Sớm 27/3 – ngày mà các đại học Ivy League trả kết quả, Nguyễn Quang Anh, học sinh trường Quốc tế St. Paul Hà Nội, hồi hộp ngồi trước màn hình máy tính. Nộp hồ sơ vào 5 trường ở nhóm này, nam sinh nhận bốn thông báo trượt. Ngỡ cơ hội đã khép lại, Quang Anh bất ngờ khi mở lá thư cuối từ Đại học Cornell và thấy dòng chữ “Congratulations” (Chúc mừng).
“Em vỡ òa”, Quang Anh nói.
Cornell hiện đứng thứ 12 trên bảng xếp hạng đại học Mỹ, với tỷ lệ chấp nhận 8%, theo US News. Ngoài trường này, Quang Anh cũng đỗ Đại học Nam California (top 28) và Đại học California ở San Diego (top 29).
Có định hướng du học từ những năm cuối THCS, Quang Anh đặt mục tiêu vào lớp chuyên Anh, trường THPT chuyên Hà Nội – Amsterdam (Ams), nhưng trượt. Dù buồn vì “cú vấp” này, em không để tâm trạng ủ ê kéo dài, mà quyết định nhập học trường Quốc tế St. Paul Hà Nội, điều chỉnh lại lộ trình của mình.
Quang Anh theo học 10 môn AP (Advanced Placement) – chương trình nâng cao dành cho học sinh THPT, tập trung lĩnh vực khoa học tự nhiên như Giải tích, Khoa học môi trường, Sinh học, Vật lý và Hóa học. Kết quả, em đạt điểm tuyệt đối 5/5 ở bốn môn, còn lại đều được 4/5 điểm. Quang Anh cũng thi và đạt SAT 1540/1600, IELTS 8.0 khi còn học lớp 11.
Nam sinh nhìn nhận học các môn AP giúp sớm tiếp cận với kiến thức đại cương ở đại học, đồng thời nhận ra mình không thích Kỹ thuật cơ khí như định hướng. Thay vào đó, em thấy hứng thú với Kỹ thuật môi trường – lĩnh vực có thể ứng dụng khoa học để giải quyết các vấn đề phát triển bền vững.
Xác định được ngành học, Quang Anh có hướng hoạt động ngoại khóa rõ ràng hơn chứ không dàn trải như trước. Nam sinh tâm đắc với dự án chế tạo drone (máy bay không người lái) đo độ ô nhiễm không khí, tham gia cùng các sinh viên, giảng viên trường Đại học Thủy lợi vào giữa năm 2025.
Em kể được học lắp rắp drone, tìm hiểu về cảm biến và cách lập trình thu thập dữ liệu. Nam sinh thấy drone có thể áp dụng để giải quyết nhiều khâu trong các dự án về môi trường.
“Em không chỉ tham gia cho có, mà thực sự muốn hiểu về các giải pháp bảo vệ, phát triển môi trường bền vững”, nam sinh nói.
Những trải nghiệm thực tế trở thành chất liệu cho bài luận chính của Quang Anh. Nam sinh mở đầu bằng câu chuyện mà mình thấy thường ngày: ô nhiễm không khí ở Hà Nội, với hình ảnh bầu trời mờ đục do bụi mịn. Từ đó, Quang Anh bày tỏ khao khát được học về Kỹ thuật môi trường, để tìm ra giải pháp bảo vệ sức khỏe cộng đồng, đảm bảo mục tiêu phát triển bền vững.
Giai đoạn sát hạn nộp hồ sơ là lúc Quang Anh chịu nhiều áp lực nhất, bởi ngoài học tập còn lo hoạt động ngoại khóa và viết luận, việc nào cũng “cần làm ngay”.
Em chia nhỏ công việc theo thứ tự ưu tiên, tập trung xử lý dứt điểm từng phần. Có những buổi, nam sinh chỉ viết luận, không làm thêm việc khác để tập trung.
Tự đánh giá, Quang Anh thấy điểm mạnh trong hồ sơ là “kể được một câu chuyện hay”, bài luận và hoạt động thể hiện rõ định hướng và mục tiêu khi tới Mỹ. Nam sinh cũng học thêm 4 môn AP khác, liên quan trực tiếp tới ngành Kỹ thuật môi trường để bắt nhịp chương trình đại học tốt hơn.
Thầy Gus Marantos, Cố vấn hướng nghiệp đại học, Điều phối viên chương trình AP của trường St. Paul, đánh giá Quang Anh trong nhóm học giỏi nhất trường bởi sự tò mò và kỷ luật.
“Các đại học Mỹ thích những học sinh dám thử thách bản thân. Quang Anh đã chứng minh được năng lực ở trình độ đại học ngay từ khi chưa tốt nghiệp phổ thông”, thầy Gus nhận xét.
