Tôi là người em trai được anh trai ruột nhắc tới trong bài viết “Em trai tôi có bốn con với ba người phụ nữ” cách đây hơn hai năm. Mấy ngày qua, được người bạn gửi link bài viết và thấy giống trường hợp của tôi. Đọc bài viết xong, tôi có hỏi và anh trai đã xác nhận bài đó là do anh viết. Tính tới thời điểm viết bài này, tôi đã có thêm hai bé nữa, bao gồm cả bé đang trong bụng mẹ được nhắc tới ở thời điểm anh trai tôi viết bài có nói. Theo cách nói của anh tôi thì tôi đang có năm con với bốn người phụ nữ.
Hiện tại, tôi và người vợ đầu tiên và duy nhất từng đăng ký kết hôn đã hoàn tất thủ tục ly hôn được hơn một năm. Tôi là người nuôi cả hai cháu, không yêu cầu mẹ các cháu chu cấp và luôn thoải mái khi mẹ các cháu đón các cháu lên ngoại chơi. Nhìn chung, chúng tôi vẫn giữ mối quan hệ tốt đẹp, gặp nhau vẫn cười nói và coi nhau như những người bạn. Ba cháu còn lại với ba người phụ nữ kia, các cháu ở với mẹ, tôi vẫn thường xuyên thu xếp vào thăm các cháu. Gia đình các cháu vẫn quý mến tôi, mỗi lần tôi về thăm, thường được giữ ở lại tối thiểu vài ngày. Tôi cũng thỉnh thoảng đón các cháu ra Hà Nội gặp ông bà nội cùng chú thím, cũng như gặp hai bé lớn nhà tôi. Mỗi lần như vậy, các bé thường ở khoảng vài tháng rồi tôi lại đưa về ngoại trong miền Tây.
Về hoàn cảnh của tôi, hiện tôi đã trả hết nợ nần từ một năm trước, đang kinh doanh một nhà hàng ăn uống và một quán cầm đồ. Về mặt tình cảm cá nhân, tôi đang có mối quan hệ yêu đương với một cô gái kém tôi 18 tuổi ở gần nhà. Hiện bạn ấy giúp tôi khoản thu chi ở nhà hàng. Sau khi đọc rất kỹ các bình luận của quý độc giả trên bài viết của anh trai, lời đầu tiên tôi xin cầu thị lắng nghe tất cả các ý kiến dù là trái chiều. Và tôi xin có vài lời tâm sự như sau:
Thứ nhất, về những comment nói tôi là người vô trách nhiệm, thiếu đạo đức với vợ và hai con đầu: Xã hội này có những tiêu chuẩn riêng, những tiêu chuẩn đó được số đông thừa nhận rộng rãi và coi đó là khuôn mẫu đúng. Bất cứ tiêu chuẩn nào không theo mẫu thì đó là lệch chuẩn hoặc nếu có hơn một tiêu chuẩn mà chúng mâu thuẫn nhau sẽ bị coi là tiêu chuẩn kép. Tôi chưa bao giờ cổ xúy cho bất kỳ ai sống theo cách của mình. Tuy nhiên, tôi cho rằng tuy tôi có sai về mặt pháp luật khi đã vi phạm hôn nhân một vợ một chồng nhưng về mặt trách nhiệm, tôi chưa từng là người cha, người chồng vô trách nhiệm. Người từng là vợ hợp pháp duy nhất của tôi luôn thừa nhận với tôi điều này.
Xã hội các bạn đang sống là một xã hội rộng lớn với những quy chuẩn được thừa nhận rộng rãi bởi số đông. Còn “xã hội nhỏ” của những người như tôi, những người được tôi luyện bởi những quy tắc riêng dưới đáy của xã hội mà các bạn đang sống, chúng tôi cũng có những quy tắc rất riêng. Các bạn có thể nói rằng chúng tôi lệch chuẩn, nhưng đó là “xã hội” mà chúng tôi lựa chọn. Tôi cũng cho rằng không ai có thể thấu hiểu được ai nếu chưa từng rơi vào hoàn cảnh, bối cảnh mà người đó đang sống.
