Buổi sáng đầu tháng 4, đứng bên con kênh ở phường Hải Dương, TP Hải Phòng, ông Lê Văn Sử buồn bã nhìn dòng nước đen đặc, ruồi nhặng bu vào một số con cá chết lập lờ trên mặt nước. Người đàn ông 85 tuổi không thể ngờ mạch sống của người dân Hải Dương cũng như nhiều tỉnh thành lân cận lại ô nhiễm đến thế.
Mười năm chín hạn
Trước khi công trình thủy lợi Bắc Hưng Hải được xây dựng, cánh đồng của tỉnh Hải Dương cũ chỗ thì khô hạn kéo dài, chỗ lại ngập úng quanh năm. Nhà ông Sử ở xã Thanh Hồng, huyện Thanh Hà, tỉnh Hải Dương cũ, vốn đông người, ruộng có nhưng nhiều vụ phải bỏ không vì thiếu nước hoặc vì nước ngập quá lâu không thể cấy lúa. Những mùa giáp hạt trở thành nỗi ám ảnh của ông.
“Cái đói kéo dài hết năm này sang năm khác, nhìn ai cũng gầy gò, ốm yếu, đen đúa”, ông Sử nhớ lại những năm 1940-1950.
Vùng Bắc Hưng Hải là đồng bằng rộng hơn 214.000 ha, được bao bọc bởi bốn con sông lớn gồm sông Hồng, Đuống, Luộc và Thái Bình. Lưu vực hệ thống trải dài trên toàn bộ tỉnh Hưng Yên (cũ), phần lớn Hải Dương (cũ), cùng một phần Hà Nội và Bắc Ninh.
Địa hình tương đối thấp, cao trung bình chỉ khoảng 0,5-1 m so với mực nước biển, vốn rất thuận lợi cho canh tác nông nghiệp nếu có nguồn nước ổn định. Tuy nhiên, trong nhiều thập kỷ trước đó, phần lớn ruộng đồng trong vùng vẫn phải phụ thuộc gần như hoàn toàn vào nước mưa.
Những năm hạn hán, đất đồng nứt nẻ, lúa chết khô. Khi mưa lớn hoặc nước sông dâng cao, đồng ruộng lại ngập úng kéo dài khiến mùa màng thất bát. Người dân trong vùng vẫn truyền nhau câu nói “mười năm chín hạn” (10 năm thì hết 9 năm hạn hán) để nói về sự bấp bênh trong sản xuất nông nghiệp.
Nguồn nước sinh hoạt cũng không khá hơn. Ao làng có nước song chua đến mức người lội xuống lâu một chút là rụng cả lông chân. Bệnh ngoài da khá phổ biến. Ông Sử nhớ những lần đi thực tập về quê không dám rửa chân bằng nước ao làng, phải xách nước nuôi cá ở chỗ khác về rửa. Dân gian khi ấy còn truyền nhau câu nói khá nặng nề về vùng đất “sống ngâm da, chết ngâm xương”.
Đại thủy nông lớn nhất miền Bắc
Sau chiến thắng Điện Biên Phủ năm 1954, miền Bắc bước vào giai đoạn khôi phục kinh tế, nhu cầu đảm bảo nước cho sản xuất nông nghiệp trở thành cấp bách. Năm 1956, Chính phủ quyết định xây dựng hệ thống thủy lợi Bắc Hưng Hải nhằm đưa nước từ sông Hồng vào tưới tiêu cho vùng đồng bằng rộng lớn.
Theo thiết kế, nước từ sông Hồng qua cống Xuân Quan (Hưng Yên), dẫn theo kênh trục chính rồi tỏa ra mạng lưới kênh nhánh trước khi thoát ra cống An Thổ (Hải Phòng), tạo thành tuyến thủy lợi dài hơn 230 km trên trục chính và hàng nghìn kilomet kênh mương nội đồng. Toàn bộ hệ thống có khoảng 1.900 công trình cống, trạm bơm các loại, đảm bảo khả năng tưới tiêu chủ động cho hơn 130.000 ha đất canh tác trong lưu vực Bắc Hưng Hải.
