Gần đây, nhiều bài đăng sáng tạo và sưu tầm những câu chơi chữ độc lạ thu hút hàng chục ngàn lượt tương tác trên các nền tảng mạng xã hội, cho thấy sự quan tâm của người trẻ về cách giao tiếp độc lạ, dí dỏm này.
Nhiều người bất ngờ trước khả năng sáng tạo vô biên của giới trẻ, các cụm từ đọc xuôi, đọc ngược vẫn có nghĩa như: “thiếu vàng là nợ – thiếu vợ là nàng”, “đàn dễ tấu nhưng đâu dễ tán”, “người ồn bất tỉnh – người tình bất ổn”,”chờ em ra mở cổng – chồng em ra mở cửa”, “cười là phải thế – thề là phải cưới”, “người sinh vì tài – người sai vì tình”…
Trần Chí Quang (25 tuổi, ngụ tại 273 Tô Hiến Thành, P.Hòa Hưng, TP.HCM) chia sẻ cảm giác thích thú với “sân chơi ngôn ngữ” dạo gần đây: “Mấy ngày gần đây lướt Facebook, Threads hay đọc bình luận mình thấy những câu đảo vần kiểu này liên tục, cảm giác rộn ràng rất vui. Có những câu mình ấn tượng như “Hở là nhắn, hẳn là nhớ”. Kiểu nói này cũng dễ bắt chước theo, ai cũng có thể nghĩ thêm, mình thấy nó vui, đơn giản và dễ lan tỏa”.
Cao Phan Thu Thảo, sinh viên năm 2 Trường ĐH Văn Hiến TP.HCM, cảm nhận: “Em thấy xu hướng này rất hài hước. Càng đọc càng thấy “mặn” và có duyên. Không hiểu sao mọi người lại nghĩ ra được những câu như vậy. Các câu kiểu chơi chữ mà vẫn có ý nghĩa như “căng và ham yêu, kiêu và ham ăn” hay “xinh và nhiều tiền, siêng và nhiều tình” nghe vừa buồn cười vừa kiểu “flex nhẹ” (khoe nhẹ – PV). Nhìn chung, em thấy mấy câu này rất hợp để viết trạng thái trên mạng xã hội, vừa có chất riêng, vừa dễ tăng tương tác”.
Đón theo xu hướng, Lê Hà Thư (18 tuổi, ngụ tại số 9, thôn Tân Thành, P.Bắc Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa) mê áp dụng lối chơi chữ dí dỏm vào đời sống. Hà Thư thường xuyên đăng tải những dòng trạng thái và bình luận trên mạng xã hội về chủ đề nói lái để chia sẻ suy nghĩ, đồng thời kết nối với những bạn cùng sở thích.
Những cụm từ, câu nói khiến người đọc bật cười vì sự đảo chữ tài tình: “sang và khó tính nên xinh và khó tán”, “đàn dễ tấu nhưng đâu dễ tán”… Lối nói thú vị này là cách Hà Thư thể hiện cá tính riêng: “Em thích cách nói lái này bởi có thể giúp những câu nói bình thường trở nên thú vị hơn, khiến việc trò chuyện bớt nhàm chán. Em cũng cảm thấy bản thân “ngầu” nữa, vì ai mà chẳng thích những người có chiêu lạ”.
Thư cho biết từ hồi còn bé đã được ba “truyền giáo” cho bí kíp này rồi. Bây giờ đột nhiên nổi lên thành “trend” nên cô nàng sáng tạo góp vui cùng mọi người. “Em cũng sưu tầm thêm một số câu hay hay của những bài khác trên mạng nữa”, Thư nói.
Theo Nguyễn Ngọc Bích, sinh viên năm 3 Trường ĐH Kinh tế – Tài chính TP.HCM, lối nói chơi chữ còn là một cách hiệu quả để… thả thính. “Em thấy mấy câu đảo vần này không chỉ để vui mà còn phản ánh cách người trẻ nhìn các vấn đề cuộc sống, có cả chuyện tình yêu. Em thấy giờ áp dụng khi tỏ tình thì dễ thương lắm luôn. Khi trò chuyện với bạn bè thì tạo sự vui nhộn. Theo em, đây là kiểu ngôn ngữ rất đặc trưng của người trẻ hiện nay, nhất là với gen Z chúng em”, Ngọc Bích chia sẻ.