Nhìn lại hành trình đã qua, Quang Anh cho rằng trượt trường chuyên không phải là thất bại mà là bước ngoặt quan trọng.
“Miễn là không từ bỏ, sẽ luôn có con đường khác để theo đuổi mục tiêu”, nam sinh đúc rút. Sau khi tốt nghiệp tại Mỹ, em dự định trở về Việt Nam, tham gia vào các dự án phát triển bền vững.
Trong văn bản gửi đến các đơn vị liên quan, Công ty Trách nhiệm hữu hạn Education Solutions Việt Nam (Công ty ESVN), đơn vị phát hành, cho biết ấn phẩm "vở bài tập tin học 3" - cùng khám phá - xuất bản năm 2022. Ban đầu, sách có giới thiệu đường link đến các bài hát thiếu nhi lành mạnh, phù hợp với học sinh tiểu học.
Tuy nhiên, do thiếu sót trong công tác rà soát và quản lý thời hạn duy trì tên miền của đường dẫn, tên miền này đã được một tổ chức nước ngoài mua lại để đăng tải các nội dung phản cảm, nằm ngoài khả năng kiểm soát của công ty.
Sự việc gây ảnh hưởng tiêu cực đến môi trường giáo dục lành mạnh, tác động không tốt đến tâm lý các em học sinh và người sử dụng ấn phẩm.
Hiện, Nhà xuất bản Đại học Huế đã có quyết định thu hồi xuất bản phẩm "vở bài tập tin học 3". Đồng thời, dừng ngay việc phát hành kể từ ngày 9/4.
Từ ngày 9/4 đến ngày 19/4, Công ty ESVN sẽ tiến hành tổ chức thu hồi và cung cấp ấn phẩm mới cho người sử dụng.
Đơn vị cũng đề nghị nhà trường thông báo đến phụ huynh học sinh về việc thu hồi và đổi "vở bài tập tin học 3" và đổi sách mới thông qua hai hình thức:
Hình thức 1: Nhà trường hỗ trợ kiểm kê số lượng sách phát hành đến học sinh, công ty tổ chức việc đổi sách cụ thể tại trường.
Hình thức 2: Phụ huynh và học sinh có thể liên hệ trực tiếp với công ty theo thông tin được cung cấp để được hỗ trợ nhanh chóng và kịp thời.
“Công ty cam kết đổi mới 1-1 "vở bài tập tin học 3" cho người sử dụng. Theo đó, sách mới thay thế đã được rà soát, chỉnh sửa và loại bỏ toàn bộ liên kết độc hại, bảo đảm an toàn không gian mạng mà không ảnh hưởng đến nội dung bài học”, theo thông báo của công ty ESVN.
Bên cạnh đó, NXB Đại học Huế và Công ty ESVN đã có văn bản trình báo khẩn cấp về vụ việc đến Cục An ninh mạng và phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05)- Công an TPHCM.
“Chúng tôi đang tích cực phối hợp với cơ quan chức năng yêu cầu các nhà cung cấp dịch vụ Internet tại Việt Nam có biện pháp chặn, lọc triệt để tên miền độc hại này", khẳng định của Công ty ESVN.
Trước đó, Nhà xuất bản Đại học Huế và Công ty ESVN có thông báo đề nghị ngừng ngay việc truy cập đường dẫn học liệu điện tử được in trong sách, tạm thời dừng sử dụng các nội dung liên quan trong quá trình giảng dạy và học tập.
Đồng thời, khuyến nghị các cơ sở giáo dục chủ động thông tin tới giáo viên, học sinh và phụ huynh nhằm bảo đảm an toàn thông tin, tránh phát sinh các ảnh hưởng tiêu cực.
Như Dân trí phản ánh trước đó, "vở bài tập tin học 3" của Nhà xuất bản Đại học Huế, ở câu 3, trang 59 có đường dẫn mang tên thiếu nhi nhưng khi truy cập thì lại dẫn ra trang web "đen".
Trao đổi với phóng viên Dân trí, DTP Education Solutions, công ty phát hành cuốn vở, cho biết đây là hành vi sai phạm được thực hiện bởi những thành phần phá hoại, nhưng cũng là sự thiếu sót của đơn vị trong việc giám sát nội dung. Đơn vị đang tích cực xử lý thông tin và khắc phục hậu quả nhanh nhất có thể.
Từ hôm nay 18-4, ĐH Quốc gia TP.HCM chính thức mở cổng đăng ký dự thi đánh giá năng lực đợt 2 năm 2026.
Kỳ thi đánh giá năng lực ĐH Quốc gia TP.HCM đợt 2 năm 2026 sẽ diễn ra sáng 24-5 tại: TP.HCM, Huế, Gia Lai, Đắk Lắk, Khánh Hòa, Lâm Đồng, Đồng Nai, Đồng Tháp và An Giang (theo đơn vị hành chính cấp tỉnh sau sáp nhập).
