Sáng 6/4, phát biểu chỉ đạo tại phiên khai mạc kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa 16, Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh đây là kỳ họp có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, mở đầu nhiệm kỳ mới của cơ quan đại biểu cao nhất của nhân dân, đồng thời kiện toàn tổ chức bộ máy Nhà nước theo Hiến pháp và thể chế hóa Nghị quyết Đại hội 14, tạo nền tảng pháp lý và động lực chính sách cho giai đoạn phát triển mới.
Tổng Bí thư Tô Lâm ghi nhận nhiệm kỳ vừa qua, Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp đã đổi mới tổ chức, nâng cao chất lượng lập pháp, giám sát, quyết định nhiều vấn đề hệ trọng, góp phần tháo gỡ điểm nghẽn thể chế, phục hồi và phát triển kinh tế – xã hội, củng cố quốc phòng, an ninh, nâng cao vị thế quốc tế của đất nước.
Trong bối cảnh thế giới biến đổi nhanh, cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn gia tăng, các chuỗi cung ứng, dòng vốn và công nghệ toàn cầu tái cấu trúc, cùng sự phát triển đột phá của trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn và công nghệ số, Tổng Bí thư Tô Lâm nêu rõ quốc gia nào chủ động chiến lược, cải cách thể chế kịp thời, giải phóng được sức sáng tạo, huy động được nguồn lực toàn dân sẽ nắm bắt cơ hội và phát triển.
Ông cho rằng Việt Nam sau 40 năm đổi mới đã đạt được những thành tựu to lớn, song yêu cầu giai đoạn phát triển mới đặt ra đòi hỏi cao hơn, nhanh hơn và quyết liệt hơn về thể chế, mô hình tăng trưởng, chất lượng quản trị quốc gia, năng lực phản ứng chính sách, kỷ luật thực thi và nâng cao mức sống của nhân dân. Vì vậy, Quốc hội phải đổi mới mạnh mẽ hơn, thực chất hơn, hiệu quả hơn để thực hiện đầy đủ, xứng đáng trọng trách hiến định.
Người đứng đầu Đảng khẳng định Quốc hội là nơi kết tinh ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của nhân dân; quyết định những vấn đề lớn của đất nước; chuyển hóa chủ trương của Đảng thành pháp luật, chính sách và sức mạnh tổ chức thực tiễn. Do đó mỗi đại biểu Quốc hội phải ý thức rõ trách nhiệm không chỉ với cử tri mà còn với vận mệnh quốc gia và tương lai các thế hệ.
Từ đó, ông đề nghị Quốc hội khóa 16 tập trung thực hiện 4 nhiệm vụ lớn. Trước hết là đổi mới mạnh mẽ công tác lập pháp, xây dựng hệ thống pháp luật hiện đại, thống nhất, ổn định, khả thi và kiến tạo phát triển. Pháp luật không chỉ để quản lý cái đã có mà còn phải mở đường cho cái mới; không chỉ điều chỉnh thực tiễn mà còn kiến tạo tương lai; không chỉ mở đường mà còn phải sửa đường. Quá trình xây dựng pháp luật phải khoa học, dân chủ, minh bạch, xuất phát từ lợi ích quốc gia – dân tộc và lợi ích chính đáng của nhân dân; kiên quyết phòng, chống lợi ích nhóm, lợi ích cục bộ.
Tổng Bí thư chỉ ra hệ thống pháp luật vẫn còn tình trạng chồng chéo, mâu thuẫn, thiếu liên thông; một số quy định chưa rõ, chưa ổn định, chưa theo kịp thực tiễn, làm tăng chi phí tuân thủ, làm chậm cơ hội phát triển và gây khó khăn cho người dân, doanh nghiệp. Quốc hội cần rà soát tổng thể hệ thống pháp luật, hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật quốc gia, khắc phục tình trạng chồng lấn, bảo đảm luật ban hành đi vào cuộc sống.
Tiếp đó, Quốc hội phải nâng tầm giám sát tối cao theo hướng thực chất, sắc bén, đi đến cùng trách nhiệm và kết quả. Giám sát không chỉ để phát hiện hạn chế mà phải trở thành công cụ nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản trị quốc gia; không chỉ kiểm tra việc đã làm mà còn định hình việc cần làm, nhận diện sớm những bất cập và đi đến cùng việc giải quyết vấn đề. Hoạt động giám sát phải dựa trên dữ liệu, bằng chứng, chỉ số định lượng, gắn với trách nhiệm cụ thể, thời hạn cụ thể và kết quả cụ thể.
