Đôi khi các hãng hàng không thường bán nhiều vé hơn số ghế thực tế. Đây là một phần trong quy trình vận hành của các hãng hàng không, nhất là vào mùa cao điểm. Khi đó, những hành khách kém may mắn sẽ không có chỗ trên chuyến bay. Tình trạng này thường được gọi là “bumping” (ép khách rời chuyến).
Hành khách sẽ phải làm gì khi rơi vào tình huống này? Dưới đây là những điều cần biết, những việc cần làm nếu rơi vào hoàn cảnh đó.
Hãng hàng không có được bán quá số ghế không?
Việc các hãng hàng không bán quá số ghế (overbook) của máy bay hoàn toàn hợp pháp. Theo Jesse Neugarten, người sáng lập Dollar Flight Club, dịch vụ thông báo vé máy bay giá rẻ, họ làm việc này “mọi lúc”.
“Các hãng hàng không được phép bán nhiều vé hơn số ghế vì dựa trên dữ liệu lịch sử về tỷ lệ người bỏ vé, không đến làm thủ tục. Hãy coi đó là một bài toán xác suất. Phần lớn các trường hợp đều ổn, nhưng thỉnh thoảng việc bỏ chuyến không xảy ra, dẫn tới có hành khách không được bay”, ông nói.
Ai là người dễ bị “mời” xuống máy bay nhất?
Nếu không có ai tự nguyện nhường chỗ, hãng hàng không sẽ tuân theo các tiêu chí cụ thể để quyết định ai phải ở lại. Việc này không ngẫu nhiên.
“Những người check in muộn, đặt vé hạng phổ thông cơ bản (basic economy) hoặc chưa có số ghế thường bị đưa vào danh sách “bumping”. Những người đi du lịch một mình cũng dễ bị chọn vì hãng dễ sắp xếp chuyến bay khác cho họ”, ông Neugarten giải thích. Ngược lại, ông nói nếu bạn có thẻ thành viên hạng cao, mua vé giá cao hoặc check in sớm, khả năng bị bỏ lại rất thấp.
Làm gì nếu bị từ chối lên máy bay?
Nếu rơi vào tình huống này, đừng quá lo lắng. Hãy giữ bình tĩnh và ở lại khu vực cửa khởi hành. Neugarten khuyên hành khách yêu cầu nhân viên cung cấp văn bản (hoặc bất kỳ giấy tờ nào) giải thích vì hãng có nghĩa vụ làm việc này. Sau đó, hãy kiểm tra ứng dụng của hãng hàng không để tìm các chuyến bay thay thế.
“Trong nhiều trường hợp, hành khách có thể tự đặt lại vé trên ứng dụng nhanh hơn là chờ đợi xếp hàng”, ông nói.
Hành khách cũng nên hỏi nhân viên về các khoản bồi thường và những gì họ có thể hỗ trợ để đưa mình tới điểm đến, chẳng hạn một ghế trên chuyến bay kế tiếp, voucher ăn uống hay chỗ ở khách sạn nếu bị hoãn chuyến qua đêm.
Neugarten khuyên bất kỳ ai bị “bumping” hãy lên tiếng. “Bạn có nhiều quyền lực hơn bạn nghĩ. Hãy nhớ việc bị đẩy lại không có nghĩa phải tiếp tục bay với cùng hãng hàng không đó. Nên hỏi liệu họ có thể sắp xếp cho bạn bay hãng khác không. Nhiều nhân viên mặt đất có thể làm điều đó, nhưng họ sẽ không làm trừ khi bạn yêu cầu”, ông nói.
Ngoài ra, nếu chuyến bay mới đến nơi muộn hơn chuyến ban đầu hơn một tiếng, hành khách có thể được bồi thường bằng tiền mặt. Cụ thể, chuyến bay chậm từ 1 đến 2 tiếng (nội địa) hoặc 1-4 tiếng (quốc tế), hành khách có quyền nhận 200% giá vé một chiều. Nếu chuyến bay chậm trên 2 tiếng (nội địa) hoặc 4 tiếng (quốc tế), hành khách có quyền nhận 400% giá vé một chiều.
Cần lưu ý khoản bồi thường này chỉ áp dụng cho những hành khách bị từ chối lên máy bay không tự nguyện. Nếu bạn được yêu cầu tự nguyện nhường chỗ, bạn có thể (và nên) thương lượng. Hãy yêu cầu tiền mặt thay vì phiếu giảm giá và đừng ngại xin hỗ trợ ăn uống hoặc khách sạn.