Thứ hai, với những người nói rằng tôi lừa lọc những người phụ nữ sau này sinh con với tôi: Tôi hoàn toàn không đồng ý với quan điểm này. Bởi lẽ, khi tôi ra ngoài giao lưu, tiếp khách hoặc những mối quan hệ làm ăn mà quen biết người phụ nữ nào đó, tôi luôn nói rõ mình đã có vợ con, thậm chí có nhiều hơn một vợ. Tôi chưa từng nói những lời nói dối kinh điển như: “anh đã có vợ nhưng cuộc sống gia đình không hạnh phúc…”. Với tôi, nếu không phải cần sự lắt léo trong những mối quan hệ làm ăn, tôi luôn sống thẳng, sống đúng, chưa từng tô vẽ nên một người nào đó mà tôi muốn họ nhìn thấy. Hiện tại, ba người phụ nữ sau này từng có con với tôi vẫn giữ liên lạc với tôi. Dù không phải duy trì nói chuyện hàng ngày nhưng tôi tin rằng chúng tôi vẫn đang trong một mối quan hệ trân quý nhau, dù chuyện tình yêu trai gái hoàn toàn không còn nữa.
Cuối cùng, qua bài viết này của quý báo, tôi xin dành những lời biết ơn tới bố, mẹ – những người sinh ra tôi – đã luôn ủng hộ tôi vô điều kiện suốt những năm qua. Tôi cũng vô cùng biết ơn anh trai và chị dâu, những người luôn bên cạnh, động viên tôi những lúc khó khăn nhất. Tôi cũng xin cảm ơn vợ cũ và những người phụ nữ từng sinh con cho tôi, cảm ơn vì đã thấu hiểu và cảm thông cho tôi. Cuối cùng, xin cảm ơn các độc giả đã comment trên bài viết của anh trai tôi, qua những chia sẻ của độc giả, đã khiến cho nhân sinh quan của tôi ít nhiều có sự thay đổi. Tôi không dám hứa hẹn gì nhưng sẽ cố gắng sống sát nghĩa nhất với tiêu chuẩn của xã hội và sẽ là một công dân tốt, đóng góp phần nào vào sự phát triển của đất nước trong kỷ nguyên vươn mình này.
Tôi về làm dâu được hơn một năm, chưa sinh con, hiện sống cùng bố mẹ chồng ở ngoại thành Hà Nội. Hai vợ chồng đều đi làm văn phòng cách nhà khoảng 13-15 km, thu nhập không quá cao nhưng ổn định. Dù ở chung, tháng nào chúng tôi cũng đưa tiền sinh hoạt, đóng tiền điện, tiền mạng đầy đủ, coi như cùng san sẻ chi phí trong nhà để bố mẹ đỡ vất vả.
Mấy hôm nay trời nóng, tối qua phòng khá oi nên tôi bật điều hòa để ngủ. Bình thường tôi cũng chỉ bật khoảng một lúc cho mát rồi hẹn giờ tắt, không dùng suốt đêm. Hôm qua đi làm về mệt, tôi bật máy lạnh rồi ngủ thiếp đi lúc nào không hay. Khoảng một tiếng sau tỉnh dậy, thấy người ướt lưng, phòng nóng hầm hập, máy lạnh đã bị tắt.
Sáng hôm sau tôi mới biết mẹ chồng tối qua lén vào phòng tắt điều hòa vì sợ tốn điện. Bà nói trời chưa nóng lắm, bật quạt là được, dùng máy lạnh nhiều vừa hao điện vừa không tốt cho sức khỏe. Tôi chỉ im lặng. Cảm giác đang ngủ, có người vào phòng tắt điều hòa khiến tôi khá khó xử. Phòng là không gian riêng của hai vợ chồng, việc vào phòng lúc đêm khuya rồi tự ý tắt máy lạnh làm tôi thấy không thoải mái.
Tối đó tôi kể lại cho chồng nghe, mong anh nói với mẹ một câu cho rõ ràng để lần sau không xảy ra chuyện tương tự. Nhưng chồng tôi chỉ im lặng, nói mẹ quen tính tiết kiệm nên vậy, thôi mình chịu khó một chút cho yên cửa yên nhà. Nói thêm là chúng tôi chưa có kế hoạch ra riêng dù rất muốn. Với mức lương hiện tại, lại không được sự hỗ trợ từ hai bên gia đình, quá khó để chúng tôi có thể mua nhà với giá trên trời như bây giờ, kể cả ngoại thành nơi chúng tôi đang sống.
Dù sống chung, vợ chồng tôi vẫn đóng góp tiền sinh hoạt và tiền điện nước đầy đủ, không phải sử dụng miễn phí. Tôi cũng không bật máy lạnh cả đêm hay dùng quá mức, chỉ đủ để ngủ ngon sau một ngày đi làm mệt. Nhưng chuyện nhỏ như vậy cũng phải để ý từng chút khiến tôi nhiều lúc thấy rất ái ngại, nhất là khi mùa hè sắp đến.
