Đằng sau những cú nhấp chuột tưởng chừng vô hại là cách khai thác sự tò mò, biến thông tin thành công cụ dẫn dụ mua hàng. Nhiều ý kiến cho rằng affiliate marketing biến tướng là thực tế đang diễn ra.
Chị Nguyễn Thị Ngọc Hiếu (32 tuổi, ngụ ở đường Thạnh Lộc 07, P.An Phú Đông, TP.HCM; trước là P.Thạnh Lộc, Q.12), cho biết bản thân là nạn nhân của affiliate marketing biến tướng.
Chị Hiếu kể từng gặp video với tiêu đề gây tò mò về một ngôi nhà “siêu mỏng” ở Sóc Trăng trên fanpage lớn. Khi vào phần bình luận để tìm thông tin, chị chỉ thấy các link dẫn sang sàn thương mại điện tử.
“Có lúc tôi tìm nội dung nhưng lại bị đưa sang Shopee, Lazada, TikTok Shop. Thậm chí, link còn đặt tên giống báo điện tử, rất dễ gây nhầm lẫn”, chị Hiếu nói.
Nguyễn Ngọc Vy (27 tuổi, ngụ ở đường Phan Đình Giót, P.Đông Hòa, TP.HCM; trước là P.Đông Hòa, TP.Dĩ An, Bình Dương), cho biết dù đã cảnh giác, cô vẫn nhiều lần “sập bẫy” các link dạng này.
Vy thường đọc tin qua các hội nhóm đông thành viên, nơi nội dung bị “úp mở” và dẫn người xem vào link ở phần bình luận. Tuy nhiên, khi bấm vào, cô lại bị chuyển sang sàn thương mại điện tử. “Tôi có cảm giác bị lừa và mất thiện cảm với sản phẩm được quảng bá theo cách này”, Vy nói.
Không chỉ là trường hợp cá biệt, tình trạng này ngày càng phổ biến. Những tiêu đề gây tò mò như “Sự thật gây chấn động”, “Xem xong ai cũng sốc”… xuất hiện dày đặc, nhưng sự thật phía sau lại chỉ là một link mua hàng.
Theo ghi nhận, đằng sau những bài đăng tưởng như là tin tức hay chia sẻ đời sống lại là một quy trình được “lập trình” khá bài bản.
Đào Thị Mỹ Hằng (24 tuổi), ngụ ở đường Nguyễn Chí Thanh, P.Chợ Lớn, TP.HCM; trước đây là P.12, Q.5), làm affiliate marketing tự do. Hằng thẳng thắn thừa nhận từng tham gia sản xuất dạng nội dung này. Theo Hằng, việc đầu tiên là “bắt trend”.
“Phải theo dõi xem hôm nay mạng xã hội đang nói gì: drama tình cảm, người nổi tiếng, phát ngôn gây tranh cãi… Cái gì càng mập mờ, càng dễ gây tò mò thì càng dễ làm”, Hằng nói và cho biết: “Sau khi chọn chủ đề, người làm nội dung sẽ viết theo kiểu “giữ lại thông tin quan trọng”, chỉ đưa ra những chi tiết nửa vời để kích thích người đọc. Tiêu đề phải kiểu như: “Chuyện không thể ngờ”, “Quá sốc với sự thật phía sau”… nhưng trong bài thì không nói rõ, buộc người đọc phải tìm thêm”.
Hằng cho hay ở bước tiếp theo, nội dung thường được “gia vị” thêm bằng cách trộn lẫn thông tin nửa thật nửa giả. Một sự kiện có thật có thể được thêm thắt chi tiết chưa kiểm chứng hoặc suy đoán chủ quan để tăng độ hấp dẫn.
“Quan trọng nhất là đoạn cuối. Không bao giờ để thông tin đầy đủ trong bài. Phải dẫn người ta xuống phần bình luận, nơi đã gắn sẵn link. Những link này thường được ngụy trang dưới tên gọi giống một trang tin hoặc bài viết chi tiết. Nhưng khi nhấp vào, người dùng lại bị chuyển hướng sang các sàn thương mại điện tử. Từ đó, hệ thống affiliate bắt đầu ghi nhận lượt truy cập”, Hằng nói.
Lê Minh Tú (23 tuổi, làm việc ở đường Trưng Trắc B, P.Hiệp Bình, TP.HCM; trước đây là P.Hiệp Bình Chánh, TP.Thủ Đức), cho biết cũng là người trong nghề khi kiếm thêm thu nhập với nghề affiliate marketing.
