Iran ‘điều tiêm kích hộ tống’ máy bay chở tư lệnh Pakistan

"Chúng tôi đã gửi rất nhiều súng cho họ. Chúng tôi gửi qua người Kurd. Và tôi nghĩ người Kurd đã giữ lại số vũ khí đó", ông Trump nói với nhà báo Trey Yingst của Fox News trong cuộc phỏng vấn ngày 5/4, nhấn mạnh số lượng vũ khí được chuyển đi là đáng kể.

Đây là lần đầu tiên Tổng thống Mỹ công khai đề cập động thái gửi vũ khí cho các lực lượng đối lập bên trong lãnh thổ Iran, giữa giai đoạn chiến sự tiếp tục leo thang căng thẳng và đã kéo dài hơn một tháng. Ông Trump liên tục đe dọa sẽ phá hủy các nhà máy điện và mọi cây cầu trên đất Iran nếu nước này không khai thông eo biển Hormuz.

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu hồi giữa tháng trước cho rằng các cuộc không kích phối hợp với Mỹ đã đạt kết quả tích cực trong việc phá hủy chương trình tên lửa và hạt nhân của Tehran, nhưng như vậy là chưa đủ.

Ông nhấn mạnh ngoài các hoạt động trên không, cần có thêm "yếu tố trên mặt đất", song không nêu rõ chi tiết và từ chối công khai các phương án cụ thể. Ông cũng lập luận rằng người dân Iran cần chủ động tận dụng những điều kiện mà các cuộc không kích tạo ra "để thay đổi thực trạng đất nước".

Iran từng chứng kiến các cuộc biểu tình lan rộng ở 100 thành phố và thị trấn từ cuối tháng 12/2025 đến tháng một năm nay, khởi phát từ giới thương nhân tại Tehran phản đối tình hình kinh tế khó khăn và giá cả leo thang. Phong trào nhanh chóng lan rộng sang nhiều khu vực khác, với sự tham gia của sinh viên.

Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian thời điểm đó đã thừa nhận các yêu cầu chính đáng của người biểu tình và kêu gọi chính phủ cải thiện tình hình kinh tế, song cũng cảnh báo sẽ có lập trường cứng rắn đối với các hành vi gây rối. Tuy nhiên, giới chức Iran cáo buộc các thế lực bên ngoài tìm cách làm gia tăng bạo lực, lợi dụng các cuộc tụ tập công cộng để gây bất ổn, sử dụng mạng xã hội để kích động và triển khai các nhóm tội phạm có tổ chức nhằm gây thương vong.

Ông Trump khi đó tuyên bố Mỹ có thể can thiệp nếu chính quyền Iran "giết hại người biểu tình ôn hòa", nhưng Washington cuối cùng không công bố bất kỳ hành động cụ thể nào trong giai đoạn đó.

Đến cuối tháng 1, lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cho biết đã "ngăn chặn một âm mưu khủng bố" do tình báo của 10 quốc gia đứng sau nhằm kích động bạo loạn. Tehran cáo buộc Mỹ và Israel trực tiếp tham gia bằng cách cung cấp tài chính, huấn luyện và hỗ trợ truyền thông cho các nhóm chống đối.

IRGC cho biết đã bắt giữ 735 người liên quan các mạng lưới chống an ninh, triệu tập khoảng 11.000 người bị coi là dễ bị lôi kéo, tịch thu 743 khẩu súng trái phép và xác định 46 cá nhân có liên hệ với cơ quan tình báo nước ngoài. Theo số liệu do Iran công bố ngày 21/1, tổng cộng 3.117 người đã thiệt mạng trong làn sóng biểu tình, trong đó có 2.427 nhân viên an ninh và thường dân.

Thanh Danh (Theo Fox, Reuters, Telegraph)

Tin Gốc: https://vnexpress.net/ong-trump-tiet-lo-my-da-gui-sung-cho-nguoi-bieu-tinh-iran-5058875.html

Căng thẳng gần đây giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Giáo hoàng Leo XIV đang bộc lộ khác biệt sâu sắc giữa Nhà Trắng và Tòa thánh Vatican về cuộc chiến ở Iran. Từ những lời kêu gọi chấm dứt xung đột của Giáo hoàng đến phản ứng gay gắt từ phía ông Trump, bất đồng này đang thu hút sự chú ý toàn cầu.