Với Ngọc Bích, cách nói “bắt trend” này sẽ giúp bạn trẻ dễ dàng bắt chuyện một cách duyên dáng. “Giờ mà ai nhắn em “thấy bạn sang và khó tính, xinh và khó tán” thì em cũng “đổ” liền”, cô nàng hài hước nói.
Không chỉ là một xu hướng vui vẻ, hài hước, lối chơi chữ, nói lái, đảo vần của gen Z xuất phát từ nhu cầu kết nối, giao tiếp gắn với giới trẻ. Thạc sĩ tâm lý Đặng Hoàng An, nguyên giảng viên trường Đại học Sư phạm TP.HCM nhận xét đây là tâm lý muốn được thuộc về một nhóm, một cộng đồng nơi “cùng tần số”.
Anh cho biết: “Xu hướng chơi chữ, nói lái của giới trẻ tạo ra sự hưng phấn trong cách giao tiếp với nhau, xuất phát từ nhu cầu kết nối với nhóm bạn cùng tần số và đồng trang lứa. Khi đó, các bạn cảm thấy có một nhóm để thuộc về và cùng chung sở thích nói chuyện hài hước, thú vị. Ngoài ra, trước những áp lực trong học tập, công việc, việc sử dụng những cách nói như vậy giúp tạo cảm giác nhẹ nhàng, thú vị, giúp các bạn trẻ đỡ áp lực hơn”.
Thạc sĩ Đặng Hoàng An giải thích: “Về mặt khoa học, việc nói đảo vần, nói lái sẽ khiến não bộ của người nghe không chỉ tiếp nhận thông tin đơn thuần mà phải thêm một bước xử lý nữa để giải nghĩa được ẩn ý trong câu nói. Vì vậy, khi giải mã và “vỡ ra” được kết quả, bạn trẻ sẽ có tâm lý phấn khởi. Đó gọi là “hệ thống phần thưởng” của não bộ, là cảm giác được ghi nhận”.
Ngoài ra, thạc sĩ Hoàng An nhấn mạnh khả năng sáng tạo, bản sắc riêng của giới trẻ ngày nay, là tiền đề cho việc xuất hiện các xu hướng giao tiếp độc lạ trên mạng xã hội. “Cách nói chuyện chơi chữ, nói lái cũng là một cách sáng tạo của các bạn trẻ để gia tăng điểm nhấn riêng khi kết nối, trở nên thú vị hơn trong mắt người khác”.
Thời gian qua, các công cụ AI như: KlingAI, Veo 3, Gemini, Sora… được nhiều người trẻ sử dụng để tạo ra hình ảnh, video ngắn với nhiều mục đích, chủ yếu là "cho vui" và "câu view". Trong bối cảnh công nghệ AI phát triển, nhiều người rất khó nhận ra các nội dung dạng deepfake, dẫn đến bị ảnh hưởng tiêu cực bởi những thông tin xấu, độc.
Thực tế đã có nhiều người bị xử lý vì đăng tải hình ảnh, video do AI tạo ra có nội dung giả mạo, gây hoang mang dư luận. Cụ thể ngày 2.4, Trang thông tin điện tử Công an tỉnh Lâm Đồng thông tin về việc Phòng Cảnh sát hình sự đã ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính 7,5 triệu đồng đối với chị N.T.K. (33 tuổi, ngụ P.Hồng An, TP. Hải Phòng) vì có hành vi cung cấp, chia sẻ thông tin giả mạo, sai sự thật, xuyên tạc, vu khống, xúc phạm uy tín cơ quan, tổ chức, danh dự, nhân phẩm cá nhân.
Theo cơ quan công an, từ tháng 6 đến 12.2025, K. đã sử dụng AI tạo ra 415 video kể chuyện không có thật để đăng tải lên kênh YouTube "Ký sự bí mật", thu hút hơn 10 triệu lượt xem, kéo về hơn 113.000 người theo dõi. Trong số này có nhiều video gắn tiêu đề gây sốc, đánh vào tâm lý tò mò và sợ hãi của người dùng mạng xã hội, đáng chú ý có video đưa thông tin bịa đặt về "vụ án Đà Lạt rúng động, 3 sinh viên bị chôn sống trong 1 đêm định mệnh".