Thí sinh sẽ có một tuần đăng ký dự thi đợt 2, kết thúc vào ngày 25-4. Kết quả thi đợt 2 sẽ được công bố ngày 6-6. Lệ phí đăng ký dự thi: 360.000 đồng.
Thí sinh có thể thanh toán bằng một trong năm phương thức sau: QR Code của ngân hàng, ví Viettel Money, ví điện tử FPTPay, ví Momo, ví Payoo (đại lý Payoo). Thời gian thí sinh cần hoàn thành việc nộp lệ phí dự thi: đến hết ngày 26-4.
Thí sinh đã hoàn tất thanh toán theo đúng phương thức và trong thời gian quy định, hệ thống sẽ tự động cập nhật và hiển thị trạng thái "Đã thanh toán" trên tài khoản đăng ký dự thi của thí sinh.
Cấu trúc và nội dung đề thi đánh giá ĐH Quốc gia TP.HCM năm 2026 được xây dựng trên cơ sở cấu trúc đề thi đánh giá năng lực năm 2025, bảo đảm phù hợp với Chương trình giáo dục phổ thông 2018.
Đề thi được xây dựng nhằm đánh giá toàn diện năng lực học ĐH của thí sinh, bảo đảm tính công bằng và cơ hội tiếp cận giáo dục ĐH cho mọi đối tượng.
Sau khi hoàn thành đợt 1, nhiều thí sinh băn khoăn có nên tiếp tục đăng ký dự thi đợt 2 hay không. Theo các chuyên gia tuyển sinh, nếu còn mục tiêu cải thiện điểm số và đủ điều kiện tham gia, thí sinh nên tận dụng thêm cơ hội này để gia tăng khả năng trúng tuyển vào ngành học mong muốn. Vì trên thực tế, những năm gần đây phổ điểm kỳ thi đánh giá năng lực ĐH Quốc gia TP.HCM đợt 2 thường cao hơn đợt 1.
Theo TS Nguyễn Quốc Chính - Giám đốc Trung tâm khảo thí và đánh giá chất lượng đào tạo (ĐH Quốc gia TP.HCM), kết quả thi đợt 1 năm nay cho thấy phổ điểm có dạng gần phân bố chuẩn, với điểm trung bình và trung vị cùng ở mức 682 điểm.
"Kết quả thi cho thấy chất lượng đề thi tiếp tục được nâng cao với khả năng phân hóa tốt. Phổ điểm trải rộng với độ lệch chuẩn bằng 141,2 thể hiện khả năng phân loại thí sinh tốt.
Đáng chú ý, khoảng 30% thí sinh đạt dưới 600 điểm, 55% dưới 700 điểm, trong khi chỉ khoảng 6% đạt từ 900 điểm trở lên. Điều này cho thấy sự phân tầng rõ rệt giữa các nhóm năng lực", ông Chính nhận định.
Kết quả thi đánh giá năng lực ĐH Quốc gia TP.HCM hiện được hơn 100 trường ĐH, CĐ trên cả nước sử dụng trong công tác tuyển sinh. Kết quả kỳ thi được các trường sử dụng xét tuyển theo nhiều cách khác nhau, phụ thuộc vào đề án riêng của từng đơn vị.
Chiều 11.4, Sở GD-ĐT tỉnh Gia Lai tổ chức hội thảo phỏng vấn, góp ý hoàn thiện dự án BESOP, nhằm chuẩn bị cho vòng chung kết SV_STARTUP VIII dự kiến diễn ra từ ngày 17 - 19.4 tại Hà Nội. Đây được xem là bước chuẩn bị quan trọng cuối cùng trước khi nhóm tác giả bước vào vòng thi cấp quốc gia.
Thực hiện dự án là nhóm 5 học sinh lớp 10, 11 Trường THPT Pleiku gồm: Nguyễn Ngọc Phong, Nguyễn Xuân Huy, Nguyễn Quỳnh Bảo Hân, Lương Quỳnh Anh và Đào Xuân Gia Khang. Các em đã chủ động nghiên cứu, thử nghiệm và xây dựng mô hình kinh doanh xoay quanh nguyên liệu quen thuộc của Tây nguyên là khoai lang.
Xuất phát từ thực trạng các bệnh lý chuyển hóa như tiểu đường, béo phì, rối loạn tiêu hóa ngày càng gia tăng, nhóm nhận thấy khoai lang tại vùng các xã thuộc huyện Phú Thiện (cũ) có hàm lượng tinh bột phù hợp để tạo ra tinh bột kháng RS3, loại tinh bột không tiêu hóa, có khả năng hỗ trợ hệ vi sinh đường ruột và ổn định đường huyết.
