Phi hành đoàn trên tàu vũ trụ Orion thuộc nhiệm vụ Artemis II đang trong ngày thứ tư trên chuyến bay 10 ngày quay quanh Mặt Trăng. Đây là sự kiện được đánh giá mang tính lịch sử bởi khôi phục lại hoạt động thám hiểm không gian của con người ngoài Trái Đất. Artemis II còn là chuyến bay có người lái lên Mặt Trăng đầu tiên chứng minh tính ưu việt của công nghệ truyền dữ liệu bằng tia laser, hứa hẹn cách mạng hóa cách thức liên lạc giữa các tàu vũ trụ.
Tàu Orion hiện mang theo O2O, hệ thống liên lạc laser được phát triển tại Phòng thí nghiệm Lincoln của của Viện Công nghệ Massachusetts (MIT) phối hợp với Trung tâm không gian Goddard của NASA. Công nghệ này có khả năng truyền dữ liệu băng thông cao hơn từ không gian so với các hệ thống tần số vô tuyến (RF) truyền thống. Trong sứ mệnh Artemis II, O2O sử dụng chùm tia laser để gửi video và hình ảnh độ phân giải cao về bề mặt Mặt Trăng xuống Trái Đất với tốc độ tới 260 Mb/giây (Mbps).
“Truyền dữ liệu trong không gian luôn là một thách thức lớn”, Farzana Khatri, kỹ sư hệ thống trưởng kiêm thành viên cấp cao của Nhóm Truyền thông Quang học và Lượng tử thuộc Phòng thí nghiệm Lincoln, cho biết trên trang MIT. “Cách thức truyền qua RF đã hoàn thành tốt nhiệm vụ của mình. Phổ tần RF hiện bị tắc nghẽn nghiêm trọng và cũng không hoạt động hiệu quả ở khoảng cách xa hơn trong không gian. Truyền dữ liệu qua laser (lasercom) có thể giải quyết vấn đề”.
Phòng thí nghiệm Lincoln đã phát triển O2O trong hơn hai thập kỷ. NASA tích hợp công nghệ này vào Artemis II và các sứ mệnh trong tương lai nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng về thám hiểm không gian đường dài và thu thập dữ liệu lớn.
Tàu vũ trụ Orion đã thu thập được lượng dữ liệu khổng lồ trong ngày đầu tiên của sứ mệnh. Theo Khatri, trước đây, những dữ liệu này nằm trên tàu vũ trụ cho đến khi hạ cánh xuống biển, thậm chí có thể mất nhiều tháng để được chuyển xuống. Nhưng với O2O hoạt động ở tốc độ cao nhất, tất cả dữ liệu có thể đưa xuống Trái Đất trong vòng vài giờ để phân tích. Nhờ đó, NASA có thể “livestream” mọi hoạt động trong sứ mệnh Artemis II.
“Với tốc độ 260 megabit mỗi giây, O2O giúp truyền video độ phân giải cao 4K từ Mặt Trăng”, Steve Horowitz, quản lý dự án O2O, cho biết trên website NASA. “Ngoài video và hình ảnh, O2O sẽ truyền và nhận quy trình, hình ảnh, kế hoạch bay và đóng vai trò là cầu nối giữa Orion và trung tâm điều khiển nhiệm vụ trên Trái Đất”.
Cốt lõi của O2O là thiết bị đầu cuối quang học dạng module linh hoạt và có khả năng mở rộng (MAScOT). Có kích thước bằng một con mèo nhà, MAScOT gồm một kính viễn vọng 4 inch được gắn trên một giá đỡ xoay hai trục (gimbal) với hệ thống quang học phía sau cố định. Gimbal định hướng chính xác kính viễn vọng và theo dõi chùm tia laser, qua đó các tín hiệu liên lạc được phát ra và nhận theo hướng người nhận hoặc người gửi dữ liệu mong muốn. Bên dưới gimbal là hệ thống quang học gồm các thấu kính hội tụ ánh sáng, cảm biến theo dõi, gương chuyển hướng nhanh và một số thành phần khác để định hướng chùm tia laser một cách chính xác.
Theo Axios, MAScOT là một phần của Dự án trình diễn chuyển tiếp truyền laser tích hợp (LCRD), gồm thiết bị đầu cuối dạng modem và bộ khuếch đại ILLUMA-T, được phóng lần đầu lên Trạm Vũ trụ Quốc tế ISS vào tháng 11/2023. Trong 6 tháng tiếp theo, nhóm nghiên cứu của MIT đã thực hiện các thí nghiệm kiểm tra, đánh giá chức năng cơ bản, hiệu suất và tiện ích của hệ thống.