Trước khi chuẩn bị khởi công, ngày 20/9/1958, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã về nói chuyện với công nhân và nhân dân trên công trường Bắc Hưng Hải. Bác động viên người dân: “Nay Đảng và Chính phủ quyết định cùng nhân dân xây dựng công trình thủy lợi Bắc Hưng Hải để đưa nước vào ruộng cho đồng bào. Cán bộ và đồng bào quyết tâm vượt mọi khó khăn, làm cho nhanh, cho tốt. Bây giờ chịu khó phấn đấu mấy tháng, sau này sẽ hưởng hạnh phúc lâu dài hàng trăm năm”.
Ngày 1/10/1958, công trình khởi công. Hàng chục nghìn bộ đội, dân công, học sinh, sinh viên và cán bộ từ nhiều địa phương tham gia đào kênh, đắp đập và xây dựng các cống, trạm bơm điều tiết nước. Ở làng gốm Bát Tràng, gần 150 hộ dân tự nguyện dỡ nhà lấy đất đào tuyến kênh trục chính.
Sau khi cống Xuân Quan hoàn thành và đưa nước vào đồng ngày 30/10/1959, việc xây dựng toàn hệ thống được triển khai nhanh chóng. Giai đoạn đầu, 26 trạm bơm cố định và 26 trạm bơm thuyền được xây để cấp nước cho các khu ruộng cao và hỗ trợ tiêu thoát nước. Các tuyến sông tự nhiên như Kim Sơn, Đình Đào, Cửu An, Tứ Kỳ được cải tạo, nạo vét và kết nối với mạng lưới kênh đào mới, tạo thành hệ thống thủy lợi liên hoàn.
Sau 7 tháng thi công, hệ thống hoàn thành, trở thành công trình thủy lợi lớn nhất miền Bắc thời bấy giờ, còn được gọi là “Đại thủy nông Bắc – Hưng – Hải”. Ông Sử bảo cuộc sống của gia đình ông và hàng triệu người đã thay đổi vì đại thủy nông này.
Từ mùa vàng bội thu đến dòng nước đổi màu
Năm 1962, sau khi tốt nghiệp đại học, ông Sử được phân công về làm việc tại Công ty Bắc Hưng Hải. Những chuyến đi kiểm tra hệ thống khi đó khiến ông không khỏi ngạc nhiên trước sự thay đổi của dòng nước trong vùng.
“Nước trong đến mức nhìn thấy đáy. Ai cũng có thể tắm giặt ngay trên kênh”, ông nhớ lại.
Nguồn nước dồi dào nhanh chóng làm thay đổi sản xuất nông nghiệp. Những cánh đồng trước kia phụ thuộc vào nước mưa bắt đầu có thể gieo cấy hai vụ lúa mỗi năm, năng suất vụ đầu đã đạt 60-62 tạ/ha, tổng sản lượng lúa trong vùng hơn 1,2 triệu tấn. Nhiều địa phương trong lưu vực Bắc Hưng Hải dần trở thành những vùng sản xuất lúa trọng điểm của đồng bằng Bắc Bộ.
Nguồn nước từ hệ thống kênh mương còn tạo điều kiện phát triển nuôi trồng thủy sản. Ở xã Đại Thắng (Hải Phòng), ông Vũ Văn Kế đã gắn bó với nghề nuôi thủy sản trên kênh Bắc Hưng Hải gần nửa thế kỷ. Có thời điểm gia đình ông nuôi tới 4-5 lồng cá trên kênh. Nguồn nước sạch giúp cá sinh trưởng tốt.
Không chỉ cá nuôi lồng, nhiều loại thủy sản tự nhiên cũng phát triển mạnh. Có những vụ, riêng rươi ông Kế thu hoạch được hơn 2 tấn. “Cá mè, cá chép nhiều vô kể. Riêng khu vực cống Xuân Quan có lần kéo lưới lên được hàng chục tấn cá”, ông Kế nhớ lại. Nguồn lợi thủy sản dồi dào khiến nhiều gia đình sống ven kênh có thêm sinh kế ngoài trồng lúa.
Tuy nhiên, từ cuối những năm 1990 trở lại đây, dòng kênh từng trong xanh bắt đầu thay đổi. Những đoạn nước đục và có mùi hôi xuất hiện trước tiên ở khu vực gần khu dân cư và làng nghề, sau đó lan dần ra nhiều tuyến kênh trong hệ thống, ông Sử nhớ lại.