Về quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước, Tổng Bí thư Tô Lâm yêu cầu nâng cao bản lĩnh và tầm nhìn, bảo đảm quyết định đúng, trúng, kịp thời, không để chậm trễ trở thành điểm nghẽn. Các vấn đề về kinh tế – xã hội, ngân sách nhà nước, đầu tư công, các chương trình mục tiêu quốc gia và các dự án quan trọng quốc gia đều là những quyết sách lớn, gắn với lợi ích lâu dài của quốc gia, dân tộc, phải được xem xét toàn diện, khoa học, thận trọng. “Quốc hội quyết định cho hiện tại, nhưng phải chịu trách nhiệm trước tương lai”, ông nhấn mạnh.
Cuối cùng, Quốc hội cần tiếp tục đổi mới tổ chức và phương thức hoạt động theo hướng hiện đại, chuyên nghiệp, gần dân, sát thực tiễn và phản ứng chính sách nhanh hơn. Quốc hội cần nghiên cứu tăng hợp lý số kỳ họp, đa dạng hóa và linh hoạt hóa các hình thức hoạt động, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, đồng thời nâng cao chất lượng đại biểu, phát huy vai trò các Đoàn đại biểu Quốc hội và tăng cường gắn bó với nhân dân.
Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh nhiệm kỳ Quốc hội khóa 16 bắt đầu với trọng trách lớn, mỗi đại biểu cần không ngừng rèn luyện bản lĩnh chính trị, nâng cao trình độ, năng lực, gắn bó với nhân dân, phản ánh trung thực ý chí, nguyện vọng của cử tri và đặt lợi ích quốc gia – dân tộc lên trên hết trong mọi quyết định.
Đại biểu cần tầm nhìn dài hạn và khả năng phân tích
Phát biểu khai mạc kỳ họp, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn khẳng định cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa 16 và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 đã thành công, với sự chuẩn bị kỹ lưỡng và đồng thuận cao của cử tri, nhân dân.
Ông cho biết các đại biểu Quốc hội khóa 15 đã để lại nhiều dấu ấn trong bối cảnh đất nước gặp khó khăn khi Quốc hội đổi mới tư duy lập pháp, khẳng định vai trò đi trước về thể chế, tháo gỡ điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực, đồng thời nâng cao hiệu quả giám sát và quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước.
Theo Chủ tịch Quốc hội, sau 40 năm đổi mới, Việt Nam đạt nhiều thành tựu với quy mô kinh tế khoảng 514 tỷ USD, tăng trưởng bình quân 5 năm gần đây đạt 6,2% mỗi năm, riêng năm 2025 đạt 8,02%, thu nhập bình quân đầu người khoảng 5.026 USD.
Trong bối cảnh mục tiêu tăng trưởng hai con số, Chủ tịch Quốc hội đề nghị các đại biểu khóa 16 tiếp tục phát huy kết quả các nhiệm kỳ trước, đồng thời nâng cao tinh thần trách nhiệm, bản lĩnh chính trị, tư duy quản trị hiện đại và năng lực phản biện khách quan, trên tinh thần xây dựng.
Ông yêu cầu đại biểu có tầm nhìn dài hạn, khả năng phân tích và tiếp cận các vấn đề mới, đáp ứng sự phát triển nhanh của khoa học, công nghệ, bảo đảm pháp luật không chỉ tốt trên văn bản mà còn hiệu quả trong thực tiễn.
Chủ tịch Quốc hội cũng đề nghị đại biểu chủ động đề xuất các giải pháp đột phá, khả thi trước bối cảnh tình hình thế giới diễn biến nhanh, phức tạp, nhằm hoàn thành mục tiêu phát triển kinh tế – xã hội giai đoạn 2026-2030 ngay từ năm đầu nhiệm kỳ.
“Đất nước ta đang đứng trước thời điểm có ý nghĩa bước ngoặt, trách nhiệm đặt lên vai Quốc hội và từng đại biểu là rất lớn nhưng cũng rất vẻ vang”, Chủ tịch Quốc hội nói, kỳ vọng đại biểu tiếp tục là những đại diện tiêu biểu về trí tuệ, bản lĩnh, đạo đức, tinh thần phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân.
