việc đảm bảo hòa bình thế giới.
Tuy nhiên Hiến chương cũng công nhận ngoại lệ cho quy định này, và chỉ có hai trường hợp các quốc gia được sử dụng vũ lực một cách hợp pháp trong khuôn khổ luật pháp của LHQ.
Ngoại lệ thứ nhất là việc sử dụng vũ lực trong việc tự vệ khi các quốc gia bị tấn công vũ trang bởi các quốc gia khác. Quyền tự vệ đơn phương hoặc tập thể này được ghi nhận tại điều 51 của Hiến chương LHQ.
Thông thường đây là một ngoại lệ chính đáng và chính danh về mặt pháp lý khi các quốc gia bị xâm phạm lãnh thổ bằng vũ trang bởi lực lượng quân sự của các quốc gia khác.
Đây là lý do tại sao các quốc gia vùng Vịnh bao gồm Bahrain, Kuwait, Oman, Qatar, Ả Rập Saudi, Các Tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất và Jordan đã đề xuất một dự thảo nghị quyết HĐBA LHQ vào ngày 11-3-2026.
Trong dự thảo nghị quyết này, họ yêu cầu sự công nhận quyền tự vệ khi Iran đã tiến hành các cuộc tấn công vũ lực vào lãnh thổ của họ.
Nghị quyết cũng kêu gọi ngừng bắn, yêu cầu Iran phải tôn trọng luật pháp quốc tế và không làm ảnh hưởng đến an ninh quốc tế.
Có thể thấy rằng ngôn ngữ sử dụng trong dự thảo nghị quyết ngày 11-3 về việc sử dụng vũ lực để tự vệ của các quốc gia Vùng Vịnh là hợp lý về mặt pháp lý lẫn chính trị. Do đó nghị quyết đã được thông qua.
Nga và Trung Quốc không bỏ phiếu phản đối, mặc dù Nga đã phát biểu Mỹ và Israel cũng cần phải bị lên án cho cuộc chiến tranh lần này.
Ngoại lệ thứ hai của việc cấm sử dụng vũ lực trong quan hệ quốc tế được ghi nhận trong chương VII của Hiến chương LHQ. Đó là việc Hội đồng Bảo an LHQ cho phép các quốc gia thành viên sử dụng vũ lực với mục đích bảo vệ an ninh và hòa bình thế giới.
Việc sử dụng các từ ngữ như "sử dụng tất cả các biện pháp cần thiết" hay việc áp dụng quyền ủy thác sử dụng vũ lực của HĐBA được cân nhắc hết sức kỹ lưỡng và hạn chế đến mức tối đa bởi các thành viên thường trực của HĐBA.
Trong dự thảo nghị quyết đưa lên HĐBA xem xét về vấn đề liên quan đến an ninh eo biển Hormuz, Bahrain đã kêu gọi quyền sử dụng vũ lực dựa trên chương VII của Hiến chương LHQ.
Việc này dẫn đến những tranh cãi dữ dội tại phiên họp của HĐBA, vì một số quốc gia cho rằng việc này sẽ dẫn đến việc lạm dụng nghị quyết của HĐBA để chính danh hóa việc sử dụng vũ lực trong khu vực vùng Vịnh. Điều này sẽ khiến xung đột leo thang.
Việc liên hệ đến chương VII của Hiến chương trong bản thảo nghị quyết sau đó được gỡ bỏ. Tuy nhiên việc đề cập đến quyền tự vệ (ngoại lệ thứ nhất của quy định cấm sử dụng vũ lực) khi các tàu thương mại bị tấn công ở eo biển Hormuz trong dự thảo lại dẫn đến những tranh cãi khác.
Việc một quốc gia bị tấn công vào lãnh thổ và bị tấn công vào tàu thuyền thương mại là khác nhau về mức độ nghiêm trọng để có thể lập luận rằng hai hành vi tấn công này đều có thể đương nhiên dẫn đến quyền tự vệ của một quốc gia.
Do những mâu thuẫn liên quan đến quyền sử dụng vũ lực ở eo biển Hormuz không thể giải quyết được, dự thảo nghị quyết HĐBA ngày 7-4-2026 đã không được thông qua khi Trung Quốc và Nga đã bỏ phiếu phản đối.
Điều này cho thấy việc sử dụng vũ lực luôn luôn là một vấn đề hết sức nhạy cảm và gây tranh cãi khi HĐBA xem xét một nghị quyết về một xung đột quốc tế.
Khuôn khổ pháp lý xung quanh vấn đề này có thể không chấm dứt được căng thẳng tại khu vực eo biển Hormuz, nhưng ít nhất nó ngăn được sự leo thang của chiến tranh tại đây, tính cho đến thời điểm này.