Ban đầu, nhóm đã kiểm tra xem liên kết quang ILLUMA-T đến LCRD có hoạt động ở tốc độ dữ liệu lý tưởng là 622 Mbps tải xuống và 51 Mbps tải lên hay không. Trên thực tế, tốc độ dữ liệu thậm chí còn cao hơn mong đợi với 1,2 Gb/giây (Gbps) tải xuống và 155 Mbps tải lên. MAScOT được vinh danh trong Giải thưởng R&D 100 năm 2025, sau đó được sử dụng cho Artemis II và sẽ hỗ trợ các sứ mệnh không gian trong tương lai.
“Thành công của chúng tôi với ILLUMA-T đặt nền tảng cho việc truyền phát video độ phân giải HD đến và đi từ Mặt Trăng”, Jade Wang, đồng trưởng nhóm nghiên cứu Nhóm Truyền thông Quang học và Lượng tử, cho biết. “Bạn có thể hình dung tốc độ cho phép phi hành gia Artemis sử dụng để kết nối với bác sĩ, phối hợp các hoạt động nhiệm vụ và phát trực tiếp chuyến đi lên Mặt Trăng”.
Trong sứ mệnh Artemis II, một nhóm vận hành chuyên trách của Phòng thí nghiệm Lincoln đảm nhiệm nhiệm vụ theo dõi các vấn đề kết nối kéo dài 10 ngày của phi hành đoàn từ các trạm mặt đất ở Houston (Texas) và White Sands (New Mexico) của Mỹ, thậm chí cả một trạm mặt đất ở Australia giúp quan sát tàu vũ trụ tốt hơn từ bán cầu Nam. Trước khi phóng, nhóm đã thực hiện một loạt mô phỏng từ trước đến khi phóng, hành trình lên Mặt Trăng và trở về, cho đến khi hạ cánh xuống biển vào cuối sứ mệnh.
“Những bài học kinh nghiệm từ sứ mệnh Artemis II sẽ mở đường cho con người quay trở lại bề mặt Mặt Trăng và xa hơn nữa, cuối cùng là đến Sao Hỏa”, Khatri nói thêm. “Thông qua các chương trình Artemis, O2O sẽ đặt nền tảng cho kết nối dữ liệu tốc độ cao từ không gian, tạo nên di sản cho thế hệ tương lai”.
Tàu Artemis II rời bệ phóng tối 1/4 (5h35 ngày 2/4 giờ Hà Nội), đưa bốn phi hành gia bay quanh Mặt Trăng, đánh dấu sứ mệnh có người lái đầu tiên của NASA vượt ra ngoài quỹ đạo Trái Đất tầm thấp sau 54 năm. Phi hành đoàn gồm chỉ huy nhiệm vụ Reid Wiseman (NASA), phi công Victor Glover (NASA), chuyên gia nhiệm vụ Christina Koch (NASA) và chuyên gia nhiệm vụ Jeremy Hansen (Cơ quan Vũ trụ Canada CSA).
Nếu không có vấn đề lớn nào khác phát sinh trong Artemis II, NASA sẽ thử nghiệm tàu Orion và các trạm đổ bộ Mặt Trăng trên quỹ đạo Trái Đất trong nhiệm vụ Artemis III năm 2027. Cơ quan này đặt mục tiêu thực hiện chuyến đổ bộ Mặt Trăng đầu tiên vào năm 2028 với nhiệm vụ Artemis IV. Đến thập niên 2030, NASA kỳ vọng bắt đầu phát triển các khu định cư, robot tự hành và trạm đổ bộ chở hàng, hướng đến thiết lập sự hiện diện bền vững trên bề mặt Mặt Trăng.
Kỳ nghỉ lễ dài ngày hay như mùa hè là thời điểm mà nhiều gia đình thường tổ chức các đợt đi du lịch xa nhà. Bên cạnh việc đóng gói hành lý và kiểm tra danh sách thiết bị cần thiết, mọi người cũng không nên bỏ qua nhiệm vụ không kém quan trọng: xem xét những thiết bị nào đang cắm điện tại nhà.
Việc rút phích cắm một số thiết bị trước khi rời đi không chỉ giúp tiết kiệm điện mà còn đảm bảo an toàn cho ngôi nhà của mình. Trong số này, có nhóm thiết bị không an toàn khi cắm điện liên tục và nhóm thiết bị tiêu thụ điện không cần thiết.
Một trong những lý do quan trọng nhất để rút phích cắm thiết bị là nguy cơ quá nhiệt hoặc cháy nổ, chẳng hạn các thiết bị nhà bếp như nồi chiên không dầu và lò nướng bánh mì tiềm ẩn rủi ro, không chỉ vì tiêu thụ điện năng lớn mà còn do dễ tích tụ bụi bẩn, có thể dẫn đến cháy nổ.