Theo chương trình, trong 2,5 ngày đầu kỳ họp, Quốc hội tiến hành bầu Chủ tịch Quốc hội, các Phó chủ tịch Quốc hội, Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội; đồng thời kiện toàn Chủ tịch Hội đồng Dân tộc, Chủ nhiệm các Ủy ban, Tổng Kiểm toán nhà nước, Tổng Thư ký Quốc hội – Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội.
Quốc hội tiếp tục bầu Chủ tịch nước, Thủ tướng, các Phó chủ tịch nước, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao. Sau khi được bầu, Chủ tịch Quốc hội, Chủ tịch nước, Thủ tướng, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao thực hiện tuyên thệ nhậm chức.
Cơ quan lập pháp cũng quyết định cơ cấu, số lượng thành viên Chính phủ; phê chuẩn đề nghị bổ nhiệm Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao; phê chuẩn bổ nhiệm các Phó thủ tướng, Bộ trưởng và thành viên khác của Chính phủ.
Sau đó, Quốc hội xem xét, thông qua 8 luật và một nghị quyết; cho ý kiến về báo cáo đánh giá bổ sung kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội năm 2025 và tình hình những tháng đầu năm 2026; thông qua Nghị quyết về Chương trình giám sát năm 2027. Đồng thời, Quốc hội xem xét, thông qua các nghị quyết về kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội 5 năm giai đoạn 2026-2030 và kế hoạch tài chính 5 năm quốc gia.
Sở Xây dựng TP.HCM vừa báo cáo, đề xuất UBND TP.HCM phương án duy trì công viên tạm tại các khu đất trống đã chỉnh trang phục vụ Tết Nguyên đán 2026, trong đó làm rõ cơ chế chi phí vận hành gắn với từng vị trí khu đất và mức độ triển khai dự án.
Theo Sở Xây dựng, sau thời gian đưa vào sử dụng, các công viên tạm tại khu vực trung tâm nhận được sự đồng thuận của người dân. Trên cơ sở đó, các đơn vị thống nhất tiếp tục duy trì một số khu đất phù hợp, đồng thời xây dựng phương án tài chính tương ứng với từng nhóm.
Đối với 6 khu đất chưa triển khai dự án, chi phí vận hành được xác định theo hướng xã hội hóa, do đơn vị quản lý hoặc doanh nghiệp tài trợ đảm nhận.
Cụ thể, khu đất số 135 Nguyễn Huệ - 39 Lê Lợi (phường Sài Gòn) do Tổng công ty thương mại Sài Gòn tự tổ chức duy trì bằng nguồn lực của đơn vị. Khu đất tứ giác Lê Thánh Tôn – Nam Kỳ Khởi Nghĩa - Lê Lợi - Nguyễn Trung Trực (phường Bến Thành) được doanh nghiệp phối hợp duy trì, trong đó có đơn vị tài trợ kinh phí chăm sóc cảnh quan.
Tại khu đất số 152 Trần Phú (phường Chợ Quán), chi phí vận hành công viên tạm được doanh nghiệp hỗ trợ; tương tự, khu đất số 33 Nguyễn Du, 34 - 36 và 42 Chu Mạnh Trinh (phường Sài Gòn) được tài trợ trong thời gian chưa bàn giao mặt bằng cho bên thuê đất.
Riêng khu đất số 2 - 4 - 6 Nguyễn Huệ (đoạn mũi tàu Nguyễn Huệ - Tôn Đức Thắng, phường Sài Gòn), doanh nghiệp duy trì công viên tạm đến hết dịp 30.4, sau đó bàn giao lại cho Tổng công ty du lịch Sài Gòn tiếp tục vận hành bằng nguồn lực của đơn vị.
Đối với khu đất số 8 Võ Văn Tần (phường Xuân Hòa), UBND phường đang quản lý, đồng thời đề xuất bố trí kinh phí để duy tu, vận hành công viên tạm.
Với 5 khu đất đã có kế hoạch sử dụng, triển khai dự án theo tiến độ, Sở Xây dựng cho biết việc chỉnh trang giới hạn ở khu vực mặt tiền, trồng thêm cây xanh, hoa kiểng đảm bảo mỹ quan đô thị và vệ sinh môi trường. Kinh phí vận hành do các đơn vị thuê đất hoặc chủ đầu tư chi trả.
