Khi phiên bản châu Á của Eurovision Song Contest được lên kế hoạch tổ chức tại Bangkok (Thái Lan) trong năm nay, nhiều người xem đó là bước mở rộng tự nhiên của một format toàn cầu. Nhưng ở chiều ngược lại, công chúng cũng nhận ra trong vài năm qua, chính châu Á cũng đã bắt đầu xuất khẩu những “công thức giải trí” của riêng mình và được thế giới mua lại.
Trước, các format giải trí lớn của thế giới như: Next Top Model, The Voice, X-Factor, American Idol, Got Talent… đều có điểm chung là được sinh ra ở trời Tây và được “bản địa hóa” tại các thị trường châu Á.
Tuy nhiên, khoảng 5-7 năm trở lại đây, cục diện thay đổi. Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản và gần đây là cả Thái Lan, Việt Nam bắt đầu phát triển những chương trình mang tính nguyên bản cao hơn, không chỉ để phục vụ thị trường nội địa mà còn hướng đến khán giả khu vực.
Một trong những ví dụ rõ ràng nhất là Masked singer – chương trình bắt nguồn từ Hàn Quốc. Format này sau đó được bán bản quyền sang Mỹ với phiên bản The masked singer và nhanh chóng trở thành hit rating trên truyền hình Mỹ rồi lan rộng sang hàng chục quốc gia khác. Tại Việt Nam, phiên bản có tên Ca sĩ mặt nạ cũng rất đình đám.
Một ví dụ khác là Running man. Dù không phải là format bán bản quyền theo cách truyền thống nhưng chương trình này đã được Trung Quốc phát triển thành Keep running – một trong những show giải trí ăn khách nhất nhiều năm liền. Sau đó mô hình show thực tế thiên về tương tác và thể lực này tiếp tục được nhiều quốc gia học hỏi và biến tấu, trong đó có Việt Nam với tên gọi Chạy đi chờ chi.
Những show như Produce 101 hay các phiên bản Đạp gió (Sisters who make waves), Anh trai vượt ngàn chông gai (Call me by fire), Tân binh tài năng (Show it all)… không còn đơn thuần là chương trình giải trí. Chúng trở thành một “hệ sinh thái” hoàn chỉnh gồm: đào tạo, ra mắt nghệ sĩ, xây dựng fandom, tổ chức concert, bán nội dung số. Tất cả được tích hợp trong cùng một format.
Điều đáng chú ý là chính các format này lại đang được “xuất khẩu ngược” sang nhiều quốc gia khác. Tức là giờ đây châu Á không chỉ mua bản quyền mà còn bán lại ý tưởng.
Một xu hướng nổi bật khác là sự xuất hiện ngày càng nhiều của các chương trình thực tế mang tính xuyên quốc gia, nơi nghệ sĩ từ nhiều nền văn hóa cùng tham gia trong một format chung.
Điều này không chỉ tạo ra sự đa dạng về màu sắc giải trí mà còn là chiến lược “xuất khẩu văn hóa mềm” (soft power) một cách tinh vi. Đảo thiên đường (CATS, sản xuất năm 2024) hay Tân binh thăng cấp (Yeah1, sản xuất năm 2025)… là những ví dụ điển hình cho format này.
Khi các nghệ sĩ Thái Lan, Trung Quốc hay Việt Nam cùng xuất hiện trong một chương trình, họ không chỉ đại diện cho cá nhân mà còn mang theo bản sắc văn hóa của quốc gia mình.
Khán giả vì thế không còn tiếp cận văn hóa qua những sản phẩm “đóng gói sẵn” mà thông qua sự tương tác trực tiếp giữa các nghệ sĩ. Đây là điểm khác biệt rất lớn so với làn sóng Hallyu (Hàn Quốc) trước đây, vốn chủ yếu là xuất khẩu sản phẩm hoàn chỉnh. Giờ đây châu Á đang xuất khẩu cả quá trình tạo ra sản phẩm.