Mặc dù máy điều hòa không dễ gây cháy nổ, nhưng sự tăng giảm điện áp đột ngột có thể khiến máy quá tải và gây hư hỏng. Để đảm bảo an toàn, người dùng có thể sử dụng các thiết bị thông minh để điều khiển máy điều hòa từ xa, nhưng cần phải vận hành chúng một cách an toàn.
Ngoài vấn đề an toàn, một số thiết bị điện tử cũng nên được rút phích cắm trước khi rời khỏi nhà để tiết kiệm điện. Ví dụ, máy tính để bàn nếu để ở chế độ chờ có thể gặp sự cố nếu xảy ra mất điện, dẫn đến hư hỏng linh kiện. Các thiết bị có pin sạc lớn, như pin lithium-ion, cũng cần được rút phích cắm để tránh quá nhiệt và giảm hiệu suất theo thời gian.
Cuối cùng, tivi và các thiết bị giải trí khác cũng nên được rút phích cắm. Mặc dù tiêu thụ điện năng ở chế độ chờ không cao, nhưng vẫn có nguy cơ hư hỏng nếu xảy ra hiện tượng tăng điện áp.
Việc rút phích cắm các thiết bị này không chỉ giúp tiết kiệm điện mà còn bảo vệ an toàn cho ngôi nhà của mọi người trong thời gian vắng mặt. Hãy nhớ kiểm tra kỹ lưỡng trước khi rời đi để có một kỳ nghỉ thật thoải mái và an toàn.
Những thông tin rò rỉ xoay quanh thế hệ smartphone màn hình gập tiếp theo của Motorola đang ngày càng dày đặc, và mới đây, một dấu mốc quan trọng đã chính thức được xác nhận.
Theo dữ liệu từ cơ quan chứng nhận 3C tại Trung Quốc, một thiết bị mang mã XT2655-4 đã được phê duyệt, được cho là Motorola Razr 70 Ultra, phiên bản cao cấp nhất trong dòng Razr 70 sắp ra mắt.
Việc xuất hiện trên hệ thống chứng nhận 3C thường là bước cuối cùng trước khi một thiết bị chính thức trình làng, cho thấy ngày ra mắt của Razr 70 Ultra có thể không còn xa.
Trước đó, phiên bản tiêu chuẩn Razr 70 cũng đã hoàn tất các thủ tục tương tự tại các cơ quan như TENAA và 3C, hé lộ một chiến lược ra mắt đồng bộ của Motorola tại thị trường Trung Quốc.
Một trong những thông tin đáng chú ý nhất từ chứng nhận lần này là khả năng hỗ trợ sạc nhanh 68W của Razr 70 Ultra. Đây không phải là bước nhảy vọt so với thế hệ trước, khi Razr 60 Ultra cũng đã sở hữu mức công suất tương tự, nhưng vẫn là một thông số cạnh tranh trong phân khúc smartphone gập cao cấp.
Việc duy trì công suất sạc cao cho thấy Motorola tiếp tục ưu tiên trải nghiệm sử dụng thực tế, đặc biệt trong bối cảnh người dùng ngày càng yêu cầu thiết bị có thể sạc nhanh và tiện lợi.
Bên cạnh đó, các báo cáo gần đây cũng hé lộ những thay đổi đáng chú ý về thiết kế. Razr 70 Ultra được cho là sẽ có hai tùy chọn màu sắc độc đáo, bao gồm Orient Blue Alcantara với bề mặt giả da cao cấp, mang lại cảm giác sang trọng khi cầm nắm, và Pantone Cocoa Wood với lớp hoàn thiện giả gỗ nhám, tạo nên phong cách khác biệt so với những thiết kế kim loại hoặc kính truyền thống.
Không chỉ dừng lại ở yếu tố thẩm mỹ, các bản dựng CAD bị rò rỉ trước đó còn cho thấy Razr 70 Ultra có thể sẽ dày hơn một chút so với thế hệ tiền nhiệm. Sự thay đổi này nhiều khả năng nhằm phục vụ cho việc nâng cấp dung lượng pin, một yếu tố luôn được người dùng quan tâm trên các thiết bị màn hình gập.
Nếu thông tin này chính xác, Razr 70 Ultra có thể vượt qua mức 4.700mAh của Razr 60 Ultra, từ đó cải thiện đáng kể thời lượng sử dụng.
Về hiệu năng, dù chưa có xác nhận chính thức, nhưng giới phân tích cho rằng Razr 70 Ultra nhiều khả năng sẽ được trang bị vi xử lý Snapdragon 8 Elite Gen 5, phiên bản nâng cấp của con chip từng xuất hiện trên Razr 60 Ultra.