Tại sao nên đòi tiền mặt? Lý do voucher có thể hết hạn, có các ngày bị hạn chế sử dụng hoặc đi kèm với nhiều điều kiện rắc rối. Và cuối cùng, Neugarten nhấn mạnh, hãy yêu cầu xác nhận thỏa thuận bằng văn bản.
Làm gì để tránh bị “mời” xuống máy bay
– Check in sớm: Đây là cách đơn giản nhất. Bạn làm thủ tục càng sớm, khả năng mất chỗ càng thấp.
– Chọn ghế trước: Có một số ghế cụ thể trên vé giúp hãng nhận diện chỗ của bạn đã được “chốt”. Tuy nhiên, điều này không bảo đảm 100%.
– Bay vào giờ thấp điểm: Các ngày lễ hoặc cuối tuần thường dễ bị đông. Nếu lịch trình cho phép, hãy chọn bay giữa tuần hoặc sáng sớm.
– Trung thành với một hãng hàng không: Những hành khách bay thường xuyên và có thẻ thành viên hạng cao hiếm khi bị “mời” ở lại.
– Đặt hạng vé cao hơn: Vé phổ thông cơ bản luôn đứng cuối danh sách ưu tiên. Nếu cần đảm bảo đến nơi đúng giờ, hãy trả thêm một chút phí cho vé phổ thông tiêu chuẩn.
Tôi sắp sang Australia du lịch vào tháng 10 tới theo diện visa 600. Tôi đi tự túc và có bạn bên đó hỗ trợ chỗ ở và dẫn đi tham quan.
Tôi muốn được tư vấn những vấn đề sau: Đầu tiên, về việc kiểm tra thiết bị cá nhân, hải quan thường dựa trên cơ sở nào để yêu cầu hành khách mở điện thoại hoặc máy tính? Việc này diễn ra ngẫu nhiên hay chỉ khi hành khách bộc lộ những dấu hiệu bất thường cụ thể trong quá trình trả lời phỏng vấn?
Thứ hai, việc tôi kém tiếng Anh, được bạn bên Australia hỗ trợ toàn bộ ăn ở, đi lại có bị coi là dấu hiệu nghi vấn không?
Thứ ba, các yếu tố nào khác thường khiến nhân viên an ninh nghi ngờ mục đích nhập cảnh?
Cuối cùng, nếu không may bị đưa vào phòng thẩm vấn và không thể giải trình rõ ràng do rào cản ngôn ngữ, tôi có quyền yêu cầu gọi điện trực tiếp cho người bạn đang đón ở ngoài để đối chứng ngay tại chỗ không? Quy trình này thường diễn ra như thế nào và tôi cần lưu ý gì để không vô tình rơi vào tình thế bất lợi?
Độc giả Hoàng Hương
Ông Phạm Anh Vũ, Phó tổng giám đốc Công ty Du Lịch Việt trả lời:
Dưới góc độ doanh nghiệp lữ hành nhiều năm tổ chức tour Australia, tôi khẳng định nếu dùng visa 600 đúng mục đích du lịch, chuẩn bị kỹ và trả lời trung thực, khả năng bị hủy visa tại cửa khẩu là rất thấp. Rủi ro bị từ chối nhập cảnh chủ yếu đến từ việc lỡ lời, khai sai hoặc lộ bằng chứng vi phạm điều kiện lưu trú.
Luật pháp Australia cho phép sĩ quan nhập cảnh khám điện thoại nếu có nghi ngờ dựa trên dấu hiệu cụ thể. Bước này thường chỉ diễn ra khi hải quan phát hiện các điểm bất thường như lịch sử lưu trú dài, quay lại liên tục, tài chính yếu, trả lời lúng túng hoặc thông tin vé máy bay, phòng ở bất hợp lý.
Chắc chắn không có chuyện bị xem điện thoại là hủy visa mà do thiết bị này làm lộ bằng chứng vi phạm như làm chui, khai gian hay mang hàng cấm.
Bên cạnh đó, nhiều người đi đúng mục đích du lịch nhưng mang theo thực phẩm cấm như thịt heo, sản phẩm có nguy cơ lây dịch nhưng không khai báo, cũng có nguy cơ bị hủy visa và trục xuất.