"Chiến tranh như vậy là đủ rồi", Giáo hoàng Leo XIV nói trong buổi cầu nguyện cho hòa bình hôm 11/4. Ông lên án "ảo tưởng về quyền năng vô hạn" đang thúc đẩy xung đột leo thang. Thông điệp không nhắc đích danh bên nào, được hiểu là lời kêu gọi quay lại con đường đối thoại và giải pháp đa phương.

Tổng thống Trump ngày 12/4 phản ứng lại bằng bài đăng trên mạng xã hội Truth Social, cho rằng Giáo hoàng Leo XIV "yếu đuối trong việc chống tội phạm và rất tệ trong chính sách đối ngoại". "Tôi không muốn một Giáo hoàng nghĩ rằng Iran có thể sở hữu vũ khí hạt nhân. Tôi không muốn một Giáo hoàng cho rằng thật tệ khi Mỹ tấn công Venezuela, đất nước đã chuyển lượng lớn ma túy vào Mỹ", ông Trump viết.

Giáo hoàng Leo XIV ngày 13/4 tuyên bố "không e sợ chính quyền Trump" và vẫn sẽ tiếp tục lên tiếng cho hòa bình, lần hiếm hoi người đứng đầu Vatican nhắc đích danh một chính quyền tổng thống Mỹ. Giáo hoàng nhấn mạnh ông "không công kích bất kỳ ai" và "phúc cho những người kiến tạo hòa bình".

Đây không phải lần đầu tiên ông Trump tranh cãi với một giáo hoàng, và cũng không phải lần đầu tiên một tổng thống Mỹ có bất đồng với lãnh đạo cộng đồng Công giáo thế giới.

Tổng thống Trump và Giáo hoàng Francis

Khi tranh cử nhiệm kỳ đầu tiên năm 2016, ông Trump đã vướng vào tranh cãi với Giáo hoàng Francis, người tiền nhiệm của Giáo hoàng Leo XIV, liên quan cam kết xây tường dọc biên giới Mỹ - Mexico.

"Một người chỉ nghĩ đến việc xây tường ở bất cứ đâu mà không xây cầu nối thì không phải là Cơ đốc nhân", Giáo hoàng Francis nói với các phóng viên vào tháng 2/2016, trên chuyến bay trở về Vatican sau khi thăm Mexico.

Ông Trump gọi những bình luận của Giáo hoàng Francis là "không thể tin nổi" và "đáng xấu hổ".

"Không một lãnh đạo nào, đặc biệt là lãnh đạo tôn giáo, có quyền đặt câu hỏi về tôn giáo hay đức tin của người khác. Tôi tự hào là một Cơ đốc nhân và với tư cách tổng thống, tôi sẽ không cho phép Cơ đốc giáo liên tục bị tấn công và suy yếu", ông Trump viết trên mạng xã hội khi đó.

Bất đồng công khai giữa Giáo hoàng Francis và Tổng thống Trump về vấn đề nhập cư tiếp diễn trong suốt nhiệm kỳ đầu và kéo dài sang cả nhiệm kỳ thứ hai của ông.

Tháng 2/2025, Vatican công bố một bức thư của Giáo hoàng Francis gửi tới các giám mục Công giáo Mỹ, trong đó chỉ trích mạnh mẽ chính sách trục xuất hàng loạt của Tổng thống Trump.

"Hành động trục xuất những người mà trong nhiều trường hợp đã rời bỏ quê hương vì nghèo đói cùng cực, bất an, bị bóc lột, bị đàn áp hoặc do môi trường suy thoái nghiêm trọng, làm tổn hại đến phẩm giá của nhiều đàn ông và phụ nữ, cũng như của các gia đình, và đặt họ vào tình trạng đặc biệt dễ bị tổn thương và không được bảo vệ", Giáo hoàng Francis viết trong thư.

Tổng thống George W. Bush và Giáo hoàng John Paul II

Tháng 7/2001, trong cuộc gặp đầu tiên với Tổng thống George W. Bush, Giáo hoàng John Paul II đã kêu gọi Mỹ "từ chối" việc nghiên cứu tế bào gốc từ phôi người. Cuộc gặp diễn ra tại dinh thự mùa hè Castel Gandolfo của Giáo hoàng ở gần thủ đô Rome, nhân dịp ông Bush đến Italy dự hội nghị thượng đỉnh G8.