Trước đó vào ngày 31.3, trên mạng xã hội xuất hiện và lan truyền hình ảnh một con cá sấu đang bơi trên sông Chắc Băng, thuộc địa bàn ấp Thới Bình, xã Thới Bình, tỉnh Cà Mau. Qua xác minh, lực lượng chức năng xã Thới Bình xác định người tạo ra bức ảnh là T.C.K. (17 tuổi, ngụ ấp Thới Bình, xã Thới Bình).
Làm việc với cơ quan chức năng, K. trình bày đã dùng AI để tạo hình ảnh cá sấu để mẹ "hù dọa" em gái, do thường xuyên đòi xuống bơi dưới sông trước nhà. Tuy nhiên sự việc đi quá xa khi người thân của K. đã không biết đây là hình ảnh giả mạo và đã tự ý sao chép, lưu về điện thoại rồi gửi cho nhiều người, dẫn đến lan truyền rộng rãi trên mạng xã hội, gây hiểu nhầm và tạo dư luận xấu. Sau đó, cơ quan chức năng xã Thới Bình đã nhắc nhở em K. về hành vi trên.
Gần nhất vào ngày 8.1, Báo Thanh Niên cũng đã đăng tải thông tin Phòng An ninh mạng và phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao Công an TP.HCM làm việc, răn đe đối với T.T.H. (ngụ P.An Phú, TP.HCM) và N.T.M.D (ngụ P.Tân Sơn Nhất, TP.HCM) do có hành vi đăng tải, chia sẻ thông tin sai sự thật trên mạng xã hội được tạo bằng AI. Cụ thể, hai người này đã dùng AI đã tạo ra ảnh, video giả bịa đặt thông tin một nghệ sĩ (Quyền Linh) bị bắt, gây hiểu nhầm dư luận và ảnh hưởng đến uy tín cá nhân.
Trao đổi với chúng tôi, luật sư Hà Thị Thu Thủy (Đoàn luật sư TP.HCM), cho biết dưới góc độ pháp lý, việc sử dụng AI để tạo video, hình ảnh hoặc thông tin không đúng sự thật nhằm mục đích "câu view" trên mạng xã hội là hành vi tiềm ẩn nhiều rủi ro pháp lý và có thể bị xử lý theo quy định hiện hành cũng như các quy định mới sắp có hiệu lực.
Bà Thủy cũng viện dẫn Nghị định 14/2022/NĐ-CP, nghiêm cấm hành vi cung cấp, chia sẻ thông tin giả mạo, sai sự thật, xuyên tạc hoặc gây nhầm lẫn trên mạng, có thể bị xử phạt hành chính từ 10 - 20 triệu đồng, tùy theo mức độ vi phạm.
Cũng theo Bà Thủy, đáng chú ý, luật An ninh mạng 2025 (có hiệu lực từ ngày 1.7.2026) và luật Trí tuệ nhân tạo 2025 (có hiệu lực từ ngày 1.3.2026) đã siết chặt hơn khi trực tiếp cấm hành vi sử dụng AI để giả mạo hình ảnh, giọng nói, video hoặc tạo nội dung sai sự thật nhằm thao túng nhận thức, trục lợi. Theo đó, Điều 7 luật An ninh mạng 2025, đã bổ sung quy định nghiêm cấm các hành vi sử dụng trí tuệ nhân tạo hoặc công nghệ mới để giả mạo video, hình ảnh, giọng nói của người khác trái quy định của pháp luật; tạo lập, đăng tải, phát tán thông tin gây ảnh hưởng đến tổ chức, cá nhân hoặc xã hội. Song song đó, luật Trí tuệ nhân tạo 2025 khẳng định nguyên tắc AI phải được con người kiểm soát và nghiêm cấm việc sử dụng AI để lừa dối, thao túng nhận thức hoặc phát tán nội dung giả mạo gây tổn hại xã hội, với chế tài xử lý nghiêm khắc hơn.