Tôi là nam 24 tuổi, đang công tác tại cơ quan hành chính nhà nước cấp tỉnh. Trước đó, khi còn là sinh viên, từ năm nhất khi tôi theo học đại học, có đam mê chơi thể thao với môn thể hình, vừa học vừa dành thời gian luyện tập đều đặn mỗi ngày. Tôi lên kế hoạch cho việc luyện tập, cách ăn uống và lối sống lành mạnh, khoa học.
Luyện tập sau 3 năm thì tôi có học thêm về chuyên môn thể hình, lấy các chứng chỉ bằng cấp quốc gia về huấn luyện viên bộ môn thể hình. Đến năm cuối đại học, tôi là vận động viên thể hình thi đấu ở cấp thành phố. Sau đó, tôi tốt nghiệp và có bằng đại học. Tôi đang theo học về ngành xã hội học, thêm chuyên ngành tổ chức và quản lý nhân sự; bên cạnh đó tôi cũng có các bằng cấp huấn luyện thể hình cấp quốc gia.
Ra trường, ở lại TP HCM, tôi bắt đầu làm việc cho một câu lạc bộ thể dục thể thao tiêu chuẩn 5 sao, với mức lương mỗi tháng là 20 triệu đồng. Hồi đó tôi chưa biết tiết kiệm, làm bao nhiêu chi tiêu hết bấy nhiêu. Làm được một năm, khi tôi 23 tuổi, bố mẹ kêu về quê vào cơ quan nhà nước làm việc. Bố là công chức nên muốn tôi có một công việc ổn định lâu dài. Với đề nghị đó, tôi đã về quê làm việc trong cơ quan nhà nước với mức lương hơn chục triệu đồng.
Vấn đề của tôi xuất hiện từ lúc này. Khi tôi có lời đề nghị từ người bạn kêu vào làm chung câu lạc bộ thể hình tại TP HCM với vị trí huấn luyện viên. Tôi vẫn luyện tập thể hình đều đặn mỗi ngày, có vóc dáng và bằng cấp, có chuyên môn và kinh nghiệm nên đủ tiêu chuẩn làm việc. Mức thu nhập trung bình mỗi tháng sẽ là 25 triệu đồng. Đây là công ty tư nhân, tất nhiên sẽ không ổn định bằng cơ quan nhà nước. Vậy theo các bạn, tôi nên quyết định làm tại đâu để có thể có được cuộc sống tốt?
Hoài bão của tôi sau này là xây dựng được một hệ thống phòng tập gym cho riêng mình. Vì thế giờ tôi sống rất tiết kiệm, làm công việc văn phòng tại quê nhà lương thấp nhưng bù lại được bố mẹ nuôi và tôi vẫn có thời gian tập luyện ngoài giờ hành chính. Nếu làm huấn luyện viên tại thành phố, với mức sống ở đô thị cao hơn, tôi lại phải thuê nhà, rồi chi phí ăn mặc, đi lại và các chi phí khác để đủ dinh dưỡng cho việc tập luyện. Tôi cũng tính toán để với mức lương cao hơn so với công việc hiện tại, sống ở thành phố, vẫn có thể tiết kiệm được mỗi tháng. Tôi làm việc ở môi trường nào mới là tốt nhất cho việc phát triển sự nghiệp của một người đàn ông sau này?
Sau 4 lần sinh mổ, điều khiến tôi mỏi mệt nhất không phải là những vết đau mà là sự lặng lẽ trong chính cuộc hôn nhân của mình. Người ta thường nói phụ nữ có chồng, có con là đã có một mái ấm; tôi từng tin như vậy. Càng đi qua những năm tháng làm vợ, làm mẹ, tôi càng nhận ra có những người vẫn sống trong một gia đình đầy đủ nhưng lại phải tự đi qua gần như tất cả.
Tôi là mẹ của 4 đứa con, một trai, ba gái; cả 4 lần sinh đều là sinh mổ. Mỗi lần nằm trên bàn mổ là một lần đối diện với nỗi lo và sự bất định. Thế nhưng tôi chưa từng nghĩ nhiều cho bản thân, chỉ mong con được bình an. Chỉ đến khi bước ra khỏi phòng mổ, khi thuốc tê dần hết tác dụng, những cơn đau âm ỉ kéo dài, tôi mới cảm nhận rõ ràng cơ thể mình yếu đến mức nào. Việc ngồi dậy, bế con, hay chỉ là xoay người, với tôi cũng trở nên khó khăn.