Trong khi đó, các sản phẩm tương tự trên thị trường thường có giá cao hoặc thiếu minh bạch về thành phần. Từ thực tế này, dự án BESOP ra đời với quy trình sản xuất tinh bột kháng ứng dụng công nghệ hồ hóa, làm lạnh đột ngột và sấy thăng hoa, không sử dụng hóa chất bảo quản hay phụ gia tổng hợp.
Đáng chú ý, nhóm còn tận dụng phần bã khoai lang sau chế biến để sản xuất bánh thực dưỡng và giấy thủ công, hướng tới mô hình kinh tế tuần hoàn.
Ông Nguyễn Hoài Nam, Phó bí thư Thường trực Đảng ủy xã Phú Thiện, cho biết địa phương có khoảng 1.000 ha khoai lang, sản lượng gần 23.000 tấn/năm nhưng giá cả bấp bênh. "Chúng tôi rất phấn khởi khi học sinh trăn trở với sản phẩm quê hương và mong dự án thành công, sớm đưa vào ứng dụng thực tiễn giúp cho bà con nông dân", ông Nam nói.
Trong khi đó, bà Nguyễn Thị Đông Hải, Hiệu trưởng Trường THPT Pleiku, nhấn mạnh: "Chúng tôi muốn khẳng định rằng, học sinh đến trường không chỉ để học kiến thức trong sách vở, mà còn để nuôi dưỡng khát vọng sáng tạo, học cách trân quý và làm giàu trên chính mảnh đất quê hương mình. Chúng tôi tự hào khi học sinh của mình có dự án lọt vào vòng chung kết lần này".
BESOP xây dựng hệ sinh thái sản phẩm đa dạng gồm: tinh bột kháng nguyên chất, tinh bột kháng phối trộn cà phê, bánh từ bã khoai và giấy thủ công tái chế. Nhóm dự kiến liên kết thu mua nguyên liệu với nông dân, hợp tác sản xuất với nhà máy chế biến và phát triển kênh phân phối qua website, sàn thương mại điện tử, mạng xã hội cùng hệ thống cửa hàng, showroom cà phê tại địa phương.
Theo tính toán của nhóm học sinh, dự án có thể đạt doanh thu gần 433 triệu đồng trong năm đầu, tổng doanh thu hơn 1,79 tỉ đồng sau 3 năm và hoàn vốn vào năm thứ hai. Mục tiêu dài hạn là tạo việc làm cho khoảng 400 lao động địa phương, đồng thời mở rộng thị trường ra toàn quốc và quốc tế.
Em Nguyễn Ngọc Phong, trưởng nhóm dự án BESOP, cho biết: "Những góp ý của các đại biểu về dự án rất bổ ích. Chúng em hứa sẽ tiếp thu toàn bộ các ý kiến phản biện để chỉnh sửa, hoàn thiện đề án trước khi tham gia vòng chung kết tại Hà Nội sắp tới".
Tại hội thảo ngày 11.4, dự án nhận được phản biện từ đại diện Vụ Học sinh - sinh viên (Bộ GD-ĐT), các chuyên gia Đại học Quốc gia Hà Nội cùng đại diện Sở KH-CN, Tỉnh đoàn và Hội Doanh nghiệp trẻ Gia Lai. Chương trình tổ chức kết hợp trực tiếp và trực tuyến, giúp nhóm hoàn thiện cả nội dung lẫn tính khả thi.
TS Bùi Tiến Dũng, chuyên viên cao cấp Vụ Giáo dục chính trị và công tác học sinh - sinh viên (Bộ GD-ĐT), đánh giá BESOP là dự án duy nhất về khoai lang lọt vào vòng chung kết năm nay và ấn tượng với cách tổ chức hội thảo bài bản, có sự tham gia của nhà quản lý, chuyên gia, doanh nghiệp và nông dân.
"So với nhiều địa phương khác, tôi ấn tượng mạnh với cách Sở GD-ĐT tỉnh Gia Lai và Trường THPT Pleiku tổ chức hội thảo hoàn thiện dự án một cách rất bài bản, khoa học, có sự kết nối chặt chẽ giữa nhà quản lý, chuyên gia đầu ngành. Đặc biệt còn có sự tham gia của lãnh đạo địa phương, doanh nghiệp, người trồng khoai lang tại vùng nguyên liệu xã Phú Thiện. Sự chuẩn bị kỹ lưỡng này là bệ phóng, hy vọng dự án sẽ tiến xa", TS Bùi Tiến Dũng nói.
Dự án BESOP không chỉ là một ý tưởng khởi nghiệp học đường, mà còn thể hiện tinh thần dám nghĩ, dám làm của học sinh Tây nguyên trong việc tạo ra giá trị từ chính nông sản quê hương.