Việc nhờ người quen tại Australia hỗ trợ chỗ ở, đưa đi chơi là việc bình thường của cộng đồng người Việt. Tuy nhiên, hải quan sẽ nghi ngờ nếu du khách không chứng minh được quan hệ rõ ràng với người bảo trợ, mù mờ về lịch trình với lý do bạn bè lo hết, hoặc tài chính quá yếu nhưng lưu trú dài ngày tại nhà người đang kinh doanh nông trại, nhà hàng.
Để tránh rắc rối, bạn cần chuẩn bị lịch sử trò chuyện bình thường, hình ảnh gặp gỡ, thư mời ghi rõ địa chỉ và cam kết chỉ hỗ trợ ăn ở, không làm việc. Kèm theo đó là sao kê tài chính cá nhân phù hợp với kế hoạch chuyến đi và một bản in lịch trình cơ bản bằng tiếng Anh hoặc tiếng Việt, nêu rõ ngày đi, ngày về và các điểm tham quan.
Du khách có thể bị đưa vào phòng riêng để thẩm vấn thêm nếu sĩ quan nghi ngờ. Tại đây, sĩ quan sẽ yêu cầu nộp hộ chiếu, ngồi chờ và hỏi chi tiết về mục đích chuyến đi, lịch sử lưu trú, người quen, tài chính cùng công việc ở Việt Nam. Nếu nghi ngờ, họ có thể khám hành lý kỹ hơn, kiểm tra tin nhắn, mạng xã hội trên các thiết bị điện tử.
Bạn có thể cung cấp số điện thoại đề nghị họ gọi cho người đón bên ngoài để đối chứng nhưng việc có gọi hay không hoàn toàn do sĩ quan quyết định. Vì vậy, bạn chỉ nên coi đây là một kênh hỗ trợ thêm. Nếu phát hiện vi phạm, họ sẽ cấp thông báo xem xét hủy visa và bạn có quyền giải trình trước khi có phán quyết cuối cùng.
Nếu bị mời vào phòng riêng, hãy giữ bình tĩnh, tuân thủ hướng dẫn và không tranh cãi. Bạn cứ dùng câu ngắn gọn, bám sát sự thật. Nếu không giỏi tiếng Anh, bạn cứ nói thẳng yêu cầu họ nói chậm lại, đồng thời dùng giấy bút hoặc các tài liệu in sẵn để giải thích thay vì cố nghe rồi trả lời sai. Chỉ cần mục đích thực sự là du lịch và không có dấu vết làm chui hay khai gian trong quá khứ, bạn hoàn toàn có thể tự tin qua cửa khẩu.
Ngày 10-4, Sở Du lịch TP.HCM đã tổ chức họp báo thông tin về Hội chợ du lịch quốc tế TP.HCM tại Hà Nội.
Qua 20 lần tổ chức, Hội chợ du lịch quốc tế TP.HCM (ITE HCMC 2026) không chỉ là dấu mốc quan trọng trong hành trình phát triển của hội chợ, mà còn khẳng định vai trò ngày càng nổi bật của TP.HCM và Việt Nam trên bản đồ du lịch thế giới.
Phát biểu tại họp báo, ông Lê Trương Hiền Hòa - Phó giám đốc Sở Du lịch TP.HCM - cho biết Hội chợ ITE HCMC 2026 dự kiến quy tụ hơn 520 đơn vị triển lãm và 34 địa phương Việt Nam tham dự triển lãm.
Đặc biệt hội chợ thu hút 260 người mua quốc tế cao cấp đến từ hơn 32 quốc gia và vùng lãnh thổ (tăng 10% so với năm 2025); góp phần tạo ra 20.050 cuộc hẹn giao thương (B2B Meetings) trao đổi, tiếp xúc trực tiếp giữa các doanh nghiệp du lịch quốc tế và Việt Nam.
ITE HCMC năm nay được tổ chức với chủ đề "Kết nối sống động, điểm đến toàn cầu", hội chợ là lời khẳng định về một hệ sinh thái du lịch không biên giới, đồng thời là điểm hẹn kết nối các dòng khách, sản phẩm, xu hướng và cơ hội hợp tác du lịch quốc tế.
Cơ cấu thị trường của du lịch Việt Nam gồm khoảng 55% thị phần khách Đông Bắc Á, 20% từ Đông Nam Á, 6% từ Úc và Ấn Độ.