Tú nói: “Chỉ cần người dùng bấm vào link là đã có giá trị. Nếu vài ngày sau họ mua bất kỳ sản phẩm nào, người dẫn link vẫn có thể nhận hoa hồng”.
Theo Tú, một nội dung có thể được “nhân bản” thành nhiều phiên bản, đăng ở nhiều trang với tiêu đề khác nhau để thử nghiệm, bài nào hút view sẽ được đẩy mạnh.
Không chỉ làm riêng lẻ, nhiều người còn tham gia các nhóm kín để chia sẻ “kịch bản”, từ chủ đề hot, cách đặt tiêu đề đến nội dung mẫu. “Có ngày chỉ cần copy, chỉnh sửa rồi đăng. Mục tiêu không phải đúng hay sai, mà là có bao nhiêu người bấm link và mua hàng”, Tú thừa nhận.
Ông Trần Lâm, Giám đốc Công ty Natural House, P.Diên Hồng, TP.HCM; trước là P.8, Q.10), cho rằng nội dung tin đồn, drama, giật gân “hiệu quả” với affiliate marketing vì đánh trúng tâm lý tò mò.
Theo ông Lâm, mạng xã hội ưu tiên nội dung gây tranh cãi, kích thích cảm xúc, trong khi affiliate chỉ cần người dùng bấm link; hệ thống vẫn ghi nhận và có thể trả hoa hồng trong nhiều ngày sau đó. Vì vậy, nội dung giật gân dễ trở thành công cụ kiếm tiền.
“Tuy nhiên, đây chỉ là lợi ích ngắn hạn. Người xem click vì tò mò, không phải nhu cầu thật, nên nếu trải nghiệm không đúng kỳ vọng, niềm tin sẽ nhanh chóng bị bào mòn. Khi đó, người dùng có xu hướng nghi ngờ cả người làm nội dung lẫn nhà bán hàng, dẫn đến hành vi tiêu dùng thận trọng hơn”, ông Lâm nói.
Ông Lâm cũng cảnh báo nếu xu hướng này lan rộng, môi trường kinh doanh online sẽ bị ảnh hưởng, người làm nội dung tử tế khó cạnh tranh, còn giá trị thực của sản phẩm bị đẩy xuống phía sau.
Dưới góc nhìn truyền thông, thạc sĩ Trần Xuân Tiến (Phó trưởng bộ môn truyền thông, Trường ĐH Văn Hiến), cho rằng con người có “thiên kiến tiêu cực”, nên dễ bị thu hút bởi thông tin bất thường, gây sốc.
“Những nội dung kích thích cảm xúc mạnh như sợ hãi, phẫn nộ thường thúc đẩy hành vi chia sẻ. Trong khi đó, thuật toán mạng xã hội lại ưu tiên tương tác hơn độ xác thực, khiến nội dung càng gây phản ứng càng dễ lan truyền. Khi các yếu tố này cộng hưởng, thông tin chưa kiểm chứng có thể lan nhanh như “virus”, thậm chí vượt xa tốc độ của thông tin chính thống vốn cần thời gian xác minh”, ông Tiến nói.
Ở góc độ pháp lý, luật sư Mai Tiến Luật, Giám đốc hãng luật BigBoss Law, Đoàn Luật sư TP.HCM), khẳng định tiếp thị liên kết không bị cấm, nhưng phải dựa trên thông tin trung thực, minh bạch và không gây nhầm lẫn.
“Trong bối cảnh người tiêu dùng ngày càng bị ảnh hưởng bởi video ngắn, livestream hay bài đăng viral, nếu thông tin đầu vào sai lệch, quyết định tiêu dùng cũng sẽ bị dẫn dắt sai ngay từ đầu”, ông Luật nói.
Theo ông Luật, khi cơ chế hoa hồng dựa trên lượt nhấp và đơn hàng, trong khi nội dung giật gân lại dễ thu hút, động lực thị trường có thể bị lệch chuẩn. Khi đó, lợi thế không còn thuộc về doanh nghiệp đầu tư nghiêm túc, mà rơi vào tay những người sẵn sàng phóng đại hoặc khai thác nỗi sợ của công chúng.