"Pháp luật không loại trừ trách nhiệm với lý do "do AI tạo ra", mà xác định rõ chủ thể đăng tải là người chịu trách nhiệm chính. Trong trường hợp hành vi gây hậu quả nghiêm trọng hoặc nhằm mục đích trục lợi, cá nhân vi phạm còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Điều 288 Bộ luật Hình 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017), với mức hình phạt cao nhất lên đến 7 năm tù", luật sư Hà Thị Thủy nhấn mạnh.
Sáng 5.4, kỳ thi đánh giá năng lực đợt 1 của ĐH Quốc gia TP.HCM diễn ra tại 55 điểm thi trên cả nước với hơn 135.000 thí sinh. Tại các điểm thi ở TP.HCM, từ rất sớm đã đông kín phụ huynh đưa con đến. Có người tranh thủ đưa con đi từ lúc trời chưa sáng hẳn để trừ hao kẹt xe. Có người gần như thức trắng đêm vì lo con hồi hộp, áp lực trước kỳ thi quan trọng.
Tại điểm thi Trường ĐH Công nghệ kỹ thuật TP.HCM, chị Lê Thị Kim Trang (37 tuổi), phụ huynh em Lê Hồng Chân, học sinh Trường THPT Đào Sơn Tây (TP.HCM), cho biết từ nhiều ngày nay con chị tự giác học tới khuya. Chị Trang kể có hôm gần 11 giờ đêm, con vẫn còn ngồi bên bàn làm bài.
"Thấy con căng thẳng ôn tập, tôi cũng thấp thỏm theo. Đêm trước khi đưa con đi thi, tôi gần như không ngủ được", chị Trang kể.
Chị Trang kể chuyện chở con đi thi tưởng đơn giản nhưng từ tối hôm trước đã phải chuẩn bị đủ thứ, từ giấy báo dự thi, căn cước công dân đến bút viết, máy tính. Sáng ra chị chỉ sợ con quên món nào đó hoặc tới trễ vì đường đông. Khi con đã vào phòng thi, chị Trang vẫn ngồi lại bên ngoài, thỉnh thoảng nhìn điện thoại rồi lại nhìn vào cổng trường, gương mặt chưa hết lo âu.
Cách đó không xa, bà Bùi Thị Ánh Loan, phụ huynh em Vũ Thịnh Tài, học sinh Trường THPT Tam Phú (TP.HCM) cho biết hai mẹ con bắt đầu chuẩn bị từ 5 giờ 30 sáng để kịp đến điểm thi. Dù quãng đường đến trường thi không quá xa nhưng bà vẫn chọn đi sớm để chủ động mọi tình huống. "Ngày nào cháu cũng thức tới 11 giờ, 12 giờ đêm để làm bài. Thấy con học vậy thương lắm, tôi cũng không sao ngủ được", bà Loan nói.
Bà Loan cho biết những ngày con ôn thi, không khí trong nhà cũng căng thẳng hơn thường ngày. Mọi sinh hoạt đều cố gắng điều chỉnh theo lịch học của con. Sáng chở con đến điểm thi, nhìn con còn nguyên vẻ thiếu ngủ sau nhiều đêm học khuya, người mẹ không khỏi xót xa. Dù trong lòng đầy lo lắng con sẽ áp lực, bà vẫn cười động viên, dặn con cứ bình tĩnh và cố gắng hết sức.
Ông Huỳnh Quốc Khánh, phụ huynh em Huỳnh Đăng Khôi, học sinh Trường THPT Tây Thạnh (TP.HCM), cho biết ông chở con từ Q.12 (cũ) điểm thi tại Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn, ĐH Quốc gia TP.HCM, từ lúc 5 giờ sáng. Theo ông, đi sớm không chỉ để tránh kẹt xe mà còn để con có thời gian nghỉ ngơi, ổn định tinh thần trước khi vào làm bài. "Mình chuẩn bị sớm để chủ động, chứ gần tới giờ là dễ cuống lắm. Ngồi ngoài này trời nắng nóng nhưng nghĩ con trong phòng thi còn vất vả hơn", ông Khánh chia sẻ.