Nếu điều này trở thành hiện thực, thiết bị sẽ tiếp tục duy trì vị thế cạnh tranh trong phân khúc cao cấp, nơi hiệu năng và khả năng xử lý đa nhiệm đóng vai trò then chốt.
Tuy nhiên, những thông tin chi tiết hơn về màn hình, camera hay các tính năng phần mềm vẫn đang được giữ kín. Điều này khiến Razr 70 Ultra trở thành một trong những sản phẩm đáng chờ đợi trong thời gian tới, khi người dùng kỳ vọng Motorola sẽ mang đến những cải tiến đáng kể để cạnh tranh với các đối thủ lớn trong thị trường smartphone gập.
Nhìn tổng thể, việc Razr 70 Ultra hoàn tất chứng nhận 3C không chỉ là một bước tiến về mặt thủ tục mà còn là tín hiệu cho thấy cuộc đua trong phân khúc điện thoại gập đang ngày càng nóng lên.
Nếu những nâng cấp về pin, thiết kế và hiệu năng được hiện thực hóa, Razr 70 Ultra hoàn toàn có thể trở thành một lựa chọn đáng cân nhắc trong năm nay. Tuy nhiên, mọi câu trả lời vẫn sẽ chỉ thực sự rõ ràng khi sản phẩm chính thức được giới thiệu trong thời gian tới.
Công nghệ pin trên smartphone trong nhiều năm qua vẫn chủ yếu dựa vào lithium-ion, một nền tảng đã tồn tại hàng thập kỷ. Tuy nhiên, theo PhoneArena, các nhà khoa học đang nghiên cứu một hướng đi mới với pin canxi, được kỳ vọng có thể trở thành giải pháp thay thế trong tương lai.
So với lithium, canxi là nguyên tố phổ biến hơn nhiều trong tự nhiên. Điều này giúp giảm chi phí khai thác và hạn chế các vấn đề liên quan đến chuỗi cung ứng.
Ngoài ra, pin canxi cũng được đánh giá có độ an toàn cao hơn do kim loại này ít phản ứng mạnh với môi trường, giảm nguy cơ cháy nổ khi xảy ra hư hỏng.
Về lý thuyết, pin canxi còn có tiềm năng đạt mật độ năng lượng cao hơn so với pin lithium-ion. Một số nghiên cứu cho thấy giới hạn năng lượng của loại pin này có thể vượt qua công nghệ hiện tại, mở ra khả năng kéo dài thời gian sử dụng thiết bị trong tương lai.
Tuy nhiên, những lợi thế này mới chỉ tồn tại trên lý thuyết và trong phòng thí nghiệm. Một trong những thách thức lớn nhất của pin canxi là hiện tượng suy giảm dung lượng theo chu kỳ sạc.
Theo PhoneArena, các vật liệu điện phân hiện tại vẫn chưa đủ ổn định, khiến hiệu suất pin giảm dần sau mỗi lần sử dụng.
Dù vậy, một nhóm nghiên cứu tại Đại học Khoa học và Công nghệ Hong Kong đã đạt được bước tiến đáng chú ý khi phát triển loại điện phân bán rắn, giúp cải thiện khả năng vận chuyển ion và kéo dài tuổi thọ pin.
Thử nghiệm cho thấy pin có thể duy trì khoảng 74% dung lượng sau 1.000 chu kỳ sạc xả, mức tương đương hoặc tốt hơn một số pin lithium-ion hiện nay.
Dẫu có tiến triển, pin canxi vẫn đối mặt với nhiều rào cản khi ứng dụng trên smartphone. Một trong những vấn đề là kích thước ion canxi lớn hơn lithium, khiến quá trình di chuyển trong pin chậm hơn, từ đó ảnh hưởng đến tốc độ sạc.
Bên cạnh đó, hạ tầng sản xuất cho loại pin này gần như chưa tồn tại. Từ khai thác, tinh chế đến dây chuyền sản xuất pin đều cần được xây dựng lại, đòi hỏi thời gian và chi phí lớn. Theo đánh giá, việc thương mại hóa pin canxi có thể mất từ 5 đến 10 năm trong điều kiện thuận lợi.
Một số thử nghiệm ban đầu đã cho thấy pin canxi có thể được sử dụng trên các thiết bị nhỏ như đồng hồ thông minh hoặc thiết bị đeo. Tuy nhiên, để áp dụng trên smartphone, công nghệ này vẫn cần thêm thời gian hoàn thiện.
Nhìn chung, pin canxi được xem là hướng đi tiềm năng trong cuộc đua công nghệ pin, nhưng chưa thể sớm thay thế lithium-ion trong tương lai gần. Trong thời điểm hiện tại, các cải tiến như pin silicon-carbon vẫn là giải pháp thực tế hơn để nâng cao thời lượng sử dụng trên smartphone.
Theo www.phonearena.com