Việc xây dựng một phiên bản tương tự Eurovision Song Contest tại châu Á không phải là ý tưởng mới. Nhưng nếu thành hiện thực, nó phản ánh một xu hướng lớn hơn. Đó là châu Á đã đủ tự tin để tham gia vào “sân chơi format toàn cầu”, không chỉ với tư cách người mua mà là đối tác đồng sáng tạo.
Eurovision, ra đời từ năm 1956, vượt qua tầm là một cuộc thi âm nhạc, nó là biểu tượng của sự kết nối văn hóa châu Âu. Nếu châu Á có một sân chơi tương tự, đó sẽ là bước khẳng định rằng khu vực này đã đủ năng lực để tạo ra một “trục văn hóa” riêng, thay vì xoay quanh các trung tâm cũ như Mỹ hay châu Âu.
Tuy nhiên, thách thức cũng không nhỏ bởi châu Á là một khu vực đa dạng về ngôn ngữ, chính trị, tôn giáo và thị hiếu. Việc tìm ra một format có thể dung hòa tất cả những yếu tố này đòi hỏi không chỉ nguồn lực tài chính mà còn cả sự tinh tế trong cách tiếp cận văn hóa. Dẫu vậy, việc dự án này được xúc tiến cho thấy rằng châu Á đã sẵn sàng nghĩ và chơi lớn hơn! Sự chuyển dịch này không ngẫu nhiên mà có. Đó là kết quả của nhiều yếu tố cộng hưởng.
Trước hết là quy mô khán giả. Với hàng tỉ người dùng Internet và mạng xã hội, châu Á hiện là thị trường tiêu thụ nội dung lớn nhất thế giới.
Điều này tạo điều kiện để các nhà sản xuất thử nghiệm, tối ưu và phát triển format ngay trong khu vực, trước khi nghĩ đến việc xuất khẩu.
Thứ hai là sự phát triển của nền tảng số. Các nền tảng video, mạng xã hội và streaming giúp nội dung dễ dàng vượt qua biên giới. Một show thực tế tại Trung Quốc hay Hàn Quốc hoàn toàn có thể trở thành hiện tượng tại Việt Nam, Thái Lan hay thậm chí là Mỹ, chỉ sau vài ngày.
Cuối cùng là sự thay đổi trong tư duy sáng tạo. Thế hệ nhà sản xuất trẻ tại châu Á không còn mặc định rằng “chuẩn mực” phải đến từ phương Tây. Họ sẵn sàng thử nghiệm, pha trộn và tạo ra những format mang bản sắc riêng – đôi khi rất khác biệt nhưng lại có sức hút toàn cầu.
Sẽ còn quá sớm để nói rằng châu Á đã thay thế phương Tây trong việc dẫn dắt văn hóa đại chúng toàn cầu. Nhưng rõ ràng, cán cân đang dần dịch chuyển. Dẫu còn nhiều thách thức, châu Á dần chứng minh mình đang tiến gần hơn tới vị thế của một “công xưởng sản xuất văn hóa đại chúng”, thậm chí là “người định hình xu hướng” mới của thế giới.
Sau bốn tháng phát hành, bản nhạc hiện có 13 triệu lượt xem trên YouTube. Theo YouNet media (công ty ứng dụng công nghệ để thu thập, đo lường và phân tích dữ liệu mạng xã hội), 50 năm về sau đang đứng top 2 xu hướng thịnh hành trên mạng xã hội ở mảng âm nhạc với 75 nghìn lượt thảo luận, thời gian đo lường từ ngày 17/3 đến 30/3.
Trên TikTok, Threads, nhạc phẩm có hàng nghìn lượt sử dụng gắn với nội dung về tình yêu, lễ cưới và những khoảnh khắc đời thường. Một số khán giả dùng lời bài hát "Nguyện cầu đến 50 năm về sau/ Được quấn quýt luôn bên cạnh nhau" để bày tỏ cảm xúc và lời hứa về một tình yêu bền vững đến cuối đời.
Nhiều ca sĩ như Tùng Dương, Quốc Thiên, Dương Edward, Anh Tú cover góp phần đưa bài hát gần đến công chúng. "Cái hay của bài này là ca từ sâu sắc, chứa trải nghiệm về tình yêu. Giai điệu cũng dễ nghe và cuốn hút, mang tinh thần tích cực", Tùng Dương nói.