“Vấn đề không chỉ là đạo đức truyền thông, mà còn là nguy cơ bóp méo cạnh tranh. Khi thông tin sai lệch được dùng để đổi lấy hoa hồng, sự gian dối bị thương mại hóa thành một phương thức kiếm lợi. Đặc biệt, nếu hiện tượng này xảy ra trong các lĩnh vực nhạy cảm như sức khỏe, pháp luật hay chính sách công, hậu quả có thể vượt xa một giao dịch mua bán, ảnh hưởng trực tiếp đến nhận thức và hành vi xã hội”, ông Luật nhấn mạnh. (còn tiếp)
Chuyện chèn link để quảng bá sản phẩm ngày càng phổ biến trên các nền tảng mạng xã hội
"Giữa cái nắng 'như thiêu như đốt' tại TP.HCM, trong khi phần lớn người dân tìm cách trốn nóng thì những tiểu thương bán nước giải khát và dịch vụ giải trí lại bước vào mùa làm ăn bận rộn nhất năm. Câu hỏi kinh doanh gì mùa nắng nóng đã có lời giải đáp.
Theo ghi nhận tại một công viên nước trên đường Đặng Thúc Vịnh (H.Hóc Môn cũ, TP.HCM), ngay từ sáng, khu vực này đã tấp nập người ra vào. Bãi giữ xe kín chỗ, từng gia đình dẫn theo trẻ nhỏ tay xách balo, áo phao, đồ bơi, háo hức bước vào bên trong.
Phía trong, không khí nhộn nhịp từ tiếng nước đổ từ các máng trượt, tiếng trẻ em cười đùa. Những hồ nước xanh mát luôn kín người, các khu trò chơi gần như cũng ít có khoảng trống. Nhân viên bán vé làm việc liên tục khi nhiều người xếp hàng đợi tới lượt mua vé.
Anh Nguyễn Tường Duy (37 tuổi), nhân viên làm việc tại đây, cho biết: “Vào những ngày cao điểm, chúng tôi có thể đón từ 2.000 – 3.000 khách, trong khi ngày thường chỉ khoảng 1.000 khách. Đây là thời điểm mà hầu hết các công viên nước đều ‘ăn nên làm ra’”.
Công viên nước mở cửa từ 8 giờ 30 đến 19 giờ 30, nhưng trong những ngày nắng nóng, cường độ làm việc của nhân viên tăng lên đáng kể. “Nhân viên phải làm việc hết công suất, từ bán vé, hướng dẫn khách đến đảm bảo an toàn tại các khu trò chơi”, anh Duy nói.
Theo anh, lượng khách không chỉ tập trung vào cuối tuần mà còn tăng mạnh vào các ngày trong tuần. “Nhiều gia đình sau khi đón con đi học về cũng ghé qua đây chơi. Có nhiều khách quen, tuần đến 4–5 lần”, anh cho biết.
Với mức giá vé từ 60.000 – 70.000 đồng vào ngày thường, tăng thêm 10.000 đồng vào cuối tuần và dịp lễ, nhiều gia đình vẫn sẵn sàng chi trả để đổi lấy không gian giải nhiệt cho con trẻ.
Ngồi dưới mái che quan sát con vui chơi, chị Phạm Thanh Tuyền (38 tuổi, ngụ đường Trần Thị Dối, TP.HCM) cho biết công viên nước là lựa chọn quen thuộc của gia đình mỗi khi trời nắng. “Tôi ở gần đây nên rảnh là đưa con đến. Mùa này bé nào cũng thích đi chơi nước, vừa mát vừa được vận động”, chị Tuyền chia sẻ.
Vào những ngày nắng nóng gay gắt, không khó để bắt gặp các hàng bán nước giải khát luôn tấp nập khách. Ghi nhận tại một hàng bán nước giải khát trên đường Tô Hiến Thành (Q.10 cũ), chúng tôi không khỏi bất ngờ khi thấy những bã mía chất cao thành đống, dù thời điểm này mới chỉ hơn đầu giờ chiều.
Theo ghi nhận, quầy nước lúc nào cũng có khách ra vào liên tục, người đứng chờ, người vừa nhận ly nước mát lạnh đã vội vã rời đi. Chủ quầy là vợ chồng chị Mai Thị Lệ (30 tuổi), quê Nam Định cũ. Chị cho biết đã bán nước giải khát tại đây hơn 3 năm. Quầy của chị có nhiều loại nước giải nhiệt như trà trái cây, nước rau má, trà tắc… nhưng đắt hàng nhất vẫn là nước mía.