"Một xã hội tự do và có đạo đức, điều mà nước Mỹ hướng tới, phải từ chối những hành động làm hạ thấp và xâm phạm sự sống con người ở bất kỳ giai đoạn nào, từ lúc thụ thai đến khi chết tự nhiên", Giáo hoàng John Paul II nói với Tổng thống Bush.

Một tháng sau cuộc gặp với Giáo hoàng John Paul II, Tổng thống Bush tuyên bố trong bài phát biểu trên truyền hình rằng ông chấp thuận tài trợ liên bang cho nghiên cứu tế bào gốc, sử dụng các dòng tế bào gốc đã tồn tại.

Ông chủ Nhà Trắng lưu ý rằng "vấn đề này vẫn đang được tranh luận trong giáo hội, với những người thuộc các đức tin khác nhau". Ông cho biết chính phủ Mỹ phê duyệt tài trợ vì các nghiên cứu từ lĩnh vực tư nhân đã cho thấy "nhiều triển vọng lớn" trong việc cải thiện cuộc sống của những người mắc các bệnh như tiểu đường type 1, Alzheimer, Parkinson và chấn thương tủy sống.

"Về cốt lõi, vấn đề này buộc chúng ta phải đối diện với những câu hỏi nền tảng về sự khởi đầu của sự sống và giới hạn của khoa học", ông Bush phát biểu. "Nó đặt chúng ta vào một điểm giao thoa đạo đức đầy khó khăn. Một bên là nhu cầu bảo vệ sự sống ở mọi giai đoạn, bên kia là cơ hội phục vụ và cải thiện chất lượng cuộc sống ở mọi thời điểm".

Tổng thống Bill Clinton và Giáo hoàng John Paul II

Tổng thống Mỹ Bill Clinton đã có bất đồng với Giáo hoàng John Paul II về vấn đề phá thai. Trong chiến dịch tranh cử năm 1992, ông Clinton cho biết lập trường của mình về phá thai là làm cho việc này "an toàn, hiếm xảy ra và hợp pháp".

Tại cuộc gặp trực tiếp đầu tiên giữa hai người tại thành phố Denver, bang Colorado tháng 8/1993, Giáo hoàng John Paul II đã nhấn mạnh quan điểm "quyền được sống".

"Nếu các bạn muốn công lý bình đẳng cho tất cả, tự do đích thực và hòa bình lâu dài, thì hỡi nước Mỹ, hãy bảo vệ sự sống. Tất cả những mục tiêu lớn lao mà các bạn đang theo đuổi ngày hôm nay chỉ có ý nghĩa khi các bạn bảo đảm quyền được sống và bảo vệ con người", Giáo hoàng John Paul II phát biểu tại Denver, khi ông Clinton đứng bên cạnh.

Trong cuộc gặp tại Vatican tháng 6/1994, ông Clinton thừa nhận tồn tại "những bất đồng thực sự" với Giáo hoàng John Paul II về tránh thai và chính sách dân số. Hai người tiếp tục bày tỏ quan điểm khác biệt trong vấn đề này tại hội nghị về dân số của Liên Hợp Quốc tổ chức ở Ai Cập vào tháng 9 cùng năm.

Bất chấp căng thẳng, ông Clinton vẫn ca ngợi vai trò lãnh đạo về mặt đạo đức của Giáo hoàng John Paul II. Hai bên cũng tìm được điểm chung trong các nỗ lực hỗ trợ người nghèo, chấm dứt xung đột và thúc đẩy trách nhiệm toàn cầu của Mỹ.

David Campbell, giáo sư khoa học chính trị tại Đại học Notre Dame, cho hay bất đồng chính sách giữa các tổng thống Mỹ và giáo hoàng là điều bình thường, nhưng ông và các đồng nghiệp chưa từng thấy "cuộc đấu khẩu" nào giống như những gì đang xảy ra giữa ông Trump và Giáo hoàng Leo XIV.

"Đây là mức độ chỉ trích chưa từng có từ một tổng thống Mỹ đối với giáo hoàng", giáo sư Campbell nói.

Tin Gốc: Vnexpress

Theo Hãng tin Reuters, Bộ Ngoại giao Anh đã lên án Triều Tiên vì phóng tên lửa đạn đạo vào cuối tuần qua, đồng thời kêu gọi Bình Nhưỡng tham gia vào các hoạt động ngoại giao có ý nghĩa thực sự.