Nhạc phẩm do Đặng Thanh Tuyền, 38 tuổi, chuyển ngữ từ ca khúc nhạc Hoa do ca sĩ Hải Lai A Mộc thể hiện. Cô vốn làm việc lĩnh vực truyền thông nhưng đam mê sáng tác nhạc. Cô theo học nhạc lý và đàn organ cơ bản ở Đại học Văn hóa Hà Nội. Thanh Tuyền từng sáng tác các ca khúc như Đám cưới đi em, Giới hạn, Hạnh phúc giả vờ, Chuyện nghề bác sĩ đăng tải trên kênh cá nhân.
Cô cho biết khi nghe bản gốc trên YouTube vào năm 2022, cô yêu thích vì phần lời ý nghĩa và muốn thể hiện trong đám cưới em gái. Vì không biết nói tiếng Trung, Thanh Tuyền nảy ý tưởng viết phiên bản chuyển ngữ tiếng Việt bằng cách dùng google dịch nghĩa cơ bản, mất khoảng 6 giờ hoàn thành.
Bản thu cô thể hiện đăng trên mạng xã hội lúc đầu có một số người yêu thích. Tuy nhiên nhạc phẩm chỉ gây chú ý và lan tỏa mạnh mẽ khi ca sĩ AI tên F47 hát, ra mắt vào cuối năm 2025. Bản nhạc do một nhiếp ảnh gia sống tại Mỹ tên Khôi Lê, 39 tuổi, đam mê công nghệ, thực hiện. Trước đó, Khôi Lê cũng làm nhiều bài hát AI đăng trên kênh YouTube của anh tên Chạm Music Box. Anh cho biết sau khi thấy bản do ca sĩ ảo hát gây chú ý, Thanh Tuyền xin phép anh cho đăng trên kênh của cô.
Nhiều người nhận xét ca khúc do AI thể hiện có sự cuốn hút. Khán giả nickname Tanvan278 nhận xét: "Bài chuyển từ pop sang rock ballad với sự giúp sức của AI nghe phiêu và sâu lắng, có phong vị riêng". Trong khi đó, khán giả Nguyễn Quang Hùng thích cách hát của ca sĩ thật - Tùng Dương - vì cảm nhận được nội lực và sự từng trải trong từng câu chữ. "Thật sự nghe hay và thấm mà không AI nào bắt chước được", anh nói.
Theo Thanh Tuyền, sự lan tỏa đến tự nhiên thông qua nội dung sáng tạo của người dùng trên nền tảng video ngắn. "Tôi bất ngờ vì hiệu ứng mạnh mẽ cũng như được mọi người yêu thích lời bài hát. Tôi cũng vui vì một số ca sĩ nổi tiếng liên hệ ngỏ ý cover", cô nói.
Việc dùng AI cover, sáng tác nở rộ trong làng nhạc Việt hai năm qua. Các video AI hát nhạc Trịnh trên YouTube Nhạc tình AI, nhạc trữ tình trên YouTube Tùng Chấn Sơn được khán giả quan tâm, trong đó bài Mưa chiều có 6,3 triệu lượt xem. Hay ca khúc Được phổ lời thơ mang tinh thần Phật giáo trên YouTube Ken Quách cũng hút khán giả với 3,3 triệu lượt xem. Nhiều kênh ẩn danh đăng các video của AI, có hàng trăm nghìn lượt xem. Một số đơn vị công khai ứng dụng AI trong làng nhạc.
Tối 8.4, LyLy trình làng MV Mưa rào và đại dương mà cô ấp ủ từ lâu. Ca khúc vẫn mang giai điệu nhẹ nhàng, sâu sắc đúng với sở trường của nữ ca sĩ sinh năm 1996. Bài hát là những dòng tự sự của cô gái ngộ nhận về vị trí của mình trong lòng chàng trai và sự mù quáng đã khiến trái tim cô đầy vết xước.