Điều khiến tôi nhớ nhiều nhất không phải là những cơn đau mà là cảm giác phải tự mình vượt qua chúng. Có những đêm, tôi ôm con trong lòng, vừa dỗ dành, vừa chịu đựng cơn đau chưa kịp lành. Căn phòng yên tĩnh đến mức tôi có thể nghe rõ từng nhịp thở của con. Cũng trong những khoảnh khắc ấy, nước mắt tôi cứ thế lặng lẽ chảy ra, không ồn ào, không thành tiếng. Chỉ là một cảm giác tủi hờn rất sâu, rất khó gọi tên với cuộc sống hôn nhân mà mình đang có.
Tôi không khóc vì một điều cụ thể, chỉ là khi nằm bên con nhỏ, nhìn con ngủ, tôi thấy mình vừa mạnh mẽ, vừa cô đơn đến lạ. Thời gian trôi qua, cuộc sống của tôi dần trở thành một vòng quay không có điểm dừng. Sáng sớm đến tối muộn, tôi lo cho 4 đứa trẻ từ bữa ăn, giấc ngủ đến việc học hành. Những việc tưởng chừng nhỏ bé nhưng nối tiếp nhau không ngừng nghỉ. Có những ngày tôi không nhớ nổi mình đã ngồi xuống nghỉ được bao lâu. Tôi quen với việc phải gồng lên để làm mọi thứ, nhưng quen không có nghĩa là không mệt.
Chồng tôi dành nhiều thời gian cho công việc. Tôi hiểu và chưa từng phủ nhận những áp lực anh phải gánh. Cùng với thời gian, khoảng cách giữa chúng tôi dường như lớn dần. Những cuộc trò chuyện trở nên ít ỏi; khi có thì lại không trọn vẹn. Tôi nhớ có lần, sau một ngày dài mệt mỏi, chỉ nói rất nhẹ rằng mình cần anh chia sẻ nhiều hơn, cần một sự đồng hành rõ ràng hơn trong gia đình. Điều tôi nhận lại không phải là sự lắng nghe như mình mong đợi. Cuộc nói chuyện kết thúc nhanh chóng, để lại một khoảng lặng kéo dài mà tôi không biết phải bắt đầu lại từ đâu.
Những lúc căng thẳng, anh đôi khi không giữ được sự bình tĩnh. Sự nóng giận ấy, dù chỉ thoáng qua, cũng đủ làm không khí trong nhà trở nên nặng nề. Có những lúc, không chỉ tôi mà cả con trai cũng cảm nhận được điều đó. Là một người mẹ, tôi không khỏi chạnh lòng khi thấy con phải lớn lên trong những khoảnh khắc như vậy. Có lẽ, điều khiến tôi mỏi mệt không phải là việc phải làm quá nhiều mà là cảm giác mình không thực sự được thấu hiểu, không có một điểm tựa tinh thần để dựa vào khi yếu lòng.
Có những đêm, khi các con đã ngủ, tôi mới có một khoảng lặng cho riêng mình. Không còn tiếng nói cười, không còn công việc dang dở, tôi ngồi lại, nhìn một ngày đã qua và nhận ra mình đã cố gắng rất nhiều. Thứ tôi thiếu lại là một người có thể cùng mình chia sẻ những điều rất bình thường ấy. Tôi viết những dòng này không phải để kể khổ, bởi với một người mẹ, việc hy sinh cho con là điều tự nhiên. Nhưng tôi nghĩ, điều nhiều người phụ nữ như tôi mong mỏi không phải là được làm ít đi mà là được đi cùng, được có một người thật sự ở bên, không chỉ trong những lúc khó khăn mà cả trong những ngày rất đỗi bình thường.
Tôi vẫn cố gắng mỗi ngày vì các con của mình. Tôi cũng bắt đầu học cách lắng nghe chính mình để hiểu rằng, mình cũng cần được quan tâm, sẻ chia, được sống trong một không gian đủ bình yên để trái tim không còn nặng trĩu. Có thể mọi thứ chưa thể thay đổi ngay, nhưng ít nhất tôi không còn muốn giữ tất cả trong im lặng. Với tôi, việc dám nói ra như thế này không phải là yếu đuối mà là một cách để bắt đầu. Tôi bắt đầu nhìn lại, bắt đầu lựa chọn, hy vọng một ngày nào đó mình sẽ không còn phải lặng lẽ đi qua mọi mệt mỏi một mình nữa.