Rừng Cấm, còn gọi rú Cấm rộng hơn 4 ha, nằm trên đồi cao khoảng 70 m, ở làng Thọ Linh. Rừng được bảo vệ bằng hương ước truyền đời và trở thành lá phổi của vùng đất bán sơn địa, giữa miền gió Lào khắc nghiệt.
Từ trên cao nhìn xuống, rừng Cấm cách làng Thọ Linh bởi con sông rộng hơn 100 m, là mảng xanh giáp với rừng trồng gỗ keo. Trong rừng có hàng trăm cây gỗ quý như lim, sến, dỗi, gõ, giẻ… Nhiều cây đường kính gốc hơn một mét, tầng tán xếp chồng nhau. Do gần khu dân cư, động vật không nhiều, chủ yếu là chim, sóc và ong.
Theo gia phả của 5 dòng họ chính và bia đá trước đình làng, Thọ Linh được hình thành từ cuối thời Trần, đầu thời Lê, khoảng thế kỷ XV. Thời điểm đó, vùng đất này thường xuyên bị quân Chiêm Thành quấy nhiễu. Triều đình cử một vị tướng đến vùng đất Ô Châu, nay thuộc Quảng Trị dẹp loạn, đồng thời chiêu dân khai khẩn, lập làng. Cánh rừng Cấm hình thành từ những ngày đầu ấy.
Trong 8 năm chiến tranh phá hoại miền Bắc của Mỹ, khu rừng từng che chở cho bộ đội, điểm ẩn náu của lực lượng Hải quân khi tàu từ sông Gianh ngược dòng tiến vào. Tàu trú ẩn hai bên sông được cây rừng che chắn. Ven rừng là trận địa pháo, tạo thành thế phòng thủ vững chắc.
Ông Phan Xuân Hải, trưởng làng Thọ Linh, cho biết để bảo vệ rừng Cấm, người xưa đã có hương ước miệng quy định mọi cư dân, từ già đến trẻ, đều có trách nhiệm giữ rừng. Người lớn phải dạy con cháu không chặt phá cây, không xâm hại hệ sinh thái. Những ai vi phạm sẽ bị xử phạt nghiêm khắc.
“Rừng là tài sản của làng, là di sản của tổ tiên để lại. Mất rừng là có tội với tiền nhân”, ông Hải nói. Quan niệm này đã ăn sâu vào nhận thức của người dân, trở thành quy ước bất thành văn nhưng có sức ràng buộc mạnh mẽ.
Sau ngày đất nước thống nhất, rừng xung quanh được người dân khai hoang, trồng trọt để phát triển kinh tế. Tuy nhiên, rừng Cấm vẫn được giữ nguyên. Thời kỳ hợp tác xã, làng chỉ cho phép khai thác một số cây phục vụ công trình chung, còn lại tuyệt đối không đụng đến.
“Người dân ý thức rõ đây là rừng cấm. Dù cuộc sống còn khó khăn, không ai nghĩ đến chuyện phá rừng để lấy gỗ”, ông Trần Đình Trường, trưởng thôn Linh Cận Sơn, làng Thọ Linh, cho hay.
Hiện nay, để tăng cường bảo vệ và cải thiện cảnh quan, dân làng còn trồng thêm các hàng xà cừ ven rừng. Những hàng cây này vừa tạo ranh giới tự nhiên, vừa góp phần giữ đất, chống xói mòn. Sắp tới làng mua cây lim trồng quanh rừng.
“Rừng Cấm là niềm tự hào của làng Thọ Linh. Nếu không có quy ước gìn giữ thì sẽ bị phá lấy đất sản xuất”, trưởng làng Phan Xuân Hải nói, cho hay nhiều cây gỗ gõ thuộc nhóm 1, giá hàng chục triệu đồng một mét khối. Nhưng với người dân “đừng nói tiền triệu mà trăm tỷ đồng cũng không ai dám đụng đến cây”.
Trong công văn gửi các bộ ngành, UBND tỉnh thành tối 10/4, Bộ Nội vụ cho biết gần đây có thông tin công chức, viên chức, lao động có thể được nghỉ liên tục nhiều ngày dịp giỗ Tổ Hùng Vương và 30/4-1/5 thông qua hoán đổi ngày làm việc với nghỉ hàng tuần.