“Hiện tại, mỗi ngày mình bán được khoảng 2 tạ mía. Nắng nóng nên ai cũng muốn uống nước nhiều để giải khát”, chị Lệ chia sẻ trong khi tay vẫn thoăn thoắt ép mía, thêm đá, đóng nắp ly cho khách. Thời điểm đầu giờ chiều, khách ghé mua nước ngày càng đông. Chị Lệ cùng em trai gần như không có phút nghỉ tay. Người này vừa rời đi thì người khác đã tới, dòng khách nối nhau liên tục.
“Những ngày nắng nóng cao điểm có thể bán được 700 – 800 ly nước, gấp đôi so với mùa mưa. Tôi mở bán từ 10 giờ sáng đến đêm, nhưng vào đợt nắng nóng này gần như không có thời gian nghỉ, ngay cả ăn cơm cũng tranh thủ”, chị nói.
Theo chị Lệ, khung giờ “vàng” thực sự là vào buổi chiều tan tầm và buổi tối. “Doanh thu những ngày cao điểm đạt khoảng 6 – 7 triệu đồng. Tuy nhiên, chi phí cũng tăng vì giá nguyên liệu như tắc, đường, ly nhựa đều nhích lên. Sau khi trừ hết, lợi nhuận còn khoảng 30 – 40%”, chị cho biết.
Không chỉ các quầy nước ở các trục đường lớn, những quán nhỏ trong hẻm cũng hưởng lợi rõ rệt từ thời tiết. Tại một quán nước trên đường Cô Giang (Q.Phú Nhuận cũ), chị Nguyễn Lê Kim Phụng (37 tuổi), cho biết lượng khách mùa này tăng đáng kể.
Hiện tại, chị đang bán các loại nước giải khát như: nước mía, nước sâm, các loại trà trái cây… “Riêng nước mía, mỗi ngày tôi bán được khoảng 100 ly và 30 chai 1 lít, chưa kể các loại nước khác. Tổng thể tăng khoảng 50 – 60% so với ngày thường”, chị Phụng nói.
Điểm đáng chú ý là hành vi tiêu dùng của người dân vào những ngày nắng nóng cũng thay đổi. Theo chị Phụng, nếu trước đây khách thường đến mua trực tiếp, thì nay lượng đơn hàng qua các ứng dụng giao đồ ăn tăng mạnh. “Trời nắng nóng có lẽ nhiều người ngại ra đường nên đặt online nhiều hơn, chị Phụng nói.
Để tận dụng cơ hội, chị còn làm thêm các loại kem mát lạnh, vừa đa dạng sản phẩm, vừa tăng thu nhập.
Tại đường Tây Thạnh (Q.Tân Phú cũ), xe nước cam của Lê Văn Tuấn (27 tuổi) hoạt động gần như liên tục. Khách đi đường ghé lại mua nước cam ép hoặc cam trái không ngớt. Những lúc vắng khách, Tuấn tranh thủ ép nước cam sẵn để kịp phục vụ.
“Mùa này là mùa mình bán được nhất. Nước cam ép giá từ 10.000 – 15.000 đồng, cam trái thì 35.000 đồng/3 kg”, Tuấn cho biết. Theo Tuấn, mỗi ngày có thể bán hết khoảng 100 kg cam, gấp đôi so với mùa mưa. Tuy nhiên, nguồn cung lại không dồi dào như nhu cầu. “Ai cũng bán được nên việc lấy hàng khó hơn, giá cũng cao hơn bình thường. Nhưng nhờ bán được nhiều nên thu nhập cũng tăng”, Tuấn nói.
Ngày 14.4, Trung tâm Dịch vụ việc làm TP.HCM tổ chức ngày hội việc làm với hàng ngàn vị trí đang khát nhân sự. Đây là cơ hội tuyệt vời cho những ai đang tìm việc làm tại TP.HCM.
Ghi nhận của người viết tại sự kiện, nhu cầu tuyển dụng trải rộng ở nhiều lĩnh vực như dịch vụ, sản xuất, bất động sản, bảo hiểm, làm đẹp… Trong đó, không ít vị trí có mức thu nhập trên 15 triệu đồng/tháng nhưng vẫn thiếu ứng viên phù hợp.