"Các vụ phóng tên lửa đạn đạo vào ngày 19-4 một lần nữa vi phạm các nghị quyết của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc, làm suy yếu hòa bình và an ninh khu vực" - Bộ Ngoại giao Anh nêu trong tuyên bố ngày 19-4.

Sáng 20-4, Hãng thông tấn trung ương Triều Tiên (KCNA) tường thuật nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong Un hôm 19-4 đã giám sát các vụ phóng thử tên lửa đạn đạo tầm ngắn được nâng cấp.

Theo KCNA, cuộc thử nghiệm bao gồm 5 lần phóng các tên lửa đạn đạo chiến thuật đất đối đất Hwasong-11LA đã cải tiến, nhằm đánh giá sức mạnh và hiệu suất của các loại đầu đạn mới, trong đó có đầu đạn chùm và đầu đạn phân mảnh.

Triều Tiên đã phóng các tên lửa về phía một khu vực mục tiêu trên đảo cách khoảng 136km, đánh trúng khu vực rộng khoảng 12,5 - 13ha với mật độ cao, qua đó cho thấy khả năng thực hiện các đòn tấn công chế áp tập trung của hệ thống này.

Quân đội Hàn Quốc phát hiện Triều Tiên đã phóng các tên lửa từ khu vực gần thành phố Sinpo trên bờ biển phía đông của Triều Tiên về hướng biển và các tên lửa đã bay được khoảng 140km.

KCNA cho biết một số quan chức quân sự cấp cao đã tháp tùng ông Kim trong cuộc thử nghiệm. Đây là lần phóng tên lửa đạn đạo thứ tư trong tháng này và là lần thứ bảy trong năm nay của Triều Tiên.

Vào khoảng 6h40 sáng 20-4 (theo giờ Việt Nam), Hãng tin AFP tường thuật: Hôm nay giá dầu WTI của Mỹ đã tăng vọt 7,5%, khi Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn giữa hai nước.

Giá dầu WTI tăng 7,5% lên 90,17 USD/thùng, trong khi giá dầu thô Brent tăng 6,5% lên 96,27 USD/thùng.

Ngày 19-4, Tổng thống Donald Trump và quân đội Mỹ nói rằng một tàu khu trục Mỹ đã nổ súng và bắt giữ một tàu chở hàng treo cờ Iran tại Vịnh Oman vào cùng ngày, sau khi con tàu này tìm cách né tránh lệnh phong tỏa của Mỹ. Iran xác nhận vụ việc và tuyên bố sẽ trả đũa.

Ngày 19-4, Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif cho biết ông đã điện đàm với Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian trước thềm các cuộc đàm phán Mỹ - Iran được kỳ vọng diễn ra tại Islamabad, đồng thời khẳng định Chính phủ Pakistan vẫn sẵn sàng đóng vai trò trung gian hòa giải.

"Tôi đã có cuộc trao đổi thân mật và mang tính xây dựng với Tổng thống Masoud Pezeshkian vào tối nay về tình hình khu vực đang diễn biến" - ông Sharif chia sẻ trên nền tảng X.

"Pakistan vẫn hoàn toàn cam kết với vai trò là một bên trung gian trung thực và thiện chí nhằm thúc đẩy hòa bình lâu dài và ổn định khu vực" - ông khẳng định.

Tổng thống Mỹ Donald Trump đang cử các nhà đàm phán tới Pakistan để đàm phán với Iran vào ngày 20-4, chỉ vài ngày trước khi thỏa thuận ngừng bắn giữa hai bên hết hiệu lực. Tuy nhiên, truyền thông Iran nói rằng Tehran hiện không có kế hoạch đàm phán với Mỹ tại Pakistan.

Ngày 19-4, quân đội Israel lần đầu tiên công bố bản đồ về tuyến triển khai mới của họ bên trong lãnh thổ Lebanon, qua đó đưa hàng chục ngôi làng Lebanon - phần lớn đã bị bỏ hoang - vào phạm vi kiểm soát của họ, chỉ vài ngày sau khi lệnh ngừng bắn với Lebanon có hiệu lực, theo Hãng tin Reuters.

Hiện chưa có phản hồi ngay lập tức từ các quan chức Lebanon hoặc nhóm vũ trang Hezbollah.