Theo Võ Thị Hiếu, trạm trưởng trạm số 6 của đội tình nguyện viên ĐH Quốc gia TP.HCM, phụ huynh đưa con đi thi rất vất vả. Trong lúc hỗ trợ thí sinh vào buổi sáng, nhóm của Hiếu gặp một phụ huynh bị giảm thân nhiệt, đứng không vững khi vừa đưa con đến điểm thi. Trước tình huống này, Hiếu dùng điện thoại gọi taxi đến bệnh viện gần nhất, cùng một số phụ huynh khác dìu người này lên xe, đồng thời động viên thí sinh cố gắng giữ bình tĩnh.
Hiếu cho biết trong buổi thi đánh giá năng lực đầu tiên, có rất nhiều tình huống khiến phụ huynh thêm căng thẳng. Có thí sinh quên mang bút chì, có em quên căn cước công dân, có em đến gần sát giờ mới phát hiện thiếu giấy tờ nên cha mẹ lại tất tả chở về lấy.
"Mỗi lần như vậy, người lo nhất vẫn là phụ huynh. Nhiều phụ huynh vừa chạy xe vừa sợ con vào trễ, sợ con hoảng loạn rồi ảnh hưởng đến bài thi. Nhìn mà tụi mình thấy thương lắm", Hiếu nói.
Nguyễn Thị Linh Chi, sinh viên Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn, ĐH Quốc gia TP.HCM, cho biết nhóm của bạn tự chuẩn bị sẵn nước uống, bánh và khăn để hỗ trợ phụ huynh chờ con ngoài nắng. Theo Chi, có nhiều người vừa đưa con vào cổng xong đã thấm mệt, nhưng vẫn không muốn rời đi vì sợ con cần gì đó bất ngờ.
"Ánh mắt ai cũng đầy sự hồi hộp. Từng là thí sinh và trải qua kỳ thi này, tụi mình thấu hiểu lắm và muốn san sẻ giúp phụ huynh bớt phần nào", Chi nói.
Nguyễn Minh Trung, sinh viên Trường ĐH Bách khoa, ĐH Quốc gia TP.HCM và Trần Kim Ánh, sinh viên Trường ĐH Công nghệ kỹ thuật TP.HCM, cũng có mặt từ sớm để tiếp sức cho thí sinh. Dù không có tên trong danh sách, không có người thân dự thi tại đây, hai nam sinh vẫn nhiệt tình hỗ trợ chỉ đường, trấn an những phụ huynh đang bối rối vì không quen địa điểm.
Trung cho biết càng đứng ở cổng trường lâu càng thấy thương cha mẹ của các thí sinh, vì có nhiều người từ sáng sớm đã tất tả đưa con đi, mồ hôi ướt áo nhưng vẫn chỉ quan tâm con có kịp giờ hay không.
"Đằng sau một buổi thi kéo dài vài tiếng là chuỗi ngày dài ôn tập, thức khuya, ăn vội, ngủ muộn của thí sinh và bên cạnh đó là sự đồng hành thầm lặng của cha mẹ", Trung nói.
Thời tiết nắng nóng, hóa đơn tiền điện tăng khoảng 30% khiến Nguyễn Văn Kha, sinh viên Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn TP.HCM, đang trọ tại đường số 8, P.Thủ Đức, TP.HCM lo lắng.
"Nhiều lúc nóng tới mức đau đầu, mình không muốn làm việc gì. Ngày nào cũng đi nhiều nơi có điều hòa như trung tâm thương mại, thư viện, quán cà phê chứ về nhà chịu không được vì không gánh nổi tiền điện", Kha chia sẻ.
Tuy căn phòng trọ có máy điều hòa, nhưng Kha chỉ bật vào buổi trưa để tiết kiệm điện. Hoặc sẽ điều chỉnh giờ hoạt động của máy lạnh tự động tắt vào buổi tối khi ngủ để tránh lãng phí. Theo Kha, giá điện ở cả khu trọ trước và hiện tại đều rơi vào khoảng 3.900 đồng/kWh.