Tại gian hàng tuyển dụng của Yose Boutique, ông Nguyễn Chí Kiệm, quản lý cửa hàng, cho biết doanh nghiệp này là chuỗi spa đông y chuyên trị liệu, hiện có 12 cơ sở tại TP.HCM. Họ đang cần tuyển gấp 27 kỹ thuật viên trị liệu đông y. Điều kiện cơ bản là nữ từ 25-49 tuổi, tốt nghiệp từ THPT trở lên. Thu nhập dao động từ 9-19 triệu đồng/tháng, được nhận 100% tiền tip, ký hợp đồng và tham gia đầy đủ bảo hiểm khi làm việc chính thức. Thời gian làm việc từ thứ 2 đến thứ 7, nghỉ chủ nhật và các ngày lễ.
Anh Nguyễn Thuận Phát, Trưởng phòng kinh doanh Văn phòng tổng đại lý HCM6, Công ty TNHH Bảo hiểm nhân thọ AIA Việt Nam, cho biết anh đang tìm kiếm chuyên viên phát triển và quản lý hợp đồng.
"Mức thu nhập cơ bản dao động từ 10-30 triệu đồng/tháng. Nhiều bạn trẻ sinh năm 2001–2002 hiện đã đạt thu nhập khoảng 20 triệu đồng/tháng. Ngoài ra, chúng tôi có chính sách đào tạo bài bản và có phụ cấp tài chính ban đầu để người mới theo nghề", anh Phát nói.
Theo anh Phát, ứng viên không cần kinh nghiệm nhưng phải có tinh thần cầu tiến, trung thực và sẵn sàng đầu tư thời gian, công sức. "Thu nhập trong ngành này không giới hạn, nhưng phụ thuộc vào sự nỗ lực của mỗi người", anh nhấn mạnh.
Chị Nguyễn Hoàng Yến Hoa, đại diện Công ty Furukawa Automotive Systems Vĩnh Long Việt Nam, cho biết doanh nghiệp đang tuyển khoảng 200 công nhân mỗi tuần, do đang mở rộng nhà máy thứ 3.
Theo chị Hoa, mức thu nhập cho người lao động làm dưới một năm từ 7-10 triệu đồng/tháng, trên một năm có thể đạt 7-14 triệu đồng/tháng. Điều kiện tuyển dụng rất dễ: chỉ cần học hết lớp 7 là có thể làm được.
"Môi trường làm việc sạch sẽ, có máy lạnh. Người lao động được tham gia đầy đủ bảo hiểm, có du lịch hằng năm, khám sức khỏe định kỳ, phụ cấp ca đêm 50% lương cơ bản. Ngoài nghỉ chủ nhật, mỗi tháng nhân viên được nghỉ thêm một ngày có lương. Công ty cũng tổ chức lớp học tiếng Nhật và có cơ hội đưa nhân viên sang Nhật làm việc, học tập", chị Hoa chia sẻ.
Bà Phạm Thị Ngọc Lan, Phó phòng hành chính nhân sự Công ty CP Dịch vụ Nhà sạch, cho biết doanh nghiệp đang tuyển tới 300 nhân viên làm sạch tại TP.HCM, Bình Dương (cũ), Long An (cũ), Tiền Giang (cũ), Đồng Nai…
Bà Lan chia sẻ các vị trí làm việc tại trung tâm thương mại, trường học, nhà máy… với mức lương từ 8 triệu đồng/tháng trở lên. Nhân viên có thể được bố trí làm việc gần nơi cư trú, tùy theo nhu cầu và dự án.
"Công việc không yêu cầu kinh nghiệm, công ty sẽ đào tạo theo quy trình chuẩn và cấp giấy chứng nhận. Người lao động chỉ cần có sức khỏe tốt, chăm chỉ là có thể làm việc lâu dài, ổn định", bà Lan cho biết.
Theo bà Lan, ngoài lương, người lao động còn được hưởng tháng lương 13, thưởng lễ tết, sinh nhật và các chế độ phúc lợi khác.
Chị Lê Nhật Hằng, đại diện hệ thống nhà hàng Phố 79 (TP.HCM), cho biết doanh nghiệp đang tuyển nhiều vị trí từ kinh doanh, kế toán đến phục vụ, pha chế.