Thay vì kể một câu chuyện tình yêu đơn thuần, LyLy lại mượn hình ảnh của quân hậu trong bàn cờ vua để ẩn dụ cho sự hy sinh của người con gái. Theo đó, LyLy hóa thân thành con cờ có sức mạnh lớn nhất là quân hậu, di chuyển linh hoạt và luôn mang trên mình sứ mệnh duy nhất là bảo vệ vua.
Dù là phái yếu nhưng cô xông pha, chống đỡ, sẵn sàng hứng chịu những tổn thương chỉ để ván cờ được tiếp tục và giữ cho người mình yêu được an toàn. Tuy nhiên đến sau cùng nhân vật LyLy bỗng nhận ra rằng xung quanh vẫn còn những quân hậu khác hoàn hảo hơn đang chờ sẵn để thay thế mình.
Mưa rào và đại dương là dự án tiếp theo LyLy và Vĩnh Đam sau khi cả hai "nên duyên" ở phim điện ảnh Thỏ ơi!. Trong quá trình thực hiện, cặp đôi này cũng có rất nhiều kỷ niệm với nhau. "Hôm đó, thời gian quay MV rất lâu, Vĩnh Đam quay đến 1 giờ sáng còn Ly thì quay đến 6 giờ sáng. Tuy nhiên, sáng hôm sau Đam phải đi thi bằng lái xe hơi và kết quả là rớt. Ly cảm thấy rất có lỗi vì khiến cho Vĩnh Đam trượt kỳ thi này. Trong khi đó, hôm quay MV xong Ly cũng rất mệt, sau khi đến nhà là nằm xuống ngủ luôn chứ không tẩy trang", chủ nhân hit 24h chia sẻ. Dù mệt mỏi vì phải làm việc liên tục nhưng nam diễn viên cao 1,91m cũng thẳng thắn cho biết anh sẵn sàng hỗ trợ đàn chị và không để tâm đến chuyện cát sê.
Thông qua sản phẩm hợp tác cùng PNJ, LyLy mong muốn truyền tải đến mọi người câu chuyện mang tính thời đại về hành trình người phụ nữ đi tìm lại giá trị cốt lõi của bản thân. Thông điệp này được người đẹp 9X thể hiện qua từng khung hình cũng như những chuyển biến tâm lý của nữ chính, từ lúc chiến đấu hết mình để bảo vệ người mình yêu cho đến khi cô quyết định tháo bỏ vương miện và bước ra khỏi "ván cờ" không thuộc về mình.
Các cuộc thi sắc đẹp lớn công bố thời gian và địa điểm tổ chức: Hoa hậu Thế giới (Miss World), Hoa hậu Hoàn vũ (Miss Universe), Hoa hậu Quốc tế (Miss International), Hoa hậu Siêu quốc gia (Miss Supranational), Hoa hậu Hòa bình quốc tế (Miss Grand International). Trong đó, Việt Nam lần đầu đăng cai tổ chức Hoa hậu Thế giới.
Cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ Miss Universe 2026 dự kiến tổ chức vào tháng 11 tại Puerto Rico. Năm nay là mùa giải thứ 75, dự kiến có 135 người đẹp đến từ các quốc gia, vùng lãnh thổ tham dự.
Miss Universe 2025 được tổ chức tại Thái Lan, là một trong những mùa giải gây tranh cãi nhất lịch sử cuộc thi vì xảy ra nhiều bê bối.
Người hâm mộ nghi vấn việc người đẹp Fátima Bosch đến từ Mexico đăng quang có sự dàn xếp kết quả. Bởi trước đêm chung kết, ba giám khảo đồng loạt rút lui.
Trước đó ông Nawat Itsaragrisil bị chỉ trích vì cho là dùng từ xúc phạm người đẹp Mexico. Thời điểm đó, nhiều người đẹp rời khỏi hội trường để phản đối, tạo nên làn sóng tranh cãi trên mạng xã hội.
Đại diện của Jamaica phải nhập viện với nhiều chấn thương như xuất huyết não và gãy xương, do rơi xuống một lỗ hở trên sân khấu.
Hoa hậu Thế giới Miss World lần thứ 73 năm 2026 sẽ diễn ra tại Việt Nam, từ ngày 9-8 đến 5-9. Dự kiến đêm chung kết ngày 5-9.