Bộ Nội vụ khẳng định lịch nghỉ được thực hiện theo quy định của Bộ Luật lao động. Theo đó, giỗ Tổ Hùng Vương nghỉ một ngày và dịp 30/4-1/5 nghỉ hai ngày. Giữa các kỳ nghỉ lễ là hai ngày làm việc 28-29/4, công chức, viên chức làm việc bình thường.
Đây là lần thứ hai Bộ Nội vụ lên tiếng về việc không có chủ trương hoán đổi ngày nghỉ lễ mà thực hiện theo thông báo từ cuối năm 2025.
Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam chiều qua công bố khảo sát trực tuyến về phương án hoán đổi ngày nghỉ lễ với hơn 70.000 lao động. Khoảng 35% người tham gia lựa chọn chuyển ngày nghỉ bù từ 27/4 sang 29/4 để được nghỉ 5 ngày liên tục. Khoảng 28% chọn hoán đổi sang 2/5 để làm việc 6 ngày trong tuần và nghỉ 4 ngày liền; 28% không muốn hoán đổi và giữ nguyên nghỉ ngày 27/4; khoảng 9% có ý kiến khác.
Khảo sát nhằm đo lường mong muốn của lao động về việc hoán đổi nghỉ lễ. Theo luật định, nếu ngày nghỉ hàng tuần trùng với ngày lễ, Tết thì người lao động được nghỉ bù vào ngày làm việc kế tiếp. Công đoàn Việt Nam không đề xuất chính thức về hoán đổi, song kiến nghị cần cách tiếp cận linh hoạt hơn để hài hòa giữa quy định pháp luật và nhu cầu thực tế của người lao động.
Năm nay, giỗ Tổ Hùng Vương (10/3 âm lịch) rơi vào chủ nhật 26/4 nên người lao động được nghỉ bù thứ hai 27/4. Người có chế độ nghỉ hai ngày cuối tuần sẽ được nghỉ 3 ngày liên tục từ 25 đến 27/4, còn người nghỉ chủ nhật sẽ nghỉ 2 ngày 26-27/4.
Với kỳ nghỉ 30/4-1/5, người nghỉ 2 ngày cuối tuần sẽ được nghỉ 4 ngày liên tục từ 30/4 đến hết 3/5, trong khi người nghỉ chủ nhật chỉ nghỉ 2 ngày 30/4 và 1/5.
Theo quy định, người lao động làm việc vào ngày nghỉ hàng tuần được trả ít nhất 200% lương; nếu làm vào ngày nghỉ trùng dịp lễ, mức lương tối thiểu là 300%.
Ngày 8.4, trao đổi với PV Thanh Niên, ông Lê Văn Tài, Phó chủ tịch UBND phường Mỹ Thượng, cho biết sau khi xác minh việc một nam sinh bị chủ quán tạp hóa đóng trên địa bàn đánh liên tục vào mặt, công an xã đã mời các bên liên quan lên làm việc.
Qua xác minh ban đầu, sự việc xảy ra ngày (6.4), tại quán tạp hóa H.H ở phường Mỹ Thượng.
Theo nội dung clip trích xuất từ camera an ninh của quán này, trong lúc một nam học sinh đang uống nước, rồi tiến lại đứng gần tủ lạnh thì bất ngờ bị người đàn ông mặc áo vàng (chủ quán) liên tiếp đánh vào mặt.
Đáng chú ý, người đàn ông này đã tác động rất mạnh khiến nam sinh xây xẩm mặt mày, gần ngã xuống, khi có người vào can ngăn thì mới dừng lại. Đoạn clip sau khi lan truyền trên mạng xã hội đã thu hút nhiều lượt xem, đa phần đều để lại bình luận bày tỏ sự bức xúc.
Nam sinh trong đoạn clip trên là em N.H.T.Đ (13 tuổi, học sinh lớp 7 tại một trường THCS đóng trên địa bàn phường Mỹ Thượng). Theo lời kể của phụ huynh em Đ., cùng ngày, khi vừa tan học, em Đ. ghé quán tạp hóa này để mua nước. Uống xong, em Đ. tiến tới tủ lạnh gần đó để hỏi mua kem, thì bị nam chủ quán lao đến đánh liên tục vào mặt.
Sau khi đi học về, em Đ. có biểu hiện đau đầu và kể lại việc cho gia đình. Cùng ngày, gia đình em Đ. đã đến quầy tạp hóa này, tìm gặp chủ quán để làm rõ, đồng thời yêu cầu trích xuất camera xem lại sự việc. Quá trình đó, phụ huynh em Đ. đã quay lại đoạn clip trên và đăng lên mạng xã hội.