Cụ thể, chị Hằng thông tin vị trí nhân viên kinh doanh (sales tiệc) yêu cầu nam có kinh nghiệm trong ngành dịch vụ, du lịch, nhà hàng, mức lương từ 8-12 triệu đồng/tháng. Nhân viên kế toán nhập liệu yêu cầu tốt nghiệp cao đẳng chuyên ngành kế toán, dưới 30 tuổi, mức lương 9-10 triệu đồng/tháng.
Ngoài ra, đại diện nhà hàng này còn tuyển nhân viên pha chế (lương 8-10 triệu đồng/tháng), nhân viên rau gỏi (lương 10-11 triệu đồng/tháng), lễ tân biết tiếng Hoa hoặc tiếng Anh với mức thu nhập cao. Các vị trí đều được hỗ trợ bữa ăn theo ca, tham gia du lịch, teambuilding hằng năm và xét tăng lương định kỳ.
Ở lĩnh vực F&B, đại diện Tea Connect by Doidep cho biết họ đang tuyển nhiều vị trí như lễ tân, phục vụ, pha chế, tạp vụ, thu ngân.
"Chúng tôi không yêu cầu không yêu cầu kinh nghiệm, sẵn sàng đào tạo lại từ đầu. Công việc này phù hợp với sinh viên hoặc người trẻ muốn thử sức. Môi trường làm việc trẻ trung, năng động, có tính sáng tạo và tinh thần đồng đội cao. Chúng tôi hiện có 2 chi nhánh ở P.Thủ Đức và P.Sài Gòn, phù hợp cho bạn chọn lựa", vị đại diện này nói.
Tại chương trình đã diễn ra phần tọa đàm, hỏi đáp trực tiếp giữa chuyên gia và đoàn viên, thanh niên. PGS-TS Phùng Hòa Bình, nguyên Trưởng bộ môn dược học cổ truyền, Trường ĐH Dược Hà Nội, đã chỉ ra một thực tế: không chỉ các yếu tố như ô nhiễm không khí hay khói bụi, mà chính lối sống thiếu khoa học của người trẻ hiện nay cũng là nguyên nhân khiến hệ hô hấp suy giảm.
Theo phân tích của chuyên gia này, các yếu tố như: ngồi điều hòa cả ngày, uống ít nước, thường xuyên thức khuya đều có thể ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe hô hấp. Đáng lưu ý, đây đều là những thói quen rất phổ biến trong giới trẻ, đặc biệt ở môi trường đô thị và văn phòng. Tuy nhiên, phần lớn người trẻ chưa nhận thức đầy đủ mức độ tác động của chúng.
PGS-TS Phùng Hòa Bình cho biết ngồi điều hòa lâu khiến không khí khô và lạnh làm niêm mạc hô hấp bị khô, suy giảm lớp bảo vệ tự nhiên của phổi. Khi đó, cơ chế "tự làm sạch" hoạt động kém hiệu quả, tạo điều kiện cho bụi, vi khuẩn xâm nhập; đồng thời chênh lệch nhiệt độ giữa trong và ngoài phòng khiến đường thở nhạy cảm hơn, dễ gây ho, khô họng. Nếu kéo dài, thói quen này có thể làm hệ hô hấp suy yếu, tăng nguy cơ mắc các bệnh về phổi.
Cùng với đó, việc uống không đủ nước cũng ảnh hưởng trực tiếp đến hệ hô hấp. Nước có vai trò duy trì độ ẩm cho niêm mạc đường thở, hỗ trợ quá trình làm sạch tự nhiên của phổi. Khi cơ thể thiếu nước, niêm mạc dễ bị khô, cũng làm giảm hiệu quả "tự làm sạch" của hệ hô hấp, từ đó tăng nguy cơ viêm nhiễm.
Một thói quen khác được nhắc đến là thức khuya - vấn đề phổ biến ở người trẻ hiện nay. Theo chuyên gia, việc thiếu ngủ không chỉ ảnh hưởng thể trạng chung mà còn làm suy giảm sức đề kháng, khiến cơ thể dễ bị tác động bởi các yếu tố môi trường như thay đổi thời tiết, bụi mịn hay vi khuẩn, vi rút. "Người trẻ lại là nhóm tiếp xúc nhiều với ô nhiễm, khói bụi, điều hòa, đồng thời có thói quen sinh hoạt chưa khoa học như thức khuya, ít vận động… Những yếu tố này đều tác động trực tiếp đến hệ hô hấp", PGS-TS Bình phân tích.