“Nguồn nước ô nhiễm trầm trọng từ năm 2000. Mỗi lần thả lưới xuống đánh cá, nếu thu được 5 kg cá thì tôi phải mất tới 3 ngày để gỡ hết túi nylon mắc trên lưới”, ông Kế kể.
Quá trình đô thị hóa và phát triển công nghiệp trong lưu vực khiến lượng nước thải đổ vào hệ thống ngày càng lớn. Hiện Bắc Hưng Hải phải tiếp nhận nước thải từ khu dân cư, làng nghề và nhiều khu công nghiệp nằm dọc tuyến kênh.
Theo Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, mỗi ngày tổng lượng nước thải xả vào hệ thống khoảng 538.830 m3, trong đó phần lớn chưa được xử lý triệt để. Khi lượng nước thải vượt quá khả năng tự làm sạch của dòng chảy, chất lượng nước bắt đầu suy giảm.
Báo cáo tháng 2/2026 của Viện Nước, Tưới tiêu và Môi trường cho biết tình trạng ô nhiễm tập trung chủ yếu tại các điểm Xuân Thụy, Bình Lâu và Ngọc Đà. Các chỉ tiêu dinh dưỡng và hữu cơ trong nước tại đây đều vượt xa quy chuẩn môi trường nước mặt.
Đơn cử nồng độ amoni cho phép chỉ khoảng 0,3 mg/l, nhưng tại trạm Xuân Thụy (Hưng Yên) lên 25,6 mg/l, cao gấp hơn 85 lần. Hàm lượng oxy hòa tan chỉ khoảng 2 mg/l, thấp hơn nhiều so với mức tối thiểu 4 mg/l cần thiết để duy trì hệ sinh thái thủy sinh. Tại trạm Bình Lâu (Hải Phòng), nồng độ amoni trung bình khoảng 22 mg/l, cao gấp hơn 70 lần quy chuẩn.
Dọc nhiều tuyến kênh, nước chuyển màu đen, bọt trắng nổi dày và mùi hôi bốc lên nồng nặc. Những lồng cá từng mang lại thu nhập cho gia đình ông Kế buộc cũng phải tháo dỡ. Nước bẩn, cá, rươi nuôi không nổi vì năng suất giảm bảy, tám lần. Cả gia đình con cái ngày trước quây quần làm thủy sản, giờ phải phân tán đi làm công ty, ông Kế kể.
Chứng kiến các dòng kênh trong hệ thống Bắc Hưng Hải đang chết dần, ông Kế, ông Sử không khỏi xót xa. Không dám hy vọng có những mùa cá bội thu như trước, họ chỉ mong dòng kênh trở lại trong xanh.
“Mong ước đó không biết có viển vông quá không?”, ông Sử tự hỏi.
Tại miền Bắc, khu vực Tây Bắc Bộ xuất hiện nắng nóng gay gắt, nhiệt độ phổ biến 35-37 độ C, có nơi trên 39 độ. Mức cao nhất ghi nhận tại Phù Yên (Sơn La) 40,2 độ C; một số nơi như Mường Tè (Lai Châu), Lạc Sơn (Phú Thọ) xấp xỉ 40 độ.
Ở đồng bằng Bắc Bộ, nhiệt độ cao nhất phổ biến 35-36 độ C. Trạm Láng (Hà Nội) ghi nhận 36 độ, cao nhất từ đầu mùa; Hoài Đức 35 độ, Hà Đông 34 độ, Ba Vì hơn 33 độ. Nho Quan (Ninh Bình) vượt 39 độ, cao nhất khu vực đồng bằng. Do hiệu ứng đô thị, nhiệt độ cảm nhận thực tế có thể cao hơn 2-4 độ C.
Tâm điểm nắng nóng là Bắc Trung Bộ, nhiệt độ phổ biến 38-39 độ C, có nơi trên 39 độ. Nhiều điểm đo vượt 41 độ như Quỳ Châu, Đô Lương; riêng trạm Tây Hiếu xấp xỉ 42 độ. Tại Hà Tĩnh, Hương Sơn và Hương Khê cũng ghi nhận trên 40 độ.
Nắng nóng mở rộng xuống Trung Trung Bộ, với Đà Nẵng 39 độ, Quảng Ngãi 38 độ; khu vực Sơn Hòa (Đăk Lăk) đạt 39 độ C.
Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia, nguyên nhân là hoàn lưu vùng thấp nóng phía Tây kết hợp hiệu ứng gió phơn, khiến nền nhiệt tăng cao, không khí khô và cảm giác oi bức. Tây Nguyên và Nam Bộ chịu ảnh hưởng của khối không khí ổn định, ít mây, nắng mạnh.
Do khác biệt về hình thế thời tiết, cường độ nắng giữa các vùng không giống nhau. Tây Bắc Bộ và Trung Bộ có nắng nóng khô, có nơi đặc biệt gay gắt với nhiệt độ 37-39 độ, riêng miền Trung trên 40 độ. Nam Bộ duy trì 35-37 độ, nắng kéo dài nhưng ít gay gắt.
Dự báo nắng nóng diện rộng ở miền Bắc có thể kéo dài đến khoảng 12/4 rồi giảm dần. Miền Trung khả năng duy trì đến 13-14/4. Nam Bộ có thể kéo dài đến cuối tháng 4, nhưng không liên tục, xen kẽ những ngày giảm nhiệt.
Trang Accuweather của Mỹ dự báo Hà Nội bước vào 3 ngày cao điểm từ 9/4 với nhiệt độ 28-38 độ, sau đó giảm còn 34-35 độ. Các khu vực trên 1.500 m như Sa Pa (Lào Cai) dao động 17-29 độ đến cuối tuần.
Cơ quan khí tượng cảnh báo nắng nóng gay gắt kết hợp độ ẩm thấp làm tăng nguy cơ cháy nổ tại khu dân cư do nhu cầu sử dụng điện tăng cao, đồng thời có thể gây mất nước nếu tiếp xúc lâu với nền nhiệt cao.
Giải đáp thắc mắc các lỗi phổ biến khiến hồ sơ làm hộ chiếu bị "treo", ngày 10.4, Phòng Quản lý xuất nhập cảnh (PA08) - Công an TP.HCM cho biết phần lớn các trường hợp bị nghẽn khi làm hộ chiếu do lỗi ảnh chân dung không trùng khớp dữ liệu thẻ căn cước hoặc khai sai thông tin nơi sinh. Để hồ sơ được duyệt "suôn sẻ", người dân cần đặc biệt lưu ý các điều dưới đây.
Theo PA08, nhiều công dân có thói quen sử dụng lại file ảnh đã dùng từ các lần cấp hộ chiếu trước hoặc dùng ảnh cũ để tiết kiệm thời gian. Tuy nhiên, hệ thống kiểm soát hiện nay đòi hỏi tính cập nhật và chính xác rất cao về sinh trắc học.
Người dân đặc biệt chú ý "Quy tắc 6 tháng", đó là ảnh phải được chụp trong vòng 6 tháng gần nhất. Tuyệt đối không "tái sử dụng" ảnh cũ đã có trong hệ thống dữ liệu hộ chiếu trước đó.
Ngoài ra, ảnh chụp trên phông nền trắng, mắt nhìn thẳng, đầu để trần, không đeo kính. Một chi tiết rất nhỏ nhưng thường bị bỏ qua là tóc không được che tai và không được che trán.
Nếu công dân đã can thiệp thẩm mỹ làm thay đổi đáng kể diện mạo so với thời điểm làm thẻ căn cước, PA08 khuyến cáo nên thực hiện đổi lại thẻ căn cước mới trước khi nộp hồ sơ làm hộ chiếu để đảm bảo dữ liệu trùng khớp hoàn toàn.
Phòng Quản lý xuất nhập cảnh cho biết thêm, một trong các lỗi phổ biến khi làm hộ chiếu khiến hồ sơ bị trả về do nhầm lẫn giữa nơi sinh, quê quán và nơi đăng ký khai sinh. Nơi sinh phải là địa danh hành chính (tỉnh/thành phố) nơi công dân chào đời theo giấy khai sinh.
Với người làm hộ chiếu lần đầu, người dân cần đối chiếu chính xác tỉnh/thành phố ghi trong giấy khai sinh để kê khai.
Còn với người đổi hộ chiếu, nếu phát hiện nơi sinh ghi trong hộ chiếu cũ và giấy khai sinh không trùng khớp, công dân phải khai theo đúng giấy khai sinh. Tại mục 14 (chi tiết nội dung đề nghị) người dân ghi rõ "Điều chỉnh nơi sinh theo giấy khai sinh".