Mỗi tháng nhận thông báo tiền thuê phòng, Kha đều hồi hộp theo dõi giá tiền điện. Kha cho biết, tháng vừa rồi, tiền điện đã tăng hơn 300.000 đồng. Để có chi phí đóng tiền điện, nam sinh đã phải cắt giảm tiền ăn và mua sắm.
Cùng chung nỗi lo, Lê Thị Ngọc Mai, sinh viên trường ĐH Kinh tế TP.HCM, hiện thuê trọ tại đường Cách mạng tháng tám, P.Bảy Hiền, TP.HCM, vẫn chưa hết bàng hoàng khi nhận thông báo chi phí tháng 4.2026. Tổng tiền phòng và điện nước của Mai lên đến 4 triệu đồng, trong đó riêng tiền điện đã ngốn 900.000 đồng, tăng 400.000 đồng so với tháng trước.
"Phòng mình ở tầng trên cùng, mỗi lần đi làm thêm về mở cửa ra là không khí hầm hập không khác gì lò bánh mì. Vì không có cửa sổ nên máy lạnh phải chạy liên tục mới trụ nổi. Nhận hóa đơn mà mình thấy sốc vì đây là tiền mình tự đi làm thêm tích góp chứ không xin gia đình. Với 400.000 đồng tiền điện tăng chênh lệch so với tháng trước, coi như mình mất gần 7 ngày tiền ăn", Ngọc Mai chia sẻ.
Tại các khu trọ công nhân thuộc P.Bình Tân, TP.HCM, nỗi lo về chi phí điện tăng vào mùa nóng đang trở thành gánh nặng mới. Nguyễn Thị Thúy An (28 tuổi), đang làm công nhân ở khu công nghiệp Vĩnh Lộc, cho biết: "Bình thường tiền điện chỉ 140.000 đồng nhưng hai tháng qua tháng nào cũng tăng hơn gấp đôi. Nhìn hóa đơn mà chóng mặt".
Đào Thị Thúy Loan (35 tuổi), làm việc ở khu công nghiệp Chơn Thành, P.Chơn Thành, tỉnh Đồng Nai cũng rầu rĩ vì tiền điện tháng rồi tăng vọt. "Mỗi tháng lương được khoảng 9 triệu đồng, mà tiền điện tới gần 600.000 đồng. Lương công nhân vốn dĩ đã không cao, đủ thứ phải lo như tiền trọ, tiền ăn, lo cho con cái, mấy nay thời tiết oi bức, nên cả nhà dùng nhiều hơn. Giờ phải chịu thêm gánh nặng phát sinh vì tiền điện", chị Loan ta thán.
Nhiều công nhân ở khu vực xung quanh khu chế xuất Linh Trung, P.Thủ Đức, TP.HCM cũng cho biết thời tiết nắng nóng mấy ngày nay làm cho họ càng thêm lo lắng về tiền điện.
Nguyễn Tuấn Sang, đang làm công nhân tại khu chế xuất Linh Trung, ngụ đường Đỗ Xuân Hợp, P.Phước Long, TP.HCM, cho biết: “Mình thuê phòng với giá 2,5 triệu đồng/tháng. Vì không có máy điều hòa nên quạt điện phải chạy hết công suất cả ngày lẫn đêm để chống chọi với cái nóng hầm hập. Với tình hình thời tiết oi ả như mấy ngày qua, mình rất lo hóa đơn tiền điện tháng này sẽ tăng vọt".
Anh Bùi Văn Nghĩa, quản lý một khu trọ trên đường Vườn Lài, P.Phú Thọ Hòa, TP.HCM, cho biết so với tháng rồi thì tiền điện tăng khoảng 30%, tức khoảng gần 1 triệu đồng/phòng.
“Để giảm bớt áp lực từ hóa đơn tiền điện đối với người thuê trọ, tôi đang lên kế hoạch triển khai các biện pháp như lắp đặt mảng xanh trên mái nhà và đầu tư vào hệ thống phun sương cho phòng trọ, để người thuê trọ đỡ nóng hơn, cũng như bảo quản được nhà cửa trước thời tiết nắng nóng như hiện nay”, anh Nghĩa nói.