Trải dài theo hướng đông - tây, tuyến triển khai trên bản đồ kéo sâu từ 5 - 10km tính từ biên giới vào lãnh thổ Lebanon, nơi Israel cho biết họ dự định thiết lập một cái gọi là "vùng đệm".

Lực lượng Israel đã phá hủy các ngôi làng của Lebanon trong khu vực này, cho biết mục tiêu là bảo vệ các thị trấn phía bắc Israel khỏi các cuộc tấn công của Hezbollah. Israel cũng đã thiết lập các vùng đệm tại Syria và ở Gaza.

Theo phóng viên TTXVN tại Paris, cơ quan công tố Pháp triệu tập tỉ phú Mỹ Elon Musk vào ngày 20-4, trong khuôn khổ cuộc điều tra kéo dài hơn một năm qua liên quan đến nhiều nghi vấn vi phạm của nền tảng mạng xã hội X do ông điều hành.

Viện Công tố Paris mở cuộc điều tra sơ bộ từ tháng 1-2025, sau khi nhận được tố giác của một nghị sĩ và một lãnh đạo trong lĩnh vực an ninh mạng. Ban đầu, cơ quan chức năng nghi ngờ nền tảng X có thể đã can thiệp vào thuật toán nhằm tác động đến dư luận tại Pháp, đồng thời sử dụng trái phép dữ liệu cá nhân nhạy cảm để phục vụ quảng cáo nhắm mục tiêu.

Ngoài ông Musk, khoảng 10 lãnh đạo của công ty, trong đó có bà Linda Yaccarino - người từng giữ chức Tổng giám đốc nền tảng X đến mùa hè năm 2025 - cũng bị triệu tập.

Từ giữa năm 2025, cuộc điều tra được giao cho lực lượng hiến binh chuyên trách về an ninh mạng và nhanh chóng được mở rộng. Tháng 11-2025, cơ quan điều tra phát hiện nhiều nội dung mang tính bài Do Thái và phủ nhận tội ác diệt chủng do công cụ trí tuệ nhân tạo (AI) Grok của nền tảng X tạo ra, từ đó bổ sung thêm nghi vấn liên quan đến hành vi phủ nhận tội ác chống loài người.

Các nhà điều tra cũng ghi nhận nền tảng X đã thay đổi công cụ phát hiện nội dung xâm hại trẻ em, trong khi số lượng báo cáo các nội dung này tại Pháp giảm tới 80%. Nghi ngờ đây là hành vi có chủ ý, Viện Công tố Paris tiếp tục mở rộng điều tra sang khả năng đồng phạm trong việc lưu giữ và phát tán các nội dung này.

Phóng viên TTXVN tại châu Phi dẫn một nghiên cứu mới cho thấy những cây bao báp cổ thụ ở Madagascar đã lưu giữ hồ sơ lượng mưa kéo dài suốt 700 năm, mở ra nguồn dữ liệu hiếm giúp các nhà khoa học hiểu rõ hơn lịch sử khí hậu của đảo quốc này.

Đây là dạng hồ sơ khí hậu đầu tiên được xây dựng cho Madagascar từ cây bao báp, trong bối cảnh các dữ liệu cổ khí hậu của nước này còn rất hạn chế.

Nhóm nghiên cứu đã phân tích đồng vị carbon trong các thân cây bao báp ở tây nam Madagascar, kết hợp với phương pháp định tuổi bằng carbon phóng xạ để dựng lại biến động lượng mưa theo thời gian.

Các nhà khoa học cho biết trong những giai đoạn khô hạn, cây hấp thụ nhiều hơn carbon-13 do khí khổng đóng lại để giữ ẩm, nhờ đó để lại tín hiệu hóa học phản ánh mức độ khô ẩm của từng thời kỳ.

Kết quả cho thấy lượng mưa tại khu vực này có xu hướng giảm trong suốt 700 năm qua, dù vẫn biến động mạnh theo chu kỳ nhiều thập kỷ đến hàng thế kỷ. Giai đoạn ẩm ướt nhất được xác định là từ năm 1350 đến 1450, trong khi thời kỳ khô hạn nghiêm trọng nhất kéo dài từ năm 1600 đến 1750.

Nghiên cứu cũng cho thấy từ khoảng năm 1750 đến nay, khu vực này trải qua xu hướng giảm mưa dài hạn và thời gian của các giai đoạn ẩm ướt ngày càng ngắn hơn.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