Ở mục thành phần hồ sơ, người dân tải ảnh chụp giấy khai sinh (có dấu mộc đỏ) để cơ quan chức năng có cơ sở đối chiếu, điều chỉnh.
Trường hợp tỉnh/thành phố nơi sinh trước đây đã được sáp nhập hoặc đổi tên (ví dụ: tỉnh Bình Dương đã sáp nhập vào TP.HCM), thì công dân khai theo tên tỉnh/thành phố hiện hành.
Tại TP.HCM, sau khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính, người dân cần lưu ý viết rõ tên địa danh theo đúng quy định mới. Ví dụ thay vì viết tắt "P.Phước Long B, TP.Thủ Đức", phong cách chuẩn xác hiện nay là viết rõ "phường Phước Long, TP.HCM".
PA08 nhấn mạnh việc người dân ghi rõ ràng, không viết tắt giúp hệ thống phân loại và xử lý hồ sơ nhanh chóng hơn. Chuẩn bị kỹ lưỡng hình ảnh và đối soát thông tin nơi sinh theo đúng giấy khai sinh sẽ giúp người dân tiết kiệm thời gian, tránh việc hồ sơ bị "ngâm" hoặc phải đi lại bổ túc nhiều lần.
Thủ đô Kiev là mục tiêu của phần lớn tên lửa đạn đạo. Trong ảnh là hiện trường kho vật liệu tái chế ở Kiev trúng tên lửa Nga.
Lực lượng phòng không Ukraine để lọt ít nhất 13 tên lửa, 20 UAV.
Thủ đô Kiev là mục tiêu của phần lớn tên lửa đạn đạo. Trong ảnh là hiện trường kho vật liệu tái chế ở Kiev trúng tên lửa Nga.
Giới chức Ukraine thông báo ít nhất 19 người thiệt mạng, hơn 100 người bị thương tại Kiev, Dnipropetrovsk và Odessa. Trong số người chết có một thiếu niên 12 tuổi.
Bộ Quốc phòng Nga cùng ngày thông báo đã tiến hành cuộc tấn công hiệp đồng quy mô lớn nhằm vào các doanh nghiệp quốc phòng chuyên sản xuất tên lửa hành trình và UAV của đối phương, cũng như hạ tầng xăng dầu và năng lượng phục vụ lực lượng vũ trang Ukraine.
"Đây là hành động nhằm đáp trả những cuộc tấn công của Ukraine nhằm vào mục tiêu dân sự tại Nga. Chiến dịch tập kích đã hoàn thành nhiệm vụ đề ra, tất cả mục tiêu đều trúng đòn", Bộ Quốc phòng Nga cho hay.
Giới chức Ukraine thông báo ít nhất 19 người thiệt mạng, hơn 100 người bị thương tại Kiev, Dnipropetrovsk và Odessa. Trong số người chết có một thiếu niên 12 tuổi.
Bộ Quốc phòng Nga cùng ngày thông báo đã tiến hành cuộc tấn công hiệp đồng quy mô lớn nhằm vào các doanh nghiệp quốc phòng chuyên sản xuất tên lửa hành trình và UAV của đối phương, cũng như hạ tầng xăng dầu và năng lượng phục vụ lực lượng vũ trang Ukraine.
"Đây là hành động nhằm đáp trả những cuộc tấn công của Ukraine nhằm vào mục tiêu dân sự tại Nga. Chiến dịch tập kích đã hoàn thành nhiệm vụ đề ra, tất cả mục tiêu đều trúng đòn", Bộ Quốc phòng Nga cho hay.
Lực lượng cứu hỏa chữa cháy tại kho chứa vật liệu tái chế trúng tên lửa Nga ngày 16/4.
Mục tiêu chính của đợt tập kích dường như là Nhà máy Quốc phòng Mayak ở tỉnh Kiev và Nhà máy ép thủy lực Dnepropress ở tỉnh Dnipropetrovsk, khi hai địa điểm này hứng lần lượt 7 và 5 tên lửa đạn đạo.