Cụ thể, khu đất số 2 - 4 - 6 Hai Bà Trưng và 8 - 12 Lê Duẩn (phường Sài Gòn) tiếp tục thực hiện theo hợp đồng thuê đất, trong đó doanh nghiệp chịu trách nhiệm chỉnh trang khu vực phía trước. Khu đất số 87 Cống Quỳnh và khu đất 74 Hồ Hảo Hớn - 289 Trần Hưng Đạo (phường Cầu Ông Lãnh) do các doanh nghiệp đang triển khai dự án thực hiện cải tạo mặt tiền kết hợp thi công.
Tại khu đất số 7 Lê Thị Hồng Gấm (phường Bến Thành), ngân hàng đang sử dụng khu đất theo kế hoạch, kết hợp chỉnh trang khu vực mặt tiền.
Với các phương án trên, ngân sách nhà nước không phải nguồn chi chính cho mô hình công viên tạm. Chỉ trong trường hợp đặc biệt như khu đất số 8 Võ Văn Tần, khi không huy động được xã hội hóa, mới xem xét bố trí kinh phí.
Đồng thời, đề xuất của doanh nghiệp về miễn, giảm tiền thuê đất hoặc khai thác một phần khu đất để bù đắp chi phí vận hành sẽ được các cơ quan chức năng nghiên cứu riêng, không gắn với chủ trương chung.
Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam chiều 8/4 bắt đầu khảo sát trực tuyến người lao động, đoàn viên công đoàn về phương án hoán đổi nghỉ lễ trong tháng 4. Thời gian khảo sát đến 10h ngày 9/4.
Các phương án đưa ra là nghỉ bù ngày 27/4, tức thứ hai do giỗ Tổ Hùng Vương rơi vào chủ nhật; hoán đổi ngày 27/4 sang 29/4 để lao động được nghỉ 3-5 ngày liên tục; hoán đổi ngày 27/4 sang 2/5 để làm việc sáu ngày trong tuần và được nghỉ bốn ngày liên tục, từ 30/4 đến hết 3/5.
Trước đó, ông Ngọ Duy Hiểu, Phó chủ tịch Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam, cho biết nhiều doanh nghiệp kiến nghị chuyển ngày nghỉ bù 27/4 vào thứ tư 29/4 hoặc thứ bảy 2/5 để kỳ nghỉ lễ kéo dài. Do giỗ Tổ Hùng Vương 10/3 Âm lịch rơi vào chủ nhật 26/4 nên theo luật sẽ được nghỉ bù vào ngày làm việc kế tiếp.
Luật quy định ngày nghỉ bù thực hiện liền kề ngay sau nghỉ lễ "đôi khi tạo nên những bất cập", theo đại diện Công đoàn, nhất là khi hai kỳ nghỉ sát nhau như năm nay. Do vướng luật nên đề xuất cần xem xét kỹ, lấy ý kiến lao động trước khi có kiến nghị chính thức. Nếu nghỉ theo luật hiện hành, lao động làm việc tại doanh nghiệp có chế độ nghỉ một ngày hàng tuần sẽ vẫn đi làm thứ bảy và kỳ nghỉ lễ sẽ bị ngắt ra làm nhiều quãng, xen kẽ với ngày làm việc bình thường.
Lãnh đạo Cục Việc làm, Bộ Nội vụ hôm 3/4 cho biết không có chủ trương hoán đổi hai kỳ nghỉ lễ trong tháng 4 mà thực hiện theo Bộ luật Lao động. Bộ đã thông báo những ngày nghỉ lễ Tết năm 2026: Giỗ Tổ Hùng Vương (10/3 Âm lịch) nghỉ một ngày và dịp 30/4-1/5 nghỉ hai ngày. Lịch nghỉ này áp dụng cho công chức, viên chức, lao động khu vực nhà nước.
Tại khu vực tư nhân, một số doanh nghiệp đã chủ động thông báo hoán đổi ngày làm việc bình thường hoặc chuyển sang phép năm để nối liền hai kỳ lễ cho lao động nghỉ 8-9 ngày. Song nhiều doanh nghiệp thực hiện theo quy định của Bộ luật Lao động, nghỉ một ngày giỗ Tổ Hùng Vương và hai ngày dịp 30/4-1/5.