Trên cơ sở đó, ITE HCMC 2026 tập trung thúc đẩy hợp tác tại các thị trường ưu tiên như Đông Bắc Á, Tây Âu, Bắc Mỹ, Đông Nam Á, châu Úc và Ấn Độ. Qua đó hỗ trợ các địa phương và doanh nghiệp mở rộng mạng lưới đối tác, nâng cao chất lượng nguồn khách và củng cố vị thế của du lịch Việt Nam và TP.HCM là điểm đến năng động của khu vực.
Trao đổi tại họp báo, bà Nguyễn Thị Hoa Mai - Phó cục trưởng Cục Du lịch quốc gia Việt Nam - cho biết ngay từ tháng 10-2025 Cục Du lịch quốc gia Việt Nam đã tham gia vào công tác định hướng cùng TP.HCM để nâng tầm vị thế của Hội chợ ITE HCMC.
Năm nay, tại hội chợ sẽ diễn ra nhiều hoạt động hấp dẫn như diễn đàn du lịch cấp cao bàn về chính sách quản lý điểm đến thông minh, hạ tầng xanh; Hội nghị Bộ trưởng Campuchia - Lào - Myanmar - Việt Nam; Hội nghị Bộ trưởng Du lịch chiến lược hợp tác kinh tế Ayeyawady - Chao Phraya - Mekong (ACMECS); Hội nghị Bộ trưởng Du lịch Campuchia - Lào - Việt Nam, các chương trình khảo sát điểm đến.
"Chúng ta không chỉ bán sản phẩm tour, tuyến mà còn bán được hình ảnh thương hiệu du lịch Việt Nam", bà Hoa Mai khẳng định.
Hội chợ ITE HCMC 2026 dự kiến diễn ra từ ngày 27 đến 29-8-2026 tại Trung tâm Hội chợ và Triển lãm Sài Gòn, TP.HCM.
Bangkok Post hôm nay (6.4) đưa tin: Bộ Y tế Công cộng Thái Lan ước tính các hóa đơn y tế chưa thanh toán từ bệnh nhân nước ngoài lên tới ít nhất 100 triệu baht mỗi năm (khoảng 70 tỉ đồng).
Tiến sĩ Somruk Jungsaman, Thư ký thường trực của Bộ, cho biết các quan chức đang thu thập dữ liệu chi tiết để hiểu rõ hơn về quy mô của vấn đề. Xuất phát từ các quy tắc đạo đức nghề nghiệp, dịch vụ chăm sóc cấp cứu không thể bị trì hoãn. Điều này đồng nghĩa với việc các bệnh viện thường phải điều trị cho bệnh nhân bất kể họ có khả năng chi trả hay không khiến các cơ sở y tế phải tự gánh chịu chi phí tài chính.
Các trung tâm du lịch lớn như Phuket và Chiang Mai là những nơi chịu ảnh hưởng nặng nề nhất. Giám đốc bệnh viện Vachira Phuket - ông Weerasak Lorthongkham cho biết: "Mỗi năm, chúng tôi phải bù đắp khoảng 10 triệu baht (tương đương 8 tỉ đồng) chi phí điều trị cho những bệnh nhân nước ngoài không có bảo hiểm".
Ông Weerasak Lorthongkham chỉ ra nguyên nhân chính đến từ việc du khách thiếu kinh nghiệm khi lái xe máy hoặc sử dụng rượu bia và chất kích thích, đồng thời dẫn ví dụ một ca nghiêm trọng liên quan đến du khách Nga bị chấn thương cột sống nặng, chi phí điều trị vượt 1 triệu baht (khoảng 800 triệu đồng) nhưng không ai thanh toán. Gia đình không liên lạc được, còn đại sứ quán chỉ có thể hỗ trợ về mặt thủ tục hành chính. Cuối cùng, bệnh viện phải tự lo liệu và chi trả toàn bộ chi phí đưa bệnh nhân hồi hương.
"Nhiều du khách đến Phuket và lần đầu tiên thử lái xe máy, điều này làm tăng đáng kể rủi ro tai nạn", vị giám đốc này nói.
Trong khi đó, dữ liệu ngành bảo hiểm Thái Lan cho thấy một gói bảo hiểm du lịch cho kỳ lưu trú 2 tuần chỉ tốn khoảng 1.100 baht (khoảng 770.000 đồng) nhưng thường cung cấp mức chi trả y tế từ 3,6 - 9 triệu baht.
Thái Lan không phải quốc gia duy nhất thực hiện điều này. Bảo hiểm du lịch bắt buộc hiện đã được áp dụng tại nhiều khu vực và quốc gia như khối Schengen, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE), Nga và Cuba.