Trả lời các câu hỏi về những biểu hiện sớm của tình trạng suy giảm chức năng phổi, PGS-TS Phùng Hòa Bình cho biết các dấu hiệu như ho kéo dài, dễ hụt hơi khi vận động nhẹ, hay khàn giọng, ngứa họng, cảm giác nặng ngực… đều có thể là tín hiệu cho thấy hệ hô hấp đang gặp vấn đề. Đáng chú ý, một số biểu hiện không điển hình như da xỉn màu, thiếu sức sống, dễ bị cảm lạnh cũng là những dấu hiệu liên quan chức năng phổi.
Các bạn sinh viên đặt nhiều câu hỏi xoay quanh triệu chứng ho, như vì sao thường xuyên bị ho khi thời tiết trở lạnh, ngồi điều hòa lâu hoặc khi bị cảm cúm. Theo PGS-TS Bình, ho thực chất là phản xạ bảo vệ tự nhiên của cơ thể nhằm làm sạch đường thở; tuy nhiên nếu tình trạng ho tái diễn nhiều lần hoặc kéo dài, đây có thể là dấu hiệu cho thấy hệ hô hấp đang suy yếu. Đáng lưu ý, nhiều người có xu hướng chỉ tìm cách cắt cơn ho nhanh mà bỏ qua nguyên nhân gốc rễ. Theo chuyên gia, cách tiếp cận này có thể khiến tình trạng ho dễ tái phát, thậm chí chuyển thành mạn tính nếu không cải thiện chức năng hô hấp.
Từ thực tế trên, PGS-TS Bình khuyến nghị người trẻ cần thay đổi nhận thức và chủ động chăm sóc sức khỏe phổi từ sớm. Việc bảo vệ hệ hô hấp không đòi hỏi những biện pháp phức tạp, mà có thể bắt đầu từ những thói quen đơn giản như đeo khẩu trang khi ra ngoài, hạn chế tiếp xúc với môi trường ô nhiễm, duy trì vận động, uống đủ nước và ngủ đủ giấc. Bên cạnh đó, việc chú ý xử lý sớm các triệu chứng như ho nhẹ, khô họng, ngứa họng cũng được nhấn mạnh, nhằm tránh để tình trạng kéo dài hoặc tái phát nhiều lần.
Một yếu tố mà người trẻ chưa quan tâm là hít thở đúng. Theo PGS-TS Bình, nhiều người hiện nay có xu hướng thở nông, chủ yếu bằng phần ngực trên. Trong khi đó, thở sâu với nguyên tắc "sâu, chậm, đều, êm" sẽ giúp tối ưu hóa chức năng hô hấp và cải thiện sức khỏe tổng thể. Chuyên gia này khuyến nghị mỗi người có thể dành 5 - 10 phút mỗi ngày để tập thở sâu bằng mũi, kết hợp giữ hơi và thở ra chậm rãi, qua đó giúp cơ thể hấp thụ ô xy tốt hơn và tăng hiệu quả hoạt động của phổi.
Tham gia chương trình, nhiều bạn trẻ cho biết thông qua buổi giao lưu đã giúp thanh niên tiếp cận kiến thức y khoa một cách sinh động, từ đó nâng cao ý thức chủ động chăm sóc sức khỏe và tuyên truyền cho những người xung quanh.
Phát biểu tại chương trình, anh Hoàng Tuấn Việt, Ủy viên Đoàn Chủ tịch Ủy ban T.Ư Hội Liên hiệp Thanh niên VN, Trưởng ban biên tập Cổng tri thức Thánh Gióng, kêu gọi thanh niên không chỉ quan tâm sức khỏe bản thân mà còn trở thành lực lượng nòng cốt trong tuyên truyền, lan tỏa kiến thức chăm sóc sức khỏe tới cộng đồng. Việc tận dụng lợi thế về công nghệ, mạng xã hội và sự năng động sẽ giúp thanh niên trở thành cầu nối hiệu quả trong nâng cao nhận thức xã hội.
Anh Việt cũng nhấn mạnh mỗi bạn trẻ cần bắt đầu từ những hành động cụ thể như rèn luyện thể chất, bảo vệ môi trường sống, nâng cao sức đề kháng và chủ động phòng bệnh. "Đầu tư cho sức khỏe chính là đầu tư cho tương lai", anh Việt nói, đồng thời bày tỏ kỳ vọng chương trình sẽ góp phần hình thành thói quen sống khỏe, sống chủ động trong giới trẻ hiện nay.