Miss World tổ chức lần đầu năm 1951. Năm 2026 đánh dấu cột mốc 75 năm của cuộc thi này. Cuộc thi này đề cao thông điệp sắc đẹp vì mục đích cao cả. Người đẹp đoạt vương miện thường tham gia nhiều hoạt động từ thiện, nhân đạo vì lợi ích cộng đồng, xã hội.
Đương kim Hoa hậu Thế giới 2025 Opal Suchata và Chủ tịch Tổ chức Miss World Julia Morley đã đến TP.HCM dự đêm chung kết Miss World Vietnam 2025 diễn ra ngày 29-3 vừa qua.
Dự kiến có hơn 130 người đẹp từ các quốc gia, vùng lãnh thổ đến Việt Nam tham gia cuộc thi, góp phần quảng bá hình ảnh, đất nước, con người Việt Nam đến bạn bè quốc tế.
Lê Nguyễn Bảo Ngọc đoạt danh hiệu Hoa hậu Liên lục địa 2022, đại diện Việt Nam tham gia cuộc thi.
Cuộc thi Hoa hậu Quốc tế Miss International 2026 diễn ra ở Nhật Bản. Dự kiến vòng chung kết vào tháng 11 tới.
Miss International là một trong những cuộc thi sắc đẹp lâu đời và uy tín trên thế giới, được xếp trong nhóm cùng với Miss World, Miss Universe, Miss Earth và Miss Supranational.
Cuộc thi này tôn vinh vẻ đẹp thanh lịch, trí tuệ và sự thân thiện với thông điệp xây dựng hòa bình, hiểu biết giữa các nền văn hóa.
Hoa hậu Việt Nam 2022 Huỳnh Thị Thanh Thủy giành vương miện Hoa hậu Quốc tế đầu tiên về cho Việt Nam.
Ngoài ra, Phương Nhi vào top 15 Miss International 2023, Tường San vào top 8 Miss International 2019… Người đẹp đại diện Việt Nam tại Hoa hậu Quốc tế 2026 chưa được công bố.
Cuộc thi Hoa hậu Siêu quốc gia Miss Supranational 2026 sẽ diễn ra ngày 31-7 tại Ba Lan. Năm nay là mùa giải thứ 17. Miss Supranational được tổ chức lần đầu tiên vào năm 2009.
Một số người đẹp đạt thành tích cao như Daniela Nguyễn Thu Mây đoạt giải á hậu 3 Miss Supranational 2011, Nguyễn Huỳnh Kim Duyên đoạt danh hiệu á hậu 2 Miss Supranational 2022, Đặng Thanh Ngân đoạt giải á hậu 4 Miss Supranational 2023.
Đại diện của Việt Nam tại Hoa hậu Siêu quốc gia mùa giải năm nay còn là ẩn số.
Sau nhiều mùa giải tổ chức tại Thái Lan, cuộc thi Hoa hậu Hòa bình quốc tế Miss Grand International 2026 sẽ diễn ra ở Ấn Độ vào tháng 11-2026.
Mùa giải đầu tiên của Miss Grand International diễn ra tại Thái Lan năm 2013. Người đẹp đến từ Puerto Rico giành vương miện đầu tiên.
Thành tích cao nhất của Việt Nam tại Miss Grand International đang thuộc về Nguyễn Thúc Thùy Tiên, đăng quang hoa hậu năm 2021.
Các đại diện của Việt Nam intop trước đó gồm: Nguyễn Thị Loan (top 20), Nguyễn Trần Huyền My (top 10), Bùi Phương Nga (top 10), Nguyễn Hà Kiều Loan (top 10), Nguyễn Lê Ngọc Thảo (top 20), Đoàn Thiên Ân (top 20) và Lê Hoàng Phương là á hậu 4 Miss Grand International 2023.
Tính đến nay, Việt Nam hai lần đăng cai tổ chức cuộc thi Miss Grand International vào năm 2017 và 2023. Dự kiến Việt Nam tiếp tục đăng cai tổ chức mùa giải 2027.