Cũng theo thông tin từ người nhà em Đ., ngày 7.4, gia đình đã đưa em Đ. đi khám tại Bệnh viện T.Ư Huế để thăm khám, tại đây em Đ. được chẩn đoán bị chấn động não.
Trao đổi với PV Thanh Niên, ông Lê Văn Tài, Phó chủ tịch UBND phường Mỹ Thượng, cho biết công an đang tiếp tục làm việc với người đàn ông đánh em Đ. và khi có thông tin sẽ cung cấp cụ thể.
Trả lời câu hỏi của đại biểu Quốc hội tại phiên thảo luận tổ chiều 10.4, khi nào Bệnh viện (BV) Việt Đức và BV Bạch Mai cơ sở 2 có thể đi vào hoạt động để tránh lãng phí, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan đề cập đến những khó khăn khi xử lý vướng mắc tại các dự án tồn đọng.
Theo bộ trưởng, dự án trên đã hoàn thành xong phần thô nhưng chưa hoạt động. Dự án này đã kéo dài tới 10 năm, sai phạm đã phát sinh ngay từ khâu ký hợp đồng.
Nếu chỉ đặt yêu cầu không hợp thức hóa sai phạm thì sẽ rất khó xử lý dứt điểm. Vì thế, cần lựa chọn cách tiếp cận là thừa nhận, chấp nhận những sai phạm đã xảy ra để làm cơ sở đề ra giải pháp tháo gỡ.
Đồng thời, cần xác định rõ những cán bộ tham gia xử lý, khắc phục trên nền các sai phạm cũ sẽ không bị coi là vi phạm, nhằm tránh việc sau này bị quy trách nhiệm "biết sai vẫn làm".
Điều cốt lõi là phải đưa ra được giải pháp xử lý phù hợp, bảo đảm không có yếu tố tham nhũng, tiêu cực, và dám làm vì lợi ích chung. Nếu không, để một công trình lớn tiếp tục tồn đọng kéo dài còn gây hệ lụy nghiêm trọng hơn.
Bà Lan cũng phân tích thêm, dù đã làm việc rất tích cực, thậm chí xuyên cả tết, nhưng đến nay dự án vẫn chưa thể đưa vào hoạt động. Nguyên nhân là khi xử lý từng dự án cụ thể, đặc biệt là dự án bệnh viện, còn phát sinh nhiều thủ tục tiếp theo cần hoàn tất. Bộ trưởng Lan cũng không đưa ra bất kỳ thông tin nào về thời hạn 2 BV này có thể chính thức vận hành.
Theo bà Lan, về phần xây dựng, công trình đã cơ bản hoàn thành, "không khác một khách sạn 5 sao, tầng dưới lên tầng trên rất khang trang, sạch đẹp".
Nhưng xây xong chưa phải tất cả, mà còn liên quan đến rất nhiều thông số về PCCC, thẩm tra, quyết toán, môi trường, phóng xạ… Bộ trưởng nói, công trình được xây dựng từ 10 năm trước nhưng nay khi thẩm định thì phải theo quy định hiện hành, có những điểm mới rất khắt khe.
Có hạng mục buộc phải điều chỉnh, như tháo dỡ tường, bổ sung cửa, rồi thực hiện lại quy trình phê duyệt. Trong khi đó, có nhà thầu 10 năm nên tìm không ra hồ sơ cũ để điều chỉnh…
Vẫn theo Bộ trưởng Y tế, khi đã chấp nhận xử lý trên nền các tồn tại cũ và được Chính phủ cho phép, cần mạnh dạn thẩm tra, thực hiện theo cơ chế ấy.
Tuy nhiên, thực tế có khoảng 5.000 dự án tồn đọng sẽ là 5.000 câu chuyện khác nhau. "Nếu không quyết tâm, chỉ nghĩ thanh tra đưa ra giải pháp thôi thì việc tổ chức triển khai thực hiện là một bài toán đặt trên vai các bộ, ngành, địa phương.
Chỉ khi có sự vào cuộc quyết tâm rất lớn mới đưa được nguồn lực này vào thực tế. Còn đôi khi đưa một tờ giấy để ra phương án rồi từ phương án đó vào thực tiễn còn phát sinh vô cùng nhiều vấn đề...", bà Lan nói thêm.