Các mục tiêu khác bị tấn công gồm nhà máy nhiệt điện Bila Tserkva ở Kiev, nhà máy nhiệt điện Cherkasy ở tỉnh cùng tên, cầu tàu container ở cảng Odessa, cùng một số địa điểm chưa xác định tại tỉnh Kirovograd, Kharkov, Dnipropetrovsk, Kherson và Zaporizhzhia.
Lực lượng cứu hỏa chữa cháy tại kho chứa vật liệu tái chế trúng tên lửa Nga ngày 16/4.
Mục tiêu chính của đợt tập kích dường như là Nhà máy Quốc phòng Mayak ở tỉnh Kiev và Nhà máy ép thủy lực Dnepropress ở tỉnh Dnipropetrovsk, khi hai địa điểm này hứng lần lượt 7 và 5 tên lửa đạn đạo.
Các mục tiêu khác bị tấn công gồm nhà máy nhiệt điện Bila Tserkva ở Kiev, nhà máy nhiệt điện Cherkasy ở tỉnh cùng tên, cầu tàu container ở cảng Odessa, cùng một số địa điểm chưa xác định tại tỉnh Kirovograd, Kharkov, Dnipropetrovsk, Kherson và Zaporizhzhia.
Đợt không kích đầu tiên kết thúc khi mặt trời mọc. Khi các đội cứu hộ, cứu nạn dọn dẹp đống đổ nát, còi báo động không kích tiếp tục vang lên báo hiệu đợt không kích thứ hai.
Trong ảnh là UAV Geran-2 của Nga tập kích một tòa nhà ở Kiev.
Đợt không kích đầu tiên kết thúc khi mặt trời mọc. Khi các đội cứu hộ, cứu nạn dọn dẹp đống đổ nát, còi báo động không kích tiếp tục vang lên báo hiệu đợt không kích thứ hai.
Trong ảnh là UAV Geran-2 của Nga tập kích một tòa nhà ở Kiev.
Khoảnh khắc UAV Nga lao trúng nhà cao tầng ở Kiev, ngày 16/4. Video: Times of Ukraine
Người dân cho biết các cuộc tập kích xảy ra mà không có nhiều cảnh báo trước. Serhii, 65 tuổi, cùng vợ kịp di chuyển ra hành lang sau khi còi không kích vang lên, chỉ vài giây trước khi vụ nổ xảy ra ở Kiev.
"Mọi thứ bay thẳng về phía chúng tôi. Cửa sổ, cửa ra vào, tất cả mọi thứ khác. Không có thời gian suy nghĩ hay làm bất kỳ điều gì", ông nói.
Người dân quan sát hiện trường vụ tập kích UAV tại Kiev. Giới chức Ukraine cho biết các cuộc tập kích đã gây nhiều thiệt hại tại các khu dân cư ở thủ đô.
Người dân quan sát hiện trường vụ tập kích UAV tại Kiev. Giới chức Ukraine cho biết các cuộc tập kích đã gây nhiều thiệt hại tại các khu dân cư ở thủ đô.
Đường bay của tên lửa, UAV Nga. Đồ họa: X/AMK Mapping
Đường bay của tên lửa, UAV Nga. Đồ họa: X/AMK Mapping
Nhân viên cứu hỏa uống nước khi làm nhiệm vụ tại hiện trường tập kích UAV ở Odessa.
Nhân viên cứu hỏa uống nước khi làm nhiệm vụ tại hiện trường tập kích UAV ở Odessa.
Xe cộ bị phá hủy sau đợt tập kích tên lửa, UAV nhằm vào Dnipro, ngày 16/4.
Xe cộ bị phá hủy sau đợt tập kích tên lửa, UAV nhằm vào Dnipro, ngày 16/4.
Cuộc tập kích mới nhất diễn ra giữa lúc Ukraine đang thiếu hụt nghiêm trọng tên lửa cho tổ hợp Patriot. Trong cuộc phỏng vấn được truyền thông Đức công bố hôm 14/4, Tổng thống Zelensky nói rằng tình trạng này "hiện không thể tệ hơn được nữa".
Cuộc tập kích mới nhất diễn ra giữa lúc Ukraine đang thiếu hụt nghiêm trọng tên lửa cho tổ hợp Patriot. Trong cuộc phỏng vấn được truyền thông Đức công bố hôm 14/4, Tổng thống Zelensky nói rằng tình trạng này "hiện không thể tệ hơn được nữa".