Cùng dự có Đại tướng Phan Văn Giang - Ủy viên Bộ Chính trị, Phó bí thư Quân ủy Trung ương, Phó thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Quốc phòng; Thượng tướng Nguyễn Doãn Anh - Ủy viên Trung ương Đảng, Phó chủ tịch Quốc hội; lãnh đạo các bộ, ngành, cơ quan Trung ương; đại diện lãnh đạo Bộ Quốc phòng Lào.
Nhân dịp này, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm - Bí thư Quân ủy Trung ương; Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn; Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú gửi lẵng hoa chúc mừng.
Ngày 15-10-1945, Chiến khu 4 (nay là Quân khu 4) được thành lập theo sắc lệnh của Chủ tịch Hồ Chí Minh trên địa bàn 6 tỉnh: Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên Huế.
Phát biểu tại buổi lễ, thay mặt lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh trong đấu tranh giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước, địa bàn Quân khu 4 có vị trí chiến lược quan trọng về quân sự, quốc phòng, an ninh.
Đây là vùng đất địa linh nhân kiệt, cái nôi của tinh thần yêu nước, giàu truyền thống cách mạng, nơi hun đúc ý chí quật cường, bất khuất, lòng trung nghĩa và đức hy sinh; kiên trung với Đảng, sắt son với Tổ quốc, sẵn sàng hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.
Trải qua hơn 80 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành, lực lượng vũ trang Quân khu 4 luôn trung thành tuyệt đối với Đảng, với Tổ quốc, với nhân dân; đoàn kết gắn bó, vượt qua mọi khó khăn, thử thách, anh dũng chiến đấu, lập nhiều chiến công xuất sắc, cùng với toàn Đảng, toàn dân và toàn quân giành những thắng lợi vĩ đại trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, bảo vệ Tổ quốc và làm tròn nghĩa vụ quốc tế cao cả.
Lịch sử đã trao cho Quân khu 4 những thử thách đặc biệt khắc nghiệt. Nhưng chính trong lửa đạn, quân và dân Khu 4 đã phát huy truyền thống của vùng đất anh hùng, bản lĩnh của những con người biến gian khổ thành ý chí, biến mất mát thành sức mạnh, biến đau thương thành hành động cách mạng.
Thay mặt lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Thủ tướng nhiệt liệt chúc mừng những thành tích đặc biệt xuất sắc, đóng góp to lớn của lực lượng vũ trang Quân khu 4 cho Quân đội nhân dân Việt Nam anh hùng, cho sự nghiệp cách mạng vẻ vang của Đảng, của dân tộc.
Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng cho biết đất nước ta đang bước vào một chặng đường mới, với thời cơ lớn nhưng cũng đối diện nhiều khó khăn, thách thức chưa từng có.
Phân tích tình hình, với những yêu cầu, nhiệm vụ mới đối với nhiệm vụ quốc phòng, an ninh và bảo vệ Tổ quốc, cho Quân đội, trong đó có Quân khu 4, Thủ tướng Chính phủ đề nghị lực lượng vũ trang Quân khu 4 thực hiện tốt 6 nhiệm vụ trọng tâm.
Trong đó tập trung xây dựng lực lượng vũ trang Quân khu 4 cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại; tiếp tục điều chỉnh tổ chức theo hướng tinh, gọn, mạnh, đồng bộ, hiệu quả; nâng cao chất lượng huấn luyện, tác chiến hiện đại, chiến tranh công nghệ cao.
Coi trọng xây dựng khu vực phòng thủ vững chắc, xây dựng nền quốc phòng toàn dân gắn với nền an ninh nhân dân; phát huy cao nhất sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị, của khối đại đoàn kết toàn dân tộc trên địa bàn…
Thủ tướng cho rằng mỗi giai đoạn lịch sử, Quân khu 4 có trọng trách khác nhau, nhưng có một điều không thay đổi, đó là niềm tin của Đảng, Nhà nước và nhân dân vào bản lĩnh, trí tuệ, ý chí, sức chiến đấu và tinh thần phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân của lực lượng vũ trang Quân khu 4.
Thủ tướng tin tưởng, với truyền thống anh hùng, vẻ vang hơn 80 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành, lực lượng vũ trang Quân khu 4 sẽ hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao, tiếp tục viết nên những trang sử hào hùng, bảo vệ vững chắc vùng đất miền Trung và Tổ quốc Việt Nam thân yêu.